T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/1597
KARAR NO\t: 2025/1500
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/03/2022
NUMARASI\t: 2017/1289 Esas 2022/198 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/11/2017
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 02/10/2025
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA: Davacı vekili; taraflar arasında faturalara dayalı cari hesap ilişkisi bulunduğunu, davalının sipariş ettiği kumaşların müvekkilince üretildiğini, kumaş halinde davalıya gönderilen malların davalı yanca dikilerek tekstil ürünü haline getirilip yurt dışındaki ... firmasına Türkiye mümessili ... aracılığıyla satıldığını, davalının vermiş olduğu 2739, 2740 ve 2741 numaralı 3 adet sipariş bittikten sonra davalıdan cari hesapta görülen bakiye alacağın talep edildiğini, davalının önce ayıp iddiasında bulunduğunu, sonra davacıdan indirim (reklamasyon) talep ettiğini, ayıbın yanında ayrıca geç teslim sebebiyle davacıdan navlun bedeli talep ettiğini, davalının cari hesap borcu 494.971,98-TL olarak görülmekteyken 22.08.2017 tarihinde davalı tarafından gönderilen e-postada bu miktardan 19.512.49-TL navlun bedeli ile kendisine kesildiğini iddia ettiği indirim bedelini davacıya yansıtarak 269.547,44-TL reklamasyon (indirim) bedeli olmak üzere toplam 289.059,93-TL düşülerek bakiye 205.912,02-TL'nin ödenebileceğinin belirtildiğini, 494.971,98-TL borcun ödenmemesi nedeniyle davalı aleyhine İstanbul Anadolu 5. İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını, ancak daha önce yazışmalarda bakiye 205.912,02-TL borcu olduğunu kabul eden davalının, icra takibinde borcun sadece 116.673,48-TL'lik kısmını kabul ederek ödediğini, geri kalan kısım için icra takibine itiraz ettiğini, müvekkili tarafından üretilen kumaşlarda ayıp bulunmadığını, davalının beğenerek onay verdiği 4268 bordo ve 6593 lacivert kumaşları renk farklılığı gerekçesiyle müvekkiline iade ettiğini, kumaşların tekrar boyanması mümkün olmadığından tekrar üretilmesi gerektiğini, müvekkilinin iyi niyetle kumaşları iade alıp tekrar ürettiğini, davalının olumsuz tavırlarına rağmen tüm siparişlerin eksiksiz yerine getirildiğini, iade edilen kumaşların müvekkilinin alacağından düşüldüğünü, müvekkiline iade edilmeyerek dikilen kumaşların satıldığını, davalının süresinde bir ayıp ihbarı bulunmadığını, teslimatlardaki gecikme davalının renk beğenmeyerek kumaşları iade etmesi nedeniyle oluştuğundan, kusurun davalıya ait olduğunu, davalının müvekkiline yansıtmaya çalıştığı reklamasyon bedelleri afaki olup iddia edilen zararın gerçek olup olmadığının denetlenmesi gerektiğini belirterek, davalının itirazının iptali ile davalı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili; müvekkilinin ... firmasına tekstil ürünleri satmak üzere Türkiye temsilcisi ... (...) firması aracılığıyla anlaşıldığını, davacı ile de kumaş alımı konusunda 27.04.2017 tarihinde anlaştıklarını, davacının üretime başladığını, ancak siparişlerin 23.05.2017 olan teslim tarihinde teslim edilmediğini, teslim edilen kumaşların renk ve kalite yönünden ayıplı olduğunu, her türlü ayıplı üretimin derhal davacı firmaya mail yoluyla bildirildiğini, ayıplı kumaşların tamamının davacı şirkete iade faturaları ve irsaliyeler ile iade edildiğini, bu nedenle yurt dışındaki alıcıya ürünlerin tesliminde gecikme yaşandığını, müvekkili ile mümessil şirket arasında geçen yazışma içeriklerinde tekstil sektöründe manuel olarak nitelendirilen ve gecikme halinde bedelden yapılacak indirimleri gösteren tablonun mevcut olduğunu, 22.09.2017 tarihli mail içeriğindeki tablodan da görüleceği üzere 29 gün ve daha fazla geciken teslimatlar için %20 ve %40 oranında indirim yapılacağının Alman firması tarafından bildirildiğini, ancak yapılan görüşmeler sonucunda bunun %35'e kadar indirilebildiğini, davacı tarafından üretilen kumaşların kesim ve dikimlerinin yapılmasının ardından bu malların ihracatının davalı şirketin grup şirketi olan ... Giyim tarafından yapıldığını, davacının geç tesliminden kaynaklanan gecikme nedeniyle siparişlerin uçak yolu ile gönderilmek zorunda kalındığını, bunun için ödenen toplam 19.512,49-TL tutarlı 3 adet navlun bedeli faturası hakkında davacı ile yapılan yazışmalarda, bu bedellerin davacıya yansıtılması konusunda mutabık kalındığını, bu hususun davacı şirket sahibi ... tarafından gönderilen 24.08.2017 tarihli mail ile sabit olduğunu, malların belirlenen termin tarihlerinden 40-60 gün sonra teslim edilebilmesi nedeniyle alıcı firma tarafından düzenlenen 2 adet ... ile 01.11.2017 tarihli ... firması ile davalı arasında düzenlenen faturalardan anlaşıldığı üzere 28.07.2017 tarihli faturada %20 indirim bedeli olan 24.222,80-Euro, 11.08.2017 tarihli faturada %35 indirim bedeli olan 35.883,69-Euro indirim uygulanarak ücretin ... şirketine eksik ödendiğini, bu eksikliklerin de 01.11.2017 tarihli 99.543,60-TL bedelli ve 147.464-TL bedelli 2 ayrı fatura ile müvekkiline yansıtıldığını, bu faturaların da taraflar arası yazışma içerikleri ve 27.04.2017 tarihli sipariş formlarının açıklamalar kısmında taraflarca mutabık kalınan hususlar gereği davacıya reklamasyon faturası olarak yansıtıldığını, davacıya yansıtılan diğer reklamasyon faturasının ise 27.200-Euro bedelli olduğunu, bu faturanın davacı şirkete verilen 2739 no'lu siparişten eksik kalan ve siparişe ve talebe uygun renk ve kalitede imal edilemeyen 1.500 kg kumaşın, davacı tarafından verilen teslim tarihinin Alman şirket tarafından kabul edilmemesi ve iptali nedeniyle kesildiğini, bu konuda Alman muhasebe sistemi gereği müvekkiline kesilmiş bir fatura bulunmadığını, ancak 22.09.2017 tarihli mail içeriğinde mümessil firma tarafından bildirilen manuel gereği Alman firmanın malın hiç teslim edilmemesi halinde malın tamamını fatura edeceği hususunun müvekkiline bildirildiğini, davacının kumaşların üretimini geciktirmesi nedeniyle müvekkilinin cezai indirimlere maruz kaldığını, müvekkilinin de uğradığı zararları davacıya yansıttığını belirterek, davanın reddi ile davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI: Mahkemece; davalı tarafından davacı tarafa 2739, 2740 ve 2741 numaralı toplam 3 adet sipariş verildiği, kumaşların davacı tarafından üretilerek davalıya teslim edildiği, bir kısım kumaşların davalı tarafından kabul edilmediği ve iade faturaları kesilerek davacıya iade edildiği, davacının da iade faturalarını ticari defterlerine kaydettiği, nitekim tarafların örtüşen ticari defter ve kayıtlarında da 2017 yılı içinde davacı tarafından davalı şirkete toplam tutarı KDV dahil 1.380.991,93-TL olan 59 adet fatura düzenlendiği, bu faturalara karşılık davalı tarafından da davacı şirkete KDV dahil 866.019,91-TL iade faturası düzenlediği, yine 22.06.2017 tarihinde 20.000-TL tutarında çek ile ödeme yapıldığı, bu hususların her iki tarafında ticari defterlerinde kayıt altına alındığı, davaya konu takip dosyasına davalı tarafından 116.673,48-TL'si anapara olmak üzere toplam 134.321,16-TL ödeme yapıldığı ve ana para olarak ödenen 116.673,48-TL'nin tahsilat kaydı olarak her iki tarafın da defterlerinde kayıt edildiği, bu noktada takip tarihi itibariyle davacı şirket kendi kayıtlarında 494.972,02-TL alacaklı iken 494.971,98-TL üzerinden takip başlattığı, icra dosyasına yapılan kısmı ödeme ile kalan 378.298,50-TL üzerinden işbu davanın açıldığı, takip tarihi itibariyle tarafların ticari defterlerindeki uyuşmazlığın davalı tarafından davacı şirkete kesilen toplam bedeli 378.298,50-TL olan 6 adet faturadan kaynaklandığı, anılan faturaların davacı tarafından kabul edilmeyerek ticari defterlerine işlenmediği, faturalardan 3 tanesinin 27.04.2017' tarihinde yapılan sözleşmeye istinaden termin, kalite ve renkten dolayı reklamasyon açıklamalı 25.08.2017 tarihli 147.464,02-TL bedelli, 25.08.2017 tarihli 99.543,60-TL bedelli, 25.08.2017 tarihli 111.778,40-TL bedelli (27.200-Euro) faturalar olduğu, bu faturalardan 25.08.2017 tarihli 111.778,40-TL bedelli (27.200 Euro) faturanın dayanağının, davalı tarafından verilen 2739 no'lu siparişten eksik kalan ve siparişe ve talebe uygun renk ve kalitede imal edilemeyen 1.500 kg kumaşın, davacı tarafından verilen teslim tarihinin dava dışı ... firması tarafından kabul edilmemesi nedeniyle kesildiği belirtilmiş olup, gerek incelenen ticari defter ve kayıtlarda faturanın dayanağını oluşturacak bir belgeye rastlanılmaması, gerekse davalının bizzat dilekçelerinde bu fatura yönünden dava dışı firma tarafından kesilmiş bir ceza faturasının olmadığı beyanı karşısında, halihazırda davalının kendi beyanları ile de bu fatura yönünden bir zararının doğmadığı göz önüne alındığında, anılan fatura bedelinin davacıya yansıtılarak alacağından düşülmesinin mümkün olmadığı, reklamasyon bedeline ilişkin diğer iki fatura yönünden ise davacı tarafından üretilen malların davalının grup şirketi olan ... Giyim şirketi tarafından dava dışı ... firmasına ihraç edildiği, ihraç edilen firma tarafından da indirim yapılarak ücretin ihraç eden ... Giyim şirketine eksik ödendiği, ... Giyim tarafından davalı şirkete yansıtma faturası düzenlendiğinin iddia edildiği, davalının iddialarına dayanak olarak ... Giyim tarafından davalıya düzenlenen 01.11.2017 tarihli 147.464,027-TL bedelli ve 99.543,60-TL bedelli faturalara dayanıldığı, ... Giyim ile davacı arasında bir ticari ilişki bulunmadığı, davalının savunması doğrultusunda bu hususlar kabul edilse dahi gerek davalı şirketin kendi kayıtlarında, gerekse dava dışı ... Giyim kayıtlarında anılan faturaların düzenlenmesini gerektirecek dava dışı ... firması tarafından davalı yahut dava dışı ... Giyim şirketine düzenlenen bir ceza veya indirim faturasının yer almadığı, yalnızca fatura düzenlenmesi ve ticari defterlere kayıt altına alınmasının alacağın ispatı için yeterli olmadığı, bu noktada davalı tarafından dosyaya ibraz edilen dava dışı ... firmasının temsilcisi konumundaki dava dışı ... Tekstil şirketinin davalıya göndermiş olduğu ve gecikme gün sayısına bağlı indirim oranlarını gösterir maile dayanıldığı, bu oranlar kabul edilse dahi bu oranlar dahilinde esas alıcı ... firması tarafından kesilen bir fatura bulunmadığı, dolayısıyla anılan üç fatura bedelinin davacı alacağından mahsubu talebinin yerinde olmadığı, navlun bedeli açıklamalı davalı tarafından davacıya düzenlenen 25.08.2017 tarihli 7.187,11-TL, 4.266,92-TL ve 8.058,46-TL olmak üzere toplam 19.512,49-TL bedelli üç faturanın ise siparişlerin davacı tarafından gecikmeli olarak teslimi sebebi dava dışı ... tarafından dava dışı ... Giyim şirketine düzenlenen navlun bedeli açıklamalı aynı tutarlı üç adet faturaya dayandığı, ancak yapılan bilirkişi incelemesinde davalı şirketin bu fatura bedellerini ödediğine ve neticede zararının oluştuğuna yönelik herhangi bir delile rastlanılmadığı, davalının anılan üç fatura yönünden de zarara uğradığını ve alacaktan mahsubu gerektiğini ispatlayamadığı, her ne kadar davacı tarafından davalı şirkete gönderilen maillerde 2740 ve 2741 numaralı siparişinizin navlun bedelleri kabul edebilir yönünde beyanda bulunduğu görülmüş ise de, devamında hiçbir reklamasyon bedeli kabul edilmediğinin bildirildiği, anılan navlun bedelleri yönünden de faturaların ibrazı halinde ödeme yapılacağının bildirildiği, taraflar arasında anlaşmanın sağlanamadığı göz önüne alındığında, davacının navlun bedellerini kabul ettiği kanaatine varılamadığı, davalı şirketin 6 adet toplam 378.298,50-TL fatura bedellerinin mahsubu talebi yerinde olmadığı ve davacının davalıdan 378.298,50-TL alacaklı olduğu gerekçesiyle, davanın kabulü ile davalının itirazının iptaline, takibin 378.298,50-TL asıl alacak ve asıl alacağa takip talebinde belirtilen faiz oran ve cinsi uygulanmak suretiyle aynen devamına, hükmedilen 378.298,50-TL alacağın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Davalı vekili; 25.08.2017 tarihli 111.778,40-TL (27.200-Euro) bedelli faturaya ilişkin olarak müvekkilinin zararının doğduğunu ve bu fatura bedelinin davacıya yansıtılması gerektiğini, davacıya verilen 2739 numaralı siparişin, ... firmasının 237252 sipariş no' lu 129.812,25-Euro bedelli siparişine ilişkin kumaşlar olduğunu, bu siparişe konu kumaşların 1.500 kg'lık kısmının verilen termin tarihlerinde ve vadedilen kalitede üretilememesi nedeniyle ... firması tarafından iptal edildiğini, siparişin iptali nedeniyle müvekkilinin bu sipariş içeriklerine konu ürünler nedeniyle beklediği kazançtan yoksun kaldığını, her ne kadar ... firması tarafından bu hususta kesilmiş bir fatura söz konusu olmasa da, müvekkili şirketin kar mahrumiyetine uğradığının sabit olduğunu, bu siparişe ilişkin olarak müvekkili şirket tarafından süresinde ayıp ihbarı yapıldığını, bu nedenle müvekkilinin 2739 no'lu sipariş içeriğindeki 1.500 kg mal hususundaki sözleşmeden haklı nedenlerle dönerek TBK'nın 125. maddesi kapsamında kazanç kaybını davacı şirkete fatura ettiğini, 25.08.2017 tarihli 99.543,60-TL (24.222,80-Euro) bedelli faturanın, müvekkilinin ... firmasından aldığı 237253 sipariş numaralı 116.630,25-Euro bedelli siparişe ait ürünlerin kumaşlarına ilişkin olarak davacı firma ile akdedilen 2740 no'lu siparişe konu kumaşların geç teslim edilmesi ve renk ve ton farklılığı nedeniyle ... firmasının yaptığı indirim bedeli olduğunu, davacı şirketin kusuru nedeniyle istenen kalitede ve sürede teslim edilemeyen ürünler nedeniyle müvekkili şirketin 28.07.2017 tarihli fatura tutarında cezai indirime tabi tutulduğunu, ihracatçı ... Giyim tarafından bu indirim bedelinin 01.11.2017 tarihli fatura ile müvekkili şirkete yansıtıldığını, 25.08.2017 tarihli 147.464,02-TL (35.883,69-Eur) bedelli faturanın, müvekkili şirketin ... firmasından aldığı 237252 sipariş numaralı 129.812,25-Euro bedelli siparişe ait ürünlerin kumaşlarına ilişkin davacı firma ile akdedilen 2739 no'lu siparişe konu kumaşların geç teslim edilmesi ve renk ve ton farklılığı nedeniyle ... firmasının faturada yaptığı indirim bedeli olduğunu, davacı şirketin kusuru ve ayıplı ifası nedeniyle istenen kalitede ve sürede teslim edilemeyen ürünler nedeniyle müvekkili şirketin 11.08.2017 tarihli fatura tutarında cezai indirime tabi tutulduğunu, ihracatçı ... Giyim tarafından bu indirim bedelinin 01.11.2017 tarihli fatura ile müvekkili şirkete yansıtıldığını, alıcının Türkiye mümessili ... Tekstil tarafından teslimattaki gecikme nedeniyle gecikme süresine göre sipariş bedelinden kesinti yapılacağını 22/09/2017 tarihli mail ile müvekkiline bildirdiğini, ilgili tabloya göre 29 gün ve fazla gecikme yaşanması durumunda sipariş bedelinden %20 ile %40 arası bir kesinti yapılabileceğini, ürünlerin geç teslimi nedeniyle alıcı ... firmasının 11.480 adet elbise için yasal kesintiler hariç 121.114-Euro ödeme yapması gerekirken ekstra 24.222,80-Euro %20 gecikme indirimi yaparak yalnızca 85.688,16-Euro'yu ... Giyim'e faturalandırdığını, 9363 adet ceket için yasal kesintiler hariç 102.524,85-Euro ödeme yapması gerekirken, ekstra 35.883,69-Euro %35 gecikme indirimi yaparak yalnızca 57.157,62-Euro'yu ... Giyim'e faturalandırdığını, dolayısıyla davacının kusuru nedeniyle müvekkilinin ürünlerinin ihracatını yapan ... Giyim şirketinin, olması gerekenden 60.106,49-Euro daha az tahsilat yaptığını, bunun sonucunda 24.222,80-Euro'luk kesintinin 01.11.2017 tarihli fatura ile 99.543,60-TL olarak, 35.883,69-Euro'luk kesintinin ise 01.11.2017 tarihli fatura ile 147.464,02-TL olarak ... Giyim tarafından müvekkili şirkete yansıtıldığını, müvekkili şirkete yansıtılan 24.222,80-Euro'luk kesintinin 25/08/2017 tarihli fatura ile 99.543,60-TL olarak, 35.883,69-Euro'luk kesintinin ise 25/08/2017 tarihli fatura ile 147.646,02-TL olarak davacıya yansıtıldığını, müvekkilince davacıya düzenlenen navlun bedeli açıklamalı 25.08.2017 tarihli 7.187,11-TL, 4.266,92-TL ve 8.058,46-TL olmak üzere toplam 19.512,49-TL tutarlı faturaların dayanağının, ... Giyim tarafından müvekkili şirkete kesilen 02.01.2018 tarihli toplam 19.512,49-TL bedelli \"navlun reklamasyon yansıtması\" açıklamalı faturalar olduğunu, bu faturalar ile davacının kumaşları geç teslim etmesi nedeniyle Almanya'ya uçak ile gönderilen ürünlerin navlun bedelinin davacı firmaya yansıtıldığını, hatta davacı firma yetkilisi tarafından 24.08.2017 tarihinde müvekkili şirkete gönderilen mail içeriğinde her üç faturanın da ödeneceğinin bildirildiğini, kaldı ki ... Giyim firmasına müvekkilince cari hesap gereği bu fatura bedellerinin ödendiğini, bu fatura bedellerinin de davacının alacağından mahsubunun gerektiğini belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava, ticari satımdan kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.Somut olayda; taraflar arasındaki ticari ilişkide, Almanya'da yerleşik alıcının siparişi üzerine tekstil ürünleri üretmekte olan davacı şirketin davalıya kumaş sipariş ettiği, siparişe konu kumaşların davacı tarafından üretilerek davalıya teslimi sonucunda, davalı şirketin ihracatçısı ... Giyim tarafından ürünlerin ihracatının gerçekleştirildiği, davalının davacıya verdiği 3 adet kumaş siparişi sonucunda düzenlenen faturalardan kaynaklanan 494.971,98-TL cari hesap alacağının tahsili için başlatılan takibe davalı tarafından kısmen itiraz edilerek kabul edilen 116.673,48-TL borcun ferileriyle birlikte ödendiği, kalan 378.298,50-TL üzerinden işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda; davacının düzenlediği satış faturalarının tümü davalının ticari defterlerinde kayıtlı olup, davalının düzenlediği iade faturalarının da davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, bu noktada taraf defterleri arasında uyuşmazlık bulunmadığı tespit edilmiş olup, tarafların ticari defterleri arasındaki uyuşmazlık, davalı tarafça davacıya düzenlenmiş olan toplam 378.298,50-TL tutarlı 6 adet faturadan kaynaklanmaktadır. Bu faturaların davalının ticari defterlerinde kayıtlı olmasına rağmen davacının defterlerinde kayıtlı olmadığı belirlenmiştir. Davalı tarafça verilen siparişler üzerine davacı tarafından üretilen kumaşların renk ve ton farkı nedeniyle ayıplı olduğu ileri sürülerek davacıya iade edildiği, davacı tarafça da ayıp iddiası kabul edilerek kumaşların iadesinin kabul edildiği, kumaşların tekrar üretimi süreci nedeniyle davalının yurt dışı alıcısına taahhüt ettiği teslim tarihlerinde gecikme yaşandığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlık konusu faturalardan davalı tarafça düzenlenmiş olan 25.08.2017 tarihli 7.187,11-TL, 4.266,92-TL ve 8.058,46-TL olmak üzere toplam 19.512,49-TL tutarlı ve kumaş gecikmesi nedeniyle yansıtılan navlun bedeline ilişkin olduğu yönünde açıklama içeren faturaların, davacının geç teslimi nedeniyle siparişlerin hava yolu ile gönderilmek zorunda kalınması nedeniyle uğranılan zarardan kaynaklandığı ileri sürülmüştür. Davalı tarafça sunulan delillere göre, taşıyıcı ... firması tarafından davalının ürünlerinin ihracatını gerçekleştiren ... firmasına aynı tutarlı 3 adet fatura düzenlenmiş olup, ... firmasınca da davalıya hitaben aynı tutarlı navlun reklamasyon yansıtması açıklamalı fatura düzenlenmiştir. Davacı tarafından davalıya gönderilen 15.08.2017 tarihli e-postada 2740 ve 2741 numaralı siparişlere ilişkin navlun bedellerinin kabul edilebileceği, 24.08.2017 tarihli e-postada ise 3 fatura konusu toplam 19.512,49-TL navlun bedelinin üstlenilerek davalının cari hesap borcundan düşüleceği açıkça kabul edilmiştir. Kaldı ki ilave navlun bedelinin davacının geç teslime dayalı kusurundan kaynaklanması nedeniyle, esasen bu bedelden davacı sorumludur.Gecikme nedeniyle ilave navlun bedelinden kaynaklanan toplam 19.512,49-TL'nin davacının cari hesap alacağından düşülmesi gerekmekte olup, ilk derece mahkemesinin aksi yöndeki kabulü hatalıdır. Davalının düzenlediği 25.08.2017 tarihli 27.200-Euro (111.778,40-TL) bedelli fatura, reklamasyon açıklamasını içermektedir. Davalı tarafça, faturanın 2739 numaralı siparişin gecikmesi üzerine alıcı tarafından kısmen iptali sonucunda 1.500 kg kumaş yönünden sözleşmeden dönüldüğü belirtilerek, bu nedenle müspet zarar kapsamında kar kaybı alacağı oluştuğu ileri sürülmüştür. Davalı tarafça davacıya sipariş edilen kumaşların tesliminde gecikme yaşandığı sabit olup, bu konuda davalı tarafça davacıya gönderilen 23.08.2017 tarihli e-postada, gecikme nedeniyle satılamayacağı düşünüldüğünden dolayı siparişin iptal edildiği, 27.200-Euro tutarlı satış kaybı faturası kendilerine geldiğinde yansıtılacağı davacıya bildirilmiştir. TBK'nın 125. maddesine göre; temerrüde düşen borçlu, verilen süre içinde borcunu ifa etmemişse veya süre verilmesini gerektirmeyen bir durum söz konusu ise alacaklı, her zaman borcun ifasını ve gecikme sebebiyle tazminat isteme hakkına sahiptir. Alacaklı ayrıca borcun ifasından ve gecikme tazminatı isteme hakkından vazgeçtiğini hemen bildirerek, borcun ifa edilmemesinden doğan zararın giderilmesini isteyebilir veya sözleşmeden dönebilir. Sözleşmeden dönme hâlinde taraflar, karşılıklı olarak ifa yükümlülüğünden kurtulurlar ve daha önce ifa ettikleri edimleri geri isteyebilirler. Bu durumda borçlu, temerrüde düşmekte kusuru olmadığını ispat edemezse alacaklı, sözleşmenin hükümsüz kalması sebebiyle uğradığı zararın giderilmesini de isteyebilir. Sözleşmeden dönen davacı, TBK'nın 125/3 maddesi uyarınca sözleşmenin hükümsüzlüğü nedeniyle uğradığı zararların tazminini, zararını ispat koşulu ile isteyebilecektir. Alacaklının ispat edeceği zarardan, temerrüde düşmekte kusursuz olduğunu ispat etmediği sürece borçlu sorumludur. Bu hüküm kapsamında talep edilebilecek zarar, menfi zarardır. Davalının yansıtma faturasını dayandırdığı kar kaybı talebi ise müspet zarar niteliğinde olup, sözleşmeden dönme halinde talep edilemez. Bu konuda yurt dışı alıcı firma veya ihracatçı ... firması tarafından davalı adına düzenlenmiş bir ceza faturası bulunmamaktadır. Bu nedenle davalının 25.08.2017 tarihli 27.200-Euro (111.778,40-TL) bedelli reklamasyon faturası bedelinin davacının alacağından mahsubu talebi yerinde değildir. Davalının davacıya hitaben düzenlediği uyuşmazlık konusu diğer iki faturası 25.08.2017 tarihli reklamasyon açıklamalı 35.883,69-Euro (147.464,02-TL) tutarlı ve 24.222,80-Euro (99.543,60-TL) tutarlı faturalar olup, davalı tarafça bu faturaların siparişe konu kumaşların geç teslim edilmesi ve renk ve ton farklılığı nedeniyle ... firmasının yaptığı indirim bedeli olduğu ileri sürülmüştür. Yurt dışı alıcının Türkiye'deki temsilcisi ... tarafından davalıya gönderilen 22.09.2017 tarihli e-postada, gecikme nedeniyle müşterinin sipariş bedelinden indirim yapabileceği, cekette 60 gün ve elbisede 40 gün gecikme bulunduğu belirtilerek gecikilen süreye göre yapılacak indirim oranlarını gösterir tablo bulunmaktadır. Davalının ürünlerini yurt dışına ihraç eden ... Giyim tarafından yurt dışı alıcısı ... adına düzenlenen 11.08.2017 tarihli faturada 102.524,85-Euro olan satış bedelinden diğer indirimler yanında %35'lik bir indirim daha yapıldığı, bunun sonucunda fatura bedelinin 57.157,62-Euro olduğu, 28.07.2017 tarihli faturada ise 121.114-Euro olan satış bedelinden diğer indirimler yanında %20'lik bir indirim daha yapıldığı, bunun sonucunda fatura bedelinin 85.688,16-Euro olduğu, ... Giyim tarafından davalı adına 01.11.2017 tarihli 35.883,69-Euro (147.464,027-TL) ve 24.222,80-Euro (99.543,60-TL) bedelli iki fatura düzenlendiği anlaşılmaktadır. Bilirkişilerce ... Giyim firmasının ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda düzenlenen 2. ek bilirkişi raporunda ise, ... firmasının hem yurt dışı alıcı ... firması ile hem de davalı şirket ile olan ticari ilişki yönünden ticari defterlerinin incelendiği, yurt dışı alıcının davalı ya da dava dışı ... firmasına yansıttığı bir ceza faturasının her iki şirketin ticari defterlerinde yer almadığı, ... firması yurt dışı alıcıya yaptığı ihracat bedellerini tahsil etmiş olup, herhangi bir kesintinin söz konusu olmadığı bildirilmiştir. Yurt dışı alıcı tarafından davalıya veya ihracatçı ... firmasına yapılmış bir ceza bildirimi veya düzenlenmiş bir ceza faturası bulunmamaktadır. ... Giyim tarafından yurt dışı alıcıya hitaben düzenlenen satış faturalarındaki indirimlerin gecikme nedeniyle kesilen ceza niteliğinde olduğu hususunda da delil bulunmamaktadır. Bu nedenle söz konusu davalı faturalarındaki tutarların da davacı alacağından mahsubu talebi de yerinde bulunmamaktadır.Sonuç olarak davacının bakiye 378.298,50-TL alacağından, gecikme nedeniyle davalının katlandığı ilave navlun bedelinden kaynaklanan toplam 19.512,49-TL tutarlı 3 adet fatura bedelinin düşülmesi sonucunda davacının cari hesap alacağı 358.786,01-TL olup, mahkemece bu tutar üzerinden davanın kısmen kabulü gerekirken, davanın kabulüne karar verilmesi doğru bulunmamıştır. Alacak likit olduğundan davacı lehine icra inkar tazminatı talep koşulları oluşmuştur. Reddedilen kısım bakımından ise davacının takipte kötü niyetli olduğu kanıtlanamadığından, kötü niyet tazminatı talebi yerinde değildir. Açıklanan nedenlerle; davalının davacı adına düzenlediği 25.08.2017 tarihli ilave navlun bedeline ilişkin üç adet faturası toplamı 19.512,49-TL'nin davacının tespit edilen alacağından mahsup edilmesi gerektiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne ; kararın kaldırılmasına ,yapılan hata nedeniyle yeniden yargılama yapılmasını gerekmediğinden, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile \"davanın kısmen kabulüne,fazla istemin reddine \" karar verilmiştir.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/03/2022 Tarih 2017/1289 Esas 2022/198 Karar sayılı kararın HMK'nun 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; \"Davanın kısmen kabulüne, davalının İstanbul Anadolu 5. İcra Dairesinin ... esas sayılı icra takibine yönelik kısmi itirazının kısmen iptali ile takibin 358.786,01-TL asıl alacak üzerinden devamına, hükmedilen alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, fazla istemin reddine, %20 oranda hesaplanan 71.757,20-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Koşulları oluşmadığından davalının kötü niyet tazminatı isteminin reddine\"İlk derece yargılamasına ilişkin olarak ;\"Alınması gereken 24.508,67-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından mahkeme veznesine peşin yatırılan 3.985,54-TL harcın mahsubu ile kalan 20.523,13-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Davacı tarafça yatırılan 4.016,94-TL peşin harçların davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Davacı tarafından sarf edilen 3.000-TL bilirkişi ücreti, 237,80-TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 3.237,80-TL yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 3.075-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı lehine takdir olunan 34.931-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,Davalı lehine takdir olunan 19.512,49-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, Karar kesinleştiğinde ve talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine\"Davalı tarafından yatırılan 6.460,60-TL peşin istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve istek halinde davalıya iadesine,Davacı tarafından yapılan 26-TL istinaf yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 24-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, Davalı tarafından yapılan 97-TL istinaf yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 5-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalanın davalı üzerinde bırakılmasına, Gerekçeli kararın bir örneğinin taraf vekillerine tebliğine, HMK 'nun 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi. 02/10/2025