T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/1125
KARAR NO\t: 2026/109
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/03/2022
NUMARASI\t: 2019/670 Esas - 2022/220 Karar
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 27/01/2026
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkile Sultanbeyli 1. Noterliği tarafından verilen 09.11.2017 tarihli ve ... yevmiye nolu rehin sözleşmesine dayanılarak İstanbul Anadolu 16. İcra Dairesi tarafından icra emri gönderildiğini, İcra emrinde bulunan takip tutarı 27.717,98 TL olduğunu, yine müvekkiline Sultanbeyli 1. Noterliği tarafından verilen 10.11.2016 tarihli ve ... yevmiye nolu rehin sözleşmesine dayanılarak Malatya İcra Dairesi yoluyla icra emri gönderildiğini icra emrinde takip tutarının 33.507,36 TL olduğunu, müvekkilinin böyle bir borcu bulunmadığını ödeme emirlerine konu edilen rehin alacaklar karşılığı tutarlar, talep edilen vade farklarıyla, davalı ile birlikte çalışan kardeşi ...' ın banka hesabına takipten önce ödendiğini, Müvekkilin davalı taraftan (... ...-...) dava konusu rehin sözleşmesine dayalı icra takibine konu olan... plakalı kamyon nitelikli motorlu aracı 10.11.2016 tarihinde Sultanbeyli 1.Noterliği'nin ... yevmiye numaralı Araç Satış Sözleşmesi ile satın aldığını, yine müvekkilinin davalı taraftan (... ...-...) aldığı dava konusu rehin sözleşmesine dayalı icra takibine konu olan ... plakalı 1997 model kamyon nitelikli aracı 09.11.2017 tarihinde Sultanbeyli 1.Noterliği'nin ... yevmiye numaralı Araç Satış Sözleşmesi ile satın aldığını, alınan her araç için davalının talebi üzerine davalıya, araç bedeli tutarında, sadece ödenecek tutar kısmı (25.000 TL) yazılı ve imzalı diğer kısımları boş birer adet teminat senedi ile aynı zamanda hesaplanan vade farklarını da ihtiva eden 24 adet sıra senetleri verildiğini, daha sonra davalının talebi üzerine alınan araçlar üzerine Sultanbeyli 1.Noterliği'n de rehinle teminat verildiğini, müvekkilinin ... Serdivan Şubesi ... numaralı hesabından ve oğlu ...'ye ait ... (şube kodu 27 hesap no ...) hesabından davalı tarafın kardeşi ...'ın ... Sultanbeyli Şubesi (638 Şube, ... hesap numaralı ) ... IBAN no'lu hesabına 26.07.2016 ile 10.08.2018 tarihleri arasında dava konusu rehin alacağı bulunan ... plakalı araç ile... plakalı araçlar için toplam 65.135,88 TL ödendiğini, takip tarihi itibariyle müvekkil tarafın rehin konusu araca ilişkin borç bakiyesi bulunmadığını, rehin mukabili alacağın ödenmesi suretiyle veya başka bir sebeple rehin hakkı sona erdiği taktirde alacaklının, rehinli taşınırı hak sahibine geri vermekle yükümlü olduğu sabit olduğunu, davalıya olan rehin karşılığı borcun tamamı, banka havalesi yoluyla davalı ...'a ait banka hesabına ödenmiş olup, takip tarihinden önce banka havalesi yoluyla tümüyle itfa edilmiş alacak yönünden davalıca ilamlı icra yoluyla takipte bulunulmuş olması mükerrer tahsilat yapmaya yönelik kötüniyetli ve haksız bir talep olduğunu tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulü ile İstanbul Anadolu 16.İcra Müdürlüğü ... E.sayılı dosya ile takip edilen alacak karşılığı icra dosyasına yatırılan tutarların ve Malatya İcra Dairesi ... Esas sayılı dosya ile takip edilen alacak karşılığı icra dosyasına yatırılan tutarların davalıya ödenmemesi için teminatsız ya da uygun görülen teminat karşılığı ihtiyati tedbir kararı verilmesini, Malatya İcra Dairesi ... E. sayılı icra takibi ve İstanbul Anadolu 16.İcra Müdürlüğü ... E. sayılı icra takibi için gönderilen ödeme emrine konu rehin alacağının tamamı, alacaklı vekilinin banka hesabına takipten önce banka havaleleri yoluyla itfa edilmiş olduğundan davacı müvekkilin, davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığının tespitini, Malatya İcra Dairesi ... E. sayılı icra takibi için ve İstanbul Anadolu 16.İcra Müdürlüğü ... E. sayılı icra takibi için gönderilen ödeme emirlerine konu rehin alacağının tamamı, alacaklı vekilinin banka hesabına takipten önce banka havaleleri yoluyla itfa edilmiş olduğundan başlatılmış bulunan icra takiplerinin iptaline, davalı tarafından kötü niyetli olarak yapılan takipteki alacak tutarının yüzde 20 sinden az olmamak üzere davalı aleyhine kötü niyet tazminatı ödemesine karar verilmesini, ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilerek davalıdan tahsiline karar verilmesini, dava ve talep etmiştir
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davacı tarafa ... plakalı aracı Sultanbeyli 1. Noterliği 09/11/2017 tarihli ve ... yevmiye numaralı rehin sözleşmesi ile satış konusu aracı toplamda 25. 000 TL ye sattığını, yine müvekkil... plakalı aracı sultanbeyli 1. Noterliği 10/11/2016 tarih ve ... yevmiye numaralı rehin sözleşmesi ile satış konusu aracı toplamada 25.000 TL bedelle davacı tarafa sattığını, müvekkilin söz konusu alacakları muaccel olunca, müvekkil davacı tarafın vekili ve aynı zamanda eşi ... 'yi defalarca uyardığını, defalarca bir araya geldiklerini ancak bir netice elde edemediklerini, bunun üzerine müvekkil ... plakalı aracın alacağı için İstanbul Anadolu 16. İcra müdürlüğünde taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi başlatıldığını ve söz konus aracın Düzce ilinde trafik ekiplari tarafından yakalanarak günaydın otoparkına çekildiğini, davacı tarafın borcun ödendiği iddiası ile müvevekkil aleyhine İstanbul Anadolu 6. İcra hukuk mahkemesinde borcun ödendiğini iddia ederek takibin iptalini talep ettiğini, ve mahkemce yapılan yargılama sonucunda dava red edildiğini, daha sonra müvekkil tarafından yetkili icra müdürlüğünden aracın satışı talep edilmiş ve araç satılarak paraya çevrildiğini, davacı yanın borcunun olmadığı yönündeki iddialarının gerçek dışı olduğunu, söz konusu araçla ilgili davacı tarafça müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını, dava konusu araçla ilgili ödemelerin müvekkilin kardeşi ...'a yapıldığı iddiaları da gerçeği yansıtmadığını, davacı tarafın, eşi ve vekili ...yaklaşık on, on iki yıl dan beri ... ile arkadaş olup aralarında ticari ilişki olduğunu, davacı tarafın ... hesabına gönderdiğini iddia ettiği ödemelerin müvekkilin alacaklarıyla alakası olmadığını, Davacı tarafın banka hesap ekstreleri incelendiğinde yapılan ödemelerin araçların satışından çok önce yapıldığının görüleceğini, davacı tarafın söz konusu araçlarla ilgili olarak yaptığını iddia ettiği ödemelerin neden müvekkilin hesabına değilde üçüncü kişi olan ...'ın hesabına yapıldığının izaha muhtaç bir durum olduğunun, yine müvekkilinin davacı tarafa rehinli sözleşmesiyle satmış olduğu... Plakalı araç için defalarca şifahen ve telefonla görüşüldüğünü, davacı tarafın herhangi bir ödeme yapmaması üzerine söz konusu rehin sözlesmesine istinaden Malatya icra dairesi ... esas numara takiple ilamlı takip başlatıldığını, tüm bu nedenlerle açılan davanın REDDİNE, davacı tarafın kötü niyetli olarak açtığı dava için takip tutarındaki miktarın % 20 sinden aşağı olmamak üzere davacı aleyhine kötü niyet tazminatı ödetilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa üzerine bırakılmasına karar verilmesini beyan ve talep etmiştir
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI :
İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, \" , ...Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacı tarafın dava konusu aracın bakiye borcunun taraflar arasındaki anlaşma uyarınca; aydan aya değişik tutarlarda noter işlemleri sırasında vekil olarak hareket eden davalı tarafın kardeşinin banka hesabına yapıldığı iddia edilmiştir. Dava konusu alacak miktar itibariyle senet ile ispat sınırı içindedir. Dosya arasına alınan belgeler incelendiğinde davacının davaya konu ödeme iddiasını yazılı ve kesin delil ile ispatlayamadığı anlaşılmıştır. BK 102 madde uyarıca \"kanunen geçerli bir açıklama yapılmadığı ve makbuzda bir açıklık bulunmadığında ödeme muaccel bir borç için yapılacağına \" hükmüdüzenlenmiştir. Davaya konu ödemelerin icra dosyasının tarafları dışında 3. kişiye yapıldığı davacının ikrarındadır. Gerek satış sözleşmeleri gerekse rehin sözleşmeleri incelendiğinde söz konusu ödemelerin yapıldığı ... vekil sıfatıyla hareket etmemiştir. Davacının delil listesinde yemin delili yer aldığı görüldüğünden davacıya yemin delili hatırlatılmış, davacı tarafından yemin metni sunulmuş ve davalı asil tarafından yemin metninde yer alan hususlarda yemin etmiştir. Hal böyle olunca davacı taraf iddiasını yazılı delillerle ispatlayamamış olduğu anlaşılmakla açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir., Her ne kadar davalı vekili tarafından ,davalı lehine kötüniyet tazminatı talep edilmişse de mahkememizce davaya konu icra takibinin durdurulması yönünde bir ihtiyati tedbir kararının bulunmadığı gözetildiğinde koşulları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddine,\" karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının ödemeleri inkar ederek araçlar üzerine koyulan rehinleri kaldırmadığını, haksız ve hukuka aykırı icra takipleri yaparak davacıya ait araçları icra yoluyla sattırdığını, dava dosyasına sunulan beyan dilekçelerinden de icra takiplerine devam ettiğinin ve halen devam etmekte olduğunun görüleceğini, davalının gerçeğe aykırı ticari ilişkinin varlığı konusunda yalan yemin ederek davanın kendi lehine sonuçlanmasını sağladığını, davanın hukuka uygun sonuçlandırılabilmesi için bu konunun araştırılması ve ...'ın bir ticari faaliyetine dair vergi dairesi ya da sicil gazetesi bulunmaması durumunda yalan beyan ve yalan yemin ettiklerinin somut ve açık bir şekilde ortaya çıkacağını, bu hususlar araştırılmadan karar verilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, mahkemeden davacı ile ... arasında bulunduğu iddia edilen ticari ilişkinin belgelenmesinin talep edildiğini, ancak Mahkeme bu konunun gözardı edildiğini, bu konuda araştırma yapmayarak eksik kovuşturma ile davacı aleyhine karar verildiğini, davacının ödemelerini yaptığı halde davalı ve kardeşi ... tarafından yanıltılarak ve planlı bir şekilde davalı tarafın kardeşi olma durumunu ve aralarında vekalet ilişkisi bulunduğunu davacı tarafa söyleyerek dava konusu araç alım ödemelerinin ...' a yapılmasının sağlandığını, ödemeler bittikten sonra da araçlar üzerinde bulunan rehinlerin kaldırılmayarak haksız ve hukuka aykırı ilamlı icra takibi yapıldığını, davacının tüm araçlarına haciz koyarak, yakalatarak icra yoluyla sattırdığını, davacıyı işini yapamaz hale getirdiğini, davacının maddi ve manevi olarak hesabı ve telafisi mümkün olmayan zararlara maruz kalmasına sebep olduğun beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE :\t
Dava; icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile rehinlerin kaldırılması ve teminat olarak verilen bonoların iptaline ilişkindir. İlk derece mahkemesince dosyaya toplanan deliller çerçevesinde davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. İstinafa konu uyuşmazlık temelde; takip konusu alacağın bulunup bulunmadığı noktalarındadır. Taraflar arasında 2 adet kamyonun satışı konusunda sözleşme ve ayrıca 2 adet noterde düzenlenen rehin sözleşmesi bulunduğu, davalı tarafça 09/11/2017 tarihli rehin konusu alacak ödenmediği iddiasıyla İstanbul Anadolu 16. İcra müdürlüğünde taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi başlatıldığı, yine 30/05/2019 tarihli rehin sözleşmesi konusu alacak ödenmediği iddiasıyla Malatya icra dairesinin ... esas numara takiple ilamlı takip başlatıldığı, davacının söz konusu borcun davalının kardeşine ödendiği gerekçesiyle menfi tespit ve rehinlerin kaldırılmasının talep edildiği anlaşılmaktadır.Davalı taraf borcun ödenmediğini, davalının kardeşine yapılan ödemenin takip konusu alacak ile alakasının bulunmadığını, alacağın davalının kardeşine ödenmesini gerektirir bir durumun söz konusu olmadığına belirterek davanın reddini savunmuştur. Davacı taraf ödemelerin dava dışı davalı kardeşine yapılmasını gerektirir davalının bir talimat veya muvafakatı bulunduğuna dair bir belge sunmamıştır. Tanık olarak dinlenen dava dışı ödeme yapılan ... yeminli beyanında kendisine yapılan ödemenin kendi alacağına ilişkin olduğunu, davalının alacağı ile bir ilgisinin bulunmadığını beyan etmiştir. Davacı tarafça yemin teklif edilmesi üzerine davalı; davacıdan takip konusu alacağa ilişkin ödeme almadığı, alacağın ipotek dışında bir bono almadığı, ...'a yapılan ödemelerin vekili sıfatıyla yapılmadığına dair usulünce yemin etmiştir. Bu durumda ispatlanmayan davanın reddine dair verilen karada bir isabetsizlik yoktur.HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı tarafından başvuru sırasında peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın, alınması gerekli olan 732,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 651,30 TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 27/01/2026