T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2025/1458
KARAR NO\t: 2025/1671
İNCELENEN EK KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/09/2025
NUMARASI\t: 2025/1672 E. - 2025/1709 K.
DAVANIN KONUSU: İhtiyati Haciz (Finans)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 04/12/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Tedbir talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; Borçlu ... tarafından keşide edilerek ... ... LASTİK VE YEDEK PARÇA TİCARET VE SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ'ne verilen, aval sıfatı ile ...'nun bulunduğu ciro silsilesi sonucunda müvekkili ... FAKTORİNG A.Ş.'ye teslim edilen çekler uyarınca borçluların müvekkiline 437.600,00 TL borcu bulunmadığını, beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere borca yetecek tutarda borçlunun taşınır ve taşınmaz mallarına ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyaten haciz konulmasına karar verilmesini, talep etmiştir.İlk derece mahkemesince yapılan 10/07/2025 tarihli \t2025/1672 D.İş 2025/1709 Karar yargılaması sonunda; İhtiyati haciz talebinin kabulü ile, 437.600,00-TL için alacağın yetecek miktarda borçlunun kendisinde veya üçüncü şahısta olan taşınır, taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarının borca yetecek miktarda İHTİYATEN HACZİNE karar verilmiştir.İhtiyati hacze itiraz eden ... vekili dilekçesinde özetle: müvekkili aleyhine mahkeme nezdinde ihtiyati haciz talebinde bulunulmuş ve mahkemenizce verilen karar üzerine İstanbul 2.İcra Dairesi 2025/25969 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından müvekkilinin gıyabında haciz tatbik edildiğini, mahkemeniz yetkisi başta olmak üzere ihtiyati haczin dayandığı sebeplere ve teminata karşı itiraz ettiklerini, yetkili mahkemenin Kayseri Mahkemeleri olduğunu, takip dayanağı çeklerin düzenleme yerinin, muhatap bankanın bulunduğu yer ve borçlu olarak yer alan şirketlerin adreslerinin hepsinin Kayseri olduğunu, ihtiyati haciz kararı için yetkili yerin Kayseri Mahkemeleri ve yetkili icra dairesinin Kayseri İcra Daireleri olduğunu, mahkememiz dosyası ile konusu bire bir aynı olan emsal mahiyetinde İstanbul 9.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/1303 D.İş Esas, 2025/1282 D.İş Karar dosyasında yetki itirazının kabulüne karar verilerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden ... AKÜ LASTİK ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ, ... MAKİNE VE AKARYAKIT SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ, ... ... LASTİK VE YEDEK PARÇA TİCARET VE SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ vekili dilekçesinde ve özetle; İhtiyati haciz talep eden tarafça sunulan çek incelendiğinde; muhatap bankanın şubesinin Kayseri olduğu gibi, çekin keşide yerinin de Kayseri olduğu, yine ayrıca müvekkillerinin yerleşim yeri ile ticaret sicil adresleri incelendiğinde Kayseri'de ikamet ettiklerini ancak talep eden tarafça, yetki kuralı dikkate alınmadan İstanbul Adliyesinden ihtiyati haciz kararı alındığını, mahkememizce verilen ihtiyati haciz kararının İİK m. 265/1 gereğince kaldırılması gerektiğini, öncelikle mahkememizce verilen ihtiyati haciz kararının, mahkememizin yetkisizliği nedeniyle kaldırılmasını ve dosyanın yetkili mahkeme olan T.C. Kayseri Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini, aksi kanaat hasıl olursa, ihtiyati haciz kararının mahkememizce yapılacak itiraz incelemesi neticesinde kaldırılmasını, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.İhtiyati haciz talep eden vekili cevap dilekçesinde özetle; borçluların yetki itirazının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, özel yetki kuralı gereğince borçlusu ... ... Lastik San. Ltd.Şti'nin taraf olduğu Genel Faktoring Sözleşmesi uyarınca yetkili mahkemeler ve icra dairelerinin İstanbul Mahkemeleri ve İstanbul İcra Daireleri olarak belirlendiğini, dosyaya konu alacağın dayanağı, borçlu tarafından keşide edilen ve karşılıksız kalan çekler olduğunu, çek alacaklarında ise çekin karşılıksız kalması halinde alacaklının ikametgah yeri mahkemelerinin de yetkili hale geldiğini, borçlunun taşınır ve taşınmaz mallarına ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyaten haciz konulmasına ilişkin mahkemece verilen karara karşı yapılan itirazların iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince yapılan 10/07/2025 tarihli ek karar yargılaması sonunda; \"..Çekin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu yoktur. Dolayısıyla çekin bankaya ibrazıyla borçlunun ödeme yapacağı kimseyi tespit ettiği ve aramanın tüketildiğini kabul etme ve bunun sonucu olarak da çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı yoktur. Yine kambiyo senetlerinde ve bu bağlamda çekte hak doğrudan doğruya çeke ait kayıtları ihtiva eden evrakta tecessüm ettiği için çekteki borcu tek başına para borcu sayma olanağı da yoktur. Bu yönüyle TBK'nun 89/1 maddesine göre çekteki borcun götürülecek borç olduğunu kabul etme imkanı bulunmamaktadır. Mahkememizce yapılan inceleme neticesinde; her ne kadar ... Faktoring Anonim Şirketi ile imzalanan faktoring sözleşmesi ile İstanbul Mahkemelerinin yetkili kılındığı görülmüş ise ilgili yetki sözleşmesi faktoring sözleşmesinin tarafı olmayan diğer borçlular ... Akü Lastik ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, ... ... Lastik ve Yedek Parça Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi, ..., ... açısından sözleşmenin nispiliği ilkesi mucibince hüküm ifade edemeyeceği, talep eden vekilinin yetki sözleşmesi bulunduğuna yönelik mezkur itirazının yalnızca faktoring sözleşmesinin tarafı olan borçlu ... Makine ve Akaryakıt Sanayi Ticaret Limited Şirketi açısından hüküm ve sonuç doğurmaya ehil olduğu değerlendirilmekle; açıklanan bu hususlar gözetildiğinde; borçlu ..., ... Akü Lastik ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, ... ... Lastik ve Yedek Parça Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi vekilinin yetki itirazlarının kabulü ile; mahkememizin 10/07/2025 tarihli 2025/1672 D. İş esas, 2025/1709 D.İş karar sayılı ihtiyati haciz kararının işbu borçlu yönünden kaldırılmasına, ... Makine ve Akaryakıt Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın ise reddine, karar verilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle;-Karşılıksız çekin götürülecek borç olduğunu, alacaklının alacağını elde etmek amacıyla İstanbul 2. İcra Müdürlüğü ... E sayılı dosya ile icra takibi başlattığını, alacağının haklı olması sebebiyle ihtiyati haciz kararının davalılar aleyhine aldığını, çek borcunun normalde aranılacak borç olduğunu ancak çek karşılıksız kaldığı takdirde götürülecek borç niteliğini kazandığından alacaklının yerleşim yerinin yetkili olacağını, hukuka aykırı 2025/1672 D .İŞ 2025/1709 K sayılı kararın kaldırılmasına yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalılar vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Çekten kaynaklanan borçlar aranacak borçlar kategorisinde olup, borçlunun yerleşim yeri mahkemesi yetkili olduğunu, ilk derece mahkemesince verilen ek kararın kaldırılması için ihtiyati haciz talep eden tarafça yapılan istinaf başvurunun esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Talep vadesinde ödenmeyen çek nedeniyle ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.İİK'nun Madde 265/1 fıkrası uyarınca; \"borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuru ile yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir\".Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap bankanın bulunduğu yerde ihtiyati haciz isteyebilecektir.Somut olayda, ihtiyati hacze itirazın süresinde olduğu, İhtiyati haciz istemine dayanak çekin keşide yerinin ve muhatap bankanın bulunduğu yerin YENİ SANAYİ /KAYSERİ Şubesi olduğu,borçlu olarak yer alan şirketlerin adreslerinin hepsinin Kayseri olduğu, itiraz eden borçlunun faktoring sözleşmesindeki yetki sözleşmesinin tarafı olmadığı, yukarıda yer verilen yetkiye ilişkin seçimlik yerlerden hiçbirinin İstanbul adliyesi yargı sınırları içerisinde bulunmadığı, ayrıca çekin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu bulunmadığı, çekteki borcu tek başına para borcu sayma olanağı bulunmadığı bu nedenle aramanın tüketildiğini kabul etme ve bunun sonucu olarak da çek borcunun TBK'nun 89/1 maddesine göre götürülecek borca dönüştüğünün kabulünün mümkün olmadığı, yetkisiz mahkemeden ihtiyati haciz kararı alındığı anlaşılmakla yetki itirazının haklı olduğu mahkemece itirazın kabulüne dair verilen kararın dosya kapsamı ve hukuka uygun olduğu anlaşılmıştır. Talep eden vekilinin istinaf talebinin HMK 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/09/2025 tarih ve 2025/1672 E., 2025/1709 K. sayılı ek kararına karşı ihtiyati haciz talep eden davacı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcı davacı tarafından peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,3-Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/(1)-f. ve 394/(5). maddeleri gereğince, kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.04/12/2025