T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2024/1475 Esas
KARAR NO: 2026/327
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İSTANBUL 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/12/2023
NUMARASI: 2022/12 Esas, 2023/221 Karar
DAVANIN KONUSU: Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 27/02/2026
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili şirketin halı üretim firması olduğunu, davalının TPMK nezdinde .....numaralı halı deseninin sahibi olduğunu, davalı tarafından, ..... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi 2018/422 Esas sayılı dosyası ile tazminat davası açıldığını, müvekkili şirket tarafından tescilli tasarımına taklit edildiğini ileri sürdüğünü, yargılamanın devam ettiğini, işbu tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini talepli davayı açma zorunluluğu doğduğunu, davalının tasarımının yeni ve ayırt edici nitelikte olmadığını, tasarımın anonim hale gelmiş desen ve motifleri içerdiğini, “...” ismi ile bir kullanıcı tarafından .......06.2015 tarihinde \"https://www.........../\" ve .......02.2016 tarihinde \"https://www......../\" linkleri ile paylaşılmış olduğunu, anonim motifleri içeren davalı tasarımının ayırt edicilik şartını sağlamadığını, davalı yanın kötüniyetli olarak haksız rekabet ortamı oluşturduğunu, ......... numaralı halı deseninin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili dilekçesinde; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkiline ait tasarımın yeni olduğunu, davacının sunduğu görsellere benzemediğini, ayırt edici olduğunu, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenimlerin farklı olduklarını, müvekkilinin davaya konu tasarımlar için tasarımcılar ile yapmış olduğu sözleşme mevcut olduğunu, sunulan instagram hesabındaki görsellerin geçerli delil olup olmadığının tartışmalı olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: \"...Alınan her iki heyet rapor kapsamı dikkate alındığında davalı adına tescilli .......' nin hükümsüzlük şartlarının oluştuğu anlaşılmıştır.HMK 266 madde kapsamında düzenlenen her iki bilirkişi raporunun denetim ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmıştır.
... Dosyaya ibraz edilen deliller, celp edilen TPE kayıtları,yenilik incelemesinde ele alınan deliller, bilişim uzmanınca tarihsel olarak denetime uygun olarak incelenen kayıtlar, yaptırılan her iki heyet raporları , taraf idida ve savunmaları ile birlikte incelendiğinde; tasarımın koruma şartı olan yenilik ve ayırt edicilik özelliğine sahip olmadığından davacı tarafın davasının kabulü ile Davalı adına ....... no ile tescilli Endüstriyel tasarımının hükümsüzlüğüne\" Şeklinde karar vermiştir.
İSTİNAF İSTEMİ:
Davalı vekili istinaf isteminde özetle; müvekkiline ait tescilli tasarım yeni ve ayırt edici niteliğe haiz olduğunu, Davacıya karşı açılan tazminat davası nedeni ile dava açıldığını, davacının kötüniyetli olduğunu,Hükme esas alınmış olan bilirkişi raporlarının hatalı olduğunu, esasen ikinci raporun ikinci raporun tekrarı niteliğinde olduğunu, hükme esas alınamayacağını ....12.2022 tarihli uzman görüşünün dikkate alınması gerektiğini,Dava konusu tasarım ve davacı yanın sunmuş olduğu görsellerin karşılaştırılması gerekmekte iken; ....11.2022 tarihli raporda heyetin bilirkişilik görev tanımlarını aşarak raporda kendilerince belirlenen sitede yer alan görsellerden alınan kesitlere yer verdiklerini, tasarımın sadece bir bölümünün karşılaştırmaya esas alınması değil, tasarımın bir bütün ve genel görünüm itibariyle karşılaştırmaya esas alınması gerektiğini, eksik incelemeye dayalı karar verildiğini, bilirkişi raporları denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmadığını, Bilirkişilerin bahsetmiş olduğu ...... ve......müvekkilinin faaliyet gösterdiği ......sektöründe, tasarım hukukunda esinlenme serbestisi ilkesi uyarınca, piyasadaki ...... firmaları ve tasarımcıları tarafından sıklıkla kullanılmakta ve tercih edilmekte olduğunu, kabul manasına gelmemek kaydıyla, müvekkilinin de ürettiği halılarda ...... ve .......tarzlarından esinlenmiş olması gayet doğal olduğunu, bununla birlikte genel görünümde farklı olduğunu, müvekkili tasarımının yenilik unsuruna haiz olduğunu, klasik motiflerin yeni yöntemlerle harmanlanması sonucu ortaya çıktığını, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim farklı olduğunu, ayırt edici olduğunu, itirazlar dikkate alınmadan karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, tasarımın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Somut uyuşmazlıkta; mahkemece aşamalarda alınan her iki bilirkişi raporu aynı yönde olup ikinci raporda davalının tescilli tasarımı ile yenilik kırıcı olduğu tespit edilen desenin usulüne uygun karşılaştırmasının yapıldığı, bilirkişi heyetinde endüstri ürünleri tasarımcısı ve sektör bilirkişisinin de yer aldığı, davalı tarafa ait ...tescil nolu endüstriyel tasarım belgesi ile incelenen sosyal medya adreslerinde paylaşılan desen tasarımlarının bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, birbirleri ile benzer olarak algılandıkları, yenilik ve ayırt edicilik niteliklerine haiz olmadığının tespit edildiği dikkate alındığında mahkemece yeterli nitelikteki bilirkişi raporlarına göre davanın kabulüne karar verilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiş, davalı vekilinin istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.Açıklanan nedenle ilk derece mahkemesinin kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından davalı vekilinin istinaf isteminin HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere;
1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 732,00-TL harçtan, peşin alınan 427,60TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
-Davacının gider avansından kullanıldığı anlaşılan 165TL istinaf masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.27/02/2026