T.C.ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31.HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: 2025/497-2025/877
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
31.HUKUK DAİRESİ
\t\t\t (İnceleme Aşamasında / Duruşmasız)
(Başvuru Kabul/Gönderme/HMK m. 353/1-a.4,6)
DOSYA NO\t: 2025/497 Esas
KARAR NO\t: 2025/877
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 01/02/2024
NUMARASI\t\t: 2021/717 Esas-2024/66 Karar (Birleşen Ankara 2. Asliye \t\t\tTicaret Mahkemesi'nin 2016/1007 Esas Sayılı Ve Birleşen \t\t\tAnkara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/70 Esas Sayılı \t\tDosyaları)
DAVANIN KONUSU\t: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ\t: 14/10/2025
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 03/11/2025
\tTaraflar arasında yapılan yargılama neticesinde, Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) istemine ilişkin davasında mahkemece asıl ve birleşen Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/70 Esas Sayılı Dosyasının kısmen kabulüne, kısmen reddine; birleşen Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/1007 Esas Sayılı Dosyasının reddine dair verilen karara karşı taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;
\tTARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
\t\t\t\t\t\t\tDavacı vekili; Müvekkili şirketin, üretilen elektriği iletim hatları yoluyla dağıtım şirketlerine ait trafolara ulaştıran münhasır yetkili ... A.Ş. olduğunu, davalı şirketten sadır olan ve davalının görevini gereği gibi ifa etmemesinden kaynaklı sözleşmeden doğan yükümlülüğü yerine getirmemesi nedeniyle, 154 kV ...Enerji İletim Hattı güzergahında yapılan varyant (Varyant=Güzergah değişikliği) değişikliği sonucu yeni güzergah için tahakkuk eden ve müvekkili şirket tarafından ödenen ilave ormanlık saha izin bedellerinin toplamı olan 483.978, 33 TL’nin davalıdan alınarak müvekkil şirkete ödenmesinin gerektiğini, Müvekkili şirket ile davalı ... A.Ş. arasında imzalanan 13.03.2012 tarihli Revize Bağlantı Anlaşması ile \"154 kV ...Enerji İletim Hattı' nın tesis edilmesi işinin davalı kullanıcı şirkete verildiğini, Müvekkili şirketin, bu süreçte, davalının hazırlamış olduğu tesise ilişkin belgeler üzerinden, ... Müdürlüğü'nden 22.11.2013 tarih ve 14994 sayılı yazı ile kesin izin taahhüt senedi izni aldığını ve taahhüt senedini ve makbuzları gönderdiğini, Sözleşme kapsamında, davalı ... A.Ş. nin 154 kV ...Enerji İletim Hattını tesis ederken, sözleşmede kendisine verilen yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve yeterli araştırmayı yapmadan, hat tesisi yoluna gittiğini, ... İşletmesi Genel Müdürlüğünün, 18.07.2014 tarih ve 3681 sayılı yazısı ile \"... VOR İstasyonu yakınında yapılan çalışmanın derhal durdurularak, ... istasyonunun merkez alınmak suretiyle 2.000,00 m yarı çaplı çemberin dışında kalacak şekilde, güzergahın yeniden belirlenmesi, yenilenen projenin değerlendirilmek üzere kendilerine gönderilmesini” talep ettiğini, ... Genel Müdürlüğü' nün yazısı üzerine müvekkili şirketin ... Müdürlüğüne 01.10.2014 tarih ve 5158 yazı ile başvurarak, \"Teknik nedenler ile VOR sahasına denk gelmesi güzergah değişikliği yapılması zorunluluğundan dolayı yeni orman izin talebinde bulunduğunu, ... Müdürlüğünün, 11.11.2014 tarih ve 5845 sayılı yazı ile güzergah değişikliğine onay verdiğini ve ödenmesi gereken tutarları bildirerek, yeni izin verildiğini, davalı ... A.Ş. tarafından tesis edilen ... RES rüzgar enerjisi santralinin enterkonnekte sisteme bağlantısını sağlamak amacıyla13.03.2012 tarihli Revize Sistem Bağlantı Anlaşması gereğince yapılan 154 kV Arova RES - ... E.İ. Hattı güzergahına denk gelen VOR istasyonu nedeni ile güzergahın değişikliğe uğradığını, İş bu varyant değişikliği gerçekleşmeden önce, hattın geçeceği ormanlık alanın kullanılabilmesi için davalı ... Müdürlüğü özel bütçe hesabına yatırılmış olan 1.000.808,97 TL ( Ağaçlandırma Bedeli=992.337,94 TL, Arazi İzin Bedeli=2672,93 TL, Damga Vergisi=5798,10 TL. Olmak üzere Toplam 1.000.808,97 TL. bir bedelin mevcut olduğunu, VOR istasyonu dolayısıyla güzergahın değişmesi gerekliliğinin ortaya çıkması ile varyantın gerçekleşebilmesi için yeni orman izni alınması gerektiğini, bunun için de ilave bedel ödenmesinin söz konusu olduğunu, Müvekkil şirket tarafından ... Müdürlüğü özel bütçe hesabına yatırılan bedelin (Ağaçlandırma Bedeli=419.985,44 TL, Arazi İzin Bedeli=20.192,43 TL, Damga Vergisi=43.800,46 TL. Olmak üzere toplam 483.978,33 TL olduğunu, Müvekkili şirketin davalı şirkete göndermiş olduğu 10.12.2014 tarih ve 3904 sayılı yazı ile ödemiş olduğu 483.978,33 TL'nin geriye ödenmesini talep ettiğini, davalı şirketçe verilen 24.12.2014 tarih ve 034 sayılı cevabi yazı ile; Bağlantı anlaşmasının \"Karşılıklı Yükümlülükler\" başlıklı maddesinin 3-E maddesine göre, fiili kamulaştırma işlemlerinin ...'ca yapılacağını, kamulaştırma bedellerinin de dolayısıyla orman izin bedellerinin kendilerine yükümlenmesinin hukuken mümkün olmadığını, daha önce de, orman sahası içerisinde varyant yapıldığını, buna mukabil böyle bir bedel talep edilmediğini, güzergah değişikliği nedeniyle, kendilerine ek tesis maliyeti ödendiğini, ayrıca, varyant sebebiyle Rüzgar santralinin kısmi devreye alınmasının da ek bir yük getirdiği ifade edilerek, ödenen ve bundan sonra ödenecek izin tutarlarının müvekkili şirket tarafından karşılanmasının istendiğini, davalı şirketin, verdiği cevabi yazı ile yapılan işlemlerde ortaya çıkan bedele itiraz etmediğini ancak talep edilmesinin uygulamada olmadığını beyan ettiğini, oysa, davalı şirketin vermiş olduğu beyanın hukuki dayanaktan yoksun ve haksız olduğunu, dava konusu uyuşmazlığın çözümüne ilişkin olarak; Taraflar arasında imzalanan 13.03.2012 tarihli Bağlantı anlaşmasında hükümler yer aldığını, bu hükümlere göre davalının söz konusu bedellerden sorumlu olduğunu, Bağlantı anlaşmasındaki hükümlerin uyuşmazlıkta uygulanması gerektiğini, Davalı şirketin, Enerji İletim Tesis hattında, hat tesisini yaparken gerekli araştırmayı yapmadığından dolayı, uçuş güvenliğini tehlikeye düşürecek şekilde, VOR ihlali yaptığını, VOR ihlalinin mümkün olmadığını, bu hususun, yasal düzenleme ile korunduğunu, ve ...Genel Müdürlüğü'ne öncelik verildiğini, Müvekkili şirketin varyant değişikliğinden başka bir çaresi bulunmadığını, davalı şirketin Bağlantı Anlaşması-K-4 Tesis Sözleşmesi-Madde 3 de yer alan \"Madde 2-A'da tarif edilen enerji iletim tesisleri ile ilgili olarak yapılması gereken ve yer teslimine esas teşkil edecek olan etüt, ÇED ve kamulaştırma çalışmalarına ilişkin plan ve projeler, Kullanıcı tarafından .... standartlarına uygun olarak hazırlanacak ve bu sözleşmenin ilgili eklerinde belirtilen esaslara göre onay mercii ilgili idarelere onayları yaptırılarak ....'a teslim edilecektir.\"uyarınca, üzerine düşen yükümlülüğü tam anlamı ile yerine getirmediğini, onay mercii ilgili dairelerle irtibata geçmediğini, Bağlantı Anlaşması-Tesis Sözleşmesi- Ek-i Madde 2-2 hükmü gereğince davalının kamulaştırma planlarını hazırlamakla yükümlü olduğu gibi, bu bilgi ve belgelerde çıkacak tüm hata ve eksikliklerden sorumlu olduğunu, Müvekkili şirketin sözleşmenin bu hükmü çerçevesinde, davalı şirketçe verilen bilgiler ışığında, ... Müdürlüğünden izin aldığını ve işlemlerini ona göre tesis ettiğini, Davalı şirketin, Bağlantı Anlaşması-Tesis Sözleşmesi-Ek-i-Madde 2-2-h’de yer alan hükmünden hareketle orman sahası ile ilgili tüm iş ve işlemler ile bilgi dokümanın temininin sözleşme ile davalı şirketin yükümlendiği bir görev olduğunu, davalı şirketin, üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediğini, araştırması gereken hususları yapmadığını, başvurması gereken kurum ve kuruluşlara başvurmadığını ve müvekkili şirketin, davalı şirketin verdiği bilgi ve belgeler doğrultusunda, almış olduğu iznin iptal olmasına ve ilave olarak 483.978,33 TL'yi ödemesine sebep olduğunu, Davalı şirketten sadır olan ve davalının görevini gereği gibi ifa etmemesinden kaynaklı sözleşmeden doğan yükümlülüğü yerine getirmemesi nedeniyle, 154 kV ...Enerji İletim Hattı güzergahında yapılan varyant değişikliği sonucu yeni güzergah için tahakkuk eden ve müvekkili şirket tarafından ödenen ilave ormanlık saha izin bedellerinin toplamı olan 483.978,33 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Birleşen 2016/70 Esas sayılı dosyada;
Davacı vekili; Müvekkili Kurum ... tarafından Ankara 3. As. Tic. Mahkemesinin 2015/555 Esasına kayıtlı dava dosyasında VOR hattı nedeniyle yeniden tesis edilen varyant için ... Müdürlüğüne ödenen ağaçlandırma izin bedeli, arazi izin bedeli ve damga vergisinden oluşan toplam 483.978,33 TL’ nin tahsili için dava açıldığını, ancak o dosyada faiz talebinde bulunulmadığı iddiasıyla bu kez ... Müdürlüğüne ödenen 483.978,33 TL’nin ödeme tarihi olan 30.10.2014 tarihinden teslim tarihine kadar işleyecek ticari faizinin, Mahkemece bu tarih kabul edilmediği taktirde müvekkili ... tarafından davalı şirkete ödeme yapılması için gönderilen 10.12.2014 tarih ve 3904 sayılı yazının gönderildiği 10.12.2014 tarihinden, bu tarih dahi kabul edilmezse Ankara 3. As. Tic. Mah. 2015/555 Esasına kayıtlı davanın açıldığı, 05.08.2015 tarihinden, bu tarihte kabul edilmezse iş bu davanın açıldığı 28.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizin hesaplanarak davalı şirketten tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
Birleşen Ankara 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2016/1007 Esas sayılı dosyasında;
Davacı vekili; Müvekkilinin davalı ... A.Ş. den sadır olan ve davalının görevini gereğini gereği gibi ifa etmemesinden kaynaklı sözleşmeden doğan yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle, 154 kv ... RES TM - ... TM Enerji iletim hattı güzergahında yapılan güzergah değişikliği sonucu yeni güzergah için tahakkuk eden ve müvekkili şirket tarafından ödenen ilave ormanlık saha izin bedellerinin toplamı olan 483.978,33 TL' nin davalıdan alınarak müvekkili şirkete ödenmesi amacıyla Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/555 esas sayılı dosyasında alacak davacı açıldığını, 13/03/2016 tarihli revize bağlantı anlaşmasına istinaden 154 kV ... RES TM - ... TM Enerji iletim hattının tesis edilmesi işinin davalı kullanıcı şirkete verilmesi sonrasında sözleşme kapsamında davalı şirketin kendisine verilen yükümlülükleri yerine getirmeyip yeterli araştırmayı yapmadan hat tesisi yoluna gittiğini ve bu nedenle müvekkilinin 2015 yılı için 19.290,260 TL, 2016 yılı içinde 20.368,08 TL ilave ormanlık saha izin bedeli olmak üzere toplam 39.657,74 TL ödediğini, bu şekilde toplam 39,639.74 TL zararlarının oluştuğu iddiasıyla 19.290,260 TL için 14.10.2015 tarihinde 20.368,08 TL içinde 14.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili; Davacı tarafın talep ve iddialarını 13.3.2012 tarihli bağlantı anlaşmasının ek i- madde b-3 maddesine dayandırmakta ise de, bu sözleşmenin 04.10.2013 tarihli sözleşme ile revize edildiğinden, mevcut sözleşmedeki revize edilen hükümlerin önceki hali geçerliliğini kaybetmiş olacağından hukuken herhangi bir talebe dayanak olamayacağı, davacı yan ile müvekkili Şirket arasında aynı konu ile ilgili farklı tarihlerde akdedilmiş birden fazla bağlantı antlaşmasının mevcut olduğunu, Müvekkili Şirket ile davacı ... arasında 13.03.2012 tarihli Bağlantı anlaşmasından sonra, 04.10.2013 tarihli, ... RES için Revize Bağlantı Antlaşmasının imzalandığını, Genel hukuk kuralları uyarınca sonraki tarihli antlaşmanın, önceki tarihli antlaşmada mevcut, kendisine aykırı hükümleri ortadan kaldıracağının şüphesiz olduğunu, bu kapsamda taraflar arasında imzalanan 04.10.2013 tarihli Bağlantı Antlaşması ile davacı yanca davaya esas tutulan 13.03.2012 tarihli Bağlantı Antlaşması' nın aykırı hükümlerinin ortadan kalkacağını ve artık yeni antlaşma hükümlerinin uygulanması gerektiğini, davacı tarafın dava dilekçesinde dayandığı, taraflar arası akdedilmiş 13.03.2012 tarihli Bağlantı Antlaşması'nın Tesis Sözleşmesi Ek-i- Madde B-3 hükmünün revize sözleşme ile yürürlükten kalktığını, aynı konuda yeni bir madde düzenlendiğini son yapılan anlaşma hükümlerinin esas alınması gerektiğini, taraflar arasında İmzalanan 04.10.2013 tarihli revize bağlantı antlaşması ile, \"fiili kamulaştırma bedellerinin ... tarafından karşılanacağı \"hükmünün düzenlendiğini, ...' ın sorumluluğunda olduğunun belirtildiğini, Taraflar arasında imzalanan 04.10.2013 tarihli Revize Bağlantı Antlaşması' nın Ek 4-Tesis Sözleşmesi 8. Maddesinde \"Kullanıcıya borçlanılan toplam miktar, Madde 2-A 'da belirtilen tesislerin gerçekleşen yatırım tutarlarından oluşur. Madde 2-A 'dabelirtilen tesisler için yapılacak fiili kamulaştırma bedelleri ... tarafından karşılanacağından; kullanıcıya borçlanılan toplam miktarın içinde yer almaz.\"hükmünün mevcut olduğunu, söz konusu hüküm dikkate alındığında, Madde 2-A'da belirtilen tesisler için yapılacak fiili kamulaştırma bedellerinin yükümlülüğünün ...'a ait olduğunu, orman izin bedellerinin de içinde olduğu fiili kamulaştırma bedellerinin ... tarafından karşılanması gerektiğini, müvekkili Şirketin dava konusu ek izin bedelini ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, Söz konusu yükümlülüğün taraflar arası imza edilmiş antlaşma uyarınca davacı ... üzerinde olduğunu, güzergahın ... Genel Müdürlüğü ve ilgili grup/bölge müdürlüğü teknik elemanlarınca belirlendiğini ve tutanakla tespit edildiğini, ...' ın bilgisi ve onayı dışında hat güzergahının değiştirilmesi mümkün olmadığından şirketçe gerekli araştırma yapılmaksızın hat tesisi yoluna gidildiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını, müvekkili şirket ile davacı ... arasında Ek.1 de sunulan 13.02.2002 tarihli bağlantı antlaşmasından sonra Ek 2 de sunulan 04.10.2013 tarihli Yalova RES için revize Bağlantı Antlaşmasının imzalandığını, söz konusu anlaşma uyarınca, hat güzergahının ... Genel Müdürlüğü ve ilgili Grup/Bölge Müdürlüğü teknik elemanlarınca belirlendiğini ve tutanakla teslim edildiğini, bu teslim sonrası en ufak bir değişikliğin dahi pek tabii gerekli onay ve izne tabi olacağını, ...’ın bilgisi ve onayı dışında hat güzergahının değiştirilmesinin mümkün olmadığını, aynı konuda kurum tarafından daha önce yazılan yazı üzerine gerekli teknik açıklama ve itirazların müvekkili şirket tarafından davacı kuruma bildirildiğini, Dava dışı ... Genel Müdürlüğü tarafından \"... VOR istasyonu yakınında yapılan çalışmanın derhal durdurularak, ... İstasyonu merkez alınmak sureti ile 2.000-m yarı çaplı çemberin dışında kalacak şekilde, güzergahın yeniden belirlenmesi, yenilenen projenin değerlendirilmek üzere kendilerine gönderilmesi\" talebinde bulunulmuş olduğunu, bu yazı gereği ... tarafından, belirlenen tadilat güzergahında izin ve irtifak hakkı tesisi kurulması için ... Müdürlüğü'ne başvurularak yeni orman izni talebinde bulunulduğunu, dava konusu 483.978,33-TL olan ek izin bedelinin davacı ... tarafından ödenmesi sonrası dava dışı ... Müdürlüğü'nce de yeni orman izni verildiğini, Bağlantı Antlaşması' nın Md. 3 karşılıklı yükümlülükler 3-e göre; fiili kamulaştırma işlemlerinin ... işletme bütçesinden karşılanmak suretiyle ... tarafından yapılacağı hususunun açıkça belirtildiğini, kamulaştırma bedellerinin Sözleşmenin açık hükmü ve mevzuat çerçevesinde bu bedellerin ödenmesinin müvekkili Şirkete yüklenmesinin hukuken mümkün olmadığını, davacı kurum tarafından güzergah tespiti ve yer teslimi yapılan VOR istasyonunun varyant öncesi 08.11.2013 tarihli onaylı EİH projelerinde hattın güzergahı VOR istasyonuna yaklaşık 600 m mesafeden geçtiğini, 1/25000 ölçekli haritada VOR istasyonu ile ilgili herhangi bir ibare bulunmadığını, 78-84 no’lu direkler arasında ... tarafından belirtilen kalsit ocak sahası dışına çıkılacak şekilde EİH' da daha önce de varyant yapılmış olduğunu, orman arazisinde bulunan bu varyant için bu şekilde herhangi bir ödeme talebinin olmadığını, Bağlantı antlaşması gereğince EİH' larında orman arazisi içinden geçilen ve varyant yapılan kısımlar için bu şekilde bir uygulama hiç yapılmamışken ve herhangi suretle bir mevzuat değişikliği yapılmamışken, ilk kez yapılan bu talep ve uygulamanın bağlantı antlaşması ile mevzuata aykırılık teşkil ettiğini, Bağlantı Antlaşması md. 3-2/A'da belirtilen tesislerde, bağlantı antlaşması tarihindeki ... teknik şartnamelerine ve ilgili mevzuat hükümlerine uyulmak sureti ile tesis çalışmalarına devam edildiğini, md 3-2/C' ye uygun olarak davacı yanca belirlenen hat güzergahına ve imzalanan yer teslim tutanağına uygun olarak plan-projeler hazırlandığını ve 28.09.2012 tarihinde davacı Şirketçe onaylandığını, bu kapsamda onaylanmış olan projeler ve mevzuat hükümleri çerçevesinde müvekkil Şirketin maddi bir sorumluluğunun bulunmaması gerektiğini, Sözleşme Ek-i kamulaştırma işleri giderleri 2-e' de \"Kullanıcı tarafından hazırlanan kamulaştırma planlarına göre tesis yerine/güzergahına isabet eden ipotek, haciz, şerh gibi tüm bilgi ve belgeler ile bu bilgi ve belgelerde yanlışlık ve eksiklikten kaynaklanabilecek tüm ceza ve masraflardan dolayı sorumluluğun düzenlendiğini, VOR istasyonu için yapılan varyantta bu şekilde bir hatanın söz konusu olmadığını, VOR istasyonu için yapılan varyantın büyük bir kısmının orman arazisinden geçtiğini, davacı Şirketçe belirlenmiş güzergah planı, yer teslim tutanakları ve onaylı projelere göre tesis çalışmalarına devam edilen EİH'da, VOR istasyonu merkez olmak üzere en az 2000 m yarıçaplı çemberin dışında kalacak şekilde yapılacak çalışmalar sonuçlanıncaya kadar hattın tesis çalışmalarının durdurulmasının istendiğini, ... İletim Hatları Tesis Daire Başkanlığı Etüt Müdürlüğü tarafından ... Genel Müdürlüğü İnşaat ve Emlak Dairesi Başkanlığı' na gönderilen yazıda ise; \"Yeni güzergah çalışmaları sonucunda mevcut VOR istasyonuna en yakın mesafenin 2230 m olduğu ve yeni güzergah geçişine onay verilmesi\" istendiğini, tesis çalışmalarının durdurulduğu tarihe kadar 62-83 nolu direkler arasının direk hafriyat çalışmalarının tamamlandığını, 62-79 nolu direkler arasını kapsayan 18 adet direğin alt montaj (beton) ve dolgu çalışmalarının ikmal edildiğini, VOR istasyonu sebebi ile varyant yapılan 61-84 nolu direkler arasının bulunduğu bölgenin zemini kayalık olup hat güzergahına ulaşım zorluğu bulunduğunu, bu bölgede iletim hattı tevziatının ... Bölge Müdürlüğünün talebi ile 4. Buz Yükü Bölgesi şartlarına göre yapıldığını, EİH'da VOR istasyonu sebebi ile 61-84 nolu direkler arası için yapılan varyant güzergahındaki direklere ulaşım yollarının açılması, zeminin kayalık olması sebebi ile direk çukurlarının açılmasındaki zorluklar, kış şartları ve iptal edilen güzergahta yer alan direklerde yapılan hafriyat ve beton çalışmaları nedeni ile kesinleşen ek tesis maliyetinin müvekkili Şirkete 1.104.987,31-TL+ KDV olduğunu, ... RES projesinde 154 kV, 50/62,5 MVA karakteristiğindeki ... RES TM' nin primer montaj işleri ve 15 adet rüzgar türbininin montaj çalışmalarının tamamlandığını, rüzgar santralinin EİH'da yapılan varyant sebebi ile kısmi devreye alınmasının da geciktiğini ve bu durumun müvekkil Şirket için mali açıdan ikinci bir külfet oluşturduğu hususlarının açıkça belirtildiğini, davacı yanca müvekkili şirketin bahse konu itirazlarının kabul görmediğini ve müvekkili şirket aleyhine iş bu davanın ikame edildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Birleşen 2016/70 Esas sayılı dosyada;
Davalı vekili; Davacının faiz isteminin yerinde olmadığını, asıl davada belirttikleri gibi fiili kamulaştırma bedellerinden davacının sorumlu olduğunu ve varyanttan yine davacı ...’ın sorumlu olduğunu belirterek birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen Ankara 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2016/1007 Esas sayılı dosyasında;
Davalı vekili; Esasa ilişkin olarak asıl dosyaya yaptığı savunmalarını tekrar ederek, fiili kamulaştırma bedelinden davacı ...’ ın sorumlu olduğunu, orman idaresine ödenen bedellerin kusura dayalı zarar ziyan bedeli olmadığını, iletim sistemi kullanım bedellerinin ilave dahil tüm yatırım ve işletme giderlerini kapsadığını, bu nedenle iletim tesislerinin yapımını üstlenen şirketlerce karşılaşılan maliyetlerin dahi daha sonra ...’ ın aldığı sistem kullanım bedellerinden mahsup edilerek şirketlere iade edildiğini, 04.10.2012 tarihli revize bağlantı anlaşmasının ek-4’ ünde bulunan tesis sözleşmesinin 8. Maddesinde fiili kamulaştırma bedelinin ...’a ait olduğuna dair hüküm bulunduğunu, ilk tesisin uzunluğunun varyant ile oluşan hatta göre kısa olduğunu bu nedenle ödenen orman geçiş bedeli ve varyantla birlikte oluşan hatta göre ek maliyet gerektirmediğini, talebin bu nedenle haksız olduğu savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
\tİLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
\t\t\t\t\t\t\tMahkemece; \"davacının 2013 yılında Ödemesi gereken İzin Bedellerinin; Ağaçlandırma Bedeli\t= 1.203.759,77 TL, Arazi İzin Bedeli = 3.242,47 TL, Damga Vergisi = 7.033,41 TL, Toplam = 1.214.035,65 TL olduğu;\t30/10/2014 tarihinde ilgili Orman İdaresine ilaveten ödenen Bedellerin; 419.985,44 TL Ağaçlandırma Bedeli, 20.192.43 TL Arazi İzin Bedeli, 43.800.46 TL Damga Vergisi Olmak üzere Toplam 483.978,33 TL olduğu; ... tarafından yapılan ödemenin 483.978,33 TL+1.000.809,02TL=1.484.787,35 TL olduğu; 154 Kv ...Enerji İletim Hattı güzergahında güzergaha denk gelen VOR istasyonu nedeniyle söz konusu hatta güzergah değişikliği (Varyant) yapılması sonucu Davacı ... hanesine Zarar olarak yazılan, ...’ın Orman İdaresine fazladan ödediği izin Bedelinin de: 1.484.787,35 TL-1.214.035,65 TL= 270.751,17 TL olduğu hesaplanmıştır.
Yukarıda belirtildiği gibi; Davacı ...’ın, kendisince belirlenen güzergâhın VOR istasyonu alanı içerisinde kaldığını tespit etmemesi, ayıplı yer teslimi yapması ve ayrıca güzergahın VOR istasyonu alanında kalıp kalmadığı yönünde Grup Müdürlüğüne araştırma yapılması yönünde talimat vermemesi nedeniyle, davacı ...’ın yaşanan olayda %50 (yüzde elli) kusuru bulunduğu, yine, basiretli tacir olan davalı tarafın da imzalamış olduğu Bağlantı Anlaşması kapsamında üstlendiği işin başlangıcında davacı ... tarafından daha öncesinde belirlenmiş olan güzergâh üzerinde olumsuz durumların çıkabileceğini öngörerek plan ve proje hazırlama aşamasından önce mevcut güzergâh üzerinde her türlü kontrol etüt ve araştırmayı yapmaması, yer teslimi sonrası ...’ ın belirlenen güzergah üzerinde sahada yeterli çalışmayı yapmadığı için VOR istasyonu alanını tespit etmemesi, bunun sonucunda da hattın yapımı sırasında VOR istasyonu alanı ihlalinin meydana gelmesi sebebiyle davalı şirketin de yaşanan olayda %50 (yüzde elli) kusuru bulunduğu kanaatine varılmış olmakla; sözkonusu zarardan davalının % 50 kusur nispetinde sorumlu olduğu ve buna göre asıl davada; 270.751,17 TL x 50/100 = 135.375,59 TL davacının talep edebileceği zararının bulunduğu; Birleşen 2016/70 Esas sayılı dosyasında; Davanın faize ilişkin olduğu, tacir olan taraflar arasındaki ticari davada davacının talebi gibi ticari faize hükmedilmesi gerektiği, faiz başlangıç tarihinin ise ödeme tarihi olan 30/10/2014 olarak esas alınması gerektiği ; birleşen Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2016/1007 Esas sayılı dosyasında; Arazi izin bedelinin izin başlangıç tarihi esas alınarak bildirime gerek kalmaksızın her yıl defaten tahsil edileceği, müteakip yıllara ait arazi izin bedelinin BAK oranında artırılmak suretiyle tespit edilerek bildirime gerek kalmaksızın izin başlangıç tarihinde defaten tahsil edileceğinin düzenlendiği; Davacı ...’ın ... İdaresine her yıl güncellenen ormanlık alan içindeki tesis bedeli üzerinden hesaplanan % 0,5 oranındaki arazi tahsis bedelini her yıl ödemekle yükümlü olduğu, VOR ihlali sonucunda ...’ın ödemekle yükümlü olduğu arazi tahsis bedeli kapsamında bir zararının söz konusu olmadığı, zira, içinde bulunduğu yıllara ait ödemelerden ötürü herhangi bir yıl farkından ötürü zarar ve alacağının bulunmadığı anlaşılmıştır. \" gerekçesiyle asıl dosyada ve birleşen Mahkemenin 2016/70 Esas sayılı dosyasında; Davanın kısmen kabulü ile; 135.375,59 TL'nin ödeme tarihi olan 30/10/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, Birleşen Ankara 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/1007 Esas sayılı dosyasında; davanın reddine karar verilmiştir.
\tİLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
\tAsıl ve birleşen dosyalarda davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davalıda unvan değişikliği olduğunu, kararda ismin hatalı yazıldığını, davalı şirketten kaynaklı olarak ... Müdürlüğü'ne ilaveten 483.978,33 TL ödendiğini, davalının kusuru nedeniyle her yıl daha fazla arazi izi bedeli ödemek zorunda kaldıklarını, birleşen Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/1007 Esas sayılı dosyasında taleplerinin anlaşılmadığını, elektrik iletim hattının güzergahının değişmesinin ve varyantının gerçekleşebilmesi için yeni orman izni alınmasının tek sebebinin davalı olduğunu, davalının kusurlu olmasına rağmen ortak kusura karar verilmesini kabul etmediklerini, bilirkişilerin görev sınırını aşarak sözleşmeyi yorumladığını, bilirkişilerin yapılan işlemleri ve sonuçlarını tartışmadığını, davalı şirketin VOR ihlalinin sorumlusu olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve tüm davaların kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
\tAsıl ve birleşen dosyalarda davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dava konusu uyuşmazlıkta müvekkili şirketin kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, mahkemece alınan önceki raporlarda dava konusu bedelden davacının sorumlu olduğunun tespit edildiğini, 2013 tarihli revize anlaşma ile değişikliğe gidildiğini, madde 2/A'da fiili kamulaştırma bedelinin ... tarafından karşılanacağının belirtildiğini, önceki raporlarda davacının güzergah seçiminin projelerini onaylarken sorumlu olduğunun tespit edildiğini, mahkemenin gerekçeli kararında da orman izin bedellerinden davacının sorumlu olduğunu tespit edildiğini, müvekkiline kusur yüklenemeyeceğini, güzergahı davacının belirlendiğini, güzergah yakınlarında VOR istasyonu olduğunun davacı tarafından fark edilmediğini, davacının bu istasyondan hiç bahsetmediğini, müvekkilinin güzergah ve onaylı projeye müdahale hakkının olmadığını, müvekkilinin bu konuda inceleme araştırma yükümlülüğünün bulunmadığını, revize anlaşması ile orman izin bedellerinin fiili kamulaştırma bedeli içinde değerlendirildiğini, fiili kamulaştırma bedelinin zarar ziyan niteliğinde olmadığını, davacının ödemesi gereken ek bir bedel çıkmasının mümkün olmadığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
\tGEREKÇE :
\tDava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.
\tİlk derece Mahkemesinin 2015/555 Esas-2019/384 Karar sayılı kararının Dairemizin 06/07/2021 tarih, 2020/758 Esas, 2021/719 Karar sayılı ilamı ile kaldırılması üzerine Mahkemece yeniden karar verilmiştir.
\t İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
\t1- HMK'nın 297/1-b maddesi gereğince hükümde, tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adresleri yer alır.
\tDosya kapsamına göre davalı şirketin unvanının değişmesine rağmen karar başlığında infazda tereddüt yaratacak şekilde eski unvanının yazılması doğru görülmemiştir.
\t2- Dairemizin 06/07/2021 tarih, 2020/758 Esas, 2021/719 Karar sayılı ilamında \"...Taraflar arasında \"eser\" sözleşmesi mevcut olup, işin uzmanı olan yüklenici eseri fen ve sanat kurallarına uygun yapıp teslim etmek yükümlülüğü altındadır. TBK 472/son maddesi gereğince, eser meydana getirilirken, işsahibinin sağladığı malzemenin veya eserin yapılması için gösterdiği yerin ayıplı olduğu anlaşılır veya eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek başka bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bu durumu hemen işsahibine bildirmek zorundadır; bildirmezse bundan doğacak sonuçlardan sorumlu olur....\" şeklindeki kaldırma gerekçesinde yüklenicinin genel ihbar yükümlülüğüne vurgu yapılmış olmasına rağmen işin uzmanı olan yüklenicinin bu sorumluluğu tartışılmadan yazılı şekilde taraflar arasında kusur paylaştırılması yoluna gidilmesi doğru görülmemiştir.
\t3- Dosya kapsamına göre, davacı tarafından dava dışı ... Müdürlüğü'ne ödendiği iddia edilen bedel ile hükme esas alınan bilirkişi raporunda esas alınan bedel arasında fark mevcut olup herhangi bir tereddüte mahal vermeyecek şekilde ödenen bedel tespit edilmeden eksik araştırma ile sonuca gidilmesi doğru görülmemiştir.
\t4- Bağlantı Anlaşması Tesis Sözleşmesi (ek-i) B-3 maddesi; \" Orman Arazilerinin Tahsisi Hakkındaki Yönetmelik ve buna göre düzenlenecek taahhüt senedi hükümleri uyarınca ilgili orman idaresine ödenmesi gereken ve ilgili mevzuattan kaynaklanan ve kaynaklanabilecek (Ağaçlandırma fonu, Orköy Fonu ve Ağaç bedelleri taahhüt senetlerinin imzalanmasından sonra; ilk yıldan itibaren, iletim tesislerinin enerjilendirildiği tarihte içinde bulunan yıl da dahil olmak üzere, orman idaresine ödenmesi gereken Yıllık kullanım bedelleri gibi) tüm bedeller de kullanıcı tarafından karşılanacaktır. Tesisin enerjilendirildiği yıldan sonraki yıl ve takip eden yıllara ait yıllık kullanma bedelleri ise ... tarafından ödenecektir\" şeklindedir.
\tSöz konusu sözleşme hükmü yöntemince tartışılmadan ve değerlendirilmeden yazılı şekilde sonuca gidilmesi doğru görülmemiştir.
\t5- O halde Mahkemece yapılacak işlem; davacı iş sahibi tarafından dava dışı ... Müdürlüğü'ne sözleşme konusu hat ile ilgili yapılan ödemelerin dayanak belgeleriyle birlikte dava dilekçesi de eklenerek ... Müdürlüğü'nden celbi ile ek rapor alınması , ek raporun içeriğine göre Mahkemece gerekli görülmesi halinde yeni bir bilirkişi heyeti kurulması, kusur oranı yapılmaksızın davalı yüklenicinin TBK'nın 472/son maddesi gereğince genel ihbar yükümlülüğünün tartışılması, sözleşme ve ekleri dikkate alınarak ve tartışılarak kabule göre davalının sorumlu olduğu bedelin hesap edilmesi ve ulaşılacak sonuca göre karar verilmesinden ibaret olacaktır.
\tAçıklanan nedenlerle; sair hususlar incelenmeksizin taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulüne, mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.4,6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde sonuçlandırılması için kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Taraf vekillerinin istinaf başvurularının KABULÜNE,
\t2-ANKARA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 01/02/2024 tarih ve 2021/717 Esas-2024/66 Karar sayılı kararının HMK’nun 353/1-a.4,6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
\t3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
\t4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
\t5-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine,
\t6-Taraflarca ödenen istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek kararda dikkate alınmasına,
7-İnceleme konusu kararın icrasının geri bırakılması için İİK'nın 36/1 maddesi gereğince varsa taraflarca yatırılan nakit teminatların veya sunulan banka teminat mektuplarının dosya kapsamı ve kararın niteliğine göre aynı maddenin 5. Fıkrası gereğince yatıran/sunan tarafa İADESİNE,
\tDosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1.a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 14/10/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan
✍e-imzalıdır
Üye
✍e-imzalıdır
Üye
✍e-imzalıdır
Katip
✍e-imzalıdır