T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t\t: 2018/926 Esas
KARAR NO\t\t: 2021/245
DAVA\t\t\t: Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t\t: 28/12/2018
KARAR TARİHİ\t\t: 22/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının davacı kooperatifin üyesi olduğunu ve ... ... tarihi itibariyle kooperatif borcundan doğan alacağının tahsili amacıyla Antalya ... . İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı aleyhine başlatılan icra takibine, davalının kooperatif üyeliğinden kendisine isabet eden bağımsız bölümün icra kanalı ile satıldığını, bağımsız bölümden istifade edemediğini bu nedenle borcu olmadığını bildirmesi üzerine takibin durduğunu, davalının kooperatif üyeliğinden kendisine isabet eden bağımsız bölümün borcuna karşılık icra kanalı ile satılmasının davalının kooperatif üyeliği şartlarını taşımasına engel olmadığını, ayrıca davalı yanın kooperatif üyesi olarak kooperatife borç para verdiğinden bahisle Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasında, kooperatif üyesi olduğunu belirttiği halde, aleyhine başlatılan üyelik borcundan kaynaklı icra takibine kooperatiften istifade edilmediğinden dolayı aidat yükümlülüğünün bulunmadığı yönündeki iddia ve beyanlarının hukuki dayanağının bulunmadığını, davalı aleyhine Antalya ... . İcra Müdürlüğünün ..../... Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılıma giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili karşı dava talepli cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davacı kooperatif tarafından üyeliği nedeniyle tahsis edilen taşınmazı, davacı kooperatif için kullanılan kredinin taksitlerinin davacı kooperatif tarafından ödenmemesi nedeniyle satıldığını, müvekkilinin kooperatifte kayden üye görünmesi dışından herhangi bir istifadesi söz konusu olmadığını, davacı kooperatifin borcu nedeniyle 3. Kişiye satılan bağımsız bölümün aidat v.s. ödentilerinin de davacı kooperatif tarafından alındığını, müvekkilinden sırf kooperatif üyesi olduğundan bahisle aidat ödemesi v.s. ödeme talebinde bulunulamayacağını, müvekkilinin gerek verilen ... verilen kararla, davacının takip ve bu davasına konu ettiği tutardan çok fazla ve daha öncesinde alacaklı olduğunu, Antalya ... . İcra Dairesinde başlatılan takibe ve borca itirazlarında takas ve mahsup beyanında bulunulduğunu, alacak talebinde bulunma hakkı olmayan davacı-karşı davalı kooperatifin dava açmakta hukuki yararı bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini, karşı davaları yönünden ise fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkiline, davacı kooperatifin ihtiyacı için kullandırılan kredi taksitlerinin başlangıçta ödenmesine rağmen sonradan ödenmemesi, krediyi veren banka tarafından ödenmeyen alacağından dolayı müvekkiline tahsis edilen bağımsız bölümün satılmasına sebep olunması, yerine bağımsız bölüm tapusu da verilmemesi, anlaşmanın ihlal edilerek zarar verilmesi nedeniyle müvekkilinin uğradığı maddi zarara mahsuben şimdilik ...-TL'nin, bağımsız bölümün icradan satıldığı tarihten itibaren , olmadığı taktirde dava tarihinden itibaren işleyen faizi ile birlikte davacı-karşı davalı kooperatiften tahsili ile davalı-karşı davacıya ödenmesini, davacı-karşı davalı kooperatifin tasfiyesinin karar kesinleşinceye kadar tedbiren durdurulmasını, müvekkilinin karşı davasının kabulünü, asıl dava ve karşı dava yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı-karşı davalı kooperatiften tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya içerisine, davacı kooperatife ait sicil dosyası celp edilmiş, ... Tapu Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, Antalya .... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası, Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosya sureti, Antalya .... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosya sureti, Antalya .... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası celp edilmiş, mali müşavir bilirkişiden kök rapor ve ek rapor aldırılmıştır.
Dava; davacı kooperatif tarafından kooperatif üyesi olan davalıya karşı kooperatif aidat borcundan kaynaklanan alacağın tahsili için girişilen icra takibine yönelik itirazın iptali davasıdır.
Karşı dava ise; kooperatif üyesi tarafından kooperatife karşı kendisine tahsis edilen bağımsız bölümün icra marifetiyle satılması nedeniyle ve bunun yerine başka bir bağımsız bölüm de verilmediğinden aradaki anlaşmanın ihlal edildiği ileri sürülerek zarara uğradığından bahisle açılan tazminat davası niteliğindedir.
Davalı- karşı davacının kooperatifin üyesi olduğu ihtilafsız olup, uyuşmazlık; icra takip tarihinde davalının davacıya kooperatif üyeliği nedeniyle aidat borcu bulunup bulunmadığı, yine davalının ileri sürmüş olduğu takas mahsup koşullarının olayda gerçekleşip gerçekleşmediği, karşı dava yönünden ise kooperatif üyesi olan davalı-karşı davacıya tahsisi yapılan dairenin icra marifetiyle satılması nedeniyle davalı-karşı davacı üyenin zarara uğrayıp uğramadığı, kooperatifin bundan dolayı karşı davacıya karşı sorumluluğunun bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkindir.
Antalya ... . İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı Tasfiye Halinde .... ... .. ... ... tarafından borçlu ... aleyhine, kooperatif üyeliğinden doğan aidat borcuna istinaden ....-TL alacak, asıl alacağa işleyecek yıllık %9,00 faizi ile birlikte tahsili için icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya ... tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin ... tarihli dilekçesi ile borca itiraz ettiği, takibin durduğu anlaşılmıştır.
Antalya .... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; ... ... Bankası A.Ş. tarafından borçlu ... aleyhine kredi alacağının tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığı, . tarihinde yapılan ihale sonucunda, taşınmazın ... .-TL bedelle temlik alacaklısı ... ... ’ya ihale olunduğu, ihalenin kesinleştiği, dosyanın infaz edilerek işlemden kaldırıldığı anlaşılmıştır.
Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas, .../... karar sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... tarafından davalı Tasfiye Halinde ... . aleyhine davalıya borç olarak verilen alacağın tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali davası açıldığı, yargılama sonucunda, davanın kısmen kabulü ile ....-TL asıl alacağa ilişkin itirazın iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, likit olan asıl alacağın %40 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, kararın taraflarca temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ... . Hukuk Dairesi'nin ... tarih, .../.. Esas, ../.. karar sayılı ilamıyla onanmasına karar verildiği, karar düzeltme talebi sonucunda hükmün ... tarihinde kesinleştiği, kesinleşen dava dosyasına dayanak Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../.. Esas sayılı icra dosyasında, davacı ...’un davalı kooperatif aleyhine ... tarihli icra emri düzenlendiği anlaşılmıştır.
Davacı Kooperatifin ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, mali müşavir bilirkişi ... tarafından ibraz edilen... tarihli raporda sonuç olarak; davalının davacı kooperatif üyesi olduğu ve üyeliğinin halen devam ettiği, davacı kooperatifin ticari defterlerine göre, genel kurul kararları gereğince davalı adına tahakkuk eden aidatlara istinaden takip tarihi olan ... tarihi itibariyle davacı kooperatifin ....-TL asıl aidat ve ....-TL gecikme faizi olmak üzere toplam ....-TL tutarında davalı taraftan alacağının kayıtlı olduğu, davacı kooperatifin ticari defterlerine göre, davalı tarafından davacı kooperatife verilen borç paraya istinaden mahkeme kararı ile davalının ....-TL tutarında davacı kooperatiften alacağı olduğunun belirlendiği, davacı kooperatifin dava konusu ettiği asıl aidat alacağı tutarından davalı tarafın davacı kooperatiften olan alacağının mahsup edilmesi ile takip tarihi itibariyle davacı kooperatifin davalı taraftan bir alacağının olmadığı, aksine davalı ...'un verdiği borç paradan dolayı bakiye ....-TL tutarında davacı kooperatiften asıl alacağının olduğu, bu asıl alacağa takip tarihi olan ... tarihinden itibaren bu dava dosyası takip tarihi itibariyle işlemiş yasal faiz tutarının ....-TL olduğu kanaat ve sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
Taraf vekillerinin itirazı üzerine mali müşavir bilirkişiden ek rapor alınmış, bilirkişinin ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; davacının ticari defterlerinde davalı adına yapılan aidat tahakkuklarına istinaden ... tarihinden takip tarihi olan... tarihi itibariyle davacı kooperatifin ....-TL asıl aidat ve ....-TL gecikme faizi olmak üzere toplam ....-TL tutarında davalı taraftan alacağının olduğunun görüldüğü, temerrüt faiz oranı, ... tarihinden itibaren yıllık %9 olarak uygulandığından, yukarıda yapılan hesaplamada, kanun ve Yargıtay kararı gereğince ... tarihinden sonra bu faiz oranının yüzde yüz fazlası yıllık %18 (aylık %1,5) oranın uygulandığı, davacı kooperatifte .. tarihli genel kurul toplantısında dava konusu alacağın dönemlerinde aylık %1,5 oranında gecikme faiz oranı uygulanması kararının alındığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davalının davacı kooperatifin üyesi olduğu, dolayısıyla genel kurul toplantılarında kararlaştırılan aidatları ödeme yükümlülüğünün bulunduğu, davacı kooperatifin ticari defter ve kayıtları üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesine göre, davalının ....-TL asıl alacak, ....-TL gecikme faizi alacağı olmak üzere toplam ....-TL aidat borcunun olduğunun kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin .... tarih, ... Esas ve ../... Karar sayılı ilamında “Kooperatif ile ortağı arasında parasal yükümlülükler ile ilgili uyuşmazlıklarda 818 sayılı BK'nın 126/4. maddesi hükmü gereğince zamanaşımı süresi 5 yıldır. Bu süre borcun muaccel olduğu tarihten başlar. Dava konusu aidat ve işlemiş gecikme faizi olup, kooperatif genel kurulunca, ödeme günü belirlenerek, (belirlenmemişse ayın sonu ödeme günü olup) aidatın süresinde ödenmesine, süresinde ödenmemesi halinde ise temerrüt faizi uygulanmasına ilişkin alınan kararın kesinleşmesi halinde, bu kararın tüm ortakları bağlayacağı açıktır. Bu durumda, genel kurulun belirlediği tarih, 818 sayılı BK'nın 101/2. (6098 sayılı TBK'nın 117. ) maddesi hükmü karşısında, kesin vade olup, üyenin bir ihtarla ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek kalmadan, borcun ifasının istenebileceği kuşkusuzdur.
Bu durumda mahkemece, takip konusu alacağın bir kısmının yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda takip tarihine kadar 5 yıllık zamanaşımı süresi dolduktan sonra istendiği ve BK'nın 131. maddesi uyarınca asıl alacak zamanaşımına uğradığı takdirde fer'ilerinin de zamanaşımına uğrayacağı gözönünde bulundurulup, bilirkişiden zamanaşımına uğramayan asıl alacak ve işlemiş gecikme faizi tutarının hesaplanması yönünden ek rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, zamanaşımı def'i konusunda ara kararla esas ile birlikte değerlendirme yapılmasına karar verildiği halde, gerekçeli kararda olumlu ya da olumsuz herhangi bir karar verilmeksizin talep konusu dönemin tamamı üzerinden hüküm kurulması doğru olmamıştır.” belirtilmiştir.
Davalı vekilinin icra takip dosyasında aynı zamanda zamanaşımı itirazında bulunduğu ve yukarıdaki emsal Yargıtay içtihatı da gözetilerek mali müşavir bilirkişisinden ek rapor aldırılmış, mali müşavir bilirkişisi ... tarihli ek raporundan, davalının zamanaşımına uğramayan ....-TL asıl alacak, ....-TL gecikme faizi alacağı olmak üzere toplam ....-TL aidat borcunun olduğu anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK'nın 139. maddesinde ''İki kişi, karşılıklı olarak bir miktar para veya özdeş diğer edimleri birbirine borçlu oldukları takdirde, her iki borç muaccel ise her biri alacağını borcuyla takas edebilir.
Alacaklardan biri çekişmeli olsa bile takas ileri sürülebilir.
Zamanaşımına uğramış bir alacağın takası, ancak takas edilebileceği anda henüz zamanaşımına uğramamış olması koşuluyla ileri sürülebilir.'' hükmü düzenlenmiştir.
Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ../.. Esas, ../.. karar sayılı dosyasından davacı ... tarafından davalı Tasfiye Halinde ... aleyhine davalıya borç olarak verilen alacağın tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali davası açıldığı, yargılama sonucunda, davanın kısmen kabulü ile ... .-TL asıl alacağa ilişkin itirazın iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, likit olan asıl alacağın %40 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, kararın taraflarca temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ... . Hukuk Dairesi'nin ... tarih, .../... Esas, ../... karar sayılı ilamıyla onanmasına karar verildiği, karar düzeltme talebi sonucunda hükmün ... tarihinde kesinleştiği, kesinleşen dava dosyasına dayanak Antalya .... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı icra dosyasında, davacı ...’un davalı kooperatif aleyhine ... tarihli icra emri düzenlendiği anlaşılmıştır.
Davalı ...’un, davacı kooperatiften alacağının bulunduğu ve mahkeme kararıyla alacağın sabit olduğu, 6098 sayılı TBK’nın 139/2. maddesi gereğince ''alacaklardan biri çekişmeli olsa bile takas ileri sürülebileceği, davalı alacağı ile ilgili çekişme sona ermiş ve karar tarihinden önce kesinleşen mahkeme kararı ile davalı alacağının borcundan daha fazla olduğu anlaşılmış olmakla TBK'nın 143. maddesi gereğince takas sonucu daha az olan borç sona ereceğinden asıl davanın reddine karar verilmiştir. (Benzer şekilde Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 19/03/2019 tarih, 2016/5003 Esas ve 2019/1092 Karar sayılı ilamı)
Karşı dava yönünden yapılan değerlendirmede; Davacı, davalı kooperatifin borç temini yoluna gitmesi üzerine müvekkilinin kredi kullandığını, kooperatifin kredi borcu taksitlerini ödemediğini, müvekkilinin de ödeme gücünün bulunmaması nedeniyle müvekkiline tahsis edilen bağımsız bölümün icra marifetiyle satıldığını, bu nedenle müvekkilinin zarara uğratıldığını belirterek tazminat talebinde bulunmuştur.
Antalya .... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı icra dosyasında, ... Bankası A.Ş. tarafından borçlu ... aleyhine kredi alacağının tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığı,...tarihinde yapılan ihale sonucunda, taşınmazın ... .-TL bedelle temlik alacaklısı ...’ya ihale olunduğu, ihalenin kesinleştiği, dosyanın infaz edilerek işlemden kaldırıldığı anlaşılmıştır.
Davacının kredi çekerek davalı kooperatife borç olarak verdiği alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptali için Antalya .. .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ../... Esas, ../... karar sayılı kararıyla davanın kısmen kabulüne karar verildiği, hükmün temyiz incelemesinden geçerek ... tarihinde kesinleştiği, davacıya tahsis edilen bağımsız bölümün ise, davacının dava dışı .. .. Bankası A.Ş. İle imzalamış olduğu konut finansman kredisi borcunun ödenmemesi sonucunda alacaklı banka tarafından alacağın tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan takip sonucunda satıldığı, davalı kooperatifin kredi sözleşmesinin tarafı olmadığı gibi, davalı kooperatife borç olarak verilen alacağın Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas,. ../.. karar sayılı kararıyla hüküm altına alındığı anlaşılmakla ispat edilemeyen davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Asıl davanın REDDİNE,
a-Alınması gerekli ...-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan ....-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı/karşı davalıya İADESİNE,
b-Davacı/karşı davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
c-Davalı/karşı davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davacı/karşı davalıdan alınarak, davalı/karşı davacıya ÖDENMESİNE,
2-Karşı davanın REDDİNE,
a-Karşı dava yönünden alınması gerekli ....-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan ...-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davalı/karşı davacıya İADESİNE,
b-Davacı/karşı davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin, davalı/karşı davacıdan alınarak davacı/karşı davalıya ÖDENMESİNE,
c-Karşı dava yönünden davalı/karşı davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı ve davalı tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. ...
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)