T.C. SAKARYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/415 - 2026/37
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2025/415
KARAR NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2026/37
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t:...\t(...)
ÜYE\t:...\t(...)
ÜYE\t:...\t(...)
KATİP\t:...\t(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: KOCAELİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 27/12/2024
NUMARASI\t\t: 2024/13 Esas - 2024/679 Karar
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALI\t: ULAŞIMPARK ULAŞTIRMA HİZMETLERİ TİC. A.Ş
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVALI\t: ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVACI\t: ...
VEKİLLERİ\t: Av. ...
\t Av. ...
DAVANIN KONUSU\t: Maddi Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
BAŞVURU TARİHİ\t: 13.02.2025
İSTİNAFA GELİŞ TARİHİ: 04.03.2025
KARAR TARİHİ\t: 09.01.2026
YAZIM TARİHİ\t: 09.01.2026
İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyadaki tüm belgeler ve Dairemiz üyesi tarafından hazırlanan raporlar incelendi. Davanın Dairemizin görev alanına girdiği, ilk derece mahkemesi kararının kesin olmadığı, istinaf başvurusunun süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirildiği anlaşılmakla;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; 26.03.2023 tarihinde gerçekleşen trafik kazasında davacı ...'e ait 41... plakalı araca davalı Ulaşımpark Ulaştırma Hizm. Tic. A.Ş'nin maliki olduğu, diğer davalı ...'ün kullandığı 41... plakalı aracın çarpması sonucu davacıya ait araçta maddi hasar ile değer kaybı meydana geldiğini, aracın tamirat sürecinin yaklaşık 5 ay sürdüğünü, bu süreçte aracın ticari faaliyette kullanılmaması sebebiyle müvekkilinin kazanç kaybına uğradığını, kaza tarihinde tutulan trafik kazası tespit tutanağına göre kazanın oluşumunda davalı sürücü ... %100 asli kusurlu olduğunu, müvekkilinin aracındaki toplam hasar bedelinin 90.000,00 TL tutarında olduğunu, davacının kaza tarihinde personel taşımacılığı ve okul saatlerine entegre şekilde yine taşımacılık hizmeti sürdürdüğünü, bu araç ile günde en az 4 sefer olacak şekilde çalıştığını, davacının aracının serviste kaldığı süre içerisinde çalışmakta olduğu şirketler ve işyerleri ile olan sözleşmesi gereği işlerini tamamlamak amacıyla Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Dairesi Başkanlığı Ulaşım Ruhsat ve İdare Şube Müdürlüğünden 25 gün geçici izin belgesi alarak 41... plakalı aracı kiraladığını, sonrasında hizmet sözleşmelerini sona erdirmek durumunda kaldığını, gelir elde edemediğini, birlikte çalıştığı ... isimli işçinin iş sözleşmesini 15/05/2023 tarihinde feshetmek zorunda kaldığını ve bu kişiye 41.434,25 TL kıdem tazminatı ödediğini belirterek HMK 107 maddesi kapsamında belirsiz alacak olarak şimdilik 100,00 TL değer kaybı, 100,00 TL araç mahrumiyet bedeli, 100,00 TL kazanç kaybı tazminatlarının kaza tarihi olan 26.03.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Ulaşımpark Ulaştırma Hizmetleri Tic. A.Ş vekili cevap dilekçesinde, davanın görevli mahkemede açılmadığını,TTK hükümleri açısından söz konusu davanın asliye ticaret mahkemesinde açılmasının hukuka aykırı olduğunu, olayın gerçekleştiği tarih dikkate alındığında davacının kanuni süre içerisinde başvuru yapmadığını, davanın görev dava şartları yokluğu nedeniyle usul yönünden reddine karar verilmesini, 2918 sayılı kanunun 97 maddesi gereğince zarar görenin dava yoluna gitmeden önce sigorta şirketine başvuruda bulunmasının ZMMS Poliçesi Genel Şartlarında yer alan başvuru ekranının sigorta şirketine sunulması, kanuni süresi içerisinde beklenmesi ve akabinde dava yoluna gidilmesi gerektiğini, dava konusu kazaya karışan müvekkili şirkete ait aracın kaza tarihinde ... numaralı sigorta poliçesi ile Allianz Sigorta şirketine sigorta ettirildiğini, hasar bedeli ve değer kaybı tazminatları için poliçede yer alan üst limit miktarına kadar davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, davacının sigorta şirketine geçerli başvuru yapmadığını, ödeme bilgilerini sunmadığını, kaza sonrası tutulan trafik kazası tutanağında müvekkili şirkete ait aracın kazada kusurlu olduğunun belirtildiğini, kazadaki kusur oranlarının yeniden değerlendirmesi gerektiğini, araç içi kamera kayıtları incelendiğinde davalı şirket araç sürücüsünün kusurlu olmadığının anlaşıldığını, değer kaybı bedelinin araç rayiç değerinin %20'ini aşamayacağını, dava konusu araçla ilgili kazanç kaybından bahsedilebilmesi için ilgili aracın ticari maksatla kullanıldığının açık olması gerektiğini, bu bakımdan ilgili aracın ticari maksatla kullanıldığının davacı tarafından ispat edilmesi gerektiğini, kazanç kaybının hesaplanması esnasında kazaya bağlı oluşan hasarların dikkate alınması, kaza neticesinde oluşmayan hasarlar nedeniyle aracın kullanımdan beri kaldığı sürenin hesaba katılmaması gerektiğini, kaza sonucu oluşan hasarın onarımının bu denli uzun sürmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu belirterek davanın dava şartı gerçekleşmemiş olması nedeniyle usulden reddine, mahkeme aksi kanaatteyse esastan reddine yahut cevapların dikkate alınarak hüküm tesis edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesi vermemiştir.
İlk derece mahkemesi tarafından davanın kısmen kabulü ile; 20.000,00 TL değer kaybı, 25.000,00 TL araç mahrumiyet bedeli olmak üzere toplam 45.000,00 TL'nin 26/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kazanç kaybı talebinin reddine dair karar verilmiştir.
Yerel mahkemenin bu kararına karşı davalı Ulaşımpark Ulaştırma Hizmetleri Tic. A.Ş vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
Davalı Ulaşımpark Ulaştırma Hizmetleri Tic. A.Ş vekili istinaf dilekçesinde; dava süresinde ve görevli mahkemede açılmadığını, olayın gerçekleştiği tarih dikkate alındığında, davacı, kanuni süre içerisinde başvuru yapmadığını bu nedenle davanın reddi gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunun ihtiva ettiği kusura ilişkin değerlendirmeye katılmadıklarını, bilirkişi raporunda dava konusu kazanın oluşumunda tarafların kusurları incelenmemiş olup yalnızca müvekkil şirket araç sürücüsünün kusur değerlendirmesi yapıldığını, halbuki dava konusu kaza sırasında davacıya ait araç trafik kurallarına aykırı şekilde yol ortasında durmuş olup kusurlu olduğunu, aracın kaza tarihinde 728.764 km kullanımının olması, aracın ekonomik ömrünü büyük oranda tamamladığını gösterir ki bu durumda değer kaybından söz etmek mümkün olmadığını, bilirkişi raporda aracın rayiç değerinin neye göre belirlendiği ifade edilmediğini, bilirkişi raporunda 20 gün olarak belirlenen araç tamir süresinin dava konusu kaza ve hasar dikkate alındığında olağanın çok üzerinde olduğunu, öte yandan kiralanan aracın işlevsel olarak zarar gören aracın muadili olup olmadığı, eşdeğer özelliklere sahip bulunup bulunmadığı değerlendirilmediğini, bilirkişi raporunun kusur oranlarına, aracın tamir süresi ve günlüğü 1250 TL den kazanç kaybı yaşandığına ilişkin tespitinin eksik, yetersiz ve kabul edilemez olduğunu, raporda Davacı tarafından kiralanan aracın, kira bedelinin fahiş olmadığı ifade edilmekle birlikte, davacının kiralamış olduğu aracın, dava konusu zarar gören aracın muadili olup olmadığı hususu ele alınmadığını, mahkemece itirazlarının değerlendirilmeksizin bilirkişi raporunu hükme esas aldığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan araç değer ve kazanç kaybı ile mahrumiyet bedellerinin tahsili istemine ilişkindir.
Dosya kapsamından, 26.03.2023 olay tarihinde davalı Ulaşımpark Ulaştırma Hizmetleri Ticaret A.Ş.'nin maliki olduğu diğer davalı ... idaresindeki 41... plakalı otobüsün davacı ...'in maliki olduğu ... idaresindeki 41 ... plakalı minibüse arkadan çarpması suretiyle gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna ilişkin olarak mahkemece makine mühendisi/adli trafik bilirkişisinden oluşan heyetten alınan rapor doğrultusunda davalı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğunun kabulünde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.
Mahkemece getirtilen kayıtlara göre, davacı adına kayıtlı Esen Teknik Hizmetleri İnşaat Limited şirketinin kurucusu ve yöneticisi olup, Körfez Ticaret Sicili Müdürlüğü ile servis taşımacılığından ise Kocaeli Esnaf ve Sanatkarlar Odasına kaydının bulunduğu ve bilanço esasına göre defter tuttuğu tespit edilmekle, davacı ve davalılardan Ulaşımpark A.Ş'nin tacir sıfatları gözetildiğinde uyuşmazlık tacirler arası haksız fiilden kaynaklandığından davanın 6102 sayılı TTK'nın 3. ve 5. Maddeleri uyarınca asliye ticaret mahkemesinde görülerek işin esası hakkında karar verilmesinde usule aykırılık tespit edilmemiştir.
Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
Bu kapsamda, araç değer kaybının belirleyen ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda yöntem olarak bir isabetsizlik bulunmasa da rapordaki değer kaybı tespitleri mukayese ve denetime elverişli olmayıp soyut formule dayalıdır. Bu bakımdan, davacı aracının tamirine ilişkin kaza tarihinde geçerli ZMMS ve varsa kasko sigorta hasar dosyalarının getirtilmesi, gerektiğinde temini mümkünse araç üzerinde de inceleme yapılarak hasarın kaza ile uyumlu olup olmadığının, kapsamının ve miktarının denetlenmesi ve tespit edilmesi, aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile hasarlı ikinci el piyasa değerinin belirlenmesi amacıyla kasko bedelleri, Ticaret Bakanlığı verileri ve serbest piyasa araştırması yapılarak dosyaya kazandırılmak suretiyle alınacak ayrıntılı, denetime ve mukayeseye elverişli alınacak ek rapor sonucuna göre davacının araç mahrumiyet ve değer kaybı zararı hususunda bir karar verilmelidir. Davalı vekilinin bu yöne ilişkin istinafının kabulü gerekmiştir.
İlk derece mahkemesinin yaptığı yargılama ve verdiği kararda tespit edilen ve yukarıda belirtilen eksiklik ve hatalar Dairemizce HMK'nın 353/1-a-6 maddesi kapsamında \"uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması\" olarak nitelendirildiğinden davalı Ulaşımpark A.Ş vekilinin istinaf taleplerinin kabulü ile usuli kazanılmış haklar da gözetilerek davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
\t
H Ü K Ü M\t\t: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı Ulaşımpark Ulaştırma Hizmetleri Tic. A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE, Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 27.12.2024 tarih ve 2024/13 Esas, 2024/679 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Peşin alınan istinaf karar harcının talebi halinde yatıran tarafa iadesine,
4-İstinaf yoluna başvuran tarafın istinaf başvurusu için yaptığı giderlerin esas hakkında verilecek kararda değerlendirilmesine,
5-Kullanılmayan istinaf gider avansının yatırana iadesine,
6-Karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.362/1-g maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 09.01.2026
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
*İşbu evrak 5070 sayılı Kanunun 5. Maddesi gereğince Güvenli Elektronik İmza ile imzalanmıştır*