T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ...
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: .....
KARAR NO\t: .....
KARAR TARİHİ\t: 12/03/2026
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t: ..... (...)
ÜYE\t\t: ..... (...)
ÜYE\t\t: ..... (...)
KATİP\t\t: ..... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 23/09/2025
NUMARASI\t: ... Esas ... Karar
DAVACI \t: ........
VEKİLİ\t\t: Av.....
DAVALILAR \t: 1- ........
VEKİLİ\t\t: Av.....
\t\t 2- ........
VEKİLLERİ\t: Av...... Av.....
\t\t 3- ........ A
VEKİLİ\t\t: Av.....
\t\t 4- ........
DAVA\t\t: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
İSTİNAF KARAR TARİHİ\t : 12/03/2026
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 12/03/2026
Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin trafik kazası geçirdiğini, bu sebeple maddi ve manevi tazminat davası açtıklarını, davacının yaralandığını, maddi ve manevi zarara uğradığını, üzüntü ve acı yaşadığını, iş ve güçten geri kaldığını, müvekkilinin sağ ayağında aksaklık meydana geldiğini, iş gücü kaybı olduğunu, tedavisinin 3 yıl sürdüğünü halen doktora gitmekte ve tedavisine devam etmekte olduğunu, ayakta duramamakta ve topallamakta olduğunu, Ereğli ...Asliye Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası ile ceza davası görüldüğünü, iş veren belediye başkanlığı ve taşeron firmaların kusurlu olduğunu, arabuluculuktan sonuç alamadıklarını, 200.000 TL manevi tazminat ile şimdilik 5.000 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini arz ve talep etmişlerdir. \t
Davacı vekili ıslah dilekçesi ile özetle; Geçici iş göremezlik tazminatı alacağımızı ıslah suretiyle arttırılarak 15.764,98 TL'ye, bakıcı giderleri alacağımızı ıslah suretiyle arttırılarak 6.088,50 TL'ye, tedavi giderleri alacağımızı ıslah suretiyle arttırılarak 7.500,00 TL'ye, sürekli iş göremezlik alacağımızı ıslah suretiyle arttırılarak 845.387,16TL'ye toplam tazminat alacaklarının 874.740,64 TL'nin tamamından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olmaları ve tahsil edilerek kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı tutulmasına, iş bu dilekçemizin ıslah ve miktar açısından talep arttırım dilekçesi olarak kabulüne karar verilmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.
Davalı ........ Belediye Başkanlığı vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davacı taraf davasının dayanağı vakıalardan bahsetmeden sadece trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat talep ettiğini belirterek dava açtığını, davacı taraf kazanın hangi araçla, hangi tarihte, nerede ve ne şekilde yaşandığına dair hiçbir açıklama yapmadığını davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacı tarafın müvekkili belediyeye ait araç arasında gerçekleşen trafik kazası bulunmadığını, bu nedenle müvekkili belediyeye karşı açılan davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili belediyenin herhangi bir kusur ve sorumluluğu bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddi ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ........ vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davacı açtığı dava ile trafik kazasından dolayı maddi ve manevi tazminat talep ettiğini, davacının davasını kabul etmediklerini, öncelikle dava dilekçesinde davacının talepleri ve beyanları muğlak, belirsiz, anlaşılmaz bir şekilde olduğunu, hangi trafik kazası ile ilgili talepte bulunduğu, davacının sürücü mü, yolcu mu olduğu, hangi davalıdan hangi sebeple talepte bulunduğu gibi dilekçenin asli unsurları eksik oluduğunu, bu sebeple dava dilekçesinin reddine karar verilmesini talep ettiklerini, ayrıca, davacının talepleri yerinde olmadığını, dosyada bulunan kaza tutanağına göre meydana gelen kazada kusurlu taraf ........ plakalı araç sürücüsü olduğunu, kaza tutanağına göre geçiş öncelik hakkı ........ plakalı aracın olduğunu, kaza tutanağında ........ plakalı aracın sürücüsü asli kusurlu olarak değerlendirilmiş ise de bu hususu ve kusuru kabul etmediklerini, bu sebeple kazadan doğan bir sorumluluk varsa dahi bu geçiş kuralına aykırı hareket eden ve kusurlu olan ........ plakalı araç sürücüsü ve işleteni ve varsa sigorta şirketi olduğunu, ayrıca davacının dilekçesinde iddia ettiği maddi ve manevi tazminat talepleri de yerinde olmadığını, davacının talepleri zamanaşımına uğradığını, bu nedenlerle davanın reddine ve yargılama giderlerinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ........ Belediye Başkanlığı vekili cevap dilekçesi ile özetle; Açılan dava haksız ve yersiz olduğunu, davacı tarafın beyanlarını bu nedenle kabul etmediklerini, davacı tarafından dilekçesinde trafik kazası nedeniyle yaralandığından bahisle maddi ve manevi tazminat talepleriyle açılmış bulunan işbu dava arz edeceğimiz nedenlerle yerinde olmadığını, davacı tarafça ileri sürülen iddiaları ve talepleri kabul etmemekle birlikte öncelikle açılan davaya karşı zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacının talep ettiği davaya konu alacakları zamanaşımına uğradığını, davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı taraf dilekçesinde taleplerinin dayanağı vakıalar konusunda herhangi bir bilgi vermemiş, açıklamada bulunmamış olup bu hali ile dava dilekçesinde, savunma hakkımızı da kısıtlayacak şekilde yasal eksiklikler olduğunu, dava dilekçesi mevzuat hükümlerinde belirtilen şartları taşımadığından davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davacının trafik kazası geçirdiğini ileri sürdüğü olaya ilişkin haricen vakıf olduğumuz bilgilere, duyumlara göre araç şoförü olduğu söylenen diğer davalılardan ........ ...'nın çalıştığı firmanın davalılardan ........ Şti. çalışanı olduğu, söz konusu firmanında ........ Belediye Başkanlığı adına çalışama yaptığı şeklinde olduğunu, diğer davalılardan ........ ...'nın davalılardan ........ Şti. bünyesinde çalıştığı her ikisininde, müvekkili Belediye ile herhangi bir hizmet, iş ilişkisinin olmadığı hususları sabittir. Ayrıca diğer davalılardan ........ ... Müvekkil Belediye çalışanı olmadığı gibi kazaya karışan araçlarında müvekkili ile hiçbir ilgisi, aidiyeti yoktur. Bu nedenle davaya konu olayın ve taleplerin müvekkili belediye ile hiçbir ilgisi bulunmadığını, dolayısıyla müvekkili belediyenin taraf sıfatı da olmadığını, bu nedenle öncelikle müvekkili belediye yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini, bu nedenlerle haksız ve yersiz açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı gerekçeli kararında özetle; \" Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, bilirkişi raporları, emsal mahiyette Yüksek Mahkeme ilamları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;
(a) Maddi Tazminat Talebi Açısından Yapılan Değerlendirmede: 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının yaralandığı, kazanın meydana gelmesinde ........ plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Kanunun 47/c, 57/a ve 84/h maddelerinde yer alan kuralları ihlal etmesi sebebiyle %75 oranında asli kusurlu olduğu, ...plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Kanunun 52/a maddesinde yer alan kuralları ihlal etmesi sebebiyle %25 oranında tali kusurlu olduğu, ,.....plakalı araçta yolcu olarak bulunan davacıya atfı mümkün bir kusur olmadığı, T.C. Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinden 06/01/2025 tarihli maluliyet raporu aldırıldığı, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre yapılan değerlendirmede kaza sebebiyle davacıda meydana gelen sürekli iş göremezlik maluliyet oranının %6, geçiçi iş göremezlik süresinin(tıbbi iyileşme süresi) 9 ay olacağı, bu sürenin ise 3 ayında bakıcıya ihtiyaç duyacağı ve SGK tarafından karşılanmayan, zorunlu, belgeye bağlanamayan tedavi gideri maddi zararının 7.500,00 TL olacağı, 28/05/2025 Tarihli bilirkişi raporunda TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılan değerlendirmede davacının sürekli iş göremezlik maddi zararının 845.387,16 TL, geçici iş göremezlik maddi zararının 15.764,98 TL, bakıcı gideri maddi zararının 6.088,50 TL, tedavi gideri maddi zararının ise 7.500,00 TL olduğu anlaşılmakla davacının davasının bu tutarlar üzerinden kabulü ile maddi zararlarının davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
(b) Manevi Tazminat Talebi Açısından Yapılan Değerlendirmede: 06/07/2018 tarihinde meydana gelen kazada kaza tarihi itibariyle davacının yaşı, kazanın meydana gelmesinde davalının kusur oranı, kaza sebebiyle davacıda meydana gelen kalıcı maluliyet oranı, tıbbi tedavi süresinin uzunluğu, 9 aylık uzun tedavi süreci, geçirmiş olduğu cerrahi müdahaleler, bu sürecin davacı üzerinde yaratacağı travma ve psikolojik etki, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile paranın satın alma gücü de bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacı lehine takdir edilecek 200.000,00 TL manevi tazminatın davacı için zenginleşme ve davalı için de yıkım olmayacağına kanaat edilmekle davacının manevi tazminat davasının tam kabulüne karar verilmesi hususunda Mahkememizde vicdani kanaat hasıl olmuştur.
(11) DAVA ŞARTI ARABULUCULUK MAHKEMEMİZİN GÖRÜŞ DEĞİŞİKLİĞİ YÖNÜYLE YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Her ne kadar Mahkememizce daha önce eldeki davanın mutlak ticari dava olması ve dava açılmadan önce sigorta şirketine arabuluculuk başvurusunda bulunmanın ve süreci tamamlamanın dava şartı olduğundan bahisle Zorunlu Arabuluculuk Ücreti masrafı sigorta şirketlerine yükletilmekte ise de T.C. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 Tarih ve ..... Esas-..... Karar sayılı ilamı ile Mahkememizin bağlı bulunduğu T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 11/07/2025 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamları emsal alınarak davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği bir başka ifade ile eldeki davada alternatif uyuşmazlık çözüm yolu öngörüldüğünden arabuluculuğun zorunlu dava şartı olmadığı anlaşılmakla yapılan arabuluculuk masrafının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
(12) FAİZ TÜRÜ VE BAŞLANGIÇ TARİHİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE:
(a) Faiz Türü Açısından Yapılan Değerlendirmede: Kazaya sebebiyet veren ........ plakalı aracın ruhsat bilgilerinin incelenmesinde kamyonet olarak kullanıldığı lakin davacıların faiz türü olarak yasal faiz talep etmesi sebebiyle talebiyle bağlı kalınarak hükmolunan tazminatlara yasal faiz uygulanmıştır.
(b) Faiz Başlangıç Tarihi Açısından Yapılan Değerlendirmede: Eldeki davanın haksız fiilden kaynaklanması ve haksız fiil tarihi itibariyle temerrüdün gerçekleştiği anlaşılmakla hükmolunan tazminatlara kaza tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek yasal faiz uygulanmasına karar verilerek ;
Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE;
Davacının ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI yönüyle açmış olduğu davasının PASİF HUSUMET YOKLUĞU NEDENİYLE REDDİNE,
Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 845.387,16 TL sürekli iş göremezlik maddi zararının DAVALILAR ........, ........ İLE ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI'NDAN temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 15.764,98 TL geçici iş göremezlik maddi zararının DAVALILAR ........, ........ İLE ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI'NDAN temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 6.088,50 TL bakıcı gideri maddi zararının DAVALILAR ........, ........ İLE ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI'NDAN temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
\t(d) Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 7.500,00 TL SGK tarafından karşılanmayan, zorunlu, belgeli ya da belgeye bağlanamayan tedavi gideri maddi zararının DAVALILAR ........, ........ İLE ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI'NDAN temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 200.000,00 TL manevi tazminatın DAVALILAR ........, ........ İLE ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI'NDAN temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte TAHSİLDE TEKERRÜR OLMAMAK KAYDIYLA MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE\" şeklinde hüküm kurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı ........ Belediye Başkanlığı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; kazaya karışan araçların ve araç sürücülerinin müvekkil Belediye ile bir hukuki ilişkisinin bulunmadığını, Adli Tıp raporunda belirtilen maluliyete ilişkin tespitlere karşı itirazlarının dikkate alınmadan iş bu kararın verildiğini, mahkemece, maddi tazminat alacaklarının bilirkişi raporunda belirtilen TRH hesap metodu dikkate alınarak belirlendiğini, Oysaki PMF hesap yöntemi kullanılmak suretiyle maddi tazminat alacaklarının belirlenmesinin gerektiğini, mahkemece kazanın oluş şekline, maluliyet durumuna göre ve kaza tarihi itibari ile takdir edilen manevi tazminat miktarının da yüksek olup miktar itibari ile zenginleşmeye yönelik olduğunu, tüm bu nedenlerle yerel mahkemenin kararının, istinaf incelemesi neticesi ortadan kaldırılmasını talep ve beyan etmiştir.
Davalı ........ Ltd. Şti vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin dosya kapsamına ve hukuka uygun olmadığını, müvekkil şirketin, kazaya karışan aracın da dahil olduğu 228 aracı ........ Belediyesine kiraya verdiğini, aracın işleteninin müvekkil değil ........ Belediyesinin olduğunu, mahkemece delillerin eksik toplandığını, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının da yüksek olduğunu, maddi tazminatın hesaplanmasında hatanın olduğunu, manevi tazminat miktarının belirlenirken araç sürücüsünün %75 oranında kusurlu olduğu göz önüne alınarak daha az bir tazminata hükmedilmesinin gerektiğini, tüm bu nedenlerle mahkemece müvekkil yönünden davanın kabulüne dair verilen kararın yasaya aykırı olup, kaldırılmasına ve müvekkil yönünden davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
Davacı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle, yerel mahkemece pasif husumet yokluğundan ........ Belediyesi Belediye Başkanlığı yönünden davanın reddine karar verilmesinin hukuk ve hakkaniyete açıkça aykırı olduğunu, ........ Belediyesinin de söz konusu kazadan sorumlu olup, diğer davalılarla birlikte müteselsil sorumlu olması gerektiğini, yerel mahkemece hesaplamaların düşük yapıldığını, müvekkilin karardan gösterilen miktarlardan daha fazla zararının bulunduğunu, bu nedenle yapılan değerlendirmenin hatalı olduğunu, yerel mahkemece eksik inceleme yapılarak karar verildiğini, usul ve yasaya aykırı olan yerel mahkemenin kararının kaldırılarak yeniden yargılama yapılması, tanıklarının dinlenmesi ve davanın kabulüne karar verilmesinin gerektiğini, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin 23/09/2025 tarihli kararının müvekkil lehine kaldırılmasına ve davanın tamamen kabulüne karar verilmesini, resen göz önüne alınacak nedenlerle hükmün kaldırılmasını ve müvekkil lehine hüküm kurulmasını talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.
Mahkemece verilen karar, davacı ve davalılardan ..... Belediyesi ile ........ Şirketi tarafından aşağıda incelenen yönlerden istinaf edilmiştir.
- İstinaf eden davalıların sorumluluğa yönelik itirazlarında;
Davacı tarafından davalılardan Konya ve ........ Belediyesinin taraf olduğu birleşen dosyada Dairenin kesinleşen ve bu dosya için de kesin delil teşkil eden kaldırma kararına göre davalı ..... Belediyesi'nin ve söz konusu birleşen dosyada dava dışı olan iş yapan eldeki dosyanın davalılarından ........ Şirketi'nin sorumlu olduğunun belirlendiği, dosyada bulunan tüm belge ve davalı ..... Belediyesi ile ........ Şirketi arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerine göre de şoförlü ve şoförsüz araçlara ilişkin ..... Belediyesi'nin araç kiralamadan dolayı sorumlu tutulduğu görüldüğünden, davalı ........ Belediyesi'nin bu nedenle herhangi bir sorumlululuğu bulunmadığından buna yönelik itirazların reddi gerekmiştir.
- Davacı ve davalı Konya Belediyesi'nin aktüer ve maluliyet raporuna yönelik itirazlarında;
Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlardan, çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan hükümlere göre, haksız fiil tarihi 11/10/2008 tarihinde önce ise Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında ise Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihinden sonra ise Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği (ancak Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre rapor düzenlenmesi teknik olarak mümkün olmadığı bu dönem için de yine 11 Ekim 2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği uygulanacak) hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.Kökleşmiş Yargıtay 17. HD uygulaması ve içtihatlarına göre maluliyet raporlarının düzenlenmesinde haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yönetmelik ve yasa hükümlerine göre değerlendirme yapılması gerekmektedir. (Nitekim Yargıtay 17 HD nin 2016/16240 esas 2019/7273 karar 2016/15369 esas 2019/6853 karar sayılı ilamları)
Keza; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 1989/4-586 Esas,1990/199 K sayılı kararı ve Yargıtay 17. Hukuk ve 4 Hukuk dairesinin yerleşik içtihatları gereği, Population Masculine Et – Feminine (PMF 1931) Tablosu esas alınarak davacının veya müteveffanın muhtemel yaşam süresinin belirlenmesi; davacının veya müteveffanın muhtemel gelirinin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi ile belirlenecek peşin değeri esas alınıp işleyecek dönem tazminat hesabı yapılması gerekmektedir.
Bu halde mahkemece, Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne ve aktüer bilirkişi tarafından PMF yaşam tablosu ve Progresif Rant esas alınarak yapılan hesaba göre karar verilmesi gerekirken, yanlış yönetmelik ve yaşam tablosuna göre karar verilmesi hatalı olup, bu sebeple sadece Konya Belediyesi'nin bu hususlara yönelik istinafının bulunması nedeniyle diğer davalılar bakımından davacı lehine oluşan usuli kazanılmış hak da korunarak daha düşük miktarlı olan 761.155,68-TL sürekli iş göremezlik tazminatı yerine daha fazla olacak biçimde sürekli iş göremezlik tazminatına hükmedilmesinde isabet bulunmadığından, buna yönelik istinaf itirazında bulunan davalı Konya Belediyesinin istinafının kabulüne kabulü ile sadece davalı Konya Belediyesi yönünden tazminat miktarının düşürülmesine dair aşağıdaki şekilde yeniden hüküm tesisi gerekmiştir.
- Davalı ........ vekilinin manevi tazminata yönelik itirazlarında;
Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir. Manevi tazminata karar verilebilmesi için BK 49 (TBK’nun 58) maddesindeki koşulların oluşması gerekir.
Manevi zarar, kişilik değerlerinde oluşan objektif eksilmedir. Duyulan acı, çekilen ızdırap manevi zarar değil onun görüntüsü olarak ortaya çıkabilir. Acı ve elemin manevi zarar olarak nitelendirilmesi sonucu tüzel kişileri ve bilinçsizleri; öte yandan acılarını içlerinde gizleyenleri tazminat isteme haklarından yoksun bırakmamak için yasalar, manevi tazminat verilebilecek olguları sınırlamıştır. Bunlar, kişilik değerlerinin zedelenmesi (TMK 24), isme saldırı (TMK 26), nişan bozulması (TMK 121), evlenmenin feshi (TMK158), bedensel zarar ve ölüme neden olma (BK 47) durumlarından biri ile kişilik haklarının zedelenmesidir (BK 49). Bunlardan TMK’nın 24. maddesi ile BK’nın 49. maddesi daha kapsamlıdır. TMK’nın 24. maddesinin belli yerlere yollaması nedeniyle böyle bir durumun bulunduğu yerde, onu düzenleyen kurallar (örneğin; TMK 26, 174, 287); bunların dışında BK’nın 49. maddesi uygulanır.
TMK’nın 24. ve BK.49 (TBK’nın 58) maddesinde belirlenen kişisel çıkarlar, kişilik haklarıdır.
Kişilik hakları ise, kişisel varlıkların korunmasıyla ilgilidir. Kişisel varlıklar, bedensel ve ruhsal tamlık ve yaşam ile nesep gibi insanın, insan olmasından güç alan varlıklar ya da kişinin adı, onuru ve sır alanı gibi dolaylı varlıklar olarak iki kesimlidir.
Manevi tazminatın miktarına yönelik değerlendirmede ise; hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.
O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)
Yukarıdaki düzenleme ve ilkeler ışığında somut olaya bakıldığında; davaya konu kaza nedeniyle oluşan sürekli ve geçici iş göremezlik ile davacının kusursuz olması durumları, kaza tarihi, tarafların sosyal ekonomik durumu, paranın alım gücü nazara alınarak hükmedilen tazminat miktarının uygun olduğu anlaşılmakla, buna dair anılan davalı itirazının reddi gerekmiştir.
Bu nedenle, davacı ve davalı ........ Ltd. Şti vekilinin istinaf başvurusunun REDDİNE, davalı ........ Belediye Başkanlığı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK.nın 353/1-b.2. maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacı ve davalı ........ Şti vekilinin istinaf başvurusunun REDDİNE,
Davalı ........ Belediye Başkanlığı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçeler doğrultusunda kabulü ile incelenen kararın HMK’nin 353/1-b maddesinin (2) numaralı alt bendi uyarınca düzeltilmek üzere KALDIRILMASI VE DÜZELTİLEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMAK suretiyle; (İnfazda tereddüt oluşmaması için itiraz edilmeyen ve kesinleşen kısımlar korunmak suretiyle)
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE;
(a) Davacının ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI yönüyle açmış olduğu davasının PASİF HUSUMET YOKLUĞU NEDENİYLE REDDİNE,
(b) Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 845.387,16 TL sürekli iş göremezlik maddi zararının davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (DAVALI ........ BELEDİYE BAŞKANLIĞI'NIN 761.155,68 TL'SİNDEN DİĞER DAVALILAR ........ VE ........ ŞTİ İLE BİRLİKTE SORUMLU TUTULMASINA)
(c) Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 15.764,98 TL geçici iş göremezlik maddi zararının davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
(ç) Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 6.088,50 TL bakıcı gideri maddi zararının davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
(d) Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 7.500,00 TL SGK tarafından karşılanmayan, zorunlu, belgeli ya da belgeye bağlanamayan tedavi gideri maddi zararının davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
(e) Davacının 06/07/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 200.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan Temerrüt tarihi olan 06/07/2018 tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla değişen oranlarda) işleyecek YASAL faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
İlk Derece Yargılaması Yönünden;
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 73.415,53 TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 269,85TL peşin harcın ve 430,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 72.715,68 TL harcın davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, (Davalı ........ Belediye Başkanlığı'nın 66.971,14 TL'sinden diğer davalılar ........ ve ........ ile birlikte sorumlu tutulmasına)
3-İşbu dosyada arabuluculuk dava şartı olmadığından davacı tarafından başvurulan hazine tarafından karşılanan 2 adet arabuluculuk için toplam 4.800,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından karşılanan 269,85TL başvuru harcı, 269,85TL peşin harç, 430,00TL ıslah harcı, 38,40TL vekalet suret harcı, 656,50TL posta ve tebligat gideri, 23.234,04TL bilirkişi ücreti ve hastane gideri olmak üzere toplam 24.898,64TL'den ........ Belediyesi yönünden yapılan 1.399,00TL tebligat giderinin düşülerek kalan 23.499,64TL nin davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, (Davalı ........ Belediye Başkanlığı'nın 21.643,16 TL'sinden diğer davalılar ........ ve ........ ile birlikte sorumlu tutulmasına)
5-Davacı vekili yararına maddi tazminat yönünden AAÜT'ye göre hesaplanan 137.211,10 TL vekalet ücretinin davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (Davalı ........ Belediye Başkanlığı'nın 126.371,42 TL'sinden diğer davalılar ........ ve ........ ile birlikte sorumlu tutulmasına)
6-Davacı vekili yararına manevi tazminat yönünden AAÜT'ye göre hesaplanan 32.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ........, ........ İle ........ Belediye Başkanlığı'ndan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı ........ Belediye Başkanlığı vekili yararına reddedilen maddi tazminat yönünden AAÜT'ye göre hesaplanan 45.000 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ........ Belediye Başkanlığına verilmesine,
8-Davalı ........ Belediye vekili yararına maddi tazminat yönünden AAÜT'ye göre hesaplanan 30.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ........ Belediyesine verilmesine,
9-Davalı ........ Belediye vekili yararına manevi tazminat yönünden AAÜT'ye göre hesaplanan 30.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ........ Belediyesine verilmesine,
10-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
İstinaf Yargılaması Yönünden;
11-İstinaf başvurma harcı dışında istinaf peşin harcı olarak alınan istinaf karar harcının talep halinde davalı ........ Belediye Başkanlığı'na iadesine,
12-Davalı ........ Belediye Başkanlığı tarafından yapılan 1.683,10 TL istinaf başvuru giderinin davacıdan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
13-Dosya adli yardım talepli olarak istinaf edildiğinden alınması gereken 2.002,00 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile 732,00 TL maktu karar harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
14-Davalı ........Ltd. Şti tarafından alınması gereken 73.415,53 TL harçtan peşin alınan 18.353,88 TL harcın mahsubu ile bakiye 55.061,65 TL harcın bu davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
15-Davacı ve davalı ........Ltd. Şti tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
16-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, tarafların yokluğunda HMK nun 361.maddesi gereğince davacı, davalılar ........ Şti ve ........ Belediye Başkanlığı yönünden kararın taraflara tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde TEMYİZ YOLU AÇIK, davalılar ........ ve ........ Belediye Başkanlığı yönünden KESİN olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verildi.12/03/2026
\t\t\t\t
.....
Başkan
...
e-imzalı
.....
Üye
...
e-imzalı
.....
Üye
...
e-imzalı
.....
Katip
...
e-imzalı
Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.