T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
ESAS NO\t: 2024/635 Esas
KARAR NO\t: 2025/916
DAVA\t: Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)
DAVA TARİHİ\t: 19/08/2024
KARAR TARİHİ\t: 19/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA, SAVUNMA ve DOSYA KAPSAMI:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, 28.04.2024 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararla kooperatif ortaklığından çıkarıldığını ancak bu kararın kooperatif ana sözleşmesine ve yasal usullere aykırı olduğunu, kendisine 27.06.2024 tarihli noter ihtarnamesiyle bildirim yapıldığını ancak ihraç kararının gerekçesiz, savunma hakkı tanınmadan ve daha önceden hazırlanmış şekilde alındığını , 27.07.2009 tarihli ve tapuya şerh edilen 'Toplu Yapı Yönetim Planı'nın, maliklerin anayasal haklarını sınırlandıracak şekilde kooperatife sınırsız ve sürekli yönetim hakkı verdiği, bu nedenle geçersiz olduğunu, bu planın site yaşamını tek taraflı yönlendirdiğini ve kooperatifin asıl amacından saptırdığını, Kooperatifin arsa temini ve konut inşası gibi asli görevlerini tamamlamış olması nedeniyle işletme kooperatifine dönüşmesi veya tasfiye edilmesi gerektiğini, mevcut yönetimin yasal zemin olmaksızın görev yaptığını, kooperatif yönetiminden defaten bilgi ve belge talep ettiği halde yanıt alamadığını, evrakların gizlendiği ve belgelerin gösterilmediğini, kooperatif yöneticilerinin kendisine karşı baskıcı tutum içinde olduğu, genel kurullarda özel yaşamı ihlal eden kamera kayıtlarıyla baskı altında tutulduğu, güvenlik görevlileri üzerinden psikolojik tacizde bulunulduğunu, bu nedenle üyelikten çıkarma kararının bu husumetli yaklaşıma dayalı olarak alındığını 28.04.2024 tarihli genel kurul kararlarının hiçbir gerçek tartışma yapılmadan, divan kurulunun bağımsızlığına müdahale edilerek, önceden hazırlanmış şekilde karar alındığını bu sebeple toplantının usulen ve esasen geçersiz olduğunu, yukarıda açıklanana nedenlerle; 28.04.2024 tarihli genel kurulda alınan, Ortaklıktan çıkarılma yönündeki alınan genel kurul kararının geçersiz olduğu, yönetim kurulunca da alınan ihraç kararının kararın yok hükmünde olduğunun tespitine, karar verilmesini” talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının kooperatif çalışanlarına ve yönetimine karşı 300'den fazla telefonla aradığı , 100'e yakın e-posta, çok sayıda savcılık başvurusu, şikayet dilekçeleri ve genel kurulda olay çıkarma gibi davranışlarda bulunduğunu, bu eylemlerin sistematik hale geldiği ve artık tahammül edilemez noktaya ulaştığını, davacının ortaklıktan çıkarılmasına dair karar, 28.04.2024 tarihli olağan genel kurulda 641 kişinin katılımı ve oy birliği ile alındığını, bu kararın noter kanalıyla 27.06.2024 tarihinde davacıya tebliğ edildiğini, kararın gerekçelerinin toplantıda tartışılarak usulüne uygun alındığını, davalıya göre, davacı malik sıfatını kaybetmiş (konutunu devretmiş) olduğundan, yönetim planının VIL Ek Hükümler 2. maddesi uyarınca ortaklık sıfatının zaten sona erdiğini, bu nedenle genel kurul kararının sadece bu tespitin idari olarak kayıt altına alınması anlamına geldiğini, davacının genel kurulda toplantı başlamadan önce yazılı itirazlar sunduğu, divan kuruluna sözlü sataşmalarda bulunduğunu, ses kaydı ve video çekimi yaparak kurulun işleyişini sabote ettiğini ve toplantının huzurunu bozduğunu, davacının geçmişte yaptığı asılsız tüm suç duyurularının savcılık makamlarınca takipsizlikle sonuçlandığı, hiçbir ceza soruşturmasına dönüşmediğini, bu nedenle kooperatifin hukuka aykırı bir işlem gerçekleştirmediğini, Kooperatifin ferdileşme süreci tamamlanmamış olup, Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında resmi dönüşüm gerçekleştirilmediğinden, hâlâ tüzel kişilik olarak faaliyet yürüttüğü ve yönetim organlarının yasal dayanağa sahip olduğu tarafından uygulanan yönetim planının hukuka uygun olduğu, bu planın ilgili tapu müdürlüğüne şerh edildiğini ve halen yürürlükte olduğu, malikler ve üyeler açısından bağlayıcılığını koruduğunu beyanla davanın reddine, karar verilmesini “ talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE :Dava, kooperatif ortağı tarafından açılan, ortaklıktan ihraca dair genel kurul kararının yokluğu ve geçersizliği istemlidir.
Dava, 1163 sayılı sayanın 99/1 maddesi uyarınca basit yargılama usulüne tabidir.Davacı, davalı kooperatifin 28/04/2024 tarihinde yapılan genel kurul toplantısının kendisinin ihracı için yönetim kuruluna yetki verilen 14. Maddesinin yok hükmünde olduğunun tespitini ve geçersizliğini talep etmiştir.Davalı kooperatif davacının taşınmazını devrettiğini ve yönetim planına göre kat maliki olmayanların ortak olamayacağını, kararın oy birliği ile alındığını ayrıca davacının kooperatifin huzur ve sükununu, çalışmasını engelleyecek şekildeki hal ve tavırlarının kooperatifi bu kararı almaya mecbur bıraktığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.Davalı kooperatif merkezinin mahkememiz yargı çevresi içinde olduğu, dava şartlarının tamam olduğu, davanın süresinde açıldığı açıktır.1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun, \"ortaklıktan çıkarılma esasları ve itiraz\" başlıklı 16.maddesinde; \"Kooperatif ortaklığından çıkarılmayı gerektiren sebepler ana sözleşmede açıkça gösterilir. Ortaklar ana sözleşmede açıkça gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar.
Ortaklıktan çıkarılmaya yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulca karar verilir. Anasözleşme, çıkarılanın genel kurula başvurma hakkı saklı kalmak üzere, bu hususta yönetim kurulunu da yetkili kılabilir.Çıkarılma kararı gerekçeli olarak tutanağa geçirileceği gibi, ortaklar defterine de yazılır. Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere, on gün içinde notere tevdi edilir. Bu ortak tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde itiraz davası açabilir. Tebliğ edilen karar, yönetim kurulunca verilmiş ise ortak, üç aylık süre içinde genel kurula da itiraz edebilir. Bu itiraz, ilk toplanacak genel kurula sunulmak üzere, yönetim kuruluna noter aracılığı ile tebliğ ettirilecek bir yazı ile yapılır. Genel kurula itiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun çıkarma kararı aleyhine itiraz davası açılamaz. İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı itiraz davası hakkı saklıdır.Üç aylık süre içinde, genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmeyen çıkarılma kararları kesinleşir.Haklarındaki çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar devam eder.\" düzenlemesi yer almaktadır.Genel kurul veya yönetim kurulu tarafından verilen çıkarma kararının, gerekçeli olarak tutanağa (genel kurul veya yönetim kurulu karar defterine) ve ortaklar defterine yazılması gerekir. Gerekçede mutlaka ana sözleşmedeki çıkarılma nedenlerinden hangisine istinaden çıkarma kararı verildiği belirtilmelidir. Çıkarılma kararının kooperatif temsilcilerince onaylanmış bir sureti, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere on gün içinde notere verilir. On günlük süre çıkarma kararının alındığı günü takip eden günden itibaren başlar. Ortağın çıkartılmasına ilişkin karar, ortağa tebliğ edilmemişse ortağın yargılama sırasında, çıkarılma kararını öğrenmesi, bu usulü eksikliği gidermez. Bu durumda tebligat işlemi yapılıncaya kadar ortağın kooperatifteki ortaklığının devam ettiğinin kabulü gerekir. Çıkarma kararlarının onaylı örneğinin çıkarılan ortağa tebliğ edilmesindeki amaç, çıkarma kararının tüm gerekçesinin belirlenmesi ve çıkarılan ortağın kendi hukuki durumunu tespit edebilmesi ve davranışını ona göre saptamasıdır. Ancak çıkarma kararının örneği yerine tüm gerekçelerinin belirlendiği bir yazının tebliğinin de kabulü mümkündür .
Davalı kooperatifin ana sözleşmesine bakıldığında, 14. maddesinde ortaklıktan çıkarma maddesinin şu şekilde olduğu görülmüştür:
“Madde 14- Durumları aşağıda gösterilen hallere uyanlar yönetim kurulu kararı ile ortaklıktan çıkarılır
1) 10 uncu maddede yazılı ortaklık şartlarını kaybedenler.
2) Parasal yükümlülüklerini 30 (Otuz) gün geciktirmeleri üzerine, yönetim kurulunca noter aracılığı ile yapılacak ihtarı takip eden 10 (On) gün içinde bu yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere yine aynı kurulca ikinci ihtar yapılır. İkinci ihtarı takip eden | (Bir) ay içerisinde de yükümlülüklerini yerine getirmeyenler.
3) Kura çekimi sonunda kendilerine düşen konutları kabul etmeyenler.
4) Tapuda kendi adlarına tescilinden önce konutlarında yaptıkları tahribat veya tadilatı yazılı ihtara rağmen düzeltmeyenler.
5) Kooperatifin para, mal ve belgeleri üzerinde işledikleri suçlardan dolayı mahkum olanlar.
Çıkarma kararı gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri ile ortaklar defterine kaydedilir. Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 (On) gün içinde notere verilir. Ortak, çıkarma kararının tebliğ tarihinden itibaren 3 (Üç) ay içinde iptal davası açabilir veya genel kurula itiraz edebilir. Bu itiraz, ilk toplanacak genel kurula sunulmak üzere yönetim kuruluna noter aracılığı ile tebliğ ettirilecek bir yazı ile yapılır.
Genel kurula itiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun çıkarma kararı aleyhine iptal davası açılamaz. İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı iptal davası hakkı saklıdır.
3 (Üç) aylık süre içinde genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmeyen çıkarma kararları kesinleşir.
Ortaklar bu maddede gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar
Haklarında çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri çıkarma kararı kesinleşinceye kadar devam eder.”
Bu düzenlemelerden sonra somut olay değerlendirildiğinde şu sonuçlara ulaşılmaktadır:
Davacının davalı --------- nezdindeki üyeliğini 21.05.2008 tarihli üyelik devir sözleşmesi ile --------- devir yoluyla edindiği, üyelik devir işleminin davalı kooperatifin 21.05.2008 tarih 16 sayılı yönetim kurul kararıyla kabul edildiği ve davacıya bu üyeliği gereği G3/ 20 160 m2 daire tahsis edilerek davalı kooperatifin 510 nolu üyesi olduğu ihtilaf dışıdır.Davalı Kooperatifin 28/04/2024 tarihli genel kurulunun 14. Maddesinde , “Kooperatifimizin iş ve İşleyişini engelleyen huzur ve sükuneti bozan üyeler hakkında bilgi verilmesi ve karar alınması maddesinde yönetim kurulu üyeleri tarafından yapılan açıklamada, bazı ortakların kişisel bir yararı olmadığı halde, yönetim kurulu üyelerine karşı hasmane tutumu nedeniyle sürekli olarak dava açtıkları ve yönetim kurulu üyelerini şikayet ettikleri nedeniyle, bu işlere zaman ayırmak zorunda kaldıklarını, bu durumun özellikle kooperatif hizmetlerinin aksaması ve sitenin huzur ve komşuluk ilişkilerinin bozulması amacı ile sürekli yapıldığını, dolayısıyla şikayet ve dava hakkının kötüye kullanılarak sitenin kamuoyunda sorunlu bir site olduğu kanaatini oluşturarak siteye zarar verdiklerini, komşuluk ilişkilerini bozduklarını, bu yüzden ileriye dönük süreçte bu kişilerin kasıtlı olarak dava ve şikayet hakkını kötüye kullanarak aynı tutumu devam ettirdikleri taktirde, kooperatife verdikleri zararın tazmini ve diğer yasal haklar çerçevesinde kooperatifçe --------- hakkında gerek görülmesi halinde ana sözleşme, ortağa yakışmayan tutum ve davranışlar, kooperatife zarar verme, kooperatifin bilgilerini ifşa etme ve konutunu kızına devrettiği dikkate alınarak kooperatif ortaklığından çıkarılması için gerekli işlemlerin yapmak, dava ve şikayet haklarının kullanılması kapsamında yönetim kuruluna yetki verilmesine oybirliği ile karar veril davacının kooperatif üyeliğinden ihraç edilmesine bu hususta gerekli işlemleri yapmak üzere yönetim kuruluna yetki verilmesine oy birliği ile” karar verilmiştir. Kooperatifin 28.04.2024 tarihinde yapılan bu toplantısında kayıtlı ortak sayısının 641 olduğu, anılan genel kurulda kayıtlı 641 ortaktan 104 ortağın asaleten,120 ortağın vekaleten olmak üzere toplamda 224 ortağın toplantıda hazır bulunduğu görülmüştür.Davacının, davaya konu 28.04.2024 tarihinde alınan kararlar aleyhine muhalefet şerhini yazılı olarak divan heyetine sunduğu, davacının muhalefet şerhinin genel kurul gündeminin 3 , 6, 9 11,13 ve 14 nolu maddesine yönelik muhalefet şerhi koyduğu anlaşılmıştır. Eldeki davada dava konusu sadece 14. Maddedir.
Genel kurulu müteakiben, davalı kooperatif davacıya, --------- Noterliğinin 27.06.2024 tarih ----------- yevmiye ile ihtar keşide etmiş, bu ihtarnamede; Kooperatifin 28.04.2024 tarihli genel kurulunda alınan 14 nolu ihraç karar içeriğinin yerine getirilmesine ilişkin olarak bu ihtarı davacıya keşide ettiğini , Açıklama bölümünde davacı -------- kooperatifin işleyişini bozduğu, sebepsiz şekilde yönetim kuruluna hasmane tutum sergilediği, huzuru bozacak şekilde sürekli olarak şikayet ettiği ve davalar açtığı, site hizmetlerinin aksamasına sebep olduğunu, ayrıca tapuya tescilli yönetim planının VII EK hükümler 2. Maddesinde kooperatifin üyesi olabilmek için site içinde bağımsız bölüm sahibi olunması gerektiği, bu şartı taşınmayan ortakların, ortaklıktan ihraç edilmesi gerektiği, site yönetim planı hükümlerine istinaden ortaklıktan ihraç edileceğinin bilinmesinin önemle ihtar edildiği hususunun belirtildiği görülmüştür.
Bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişiler 16/09/2025 tarihli raporlarında kooperatif kayıtlarını incelemiş, 1163 sayılı yasada gösterilen maddelerden birine girmeyen, ana sözleşmenin 14. Maddesinde sayılan hallerden birine girmeyen ihraç kararının iptalinin gerektiğini mütalaa etmişlerdir.Davalı rapora itiraz etmiş, yönetim planı doğrultusunda ihraç kararının yerinde ve hukuki olduğunu ileri sürmüştür.Bilirkişi raporu mahkememizce de denetlenmiş ve benimsenmiş, 1163 sayılı yasanın 16. Maddesinde sayılmayan, ana sözleşmenin 14. Maddesinde sayılmayan bir husustan ihraç kararı verilemeyeceği anlaşılmıştır. Kararın yokluğu mu iptali mi gerektiği hususunda yapılan incelemede, yokluk gerektiren bir durumun olmadığı (oyunu kullanmasına haksız yere izin verilmemesi, çağrılmama, çağrının usulsüzlüğü, gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmemesi veya toplantıya ve karara yetkili olmayan kimselerin iştirak etmesi iddiaları); ancak alınan kararın yasaya, ana sözleşmeye aykırı olduğu, ana sözleşmedeki hangi maddeye istinaden üyelikten çıkarma yapıldığının belirtilmediği ve karara muhalif kalarak, keyfiyeti tutanağa geçirdikten sonra süresinde dava açıldığı nazara alınarak kararın iptaline karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE;
2-Davalı ---------- 28/04/2024 tarihli genel kurul kararlarından 14. Maddesinin İPTALİNE; davalı kooperatifin 03/06/2024 tarihli 2024/10 sayılı yönetim kurulu kararının İPTALİNE;
3-Alınması gerekli 615,40-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 427,60-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 187-80-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 427,60-TL. başvurma harcı, 427,60-TL peşin harcın toplamı olan 855,20-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarfedilen toplam 24.313,00-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
7-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
8-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T.ye göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere e-duruşma yolu ile davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 19/11/2025