T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t: 2025/212 Esas
KARAR NO\t: 2026/122
DAVA\t: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 22/03/2025
KARAR TARİHİ\t: 18/02/2026
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkillerimiz aleyhine ... Banka Alacakları İcra Dairesi... Esas sayılı dosyasında ilamsız takip başlatıldığı; müvekkiller ... aleyhine ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi... D.İş sayılı dosyasında ihtiyati haciz kararı alındığı, devamda kararın infazıyla birlikte ... Banka Alacakları İcra Dairesi ... Esas sayılı icra dosyasında çeke dayalı kambiyo senetlerine mahsus takip yolu usulüyle icra takibi başlatıldığı; takip dayanağı çekteki keşide eden ... adına atılan imza müvekkil şirket yetkilisinden sadır olmadığı; çekteki imza inkarı ile takibe ilişkin borca itiraz edilmiş olup ... 12. İcra Hukuk Mahkemes... E., ... Karar sayılı ilamı ile senetteki imzaların müvekkillere ait olmaması sebebiyle takibin durdurulmasına karar verildiği; ancak her ne kadar icra hukuk mahkemesince takibin durdurulmasına karar verilmişse de işbu karar kesin hüküm teşkil etmediğinden müvekkilin menfi tespit davası açmasında hukuki yararı söz konusu olduğu; davalı taraf ile yaptığımız harici görüşmeler ve arabuluculuk sürecine rağmen davalı takibi sürdürmekte ısrar ettiği; hukuka uygun olduğunu bildiği halde icra hukuk mahkemesi kararı aleyhine istinaf kanun yoluna gittiği hacizleri kaldırmadığı; ... Banka Alacakları İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasında uygulanan hacizler dolayısıyla müvekkilin bir kısım taşınır malları muhafaza altına alındığı ve banka hesaplarına bloke konduğu; müvekkillerin takip tarihi itibariyle borçlu olmadığının tespitine ve icra takibinin iptaline, hüküm tesisi tarihine kadar alacağın tahsili halinde istirdadına karar verilmesi gerektiği; neticeten ... Banka Alacakları İcra Dairesi... E. sayılı dosyası ile sürdürülen icra takibinde müvekkillerin takip tarihi itibariyle borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptaline, hüküm tesisi tarihine kadar alacağın tahsili halinde tahsil tarihi itibariyle en yüksek banka mevduat faiziyle istirdadına; takibi sürdürmekte haksız ve kötüniyetli davalının takibe konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
SAVUNMA/
Davalı vekili beyan dilekçesinde özetle, huzurdaki dava menfi tespit davası olup bir tespit davası olduğundan davasını açmakla hukuki yararı olduğunu ispat etmekle mükellef olduğu; davacı huzurdaki davanın ikamesindeki hukuki menfaatini kanıtlar hiçbir belge veya delil ibraz edemediği; senet aslı tüm kambiyo vasıflarına haiz hali ile icra müdürlüğüne ibraz edildiği ve icra müdürlüğünce denetlenerek takip açılmasına karar verildiği; davacı tarafın iddiaları soyut nitelikte olup senetle ispat kuralı ve yazılı delil ile ispat gereği ; ispat edilmeye muhtaç olduğu; borçlu taraf senet niteliğinde hiçbir delil ibraz edemediği; davacının mesnetsiz ve hukuki dayanaktan yoksun iddialarının reddi gerektiği; müvekkil alacağı temlik alan iyi niyetli son meşru hamil olduğu; dolayısıyla davacı keşideci imzası ile karşılaştırılmaya elverişli imza örneklerinin tarafımızca bilinmesi mümkün olmadığı; somut olayda takibe konu çek incelendiğinde de görüldüğü üzere davacı ... Şirketi Keşideci, Diğer Davacı ... Şirketi ise ilk ciranta sıfatına haiz olduğu; davacı ... Şirketi ; takibe konu çekte keşideci sıfatına haiz olup atılan imzanın kendisine ait olmadığını iddia ederek imzaya itiraz ettiği; itiraz eden davacının itirazının herhangi bir hukuki dayanağı bulunmamakla kabulü mümkün olmadığı; borçlu taraf, imzanın kendisine ait olmamasına sebebiyet verecek hiçbir olay beyan etmediği; yaklaşık ispat koşulunu sağlayacak herhangi bir belge dahi ibraz edemediği; imzaların istiklali prensibi uyarınca ciranta imzasının sahte olması halinde dahi bu imzadan sonra çeki ciro ile iktisap eden kişinin meşru hamil olmasına halel getirmeyeceği; müvekkilin iyi niyetli meşru hamil olduğu ve kötü niyetli olmadığı sabit olup ; müvekkil aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilemez. zira bu hususta ispat yükü davacı tarafta olup ; davacı müvekkilin kötü niyetli olduğunu ispat edemediği; neticeten davacıların işbu davayı ikame etmekte hukuki yararı bulunmadığından hukuki yarar yokluğundan usulden reddine, borçlunun tüm iddiaları soyut ve hukuki dayanak ve delilden yoksun olduğundan sayın mahkemenizce tesis edilen tedbir talebinin reddine ilişkin kararın devamına, haksız ve kötü niyetli olarak ikame edilen işbu davanın esastan reddine, sırf icra takibini sürüncemede bırakmak gayesiyle işbu davayı ikame eden borçlu aleyhine %20 'den az olmamak kaydıyla icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, menfi tespit davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlığın davacıların imzalarının taklit edildiği iddiası ile düzenlenen çekten kaynaklı başlatılan ... Banka Alacakları İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasında borçlu olmadıklarının tespiti talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle, ... Banka Alacakları İcra Dairesi... Esas sayılı icra dosyasında takip dayanağı çekteki keşide eden ... adına atılan imza müvekkil şirket yetkilisinden sadır olmadığından bahisle iş bu menfi tespit davasının açıldığı anlaşılmıştır.
... Banka Alacakları İcra Dairesi ... Esas sayılı icra dosyası kapsamında alacaklısının ...A.Ş olduğu; borçlularının davacılar .... Ltd. Şti ve ....Tic. A.Ş olduğu, takibe konu senedin
29/07/2023 tarihli ... Bankası A.Ş'ye ait .... seri nolu 150.000,00 TL bedelli çekinkeşidecisinin davacı ... A.Ş olduğu; 1. Cirantanın diğer davacı ... Ltd. Şti olduğu anlaşılmıştır.
Davaya konu çekteki keşide eden ... adına atılan imza müvekkil şirket yetkilisinden sadır olmadığı iddiası nedeniyle imza incelemesi yapılması gerekmektedir.\tÇeke dayalı olarak açılan imza inkarına dayalı menfi tespit davasında kural olarak keşide tarihindeki şirketi temsil ve ilzama yetkili kişisinin öncelikle isticvabı ve devamında imzayı inkar etmesi halinde bu hususta imza incelemesi yapılması gerekir. Tüzel kişiler, yönetim organlarınca temsil ve ilzam edildikleri gibi yetkili organ/kişi tarafından bir üçüncü kişiye de çek keşide etme yetkisi verilmesi mümkün olup, bu durumda yetkili kılınan kişi yönünden de imza incelenmesi yapılır. Mahkememizce bu yönde davacı şirketlerin çekin keşide edildiği tarikte şirketi temsile yetkili kişilerin tespiti için Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmasına karar verildiği ve müzekkere cevapları doğrultusunda şirket yetkilileri adına \"Mahkememizn ara kararı gereğince HMK.211.maddesi gereği yazı ve imza örneklerinizin alınması için önümüzdeki celse Mahkememiz duruşma gün ve saatinde hazır bulunmanız, hazır bulunmadığınız takdirde inkar etmiş olduğunuz belgedeki yazı ve imzayı ikrar etmiş sayılacağını hususu isticvaben tebliğ olunur.\" şerhi ekli usule uygun isticvap davetiyelerinin tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
HMK 211.maddesi uyarınca imzayı inkâr eden tarafın isticvap edilmesine karar verilmesine rağmen isticvap davetine uymaması, imzanın ikrar edilmiş sayılması sonucunu doğurur ve bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek kalmayacaktır. Bu nedenle davacılar vekilinin 17/12/2025 tarihli duruşmada alınan beyanında \" 17/12/2025 tarihinde beyan dilekçesi sunduk, işbu beyan dilekçesinde şirket yetkililerinin imza yazı örnekleri alınmış olup yeniden alınmasına gerek bulunmamaktadır, ayrıca şirket yetkililerinin işleri bulunması nedeniyle duruşmaya katılamamışlardır, bu nedenle haklı davamızın kabulüne karar verilmesini talep ederiz \"dediği anlaşılmıştır.
Davacılar vekili davaya konu çeke ilişkin ... 12. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas...Karar sayılı ilamında davacıların imzaya itirazların kabulü ile takibin durdurulmasına dair kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği, kesin hüküm, kesin delil niteliğinde olduğunu iddia etmiş ise de icra mahkemelerinin dar yetkili mahkeme olması, verilen kararların istinalar haricinde kesin hüküm teşkil etmemesi, iş bu davaya konu menfi tespit davasında davanın esasına girerek sonuçlarının kesin hüküm doğuracağı göz önüne alındığında davacı şirket temsilcilerinin icra mahkemesi dosyasında imza yazı örnekleri alınması mahkememiz dosyası yönünden isticvap hükümlerine aykırılık durumunu ortadan kaldırmayacak olup şirket yetkililerinin işleri bulunması nedeniyle duruşmaya katılamaması geçerli mazeret teşkil etmeyeceğinden imza inkarından imtina edildiği anlaşılmakla ayrıca bilirkişi incelemesi yapılmamıştır.
TTK'nın 687. maddesinin 1. fıkrası uyarınca kişisel def'iler temel ilişkinin tarafları arasında ileri sürülebilir.Senedin üçüncü kişiye ciro veya teslim yolu ile devredilmesi hâlinde bu def'inin iyi niyetli üçüncü kişilere karşı ileri sürülmesi mümkün değildir.
Ancak hamilin iyiniyetli üçüncü kişi konumunda olmaması senedi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olması halinde hamile karşı da ileri sürülebilecektir. Dosya kapsamında ciranta olan davacı tarafından alacağı temlik eden hamilin kötüniyetli olduğunu ispat edememiştir.
Mahkememiz 17/09/2025 tarihli duruşma ara kararı ile şirket yetkililerinin gelecek celse isticvabına karar verildiği, davacı şirketlerin yetkililerinin mazeretsiz olarak 17/12/2025 tarihli duruşmaya katılmadıkları ve imza yazı örneği vermekten imtina ettiği anlaşılmakla, davacı tarafa dava dilekçesinde yer alan yemin deliline dayanıp dayanmayacağı hususunda beyanda bulunması için 1 haftalık kesin süre verilmiştir.
Davacı vekili 12/01/2025 tarihli dilekçe ile yemin metnini sunduğu, Mahkememiz 19/01/2026 tarihli ara kararı ile dava dilekçesinde \"Takip dayanağı çekteki keşide eden ... adına atılan imza müvekkil şirket yetkilisinden sadır olmamıştır.\" şeklinde yalnızca imzanın inkarına dayanıldığı, davacıların çekleri zayi etmediği hususunun dava dilekçesinde yer verilmediği, iddia kapsamında bulunmayan hususta davalı tarafa yemin teklif edilemeyeceğinden dava dilekçesi kapsamında yemin metni düzenlenmesi için davacı vekiline 2 haftalık süre verilmesine karar verilmiştir. Davacılar vekili 06.02.2026 tarihli beyan dilekçesinde aynı yemin metninin sunulan haliyle eda ettirilmesi gerektiğinden bahisle \"davacı asile\" yemin eda ettirilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
Mahkememiz 18/02/2026 tarihli duruşmada Antalya BAM 16. HD : ...Esas ... Karar sayılı ilamı dikkate alındığında “…İspat yükü altında bulunan tarafın başvurabileceği delillerden biri de yemin delilidir. Yemin, taraflardan birinin davanın çözümlenmesine etkili olan bir vakıanın doğru olup olmadığı hakkında kanunun belirlediği şekilde mahkeme (hakim) önünde beyanda bulunmasıdır. Bir başka deyişle; Yemin, taraflardan birinin davanın çözümünü ilgilendiren bir olayın doğru olup olmadığı konusunu, kanunda belirtilen usule uyarak, mahkeme önünde, kutsal sayılan değerlerle teyit eden ve kesin delil vasfı yüklenmiş sözlü açıklamalardır (03.03.2017 tarihli ve...Esas, ... Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı). Medeni Usul Hukukumuzda yemin delili kesin delil niteliğindedir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu., ... Esas, ...Karar).
HMK m. 232/1 gereği; Yemin, tarafa teklif olunur ve tarafça eda yahut iade olunur.
Kanunda, kullanılan \"teklif\" kelimesi, \"Yapması için birinden bir iş isteme\" anlamındadır. Kanunun yazımından, kurumun içeriğinden ve bu bu konudaki yargı uygulamasından, yeminin ispat yükü altında bulunan tarafça karşı tarafa yöneltileceği hususu açık olmakla, davacı vekilinin aksi yöndeki iddiaları yerinde bulunmamıştır.” dikkate alındığında davacı vekilinin usule uygun yemin metni sunmaması nedeniyle yemin davetiyesinin tebliğine yer olmadığına karar verilmiştir.
Nitekim yemin delilinin kesin bir delil olması, uyuşmazlığı kesin bir şekilde çözmesi gerekeceğinden yemin sorusunun yeteri kadar açık bir şekilde tespit edilmesi gerekir. Hakim, yemin metnini hazırlarken, yemin metninin olaya uygun olmasına dikkat eder. Davacılar vekili tarafından yemin metninin bu kapsamda sunulmadığı, revize yapılmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca davacı asile yemin yemin metninin eda ettirilmek istendiği, yeminin ispat yükü altında bulunan tarafça karşı tarafa yöneltileceği hususun da göz ardı edilmesi nedeniyle yemin davetiyesinin tebliğine yer olmadığına karar verilerek yukarıda açıklanan gerekçe kapsamında davacıların davaya konu çeke ilişkin menfi tespit davasını ispat edemediğinden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00 TL karar harcının peşin yatırılan 2.890,05 TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.158,05 TL harcın karar kesinleştiğinde davacılara iadesine,
3-Alacağı temlik alan davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile alacağı temlik alan davalı tarafa verilmesine,
4-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 18/02/2026
KATİP
¸e-imzalıdır
HAKİM
¸e-imzalıdır