T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO : 2023/2151
KARAR NO : 2025/1973
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ : İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ : 20/06/2023
NUMARASI : 2022/291 Esas - 2023/463 Karar
DAVA : Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat
KARAR TARİHİ: 13/11/2025
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 31.07.2018 tarihinde saat 13.25 sıralarında sürücü ... ... sevk ve idaresindeki... plakalı motosikletiyle Rauf Denktaş Bulvarı üzeri Tepeşehir istikametine seyir halindeyken Trafo önüne geldiği esnada aracının direksiyon hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle motosikletinde basık (yere yakın) olmasının etkisiyle devrilerek yere düşüp savrulması sonucu yol kenarında nizami olarak park etmiş olan iş makinasına sürüklenerek motosikletinin arka kısmıyla çarpması neticesinde tek araçlı ölümlü ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen trafik kazası sonucu müvekkil ... ve ... ...'ın oğlu ... ... vefat ettiğini, davacıların çocuklarının desteğinden ömür boyu yoksun kaldığını, zarar görenlerin üçüncü kişi konumunda bulunduğundan destekten yoksun kalma tazminatına hak kazandıklarını, ... Sigorta A.Ş., ZMMS poliçesi kapsamında sorumluluğu bulunduğunu, ... esabı'nın ise plakası belirlenemeyen araç ile meydana gelen kazada davacıların destekten yoksun kalma tazminatından ZMMS kapsamında kusur oranında sorumlu olduğunu, davalı ... SigortaA.Ş.'ne 18.06.2019 tarihli dilekçe ile davalı ... Hesabı'na ise 18.06.2019 tarihli dilekçeleri ile ilk başvuru yapıldığını, herhangi bir ödeme yapılmadığın belirterek şimdilik ... ... için 500,00 TL ve ... ... için 500,00 TL olmak üzere toplam 1.000-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan alınarak davacılara verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Hesabı vekili cevap dilekçesinde özetle; kuruma başvuru yapıldığı ancak talep edilen ölü muayene ve otopsi tutanağı ve kişisel verilerin korunması kapsamında aydınlatma ve açık rıza beyanı istenmiş olup istenilen belgeler kuruma gönderilmediğini, dava şartı gerçekleşmemesi dolayısıyla davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, 31.07.2018 tarihinde ... ...'ın sevk ve idaresindeki... plakalı motosikleti ile seyir halinde iken Beytullah Şahin'in sevk ve idaresindeki plakası tespit edilemeyen motosikletin aniden çıkması sonucunda aracın direksiyon hâkimiyetini kaybederek ölümlü- yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, (plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen araç) kusurlu araç sürücüsünün kusuru kadar, yaralanma ve sürekli sakatlık halinde olay tarihi itibariyle kişi başı azami 360.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın a-6/ı maddesinde motorlu bisikletlerin kullanılmasından doğan zararların teminat dışında bırakıldığından taleplerin reddedildiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, başvuran için maluliyet tazminatı hesaplaması yapılmasına karar verilmesi halinde 26.04.2016 tarihinde yürürlüğe giren düzenleme göz önünde bulundurulması ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, müvekkil şirket dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı ve müvekkil şirket sorumluluğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla... plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde 18.04.2018-2019 tarihlerini kapsar şekilde ZMSS (Trafik ) sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacılar ,araç işleteni ve sürücüsü olan müteveffa ... ...'ın vefatı nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiğini, Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarında yapılan değişiklik ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri, teminat dışı olduğu ifade edildiğini bildirip, Dava konusu talepler gerek KTK'nın 92.maddesi gerekse Trafik Sigortası A.6 maddesi uyarınca teminat dışı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, \"Davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile; Davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden davacılar tarafından açılan davanın reddine, davacı ... ... yönünden 78.468,50 TL destekten yoksun kalma tazminatının 02/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Hesabından alınarak davacı ... ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı ... ... yönünden 73.228,31 TL destekten yoksun kalma tazminatının 02/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Hesabı'ndan alınarak davacı ... ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine\" karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı ... Hesabı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davalı ... Hesabı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkemede açılmış olan dosyanın KTK'nın 97.maddesindeki dava şartı yerine getirilmediğinden reddi gerektiğini, kuruma başvuru yapıldığını ancak 15 gün içerisinde kurum tarafından cevap verildiğini, ölü muayene ve otopsi tutanağı ve kişisel verilerin korunması kapsamında aydınlatma ve açık rıza beyanı istenmiş olup istenilen belgeler kuruma gönderilmediğini, somut olayda, müteveffanın ölüm tarihi kaza tarihinden yaklaşık 3.5 ay sonra olduğunu ve ölüm ile kaza arasında illiyet bağı kurulamadığını, bu sebeple ... Hesabı'nın zarardan sorumlu olmadığını, ifade tutanakları, kaza tespit tutanağından görüleceği üzere kazaya neden olan tescilsiz motosiklet sebebi ile ... Hesabı'nın sorumluluğu bulunmadığını, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın a-6/ı maddesine göre motorlu bisikletlerin kullanılmasından doğan zararların teminat dışı olduğunu, bu sebeple talepleri teminat kapsamında bulunmadığından davacıların taleplerinin reddedildiğini, kazaya sebebiyet veren aracın türü yönünden ihtilaf bulunması halinde araç türünün tespit edilmesi gerektiğini, bu konuda araştırılma yapılmadan hüküm kurulması hatalı olduğunu, kazanın meydana gelmesinde plakası tespit edilemeyen aracın varlığı ve kazaya kusuru ile sebep olduğunun somut delillerle ispatı gerektiğini, kusur raporu denetime elverişli olmadığını, davaya konu kazaya ilişkin kusur oranları net bir şekilde tespit edilemediğini, tazminat hesaplaması yapılırken TRH 2010 tablosu ve iskonto oranı (teknik faiz), %1,8-%1,65 olarak dikkate alınması gerektiğini, hesaplanan tazminattan yetiştirme gideri indirimi yapılması gerektiğini, tazminat tutarından müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hükmolunacak tazminat tutarına dava (kurul’a başvuru) tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Dosya kapsamından 31.07.2018 tarihinde müteveffa sürücü ... ... sevk ve idaresindeki... plakalı motosiklet ile seyir halindeyken ... yönetimindeki plakası tespit edilemeyen motosiklete çarpmamak için sağa manevra yapıp direksiyon hakimiyetini kaybederek devrilmiş yol üzerinde 19 metre savrularak yolun sağ tarafında park halinde bulunan iş makinasına (asfalt silindiri) çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıların desteği olan ... ...'ın vefat ettiği, davacıların bu nedenle destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği anlaşılmıştır. Tokat Erbaa Cumhuriyet Başsavcılığının aldırdığı bilirkişi raporuna göre; kazanın görgü tanıklarının da dinlenmesi neticesinde, 60 KB 087 plakalı motosiklet sürücüsü ... ...'ın KTK 52/1-a maddesi uyarınca (...aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak) uyarınca kazanın oluşumunda tali kusurlu, plakası tespit edilemeyen ...sevk ve idaresindeki motosikletin ise KTK 57/1-a maddesi uyarınca (..kavşaklara yaklaşırken kavşaktaki şartlaya uyacak şekilde yavaşlamamak ilk geçiş hakkı olan araca ilk geçiş hakkını vermemek) kuralını ihlal ettiğinden birinci derece asli kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Erbaa 1. Asliye Ceza Mahkemesince Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesinden alınan kusur raporuna göre müteveffa destek ... ...'ın tali, ...'in asli kusurlu olduğu tespit edilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bilirkişi heyetinden alınan 04/01/2023 tarihli kusur raporda... plakalı motosiklet sürücüsü müteveffa ... ...'ın %80, plakası tespit edilemeyen motosiklet sürücüsü ...'in %20 oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir. Mahkemece alınan kusur raporunun olayın oluşuna uygun düştüğü nazara alındığında kusura yönelik istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.İlk Derece Mahkemesince zaten tazminattan %20 müterafık kusur indirimi yapıldığından müterafik kusura; Dava tarihi itibariyle 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesinde yapılan değişiklik yürürlükte olup, davacı vekilinin dava tarihinden önce davalı ... Hesabı'na başvurduğu ancak eksik belge verildiğinden işlem yapılamadığı, eksik belge ile müracaat yapılmış olsa dahi başvuru koşulunun yerine getirildiğinin kabulü gerektiğinden başvuru yapılmadığına; Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin güncel kararları gereğince TRH 2010 Tablosu'na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi, % 1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından \"progresif rant\" formülü kullanılarak tazminat hesaplamasında usul, yasa ve uygulamaya aykırılık bulunmadığından TRH 2010 tablosu ve iskonto oranı (teknik faiz), %1,8-%1,65 olarak dikkate alınması gerektiğine; Müteveffa desteğin ölüm tarihi itibariyle 18 yaşını bitirmiş yetişkin olduğundan artık yetiştirme gideri düşülemeyeceğinden yetiştirme gideri tenziline; Davalı ... Hesabı'na başvuru tarihinden sonraki 8. işgününün sonu itibariyle temerrüde düşmüş olacağından faiz başlargıç tarihine ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesinde; motorlu araçların trafik sigortası yatırmalarının zorunlu olduğu, ... Hesabı Yönetmeliği'nin 9. maddesinde trafik sigortası bulunmayan araçların neden olduğu bedensel zararlar için ... Hesabı'na başvurulabileceği öngörülmüştür. Aynı mahiyetteki düzenleme, ... Hesabı Yönetmeliği'nin 9/1-b maddesinde de yer almıştır. Bu düzenlemelere göre; trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle ... Hesabı'na husumet yöneltilebilmesi için bedensel zarara yol açan aracın kaza tarihi itibariyle zorunlu sigortasının yapılmamış olması gerekmektedir. ZMSS Genel Şartları'nın A.6-ı maddesi gereğince \"Motorlu bisikletlerin kullanılmasından ileri gelen zararlar\" teminat dışı haller arasında sayılmıştır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesine göre, motosiklet: azami tasarım hızı 45 km/saatten ve/veya silindir kapasitesi 50 santimetreküpten fazla olan sepetli veya sepetsiz iki veya üç tekerlekli motorlu taşıtlar ve net motor gücü 15 kilovatı, net ağırlığı 400 kilogramı, yük taşımacılığında kullanılanlar için ise net ağırlığı 550 kilogramı aşmayan dört tekerlekli motorlu taşıtlardır. Aynı Kanun'un 103. maddesinde motorsuz taşıtlar ile motorlu bisiklet sürücülerinin hukuki sorumluluğunun genel hükümlere tabi bulunduğu düzenlenmiştir.Anılan düzenlemeler gereği, ... yönetimindeki plakası tespit edilemeyen motosikletin KTK'nın 3. maddesindeki tanıma uyan 50 cc ve üzeri motor silindir hacmine sahip motosiklet olup olmadığının saptanması, kanun kapsamında motorlu araç olmadığı sonucuna ulaşıldığı takdirde davalı ... Hesabı'nın bu aracın neden olduğu zarardan sorumlu olmadığı gözetilip sonuca ulaşılması gerekmektedir.Trafik sigortası bulunmayan motosiklet nedeniyle zararın doğduğu ve davalı ... Hesabı'nın zarardan sorumlu olduğu davacı tarafça iddia edildiğine göre, aracın trafik sigortası yaptırması zorunlu araçlardan olduğunu ispat yükünün de davacı üzerinde olduğu gözetilmek suretiyle; davacı tarafa bu açıdan uygun bir süre verilip aracın yeri tespit edilerek, yeri tespit edilemiyorsa Erbaa 1. Asliye Ceza Mahkemesi dosyasındaki aracın resimlerinin olup olmadığının mahkeme ve kolluktan araştırılması, motosiklet üzerinde uzman makine mühendisi marifetiyle inceleme yapılıp, gerektiğinde şasi nosundan yola çıkılarak il emniyet müdürlüğü tescil kaydının ve tramer kaydının araştırılmasıyla, tescil kaydı var ve trafikten çekildi ise çekilme tarihinin sorulması ve buna ilişin evrakların istenilmesi suretiyle, araç motor silindir hacminin belirlenmesi; silindir hacminin 50 cm küpün üzerinde/trafik sigortası yapılması zorunlu araçlardan olduğunun anlaşılması halinde davalı ... Hesabı'nın sorumlu olduğu gözetilerek işin esasına girilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalı ... Hesabı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :1-Davalı ... Hesabı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,3-İstinaf karar harcının istek halinde İlk Derece Mahkemesince yatırana iadesine,4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına, 5-Davalı ... Hesabı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.13/11/2025