T.C. BURSA BAM 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: .....
\tT.C.
BURSA \t\t\t
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ\t T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
7. HUKUK DAİRESİ \t\t K A R A R
DOSYA NO\t: .....
KARAR NO\t: .....
BAŞKAN\t\t: .....
ÜYE\t\t: .....
ÜYE\t\t: ....
KATİP\t\t:.....
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ..... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: .....
KARAR NO\t: .....
KARAR TARİHİ\t: 05/10/2021
İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ\t: 21/12/2021
DAVACI\t: .....
DAVALI\t: .....
VEKİLİ\t: Av. .....
DAVANIN KONUSU\t: İtirazın İptali
B.A.M. KARAR TARİHİ \t: 23/01/2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 25/01/2024
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde, taraflar arasında imzalanan proje onay formu gereğince davacının projeyi tamamlayıp davalının hususi olarak yaptırdığı robotu davalıya teslim ettiğini, karşılığında da 2/8/2017 tarihli faturanın düzenlendiğini, davalının bedeli ödememesine rağmen robotu teslim alıp kullanmaya başladığını, davalının robotu bir yıl kullandıktan sonra iyi çalışmadığı iddiasıyla davacının iş yerine getirip bıraktığını, davalının ayıba ilişkin hiçbir bildirimde bulunmaksızın fatura bedelini ödemekten kaçınmak için robotu davacıya iade ettiğini, davalının kendisinin çekip yayınladığı videolarla robotun taahhüt edildiği şekilde çalışmadığı ve belirtilen faydayı sağlamadığı iddialarını çürüttüğünü, davalının bir yıla yakın bir süre geçmesine rağmen herhangi bir ayıp bildiriminde bulunmadığından eseri kabul etmiş sayılacağını, davalının basiretli bir tacir gibi davranmadığını, fatura bedelinin ödenmemesi üzerine davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının kötüniyetli olarak takibe itiraz ettiğini, alacağın likit olduğunu belirterek ..... 4. İcra Müdürlüğü’nün ...../..... Esas sayılı dosyasındaki takibe yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, % 20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde, davanın haksız olduğunu, davalının borcu bulunmayıp aksine alacağının olduğunu, davalının oto koltuk imalatı yapan bir firma olduğunu, davalının davacıdan daha önce iki robot daha satın aldığını, bu robotların sıfır üretim olmayıp ikinci el restore edilmiş robotlar olduğunu, bu robotların 29/2/2016, 4/10/2016 ve 2/8/2017 tarihli faturalar ile satın alındığını, davacının sunduğu proje onay formundaki 22/3/2017 tarihinin el yazısı ile sonradan eklenildiğini, forma göre söz konusu robotun kurulum tarihinin 1/3/2016 tarihi olduğunu, bu formun davacıdan satına alınan ilk robotun formu olduğunu, davaya konu edilen ve bedeli talep edilen robotun ise 3.robot olduğunu, davacının el yazısı ile gerçeğe aykırı tarih üreterek haksız kazanç elde etmek istediğini, davaya konusu robotun 3.robot olup 2/8/2017 tarihli faturaya konu olduğunu, 3.robotun kurulumunun davalının adresinde yapıldığını ancak istenilen faydayı sağlayamadığını, üretimde istenilen süre aralıklarında çalışmadığını, koordineli şekilde çalışmasının davacı tarafından ir türlü sağlanamadığını, davalının fabrikasında kurulu bulunan döner karaselin(konveyör) dönüşü nün davacı tarafından robota tanımlanamadığını, davacı tarafından robotun döner konveyör adaptasyonunun sağlanamadığını, davacının tüm çabalarına rağmen sorunu çözemediğini, robotun isteyen faydayı sağlayamaması üzerine her iki tarafın firma sahibinin telefon görüşmesi sonucunda dava konusu 3.robotun iadesine karar verdiklerini, robotun sorunsuz çalışmasının mümkün olmadığını, bu eksiklik sebebiyle davalının iş ve zaman kaybına uğradığını, firma sahiplerinin görüşmesi sonucunda robotun 6/8/2018 tarihli sevk irsaliyesi ile birlikte davacıya iade edildiğini, sevk irsaliyesinin davacı çalışanı tarafından ihtirazı kayıtsız teslim alındığını, 3.robotun iadesinin davacı tarafça kabul edildiğini, 10/8/2018 tarihli iade faturasının düzenlenerek davacıya gönderilmesine rağmen davacının faturayı teslim almadığı gibi ticari defterlerine de işlemediğini, davacının taahhüt ettiği robotu işe yarar şekilde kuramadığını, sürekli sorun çıkartma probleminin giderilmediğini, robotun iadesini kayıtsız şartsız teslim alan davacının sonradan vazgeçerek paranın iadesini istemesinin hukuk tarafından korunmayacağını, davacının iade sonrasında yeniden vazgeçme iradesini kabul etmediklerini belirterek davanın reddine, davalı lehine % 20’den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, taraflar arasında 22/03/2017 tarihinde proje onay formu imzalandığı, bilirkişi tarafından sistemin çalışır vaziyette olduğunun tespit edildiği, davalının proje onay tarihinden yaklaşık 1,5 yıl sonra bir nakliye aracına yükleyerek döküm sistemini davacıya iade ettiği, davalının robotu iade edilmesinin nedeninin robotun çalışmaması olmayıp proje hattı üzerindeki diğer robotlarla haberleşmesinin sağlanamaması olduğunun iddia edildiği, davalının bu hususta yaptırdığı bir tespit ya da bilirkişi raporunun bulunmadığı, makinenin davalı taraftaki sistemin parçası olduğundan ve makine davacıya gönderildiğinden keşif yapılmasının mümkün olmadığı, davalının iddiaların ispatlanamadığı, makinenin iadesinin geçerli bir nedene dayanmadığının anlaşılması nedeniyle davalı tarafından düzenlenen iade faturasının yerinde görülmediği, davacının ticari defterlerine göre 104.079,86.-TL alacaklı olduğu, davalının temerrüde düşürüldüğünün sabit olmadığı, alacağın likit olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, icra takibine yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 104.079,86.-TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacağın % 20'si üzerinden hesaplanan 20.815,97.-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, dava konusu 495956 numaralı faturaya konu makinenin davalıya teslimine karar verilmiştir.
Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, tüm delillerin bir bütün olarak değerlendirilmediğini, 4/7/2019 tarihli bilirkişi raporu göz ardı edilerek bu rapor ile çelişkili olan 11/03/2021 tarihli bilirkişi raporu esas alınarak hüküm tesis edildiğini, bu raporun hatalı olduğunu, \tdavaya konu robotun iade edildiğini, iadenin davacı tarafça kabul edildiğini, buna rağmen iadenin geçerli nedene dayanıp dayanmadığının irdelenmesinin açık şekilde hataya düşmekten ibaret olduğunu, 4/7/2019 tarihli bilirkişi raporunda da açıklandığı üzere uyuşmazlığın temelinin robotun iade edilmiş sayılıp sayılmayacağı hususu olduğunu, mahkemece bu hususun göz ardı edilip eser sözleşmesinin gereklerinin yerine getirilip getirilmediğinin, iadenin geçerli nedene dayanıp dayanmadığının irdelendiğini, robotun davacı tarafa iade edildiğinin, davacı tarafça iadenin kabul edildiğinin, iadeye itiraz edilmediğinin 6/8/2018 tarihli ..... seri numaralı sevk irsaliyesine göre de açıkça ortada olduğunu, sevk irsaliyesi üzerinde iade faturasının da kesileceği şerh edilmişken hiçbir ihtirazı kayıt konmadan irsaliyenin ve davaya konu robotun teslim alınmasının açıkça robotun iade edildiğinin ve davacı tarafça da iadenin kabul edildiğinin kanıtı olduğunu, sevk irsaliyesini kabul ederek sevk irsaliyesini ve robotu teslim alan davacının bu andan itibaren artık eser sözleşmesinin gereklerinin yerine getirilip getirilmediği hususunda veya iadenin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı hususunda itirazlarda bulunmasının ve bu itirazlar doğrultusunda eser sözleşmesinin taraflara yüklediği edimlerin ifasının mahkemece irdelenmesinin yersiz olduğunu, mahkemenin karara dayanak yaptığı bilirkişi raporunun yanlış değerlendirmeler üzerine tanzim edildiğini, raporu hazırlayan bilirkişinin bir videodan bahsederek bu videoya göre davaya konu robotun çalışır durumda olduğunu belirtmesine rağmen anılan video ile verimli çalışmanın tespit edilemeyeceğinin açık olduğunu, bilirkişinin yerinde değerlendirme yaptığına yönelik beyanlarına anlam veremediklerini, 3 yıllık bir süreden beri davacının adresinde atıl bir vaziyette bekletilen robotun çalıştığına dair yerinde bir incelemenin yapılamayacağını, parkur içerisindeki çalışma düzeni gözlemlenmeden robotun çalıştığının söylenmesinin bilirkişinin raporunda düştüğü en büyük yanlışlık olduğunu, üretim parkuru içerisinde parkurun bir parçası olarak çalışacak robotun tek başına hareket ediyor olmasının çalıştığı anlamına gelmeyeceğini, tanık beyanlarından da anlaşılacağı üzere davaya konu robotun pres, konvör sistemleri, karasör imalatı, hidrolik sistemleri ve tahrik edici gruplardan oluşan bir makine parkurunun parçası olduğunu, davacının davaya konu sattığı robotu satmakla birlikte bu robotu sadece hareket ettirebilir halde bırakmakla değil robotun parkurun diğer elemanları ile uyumlu ve eş zamanlı çalışmasını sağlamakla da yükümlü olduğunu, davacı tarafından bu uyumlu çalışmanın sağlanamadığını, robotun proje hattındaki poliüretan makinesi ile sünger üretim hattı ile ve sünger kasetleri ile tam anlamda haberleşmesi gerekirken haberleşmenin sağlanamadığını, dava konusu robotun ikinci el olup robotun çalışırken kitlendiğinin ve hareketlerinde boşluklar olduğunun fark edildiğini, bu hususların bir video izleyerek veya parkur dışında robotun görülerek tespit edilmesinin mümkün olmadığını, davacının robotu iade aldığını, ihtirazı kayıt belirtmeden iadeyi de kabul ettiğini, sonrasında iade faturasını almamasının, fikir değiştirip iadeyi kabulden vazgeçmesinin bu durumu değiştirmeyeceğini, davalının davacı şirketten dava konusu robot öncesinde iki robot daha aldığını, anılan robotların davalı şirkette hala çalışır vaziyette olduğunu, önceki beyanlarında da belirttikleri üzere davacının önceki robotlara ilişkin proje onay formlarını, davaya konu robotunmuş gibi mahkemeye sunduğunu, mahkemenin de bu yöndeki itirazlarını göz ardı ederek sunulan proje onay formunun davaya konu robot için olduğunu gerekçeli kararında işlediğini, mahkemenin bilirkişi tarafından izlenen videoya göre sistemin çalıştığı yönündeki tespitlerine itibar ettiğini, parkur içerisinde izlenemeyen ve değerlendirilmeyen parkurun bir parçası olan davaya konu robotun istenilen şekilde çalıştığının tespitinin video görüntüsü ile tespit edilemeyeceğini, gerekçeli kararda robotun iadesinin geçerli bir nedene dayandığının kanıtlanamamış olduğuna yer verilmesine anlam veremediklerini, iade esnasında irsaliyedeki şerhe göre davacının robotu iade kabul ettiğini, iadenin geçerli nedene dayanmasının aranmasının yersiz olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın 2004 sayılı İİK’nun 67.maddesi gereğince iptali istemine ilişkindir.
Davacı alacaklı vekili ..... 4. İcra Müdürlüğü’nün ...../..... Esas sayılı dosyasında 12/9/2018 tarihinde 108.079,27.-TL alacak ile 11.771,75.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 119.851,02.-TL’nın tahsili için davalı borçlu aleyhine 2/8/2017 tarihli faturaya dayanarak ilamsız icra takibi başlatmış, davalı borçlunun ürünün takip alacaklısı tarafından taahhüt edildiği şekliyle çalışmadığı ve belirtilen faydayı sağlamadığı için iade edildiği, ürün bedeli tutarında iade faturası düzenlenip gönderildiği açıklanarak borca ve ferilerine itiraz edilmiş, davacı vekili tarafından süresinde itirazın iptali dava açılmıştır.
Davacı davalının hususi olarak yaptırdığı robotu teslim almasına rağmen bedelini ödemediğini ileri sürmüş, davalı robotun ayıplı olması nedeniyle davacıya iade edildiğini savunmuş, mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Taraflar arasında davacı tarafından üretilen “Umkar kuko KR 210 poliüretan -3” robotun davalıya teslim edilerek montajının davalı iş yerine yapıldığı, davalının teslimden yaklaşık bir yıl kadar sonra robotu davacıya sevk irsaliyesi ile gönderdiği, robotun halen davacının elinde bulunduğu, robot bedelinin davalı tarafından ödenmediği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık dava konusu robotun ayıplı olup olmadığı, robotun davalı tarafından davacıya tesliminin geçerli olup olmadığı, davacının davalının iş yerine montajını yaptığı robot nedeniyle alacaklı olup olmadığı hususundadır.
Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmamakta ise de 2/8/2017 tarih ve ..... numaralı faturaya konu “..... ..... ..... ..... ..... -.....” isimli robotun davalıya teslim edildiği, fatura bedelinin davalı tarafından ödenmediği dosya kapsamı ile sabittir. Davalı sözkonusu robotun istenilen faydayı sağlayamadığını, üretimde istenilen süre aralıklarında çalışmadığını, koordineli şekilde çalışmasının davacı tarafından bir türlü sağlanamadığını, davalının fabrikasında kurulu bulunan döner karaselin(konveyör) dönüşünün davacı tarafından robota tanımlanamadığını, tarafların telefonla yaptığı görüşme üzerine robotun davacıya iade edildiğini savunmuştur. Davalı tarafından düzenlenen 6/8/2018 tarihli sevk irsaliyesine göre de davalı tarafından iade edilen dava konusu robot davacı şirket çalışanı ..... ..... tarafından teslim alınmıştır. Robotun davalı tarafından bu şekilde iade edilmesinden sonra davacının iadeye itirazı olduğuna ilişkin dosyaya bir belge sunulmamıştır.
Davacı kendisine iade edilen robotun bedelinin tahsili için 12/9/2018 tarihinde icra takibi başlatmıştır. Davacı yargılama sırasında davalının ayıplı iş savunmasına itiraz etmiş ise de davalının ayıplı olduğu iddiasıyla iade ettiği robotun davacı şirket adresinde çalışan imzasına teslim edilmesine rağmen ürünün iadesinin davacı tarafından kabul edilmediğine ilişkin bir beyan veya ihtar olmadığı gibi ürün de davalıya tekrar gönderilmemiştir. Bilirkişi raporu ile de belirlendiği üzere dava konusu ürün halen davacının fabrikasında bulunmaktadır.
Davacı şirketin basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü bulunmakta olup davalının robotu iade amaçlı olarak sevk irsaliyesi ile davacıya göndermesine rağmen davacı ürünü itiraz etmeden teslim almıştır. Basiretli tacirden beklenenin aksine ürünün ihtirazi kayıtsız kabul edilmiş sayılması nedeniyle davacının sonradan ürünün ayıplı olmadığı iddiasının ileri sürmesi mümkün değildir. Dava konusu ürünün davacıya iade edilmesi de gözetildiğinde ürün bedelinden davalının sorumluluğu bulunmadığı için takip konusu fatura nedeniyle borçlu olmayan davalı yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmadığından davalının bu yöndeki istinaf talebi yerindedir.
\t\t Davalı vekili cevap dilekçesinde kötüniyet tazminatı talebinde bulunmuştur. Takibin kötü niyetli yapıldığına ilişkin dosyada herhangi bir belge bulunmadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
İstinaf incelemesinin duruşmalı yapılması istenilmiş ise de dosya kapsamı ve istinaf nedenlerine göre incelemenin dosya üzerinden yapılması mümkün hallerden olduğu anlaşıldığından duruşma açılmadan dosya üzerinden karar verilmiştir.
6100 sayılı HMK'nun 355.maddesi gereğince istinafa başvuranın sıfatı, istinaf konusu yapılan nedenler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kısmen kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup davalı vekilinin istinaf başvurusunun bu sebeple esas bakımından kabulü ile bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK’nun 353/1-b-2 maddesi gereğince mahkeme kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm verilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE, ..... 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/10/2021 tarih ve .....sayılı kararının KALDIRILMASINA,
2-HMK'nun 353/1-b-2 maddesi gereğince YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,
a)Davanın REDDİNE,
Koşulları bulunmadığından davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine,
b)Alınması gerekli 427,60.-TL karar ve ilam harcının peşin alınan 1.450,24.-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 1.022,64.-TL harcın talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,
c)Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,
d)Davalı tarafından yapılan toplam 90,00.-TL yargılama giderinin ilk derece mahkemesince davacıdan alınarak davalıya verilmesine, artan gider avansının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,
e)Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 19.176,16.-TL vekalet ücretinin ilk derece mahkemesince davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
3-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davalıya iadesine,
4-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı tarafından yapılan 162,10.-TL istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Karar tebliğ, harç ve gider avansı işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran davacı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-a hükmü uyarınca kesin olmak üzere 23/01/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
\t\t\t\t
.....
Başkan
...
.....
Üye
...
.....
Üye
...
.....
Katip
...