T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
YEDİNCİ HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İncelenen Kararın
Mahkemesi:Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
Tarihi:24/10/2023
Dava Türü:Alacak (Eser Sözleşmesi)
Dava Tarihi:27/01/2023
Karar Yazım T:21/01/2026
İlk derece mahkemesince verilen karar istinaf edilmekle dairemiz üyesi tarafından hazırlanan rapor okunduktan ve dosya kapsamı incelendikten sonra yapılan müzakere sonucu gereği düşünüldü;
I. DAVA VE BİRLEŞEN DAVA
Davacı vekili açtığı dava ile, taraflar arasında davacıya ait otelin tente sistemi, doğrama otomatik kapı vs işlerinin yapılması için 14/02/2020 tarihli sözleşme yapıldığını, işlerin davalı tarafça tamamlanmadığını, eksik işlerin tamamlanması için ihtarname gönderildiğini, davalıya 291.000,00 TL ödeme yapıldığını, Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında tespit yaptırdıklarını, Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında tamamlanmayan işlerin bedeli için icra takibi başlattıklarını, itiraz üzerine takibin durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına ve davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında davacı vekili açtığı dava ile, aynı gerekçe ile açılan davada bilirkişi tarafından yapılmayan iş karşılığının 172.725,00 TL olarak hesaplandığını, bu alacağın Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında itirazın iptali davasına konu olduğunu, bakiye 30.225,00 TL'lik alacağın tespit tarihi olan 21/05/2021 tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevabında, tespit dosyasında işin %50 seviyesinde olduğunun belirlendiğini, raporun hatalı olduğunu, sistemin imalat ve montajının eksiksiz şekilde gerçekleştirildiğini, 3 adet toplam 291.000,00 TL'lik fatura düzenlendiğini, davacının faturalara itiraz etmeyip bedelleri ödediğini, montajdan sonra belediye ile yapılan işlemin ruhsata engel olduğunun belirtilmesi sebebiyle brandaların sökülmesi için 8.000,00 TL'ye 02/10/2020 tarihli ek protokol ile tarafların anlaştığını, branda sökülme aşamasında protokole aykırı olarak yapılan imalatın tamamının söktürüldüğünü, davacının kusuru sebebiyle imalatın söktürüldüğünü ileri sürerek davanın reddi ile kötü niyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.
Birleşen Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında davalı vekili cevabında, hak düşürücü ve zaman aşımı süresinin geçtiğini ileri sürerek asıl davaya cevap dilekçesindeki gerekçelerle davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece mahkemesi, davacı işveren her ne kadar davalı yüklenicinin kestiği faturaları kabul edip ödeme yapmış ise de işin eksik bırakıldığının her zaman iddia ve ispat olunabileceği, somut olayda işin eksik bırakıldığını iddia eden davacının delil olarak tespit raporuna, tanık ve keşif deliline dayandığı, davacı tarafın öncelikle 07/05/2021 tarihinde davalıya ihtarname çekerek eksik işlerin tamamlanmasını talep ettiği, davalının cevabi ihtarnamesinde cevap dilekçesindeki savunmalarla talebi reddettiği, davacının sonraki ihtarnamelerinde de dava dilekçesindeki anlatımlarla paralel şekilde eksik bırakılan işlerin branda ile ilgisinin olmadığını açıkladığı, davacı tarafın aynı gün mahkemeye başvurarak tespit yaptırdığı sunulan tespit raporunda işin %50'sinin eksik bırakıldığının tespit edildiği, davalı her ne kadar brandanın sökülmesinin davacının talebi üzerine yapıldığını belirtmiş ise de; eksik bırakılan işlerin branda ile ilgisinin bulunmadığı, mahkememizce alınan somut verilere dayalı olarak hazırlanmış bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere davalının sözleşmede yazılı birçok işi yerine getirmediği, sözleşmede yer alan 337 m2 tente imalatının 250 m2'lik kısmının yapıldığı, 87 m2'lik kısmının ise yapılmadığı, buna göre tente imalatının %75'lik kısmının tamamlandığı, faturalanan hareketli tente sistemleri bedelinin KDV dahil 192.000,00 TL olduğu, yerinde yapılan iş bedelinin 192.000 X 0,75 = 144.000,00 TL olduğu, yapılan işin genel toplama oranlandığında %17'ye isabet ettiği, toplam iş bedelinin 285.000 X (10-0,17) = 236.550,00 TL olması gerektiği, tespit raporunda imalatın %50'sinin yapıldığı tespit edildiğine göre yapılan imalat bedelinin 236.550 X 0,50 = 118.275,00 TL olduğu, sözleşmede yer alan giyotin pencere sistemlerinin tamamlanmadığı, camlarının montajının yapılmadığı, sadece giyotin pencere sistemi profillerinin ve alt sabit camlarının montajlı durumda olduğu, ... marka fotoselli kapıların montajının hiç yapılmadığı, camlarla kaplanması gereken yüzey alanlarının yaklaşık %5'lik bir bölümünün kapatıldığı, tente motorlarının getirildiği fakat tente ile kapatılmayan bölüm motorlarında 3 adet eksik bulunduğu, raporda ve ek raporda yapılan imalat bedeline sökülen brandanın tekrar takılması için ek protokol ile anlaşılan 8.000,00 TL dahil edilmiş ise de bu işin davalı tarafça yapılmaması sebebiyle imalat bedeline dahil edilmesinin hatalı olduğu, zira davalının da kabulünde olduğu üzere 8.000,00 TL ödeme yapılmayınca brandanın montajının yeniden yapılmadığı, dolayısıyla yapılmayan bir işin bedelinin yapılan imalat tutarına eklenmemesinin gerektiği, neticeten yapılan imalat bedelinin 118.275,00 TL olup, davacı tarafça 291.000,00 TL ödeme yapıldığı, buna göre davacının 172.725,00 TL fazla ödeme yaptığı (291.000 - 118.275 = 172.725,00 TL), asıl davada davacının dava dilekçesinde takip konusu fazla ödenen iş bedelinin 142.500,00 TL'sini davaya konu ettiği, takip dosyasında ayrıca 1.827,40 TL'lik tespit dosya masraflarının talep edildiği, bu tutarın da aynen dava konusu edildiği, (asıl davanın 142.500 + 1.827,40 olmak üzere toplam 144.327,40 TL üzerinden açıldığı), davacının fazla ödemeden kalan 30.225,00 TL'yi birleşen dava dosyasına alacak davası olarak konu ettiği, davacının asıl dava ve birleşen davaya konu taleplerinin yerinde olduğu, sadece tespit dosya masrafları alacak kalemi için takip sonrası işlemiş faiz talebinin yerinde olmadığı, zira bu kalemin yargılama masraflarına ilişkin olduğu değerlendirilerek asıl ve birleşen davanın ayrı ayrı kabulüne, asıl davada alacak yargılama ile belirlendiğinden ve bu nedenle şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, birleşen davada davadan evvel çekilen ihtarnamelerin bedel içermemesi sebebiyle davalıyı temerrüde düşürücü nitelikte olmadığı değerlendirilerek faize dava tarihinden itibaren hükmedilmesi gerekçesiyle asıl dava yönünden; davanın kabulü ile; Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının iptali ile takibin 142.500,00 TL fazla ödenen iş bedeli asıl alacağı, 1.827,40 TL tespit masrafları olmak üzere olmak üzere toplam 144.327,40 TL alacak üzerinden ve 142.500,00 TL'lik asıl alacağa takip tarihinden itibaren reeskont avans faizi uygulanmak suretiyle devamına, alacak yargılama ile belirlendiğinde ve bu nedenle koşulları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, Birleşen Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden; davanın kabulü ile; 30.225,00 TL'nin dava tarihi olan 27/01/2023 tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleşen davalar yönünden davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
B. İstinaf Nedenleri
Davalı vekili, cevap dilekçesini tekrarlar mahiyette beyanda bulunarak 02/10/2020 tarihli porotokol ile teslim edilip montajı yapılan sistemin belediye tarafından uygun bulunmaması nedeniyle sökülüp tekrar yapılması konusunda tarafların anlaşmaya vardığı, işlerin eksik yapılmadığı, tam olarak teslim edildiği, mahkemece sözleşme bedelinde güncellenme yapılmak suretiyle düzenlenen rapora dayanılarak karar verildiği gibi nedenlerle asıl ve birleşen dosyada verilen kararları istinaf etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Asıl dava, İcra İflas Kanununun 67. maddesine göre açılmış itirazın iptali davasıdır. Dava bir yıllık hak düşüm süresi içerisinde açılmıştır. Birleşen dava alacak davası olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir.
2. Ön İnceleme ve İncelemenin Kapsamı
İlk derece mahkemesi kararının; kesinlik, süre, istinaf başvuru şartları ve diğer usul konuları yönünden HMK 352. maddesine göre ön incelemesi yapılmış ve eksiklik bulunmadığı anlaşılan dosyanın incelenmesine geçilmiştir. İstinaf incelemesi de, HMK 355. maddesi göz önünde bulundurularak, kamu düzeninden olan hususlar re'sen gözetilmek suretiyle istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.
3. Değerlendirme
3.1.Taraflar arasında davacıya ait otelin bir kısım hareketli tente, giyotin doğrama vs işlerinin KDV dahil 285.000,00 TL karşılığı yapımı konusunda 14/02/2020 tarihli sözleşme yapıldığı anlaşılmaktadır. Davacı taraf açtığı dava ile, davacının işleri tamamlamadığını ve işin tespit yaptırıldıktan sonra üçüncü kişiye yaptırıldığını, sözleşme bedelinin ödendiğini, yapılmayan işlerin dava dışı 3. kişiye yaptırıldığını ileri sürerek davalının yapmadığı ve davacıya ödenen eksik işler bedelinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibinin iptalini istemiş, birleşen davada da takip konusu olmayan bakiye alacağı davalıdan talep etmiştir. Davalı taraf ise, işi yaparak teslim ettiğini, belediyece işyeri açma ruhsatına engel olması sebebiyle taraflarca 02/10/2020 tarihli ek protokol yapılarak brandaların sökülmesi konusunda anlaşma yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
3.2.Mahkemece dosya üzerinden alınan bilirkişi raporu ve ek raporuna göre değerlendirme yapılmak suretiyle yapılmayan işler bedelinin 118.275,00 TL olduğu, davalının ödediği paradan yapılmayan işler bedeli düşülmek suretiyle bakiye fazladan ödenen 172.725,00 TL ile icra takibine konu edilen tespit gideri olan 1.827,40 TL'nin talep edilebileceği değerlendirmesi yapılmak suretiyle asıl davada sınırlı olarak istenilen 144.327,40 TL'lik taleple bağlı kalınarak asıl davanın, bakiye 30.225,00 TL'nin de birleşen davada kabulüne karar verilmiştir.
3.3. Davalı tarafça dosyaya sunulduğu anlaşılan 02/10/2020 tarihli protokol içeriğine göre, işin yapılarak teslim edildiğinin belirtildiği, belediye tarafından uygun bulunmaması nedeniyle sökülüp tekrar takılmasının 8.000,00 TL bedel karşılığında tarafların anlaştığı görülmektedir. Bu protokolde işin yapılarak teslim edildiğinin belirtilmesine rağmen, mahkemece bu protokol dikkate alınmadan tespit raporuna bağlı olarak düzenlendiği anlaşılan bilirkişi rapor ve ek raporuna göre sonuca gidilmesi usul ve yasaya uygun düşmemektedir.
3.4.Mahkemenin kabulüne göre yapılan değerlendirmede ise, sözleşmenin götürü bedelli bir sözleşme olduğu anlaşılmaktadır. Götürü bedelli sözleşmelerde sözleşme kapsamında yapılan işlere ilişkin hakedişin belirlenmesinde eksik ve ayıplı işler dışlanarak işin tamamlanma oranı tespit edilmeli, bu oran KDV li sözleşme bedeline uygulanmak suretiyle yüklenicinin hakedişi belirlenmelidir. Davacı tarafından yapılan ödemenin hak ediş bedelinden fazla olması halinde fazla yapılan bu ödemenin hüküm altına alınması gerektiği gözetilmeden uyuşmazlığın niteliğine uygun düşmeyen bilirkişi raporu ve ek raporuna göre karar verilmesi de doğru olmamıştır.
3.5. Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin asıl ve birleşen davaya yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nun 353/1-a/6 maddesi uyarınca, kararın esası incelenmeden kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
V. KARAR
1)Yerel mahkeme kararının esası incelenmeksizin tümüyle ORTADAN KALDIRILMASINA ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
2)Peşin alınan istinaf karar harcının isteği halinde ilk derece mahkemesince istinaf yoluna başvuran davalı tarafa iadesine,
3)Dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde 21/01/2026 tarihinde HMK'nun 362. maddesi uyarınca kesin olarak oybirliği ile karar verildi.\t
...