T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1012
KARAR NO\t: 2025/1354
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA TARİHİ: 08/10/2019
KARAR TARİHİ: 24/4/2025
NUMARASI\t: 2025/200 Esas - 2025/240 Karar
MAHKEMEMİZİN 2019/771 ESAS SAYILI BİRLEŞEN DOSYASINDA
DAVANIN KONUSU: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
KARAR TARİHİ: 26/11/2025
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Asıl dosyada davacılar vekili dava dilekçesi ile; 08.09.2019 tarihinde Kooperatif Olağanüstü Genel Kurul toplantısı yapıldığını, toplantı tutanağında görüleceği üzere kooperatifin 350 ortağı bulunduğunu, ancak 71 ortağa hiçbir şekilde gündemi içeren çağrı mektubu tebliğ edilmediğini, dolayısıyla ortaklara usulüne uygun çağrı yapılmadığını, Olağanüstü Genel Kurul Gündeminin 5. ve 6. Maddesinde kooperatife ait gayrimenkulün satışı ve üye kaydı yapılması yönünde kararlar alındığını, bu kararların Kooperatifler Kanunun 42/6 ve 42/8 maddesine aykırı olduğunu, bu maddelerin oylamasında müvekkillerinin ret oyu verdiğini ve bu konuda tutanağa da muhalefet şerhi konulduğunu beyanla olağan üstü genel kurulun 5. ve 6. maddelerinin iptal edilmesini talep ve dava etmişlerdir.Birleşen davada davacı ... ... vekili dava dilekçesi ile; davalı kooperatifin 08.09.2019 tarihinde olağan üstü toplantı yapılmasına karar verildiğini, söz konusu toplantı için üyelere yapılan çağrı usulüne uygun şekilde gerçekleşmediğini, müvekkil tarafından ... ... adlı firma ile yapılacak sözleşmenin içeriği ve kapsamı bilinmeden, yönetim kuruluna muhteviyatı belli olmayan bir sözleşmeyi düzenleme ve imzalama yetkisinin verilmesi usul ve yasaya aykırı olup muhalefet şerhi koyulmasını gerekli kıldığını, 08/09/2019 tarihli ... Yapı Kooperatifi Genel Kurulu ile iş bu genel kurulda alınan tüm kararların iptaline aksi halde muhalefet şerhi konulan Genel Kurul Toplantı tutanağının 6. maddesinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı kooperatif vekili asıl ve birleşen davada cevap dilekçesi ile; 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu gereğince genel kurul toplantı çağrısının kanun ve kooperatif ana sözleşmesinde belirlenen çağrı usulüne bağlı kalınarak gerçekleştirilmesi gerektiğini, ancak kooperatif olağanüstü genel kurul toplantı çağrısının usulüne uygun şekilde yapılmamış olması kararların iptali bakımından tek başına yeterli gerekçe teşkil etmediğini, olağanüstü genel kurul toplantısının 5. ve 6.maddelerinde davacılar vekilinin beyan ettiği şekilde gayrimenkul satışı hususunda yönetim kuruluna yetki verilmesi görüşülmediğini ve oylanarak kabulüne karar verilmediğini, aksine, gündemde yer alan ve toplantıda görüşülen maddeler; davalı kooperatifin yıllardır kangren olmuş sorunu olan ...Bankasına olan takriben 36.000.000-TL tutarındaki borç ile özel orman tahdidi sebebiyle tapularına yıllardır kavuşamayan kooperatif üyelerinin önündeki bir fırsat olarak ikamet ettikleri taşınmazların yapı kayıt belgesini olabilmeleri ve akabinde gerekli ödemeleri yapmak ve şartları sağlamak kaydıyla tapu sahibi olabilmeleri için ilgili hususlarda yapılacak ödemeler karşılığında yeni üye kaydının yapılması hususunda yönetim kuruluna yetki verilmesini içerdiğini, alınan kararların hukuka ve ana sözleşmeye aykırı olmadığı gibi kooperatif üyelerinin haklarına halel getirmediğini belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, \" ...Kooperatifler Kanunu'nun 42. maddesinin 6. bendinde genel kurulun devir ve terk edemeyeceği yetkileri arasında \"Gayrimenkul alımında ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliğini, yerine ve azami fiyatını, satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirleme\" sayılmış olup, asıl dava konusu olan 08/09/2019 tarihli olağanüstü genel kurulun 5 numaralı kararı davalı kooperatife ait boş gayrimenkullerin satımında uygulanacak usule ilişkin olup, satılacak gayrimenkulun asgari fiyatının belirlenmesi hususunda yönetim kuruluna bir yetki devri veya terki söz konusu olmayıp, satılacak gayrimenkul asgari fiyatının belirlenmesi ve sözleşmenin akdedilmesi yetkisi her halükarda genel kurulda olduğundan asıl dava konusu 5 numaralı genel kurul kararının kanuna, esas sözleşmeye ve dürüstlük kurallarına aykırılık oluşturmadığı sabit olduğundan davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 5 numaralı kararın iptali talebinin reddine karar verilmiştirKooperatifler Kanunu'nun 42. maddesinin 8. bendinde genel kurulun devir ve terk edemeyeceği yetkileri arasında \" Yapı kooperatiflerinde; kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısını tesbit etmek\" sayılmış olup, asıl ve birleşen dava konusu olan 08/09/2019 tarihli olağanüstü genel kurulun 6 numaralı kararı; genel kurulun yönetim kuruluna gayrimenkul inşaatı için teklif veren ... ... firması tarafından sunulan teklifin görüşülmesi, onaya sunulması ve bu konuda yönetim kuruluna sözleşme imza yetkisi verilmesine ilişkin olması nedeniyle düzenlenecek sözleşmenin gayrimenkul inşaatına ilişkin olacak olması göz önüne alındığında sözleşmenin esaslı unsuru arasında konut sayısının tespiti zorunlu ve gerekli olduğundan 8. bentteki genel kurulun devredilemez yetkisinin yönetim kuruluna devrine ilişkin bu kararın kanuna açıkça aykırı olduğu anlaşılmakla, düzenlenen bilirkişi heyet raporunun dosya kapsamına ve denetime elverişli bulunması nedeniyle yukarıdaki açıklamalar ışığında, asıl dosyada davacılar tarafından davalı kooperatif aleyhine açılan asıl davanın kısmen kabulü ile; davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 6 numaralı kararın iptaline, 5 numaralı kararın iptali talebinin reddine, birleşen dosyada davacı tarafından davalı kooperatif aleyhine açılan birleşen davanın kabulü ile; davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 6 numaralı kararın iptaline, asıl ve birleşen davalar yönünden genel kurul kararı aleyhine asıl dosyada davacılar açılan her bir davanın birbirinden bağımsız olduğu, davacılar arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmadığından yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak \" Asıl Dosyada davacılar tarafından davalı kooperatif aleyhine açılan ASIL DAVANIN KISMEN KABULÜ ile; a-Davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 6 NUMARALI KARARIN İPTALİNE, b) Davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 5 NUMARALI KARARIN İPTALİ TALEBİNİN REDDİNE, Birleşen Dosyada davacı tarafından davalı kooperatif aleyhine açılan Mahkememizin 2019/771 Esas, 2019/125 Karar sayılı BİRLEŞEN DAVANIN KABULÜ ile; Davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 6 NUMARALI KARARIN İPTALİNE karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Asıl dosyada bir kısım davacılar vekilinin yasal süresinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle;71 ortağa hiç bir şekilde gündemi içeren çağrı mektubu tebliğ edilmemiştir. Dolayısıyla ortaklara usulüne uygun çağrı yapılmadan olağanüstü genel kurul toplantısı yapılmadığını, Kooperatife ortak alınmak suretiyle gayrimenkul satışı, inşaat ve imalat işlerinin yapılması konularını içeren olağanüstü genel kurul toplantısının 5. maddesi aynen 6. maddede olduğu gibi Kooperatif ana sözleşmesinin 23/9, 23/10 ve 23/11 maddeleri ile Kooperatifler Kanunu 42/6, 42/7 ve 42/8 maddelerine açıkça aykırı olduğunu, ayrıca Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi madde 3/2'de yer alan açık hükme rağmen her bir davacının aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştürAsıl ve birleşen dosya davalı kooperatif vekili yasal süresinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; Davalı kooperatif, İstanbul 5.İcra Dairesi’nde 2015/31884 esas sayılı dosyada ... Bankası’na olan borcunu ödemediğini, bankanın İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından kooperatif arsasının satışını talep ederek kıymet taktiri yaptırdığını, yani taşınmazın satış işlemleri başlatıldığını, kooperatif üyelerinin ikamet ettiği konutlar, 30 yaşında, ısı ve su yalıtımı olmayan, oldukça yıprandığını, bu konutların yer aldığı binaların dış yüzey, çatısı ve diğer ortak alanlarının yenilenmesi, revizyondan geçirilmesi kaçınılmaz hale geldiğini, davalı kooperatif arsasının satışını önlemek için, icra dosya borcunun ödenmesi ve üyelerinin konutlarının revizyondan geçirilmesi işi karşılığında, yönetim kurulu 08.09.09.2019 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurulda alınan karar kapsamında ... ... firması ile görüşme yaptığını, ön sözleşme düzenlendiğini ve onay için 20.10.2019 tarihinde genel kurula sunulduğunu, sayın mahkeme genel kurul kararını yanlış değerlendirdiğini, mahkemenin kararında belirttiği şekilde genel kurul yetkilerinin yönetim kuruluna devri söz konusu olmadığını, genel kurulun 6 numaralı kararında, gayrı menkul inşaatından söz edilmediğini, sözleşmede, üyelerin oturumunda olan konutların dış cephe, duvar, ortak alan ve çatısının revizyondan geçirilmesinden söz edildiğini, bu nedenle bilirkişinin \"...düzenlenecek sözleşmenin konusunun gayrimenkul inşaatı olacağı düşünüldüğünde, bu sözleşmenin esaslı unsurlarından birinin yapılacak konut ve işyeri sayısının tespit edilmesi olduğu, esaslı unsur üzerinde anlaşılmadan sözleşmenin de düzenlenemeyeceği ...\" yönündeki tespiti ile sayın mahkemenin bilirkişi raporunu esas alan kararı hatalı olduğunu, ayrıca kooperatifin üye sayısı ve dolayısıyla revizyondan geçirilecek konut sayısı belli olduğunu, bu nedenle sayın mahkemenin \"...konut ve işyeri sayısının tespit edilmesinin \" mümkün olmadığı dolayısıyla sözleşmenin esaslı unsurlarının eksik olduğu yönündeki tespiti hatalı olduğunu, bir anlık sayın mahkemenin genel kurulun aldığı 6 numaralı kararının iptali yönündeki kararının doğru olduğu kabul edilse bile; her bir davacı lehine ilam vekalet ücretine hükm edilmesi hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Asıl ve birleşen dava, davacılar tarafından davalı kooperatif aleyhine açılan 08/09/2019 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan 5 ve 6 numaralı kararların iptali istemine ilişkindir. Davacılar tarafından, davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurul toplantısına çağrının usulüne uygun yapılmadığını, 71 ortağın toplantıya çağrılmadığını, genel kurulun yetkisinin kanuna aykırı şekilde yönetim kuruluna devredildiğini, bu nedenle alınan 5 ve 6 numaralı kararların kanuna, esas sözleşmeye ve dürüstlük kurallarına aykırı olduğundan iptaline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı taraf 08/09/2019 tarihli genel kurul kararının iptalini gerektiren bir neden bulunmadığını, çağrının usulüne uygun olduğunu, toplantı ve karar yeter sayısının yasaya uygun olduğunu, kararların usul ve yasaya uygun olduğundan davanın reddini talep etmiştir.1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 53. maddesinde, kanuna, ana sözleşmeye ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile genel kurul kararları aleyhine bir ay içinde iptal davası açılabileceği düzenlenmiştir. Bir aylık süre hak düşürücü süredir.Bu nedenle mahkemece doğrudan dikkate alınması gerekmektedir. Somut dava bu anlamda değerlendirilmiş ve 08/09/2019 tarihli genel kurulda alınan kararların iptali için 08/10/2019 tarihinde, bir aylık hak düşürücü süre içerisinde davanın açılmış olduğu anlaşılmıştır. Genel Kurul'da alınan 5 ve 6 nolu kararların iptali talebi yönünden davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığının tespiti üzerine işin esasının incelenmesi uygun görülmüştür. Toplantıya çağrılanları ihtiva eden hazirun cetvelinde 350 ortaktan 108 ortağın asaleten 93 ortağın vekaleten olmak üzere toplam 201 ortağın toplantıya bizzat veya temsilen katıldığı tespit edildiği, toplantının açılması için gerekli çoğunluğun mevcut olduğu görülmüştür. Genel kurul kararının iptali için aranan koşullar, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 53. maddesinde düzenlenmiştir. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 53. maddesi uyarınca, genel kurulda alınan kararların, geçersiz olması (yokluk) hali, oyunu kullanmasına haksız yere izin verilmemesi, çağrılmama, çağrının usulsüzlüğü, gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmemesi veya toplantıya ve karara yetkili olmayan kimselerin iştirak etmesi iddiaları dışında yasa, anasözleşme ve afaki iyiniyet kurallarına aykırılık halleri ileri sürülerek iptalleri isteminde bulunabilmek için, toplantıya katılan üyenin red oyu vermesi ve karara muhalif kalarak keyfiyeti zapta geçirmesi gerekmektedir. Davacıların, gündeminin 5 ve 6 maddelerine istinaden alınan kararlar açısından toplantı tutanağındaki muhalefet şerhlerinin bulunduğu görülmüştür.Çağrının Usulüne Uygun Yapılmadığı İddiası Yönünden ; Dava konusu genel kurul toplantısı ile ilgili duyurunun 31.07.2019 tarihli ... Gazetesi'nde toplantı yer ve gündemi gösterilerek yapıldığı, ortaklara gündemi içeren çağrı mektuplarının; 02.08.2019 tarihinde 140 ortağa/yurt içi, 9 ortağa 02.08.2019 tarihinde 130 ortağa da imza karşılığında olmak üzere toplam 279 ortağa tebliğ edildiği, 71 ortağa ise çağrının yapılmadığı görülmüştür. Her ne kadar 71 ortağa usulüne uygun yapılmış bir çağrı bulunmasa da 23.Hukuk Dairesinin 2014/7930 Esas ve 2015/4184 karar sayılı kararı gereğince ortak olduğu halde çağrılmayan kişilerin dava konusu genel kurulun toplantı ve karar nisabını etkileyip etkilemediği tartışılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir. Bu itibarla 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 26. maddesindeki niteliklere ve ortaklar kayıt defterindeki kayıtlara uygunluğu onaylanarak hazırlanan ve ortakların imzasına sunulan ortaklar listesinde kayıtlı 350 ortaktan, 108 ortağın asaleten ve 93 ortağın vekaleten katılımı ile toplam 201 ortağın toplantıda hazır bulunduğu, toplantının açılması için gerekli çoğunluğunun mevcut olduğu anlaşılmıştır. Davaya konu iptali talep edilen gündem maddeleri incelendiğinde;5 nolu kararda ; İmar barışından faydalanmak ve ...borcunun ödenmesi için kooperatifinin mülkiyetindeki boş bloklara üye almak koşuluyla ödenmesi için şahıslarla ve firmalarla görüşülmesi ve bu konuda yönetim kuruluna yetki verilmesi görüşmeye ve oylamaya sunulduğu, 52 ret oyuna karşı 115 kabul oyuyla oy çokluğu ile kabul edildiği anlaşılmıştır. Görüldüğü üzere genel kurala çağrılmayan 71 ortağın, 5 nolu gündem maddesinin karar nisabını etkilediğinden kararın, bu yönüyle usulüne uygun karar nisabıyla alınmış karar bulunmadığından iptali gerekirken hukuki yanılgı ile işin esasına geçilerek talebin reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.6 nolu kararda ; Kooperatife teklif veren ... ... firması tarafından sunulan teklifin görüşülmesi ve bu konuda yönetim kuruluna sözleşme düzenleme yetkisi verilmesi oylamaya sunulduğu, 30 ret oyuna karşı 112 kabul oyuyla oy çokluğu ile kabul edildiği, kurala çağrılmayan 71 ortağın, 6 nolu gündem maddesinin karar nisabını etkilemediği anlaşılmıştır.Kooperatifler Kanunu'nun 42. Maddesinde genel kurulun yetkileri belirlenmiş olup, bu maddeye göre; \"Genel Kurul bütün ortakları temsil eden en yetkili organdır.Genel Kurul, aşağıdaki yetkilerini devir ve terk edemez.1. Anasözleşmeyi değiştirmek,2. Yönetim Kurulu ve Denetçiler Kurulu üyeleriyle gerektiğinde tasfiye kurulunu seçmek,3. İşletme hesabiyle bilanço ve gerektiğinde gelir gider farkının bölüşülmesi hakkında karar almak,4. Yönetim ve denetçiler kurullarını ibra etmek,5. Kanun veya anasözleşme ile Genel Kurula tanınmış olan konular hakkında karar vermek.6. Gayrimenkul alımında ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliğini, yerine ve azami fiyatını, satılacak gayrimenkulün asgari fiyatını belirlemek.7. İmalat ve inşaat işlerinin yaptırılma yöntemini belirlemek.\t8. Yapı kooperatiflerinde; kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısını tesbit etmek\" kooperatif genel kurulunun yetkileri olarak belirlenerek bu yetkileri devir ve terk edemeyeceği açıkça belirtilmiştir.6 nolu karara konu Kooperatife teklif veren ... ... firması tarafından sunulan \" Arsa Sahibi Kooperatif Ve Yüklenici Arasında Taşınmaz Revizyon Sözleşmesi Ve Hak Ediş Usulüyle Taşınmaz Devri Usul Ve Esaslarına İlişkin Sözleşme \" teklifi incelendiğinde; \t\"Sözleşmenin Konusu\" başlıklı teklifin 4. Maddesi: \" İşbu sözleşme, yüklenicinin sözleşmenin imzasından itibaren en geç 45 günlük ön taahhüt süresi içerisinde; kooperatifin İmar Barışı kapsamında sözleşme tarihinden önce ödemiş olduğu ve halen ...Bankası’nca bloke/mahsup edilmiş olan 2.794.462,22-TL’sını kooperatife geri ödemesi, ödenmesi lazım gelen bakiye İmar Barışı başvuru ücreti ve gecikme faizlerinin tamamını ilgili yerlere ödemesi, yapı kayıt belgelerini alarak kooperatife teslim etmesi, kooperatifin ...Bankası’na olan borcunun ödeme tarihinde hesaplanacak güncel tutarının tamamını alacaklı bankaya ödemesi şeklindeki taahhütlerine ilişkin hüküm ve sonuçları, bu taahhütlerini belirlenen 45 günlük sürede yerine getirmesi karşılığında; boş ve halen Orman Genel Müdürlüğü ve kooperatif arasında derdest ve istinaf incelemesinde olan İstanbul 19.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2010/121 esas ve 2017/357 karar sayılı davasında ifraza konu edilen bölümünde kalan C4-D1-E3-D2-D7 blokların yüklenicinin kooperatife üye olarak kaydının yapılması suretiyle yükleniciye devrinin sağlanmasınailişkin kooperatif taahhüdünün hüküm ve sonuçları ve yüklenici tarafından kooperatif tapusu üzerinde mevcut “özel orman şerhinin”, sözleşmenin imzasından itibaren en geç 6 aylık ön taahhüt süresi içinde kaldırılmasının sağlanması ve belgelendirilmesi kayıt ve şartıyla, tüm kooperatif üyeleri bakımından ferdi mülkiyet kurulmasının mümkün hale gelmesi durumunda, halen ikamet edilen 22 blok ile kooperatif mülkiyetinde bulunan alanın (sosyal tesisler, yeşil alan, altyapı tesisleri ve sair tesisler için ayrılmış alan) sözleşme ve eklerinde belirtilen koşullarla yüklenici tarafından revizyonu karşılığında ikamet edilmeyen ve ekli Vaziyet Planı’nda gösterilen A1-A2-B1-B2-B6-B7-B9-B10 sayılı blokların “hak ediş usulü” ile yüklenici firmaya devredilmesine ilişkin hüküm ve sonuçları içerdiği\" kararlaştırılmıştır.Teklifin 5. Maddesinde vergi, resim ve harçlar ile sözleşmeyle ilgili diğer giderlerin yükleniciye ait olacağı, 7. Maddede sözleşmenin süresi ve kendiliğinden sona erme halleri, 8. Maddede işin süresi, 9. Maddede, teklifin 2. maddesinde belirlenen sözleşmenin konusuna ilişkin müteahhidin sorumlulukları ayrıntılı şekilde belirlenmiş, buna mukabil 12. Maddede kooperatifin sorumlulukları kararlaştırılmıştır. 12. Maddeye göre ; \"Kooperatif, kendisine ait arsa tapusu üzerinde bulunan ...Bankası haciz ve ipoteği ile özel orman şerhi haricindeki tüm haciz ve şerhlerin kaldırılmasını yükleniciye taahhüt edeceği, kooperatif arsası üzerinde ikamet olmayan C4-D1-E3-D2-D7 sayılı blokların sözleşmenin 9.maddesi kapsamındaki ödemelerin süresinde ve eksiksiz olarak yüklenici tarafından gerçekleştirilmesi halinde, ikamet bulunmayan A1,A2,B1,B2,B6,B7,B9,B10 sayılı blokların ise tapudaki “özel orman şerhinin” kaldırılmasının sağlanması halinde ikameti olan ve sözleşmenin 9.3 maddesinde belirtilen 22 bloğun revizyonunun tamamlanması neticesinde kooperatif tarafından yükleniciye devrinin sağlanacağı hususlarında yüklenici ve kooperatif mutabık kalacağı, C4-D1-E3- D2-D7 nolu blokların yükleniciye devri 9.madde kapsamındaki ödemelerin eksiksiz olarak yapılması ve ödeme dekontlarının tamamının kooperatife sunulması halinde derhal yapılacak olup, A1,A2,B1,B2,B6,B7,B9,B10 sayılı blokların yükleniciye devri için tapuda mevcut “özel orman şerhinin” kaldırılması şartının yerine getirilmesi ve belgelenmesi halinde ikameti olan ve blok numaraları ile sayılan blokların revizyonu işlemlerinin teknik şartname doğrultusunda 14.maddede yer alan “hak ediş usulü” ile tamamlanması esas alınacağı, kooperatif, sözleşme kapsamındaki şartların 9. maddede ve sözleşmenin eki olan teknik şartname uyarınca belirtilen şekilde gerçekleştirilmesi halinde blok bazında değerlendirme yapılarak yükleniciye kat irtifaklarının kurulması ve tapu işlemlerinin gerçekleştirilmesi için ayrı ayrı yetki vereceği\" kararlaştırılmıştır. 11. Maddede sözleşmenin feshi, 13. Maddede hak ediş usulü, 14. Maddede ihtilafların çözümü düzenlenmiştir.Yukarıda yer alan bilgilerden de anlaşılacağı üzere, davacı yapı kooperatifi amacı ana sözleşmeli sınırlandırılmış olup faaliyetlerini bu amaç dahilinde sürdürmesi gerekmektedir. 1163 sayılı Kooperatifler kanunu'nun 42/7 maddesinde genel kurulunun devirde terk edemeyeceği yetkiler arasında; imalat ve inşaat iş yerini yaptırma yöntemini belirlemek (ek:6/10/1988-3476/9 md) yer almaktadır. Kooperatifler Kanunu'nun 42/8 Maddesinde ise, yapı kooperatiflerinde kooperatifin ortak sayısı ile yapılacak konut veya işyeri sayısını tespit etmek genel kurulunun devir ve terk edemeyeceği yetkiler arasında sayılmıştır.'...Alınan arsaya ilişkin proje, altyapı ve inşaat işlerinin yaptırımı usulü genel kurulun görev ve yetkisindedir. Kooperatif adına yapılacak işin ihale veya emanet usullerinden hangisiyle yapılacağı, ihalenin kapalı teklif veya açık teklif usulü ya da pazarlık usullerinden hangisine göre yapılacağı , emanet usulünün tercih edilmesi halinde emanet komisyonun nasıl ve kim nereden oluşacağı , yetkilerinin ne olacağı gibi hususlar genel kurulca belirlenmelidir .Bu konularda yönetim kurulunun yetkisi bulunmamaktadır. Genel kurul söz konusu yetkileri ile karar aldıktan sonra bu kararlar doğrultusunda yönetim kurulu işlem yapacaktır .(bkz. Mahmut Coşkun, Kooperatifler Hukuku, s:619)İmalat ve inşaat iş yerini yaptırma yetkisi kooperatif genel kuruluna ait olup, yukarıda da açıklandığı üzere bu yetki genel kurulun devredemeyeceği yetkiler arasında sayılmıştır. Emsal mahiyette yer alan Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 2015/4770 E. 2015/6088 K. sayılı ilamında; ''... dava konusu kararda arsaların toplam yüzölçümü ve arsa sahibi olduğu anlaşılan kooperatife kalacak olan dairelerin sayısı kararlaştırıldığından bedeli arsa payı olarak kararlaştırılan inşaat sözleşmesinde yükleniciye isabet edecek dairelerin arsa payları belirlenebileceğinden, verilen yetkinin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun ve anasözleşmenin anılan hükümlerine uygun olduğunun, bu nedenle de dava konusu genel kurul kararının iptali kabil nitelikte olduğunun kabulü gerekmekte olup, mahkemenin aksi yöndeki gerekçesinde isabet bulunmamaktadır.'' belirtilmektedir.Belirtilen yasal düzenlemeler ve açıklamalar doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde; davaya konu kooperatif genel kurul gündemin 6. Maddesi ile; imar barışı kapsamında sözleşmede belirtilen ve ikameti olan 22 adet bloğun ve kooperatif arsası üzerindeki alanların sözleşme ve eki olan teknik şartname doğrultusunda revizyon edilmesine ilişkin yönetim kuruluna yüklenici firma ile sözleşme yapma konusunda sadece “düzenleme” yetkisi verildiği anlaşılmıştır. Yetki verilmesine konu teklif edilen inşaat sözleşmesi incelendiğinde, tarafların hak ve yükümlülükleri ayrıntılı şekilde düzenlendiği, yüklenici müteahhidin sözleşmeye konu tüm sorumlulukları belirlendiği, sözleşme kapsamındaki şartların 9. maddede ve sözleşmenin eki olan teknik şartname uyarınca belirtilen şekilde gerçekleştirilmesi halinde yükleniciye blok bazında hangi dairelerin teslim edileceği kararlaştırıldığı, sözleşmenin esaslı unsurlarında eksiklik bulunmadığı, bu haliyle, genel kurulun münhasıran kendisine ait olan yetkilerinin yönetim kuruluna devri söz konusu olmayıp verilen yetkinin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun ve anasözleşmenin anılan hükümlerine uygun olduğunundan 6 nolu kararın iptali talebinin reddine karar verilmesi gerekirken hukuki yanılgı ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.Vekalet Ücretine İlişkin; Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 19/04/2012 tarih 2011/4841 Esas 2012/2972 Karar, 14/11/2019 tarih 2016/7539 Esas 2019/4737 Karar sayılı ilamlarında belirtildiği gibi genel kurul kararı aleyhine açılan her bir davanın birbirinden bağımsız olduğu, davacılar arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmadığı, her bir davacının dava dilekçesinin ayrı ayrı harçlandırılması gerektiği ifade edilmiştir. Nitekim dairemizin kaldırma kararında sonra her bir davacı yönünden ayrı başvurma ve peşin harcın tamamlattırılmış olduğu görülmüştür.Aynı yargılama sınırları içinde birden fazla bağımsız davanın bulunması hali olarak nitelendirilen dava birleşmesini iki guruba ayırmak mümkündür. Bunlardan birincisi, davacı veya davalı yanda veyahut hem davacı hem de davalı yanda, taraf çokluğu olması sebebiyle doğan “ subjektif dava birleşmesi”; diğeri ise aynı yargılama sınırları içinde ve taraflardan birinin diğerine karşı birden fazla davasının bulunması halinden doğan “ objektif dava birleşmesidir”. ( Yavuz Alangoya, Medeni Usul Hukukunda Dava Ortaklığı,S:30, Aynı yönde, Sabri Şakir Ansay, Hukuk Yargılama Usulleri, S:83,129.) Objektif ve Subjektif dava birleşmesinde görünüşte tek bir dava dilekçesi bulunmasına rağmen aslında dava dilekçesinde belirtilen davacı ve davalı yönünden ayrı ayrı birbirinden bağımsız birden fazla asli talep kadar bağımsız dava vardır.Uyuşmazlık konusu asıl davada birden fazla davacı, bir davalı bulunmaktadır. Taraflar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmamaktadır. Davacıların hepsi kendileri adına huzurdaki davayı açmış olmakla birbirinden bağımsız, ayrı bir dava olan her bir davacının talebi yönünden ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmektedir. Ancak karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin \"Seri Davalarda Ücret\" başlıklı 22. Maddesi \" (1) İhtiyari dava arkadaşlığının bir türü olan seri davalar ister ayrı dava konusu yapılsın ister bir davada birleştirilsin toplamda on dosyaya kadar açılan seri davalarda her bir dosya için ayrı ayrı tam avukatlık ücretine, toplamda elli dosyaya kadar açılan seri davalarda ilk on dosyadan sonra gelen her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %50’si oranında avukatlık ücretine, toplamda yüz dosyaya kadar açılan seri davalarda ilk elli dosyadan sonra gelen her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %40’ı oranında avukatlık ücretine, toplamda yüzden fazla açılan seri davalarda ilk yüz dosyadan sonra gelen her bir dosya için ayrı ayrı tam ücretin %25’i oranında avukatlık ücretine hükmedilir. Duruşmalı işlerde bu şekilde avukatlık ücretine hükmedilmesi için dosyaya ilişkin tüm duruşmaların aynı gün aynı mahkemede yapılması gerekir.\" şeklinde düzenlenmiş olup somut olayda seri dava şeklinde görülmüş ondan fazla ayrı dava bulunduğundan AAÜT'nin 22. Maddesi dikkate alınmaksızın vekalet ücretine hükmedilmesi hatalı olmuştur.Açıklanan tüm bu nedenlerle asıl dosyada bir kısım davacılar vekili ile asıl ve birleşen dosya davalı kooperatif vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile HMK 353/1.b-2 madde uyarınca kazanılmış haklar gözetilerek davanın esası hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Asıl dosyada bir kısım davacılar vekili ile asıl ve birleşen dosya davalı kooperatif vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile, İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 24/04/2025 tarihli ve 2025/200 Esas 2025/240 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1.b.2 maddesi uyarınca kararının KALDIRILMASINA ve YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,2-Asıl Davanın Kısmen Kabul Kısmen Reddi ile; a-Davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 5 NUMARALI KARARIN İPTALİNE,\tb)Davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 6 NUMARALI KARARIN İPTALİ TALEBİNİN REDDİNE, Birleşen İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/771 Esas sayılı dosyasında; Davalı kooperatifin 08/09/2019 tarihli Genel Kurul Toplantısında alınan gündem maddelerine ilişkin 6 NUMARALI KARARIN İPTALİ TALEBİNİN REDDİNE,3-Asıl dosyada her bir davacı yönünden dava tarihi itibariyle alınması gereken 44,40 TL başvurma harcı ile 615,40 TL maktu karar harcın, davacılarca yatırılan harçtan mahsubuna, yeniden harç alınmasına yer olmadığına, fazla yatırılan başvurma harcın iadesine ( dairemizin kaldırma kararı uyarınca sonradan tamamlanan başvurma harcının dava tarihi yerine, harcın tamamlandığı tarihteki tarifeye göre tamamlandığı görülmüştür.)4-Birleşen dosyada davacı tarafından yatırılan başvurma harcının hazineye irat kaydına, alınması gereken 615,40-TL karar ilam harcından, peşin olarak yatırılan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 571,00-TL karar harcının birleşen dosya davacısından tahsil ile hazineye gelir kaydedilmesine,5-Asıl dosyada davacılar tarafından ayrı ayrı yatırılan 44,40 TL başvurma harcı ile (fazla yatırılan harcın iadesine karar verilmekle) 615,40 TL karar ilam harcı olmak üzere toplam 659,80-TL harç giderlerinin davalı kooperatiften alınarak asıl dosyadaki davacılara verilmesine,6-Asıl Dosyada davacı ... tarafından asıl davaya ilişkin yargılama sırasında yapılan 18 adet tebligat-posta masrafı 301,70-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red durumuna göre giderin yarısı olan 150,85-TL'sinin davalı kooperatiften alınarak asıl dosyada davacı ...'na verilmesine, bakiye kalan kısmın asıl davacı ... üzerinde bırakılmasına,7-Asıl Dosyada davacı ... (...) ... tarafından asıl davaya ilişkin yargılama sırasında yapılan bilirkişi ücretinden oluşan 2.400,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red durumuna göre giderin yarısı olan 1.200,00-TL'sinin davalı kooperatiften alınarak asıl dosyada davacı ... (...) ...'a verilmesine, bakiye kalan kısmın asıl davacı ... (...) ... üzerinde bırakılmasına,\t8-Asıl Dosyada davalı Kooperatif tarafından asıl davaya ilişkin yargılama sırasında yapılan dosya masrafından oluşan 32,50-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red durumuna göre giderin yarısı olan 16,25-TL'sinin asıl dosyada davacılardan eşit şekilde alınarak davalı kooperatife verilmesine, bakiye kısım ve davalı kooperatif vekilinin mazereti nedeniyle yapılan bir adet tebligat gideri 19,00-TL'nin davalı taraf üzerinde bırakılmasına, 9-Birleşen dava yönünden yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,10-Asıl Dosyada davacılar asıl davaya ilişkin yargılama sırasında kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 22. maddesi uyarınca hesaplanan her bir asıl davacı için ayrı ayrı 22.500,00-TL vekalet ücretinin davalı kooperatiften alınarak asıl dosyada davacılara ayrı ayrı verilmesine,11-Davalı kooperatif asıl davaya ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 22. maddesi uyarınca hesaplanan her bir davacı yönünden ayrı ayrı 22.500,00-TL vekalet ücretinin asıl dosyada davacılardan ayrı ayrı alınarak davalı kooperatife verilmesine,12-Birleşen dosyada davalı kooperatif birleşen davaya ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin birleşen dosya davacısından alınarak davalı kooperatife verilmesine13-Taraflarca yatırılan gider avansının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra kullanılmayan kısmının yatıran ilgili tarafa resen iadesine,İstinaf Giderleri Yönünden;1-Asıl dosyada istinaf başvurusunda bulunan bir kısım davacılarca ayrı ayrı (mahkemenin 13/06/2025 tarihli Ek Kararı ile; davacılardan; ..., ..., ..., ... istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar vermiş olmakla) yatırılan istinaf başvurma harcı ile istinaf karar harcının hazineye irat kaydına, yeniden harç alınmasına yer olmadığına,\t2- Asıl ve birleşen dosyada davalı kooperatif vekilince ayrı ayrı yatırılan istinaf başvurma harcı ile istinaf karar harcının hazineye irat kaydına, yeniden harç alınmasına yer olmadığına,3- Asıl dosyada istinaf başvurusunda bulunan ; ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... tarafından ayrı ayrı yatırılan 1.683,10 TL başvurma harcı ile 615,40 TL karar harcı toplamı 2.298,50 TL istinaf yargılama giderinin davalı kooperatiften alınarak istinaf başvurusunda bulunan asıl dosya davacılarına verilmesine,4- Asıl dosyada istinaf başvurusunda davalı kooperatif tarafından yatırılan 1.683,10 TL başvurma harcı ile 615,40 TL karar harcı toplamı 2.298,50 TL istinaf yargılama giderinin davacılardan alınarak davalı kooperatife verilmesine, 5- Birleşen dosyada istinaf başvurusunda davalı kooperatif tarafından yatırılan 1.683,10 TL başvurma harcı ile 615,40 TL karar harcı toplamı 2.298,50 TL istinaf yargılama giderinin birleşen dosya davacısından alınarak davalı kooperatife verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361/1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.26/11/2025