T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/577
KARAR NO\t: 2025/1420
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 17/11/2021
NUMARASI\t: 2019/731 E. - 2021/809 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat
Taraflar arasındaki tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davalı bankanın .../ İstanbul Şubesi nezdinde ... numaralı çek hesabının sahibi ve davalının müşterisi olduğunu, ... seri numaralı çekin, çek hamili olarak görünen dava dışı ... ile gerçekleştirilmesi planlanan bir ticari iş karşılığında tarafların anlaşmasıyla eksik bir şekilde düzenlenerek ticari işin gerçekleşmesi halinde çek üzerindeki eksik imza da tamamlanıp, bankaya ibrazının gerçekleştirileceğinin kararlaştırıldığını, ancak taraflar arasındaki söz konusu ticari işin gerçekleşmediğini ve çek yaprağının müvekkiline iade edilmesi gerekirken imza unsuru tamamlanmadan eksik bir şekilde ... tarafından müvekkili şirket rızası dışında tedavüle çıkarıldığını, Ankara 54.Noterliği'nin 13.09.2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı bankaya çekin zorunlu unsurlarının havi olmadığı, söz konusu çek yaprağının müvekkilinin rızası dışında tedavüle çıkarıldığı, bu sebeple de çek bedelinin yetkili hamil olarak görünen kişiye ödenmemesinin ihtar edildiğini, ancak davalı bankanın ihtarnameye rağmen 16.09.2019 tarihinde ödeme yaptığını, davacı şirketi temsile yetkili kimselerin yetkilerini müştereken kullanabildiğini, çek keşide etme yetkisini de müştereken kullanılabildiklerini, söz konusu çek yaprağının ticari hayatın olağan teamülleri içinde gerçekleştirilmesi planlanan bir iş sebebiyle tek imza ile keşide edildiğini, ancak işin gerçekleşmemesi sebebiyle eksik imzanın tamamlanamadığını, söz konusu çek yaprağı üzerinde tek imza bulunduğunu, çek yaprağının bu nedenle çek vasfını haiz olmadığını, davalının basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü gereği bir çek yaprağının ödenmek üzere ibrazı halinde ilk husus olarak çekin geçerli bir çek olup olmadığına ilişkin zorunlu unsur araştırması yapması gerektiğini, çek yaprağı üzerindeki imzaları nezdinde bulunan imza sirküleri ile karşılaştırmaksızın ödeme yaptığını, kaldı ki bu hususun davalı bankaya bildirildiğini, çek yaprağındaki bedelin ödenmemesinin ihtar edildiğini, Yargıtay'ın bir kararında da belirttiği üzere davalı bankanın objektif özen borcu gereği hafif kusurundan dahi sorumlu olduğunu, çek üzerindeki imza ile nezdinde bulunan imza sirkülerini karşılaştırmaksızın çek yaprağındaki bedeli ödediğini, bu halde davalı bankanın objektif dikkat ve özen borcuna aykırı davrandığını, davalı bankanın ibraz edilen çek karşılığında bir ödeme yapmadan önce çekin geçerlilik unsurunu taşımasını ve özellikle müşterisi keşidecenin imzalarını kontrol etmesi gerektiğini, Ankara 54.Noterliği'nin 11.10.2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile kusurlu davranışıyla müvekkilini zarara uğratmış olması nedeniyle çek bedelinin müvekkiline ödenmesinin davalıya ihtar edildiğini, ancak davalı banka tarafından bu ihtarnameye de olumlu yanıt verilmediğini, çek vasfını haiz olmayan çek yaprağı karşılığında davalı banka tarafından yapılan ödemenin bankanın kusur sorumluluğunda olduğunu ileri sürerek, ödenen 36.000,00 TL'nin 16.09.2019 tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile ayrıca ihtarname masrafları olan 543,09 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, savunmasında özetle; davacı vekilinin dava dilekçesinde tek imza bulunan çeklerin kıymetli evrak vasfını haiz olmadığını belirttiğini, ancak daha öncede tek imzalı çekler keşide ettiğini ve tek imzalı olarak keşide edilen bu çeklerin davacı şirket tarafından ödendiğini, daha önce tahsil edilen tek imzalı çeklerin davacıdan da teyit alınarak ödendiğini, defalarca yapılan bu işleme itiraz edilmediğini, dava konusu çeke itiraz edildiğini, işbu çekin 16/09/2019 tarihinde ... Bankası'na ibraz edildiğini, söz konusu çek ile ilgili olarak davacının telefonla aranarak çekin ödenmesi hususunda keşideci şirketten şifahi onay alındığını, ödemenin bu şekilde yapıldığını, hesap hareketleri incelendiğinde 16/09/2019 tarihinde bakiyesi bulunmayan hesaba çekin ödenmesi amacıyla davacı tarafından 76.000,00-TL gönderildiğini, çekin bu şekilde ödenmesinin sağladığını, müvekkiline gönderilen ihtarnamenin ekinde bulunan çek ile bankaya ibraz edilen çekin farklı olduğunu, bu nedenle keşide edilen ihtarnamenin bir geçerliliğinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; \"...Dava, bankacılık işleminden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.Davacı yanca, uyuşmazlık konusu çek sureti, davalı bankaya keşide edilen ihtarnameler ile tebliğ şerhleri, yapılan ödemeye ilişkin ekran görüntüsü ve arabuluculuk son tutanağı ibraz edilmiştir. Davacı şirketin ticaret sicil dosyası ile davaya konu çeke ilişkin davalı banka nezdindeki kayıtlar getirtilmiştir.Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler ile getirtilen kayıtlar incelenmiş, davalı banka kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler tarafından hazırlanan 03/09/2021 tarihli raporda; davacının Ankara 54. Noterliği’nin 13.09.2019 tarih ve ... numaralı ihtarnamesi ile ... seri numaralı, 15.09.2019 keşide tarihli ve 36.000,00 TL bedelli çekin zorunlu imza unsurunun eksik olduğunu ve ödenmemesini davalıya bildirdiği, ihtarnamenin e-tebligat safahatında 13.09.2019 tarihinde teslim edilip okunduğu, dosyadaki çek suretlerinde tek imzanın bulunduğu, dosyaya sunulan hesap özetine göre çekle ilgili hesaba 16.09.2019 tarihinde 76.000 TL yatırıldığı, çek bedelinin 16.09.2019 tarihinde ödendiği, çek ödenmeden önce muhatap bankanın inceleme yapmakla yükümlü olduğu, inceleme esnasında çekin ödenmesine engel teşkil eden bir husus tespit edildiği takdirde çekin bedelinin ödenmesinden kaçınılması gerektiği, bu kapsamda muhatabın hesap sahibi tüzel kişiyi temsile yetkili kişilerin imzasını kontrol ederek gerekli imzaları haiz olmayan çeki ödemekten kaçınma yükümlülüğünden söz edilebileceği, muhataba yönelik inceleme yükümlülüğünün, çekin takas odasına ibraz edilmesi durumunda da geçerli olduğu, davalının ihtarnamede zikrettiği ... Bankası A.Ş. Çek Takası, Takas, Mutabakat Ve Risk Yönetimi Sistem Kurallan’nın 14. maddesinde yer alan \"Katılımcı şubelerine çek hamilleri tarafından fiziken ibraz edilen çelder, şekil şartları, ciro silsilesi, ibraz süresi, çekte tahrifat olup olmadığı, imza dışında sahtelik, çek hamilinin yetkisi v.s. açısından kontrol edildikten sonra, elektronik ortamda muhatap katılımcıya ibraz edilmek üzere takas paketlerine dahil edilerek bu Sistem Kurallarının 20 nci maddesinde belirlenen süre içerisinde takas odasına gönderilir.\" şeklindeki hüküm davalı muhatap bankayı düzenleyenin imzasının incelenmesi için gerekli tedbirleri alma yükümlülüğünden kurtarmayacağı, davacı şirketin temsil yetkisinin müştereken olduğu, davacı şirketin ihtarname ile çekin ödenmesine rıza göstermediğini bildirdiği, davalı bankanın davacının daha önce de tek imzalı çekler keşide ettiği ve ödemelerin itirazsız gerçekleştirildiği, bu yönde bir teamül oluştuğu beyanında bulunmakla birlikte, davacı dava konusu tek imzalı çek bakımından davalıya noter aracılığıyla gönderdiği ihtarnamede imza unsurunun eksik olduğu ve ödenmemesi hususlarını bildirdiği, yine söz konusu bildirim dikkate alındığında dosyaya sunulan hesap özetinde gözüken çekle ilişkili hesaba 76.000 TL yatırılmış olmasının da davacının dava konusu tek imzalı çekin ödenmesine rıza gösterdiği sonucunu doğurmayacağı, davalının kusursuz olduğunu gösteren bir delile dosya kapsamında rastlanılmadığı, davacının çek bedelinin ödenmiş olması sebebiyle davalıya karşı yönelttiği 36.000 TL alacak talebinin yerinde olduğu, davacının malvarlığındaki azalma ödemenin yapıldığı 16.09.2019 tarihinde gerçekleştiğinden 36.000 TL’ye bu tarihten itibaren avans faizi işletilebileceği, Ankara 54. Noterliği’nin 13.09.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderilmesi çek bedelinin ödenmesinden kaynaklanmadığı için davalının söz konusu ihtarname masraflarından sorumlu olmadığı, diğer yandan Ankara 54. Noterliğinin 11.10.2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi sebebiyle yapılan 239,31 TL masraftan davalının sorumlu tutulabileceği tespitlerinde bulunulmuştur.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davalı vekilince rapora karşı itirazlarını içerir dilekçe sunulmuştur. İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporunun değerlendirilmesinde; davacı şirket tarafından, muhatabı davalı banka olan eksik imzalı çeke ilişkin ve ödenmemesi noktasında keşide edilen ihtara rağmen ödeme yapıldığından bahisle davalı bankadan tazminat isteminde bulunduğu, davalı banka tarafından ise davacı şirkete ait tek imzalı çeklerin önceki dönemlerde itirazsız olarak ödendiği, taraflar arasında bu yönde güven ve teamül oluştuğu, davaya konu çeke ilişkin davacıdan teyit alındığı, çek bedeli ve lehtara ilişkin olarak ihtarnamede bildirilen ile ibraz edilen çek arasında uyumsuzluk bulunduğu savunmasında bulunulduğu anlaşılmıştır.Dosya mevcudundaki bilgi ve belgelerden; taraflar arasında 27.03.2019 tarihli Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesi bulunduğu, davalı banka tarafından davacı şirkete çek hesabı açıldığı; 25 Ocak 2019 tarih ve 9753 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde (sayfa 430) davacı... Hastanesi Halk Sağlığı Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin yönetim kurulu üyeliklerine ..., ... ve ...’in seçildiği, adı geçen kişilerin temsile yetkili olarak seçildikleri, yetki şeklinin müştereken olduğu; davacı tarafından sunulan çek suretinde lehtarının ... olarak gösterildiği, keşide yeri bulunmadığı, çek bedelinin 36.000,00 TL olduğu; davalı tarafından sunulan çek suretinde ise lehtarının ...- HSK Tıbbi Cihazlar olarak gösterildiği, keşide yerinin İstanbul olduğu, çek bedelinin 36.580,00 TL olduğu; taraflarca sunulan çek suretlerindeki keşideci unvanı, şube, seri numarası, basım tarihi gibi diğer bilgilerin aynı olduğu ve çekin tek imzalı olduğu; davacının davalıya gönderdiği Ankara 54. Noterliği’nin 13.09.2019 tarih ve ... numaralı ihtarnamesi ile zorunlu imza unsuru eksikliği nedeniyle çek vasfını haiz olmayan ... seri numaralı, 15.09.2019 keşide tarihli ve 36.000,00 TL bedelli çek yaprağı karşılığında herhangi bir ödeme yapılmamasının ihtar edildiği; davacının davalıya gönderdiği Ankara 54. Noterliğinin 11.10.2019 tarihli ... numaralı ihtarnamesi ile zorunlu imza unsuru eksikliği nedeniyle çek vasfım haiz olmayan ... seri numaralı, 15.09.2019 keşide tarihli ve 36.000,00 TL bedelli çek yaprağı karşılığında yapılan ödemenin banka sorumluluğunda olduğundan bahisle ihtarnamenin tebliği tarihinden itibaren 3 iş günü içerisinde bedelin davacı şirkete şirkete ödenmesinin ihtar edildiği; davalının davacıya gönderdiği Eyüpsultan 4. Noterliğinin 07.11.2019 tarih ve 19448 numaralı ihtarnamesi ile ihtarnameye konu çekin bedelinin, davacı şirketin bilgi ve onayı dahilinde takas bankası aracılığı ile ödenmiş olması nedeniyle davalı bankaya herhangi bir sorumluluk yükletilemeyeceği, davacı taleplerinin kabulünün mümkün olmadığı itarazen ve cevaben bildirildiği anlaşılmıştır.Bir güven kurumu olarak, basiretli tacir gibi davranması gereken bankalar, 6098 sayılı TBK'nın 115/3 madde ve fıkrası uyarınca objektif özen yükümlülüğünün yerine getirilmemesinden kaynaklanan hafif kusurlarından dahi sorumlu olup, banka olmaları nedeniyle de diğer tacirlere nazaran daha yüksek özen borcu altındadırlar.Eldeki davada uyuşmazlık, dava konusu çekin dava dışı hamile ödenmesinde davalı bankanın kusuru bulunup bulunmadığı noktasında toplanmıştır. Davalı yanca davacı tarafın ihtarnamesinde bildirilen çek ile ibraz edilen çekin aynı çek olmadığı savunulmuşsa da çek seri numarasının doğru olarak bildirilmiş olması sebebiyle davacının ihtarının geçerli bir ihtarname olduğu ve davalı banka tarafından dikkate alınması gerektiği kabul edilmiş ve bu yöndeki savunmaya itibar edilmemiştir. Davalı vekilince davaya konu çekin ödemesine ilişkin davacıdan telefonla teyit alındığı bildirilmiş ve tanık olarak banka çalışanının dinlenilmesi talep edilmişse de, dava değeri HMK'nun 200. maddesindeki tanıkla ispat sınırının üzerinde olup, onay talimatına ilişkin yazılı delil ve/ veya yazılı delil başlangıcı da sunulmadığından tanık dinletme talebi yerinde görülmemiş, bu yöndeki savunmaya da itibar edilmemiştir. Yine, davalı yanca keşide edilen cevabi ihtarnamede takas odasına ibraz halinde düzenleyenin imzasını inceleme yükümlülüğünün bulunmadığı bildirilmişse de ihtilaf, imza sahteliğine ilişkin olmayıp imza eksikliğine ilişkin olduğundan ve davacı yanca bu husus ibrazdan hemen önce davalı bankaya ihtar edildiğinden bu yöndeki savunmada yerinde görülmemiştir. Davalı bankanın, davacı tarafından keşide edilen Ankara 54. Noterliği’nin 13.09.2019 tarih ve ... numaralı ihtarnamesi ile zorunlu imza unsuru eksikliği nedeniyle çek vasfını haiz olmayan ... seri numaralı çek karşılığında herhangi bir ödeme yapılmaması ihtarına rağmen, çeke istinaden dava dışı hamile ödeme yapması nedeniyle TBK'nun 115/3. maddesi uyarınca objektif özen yükümlülüğüne aykırı davrandığı, kusurunun bulunmadığı yönündeki savunmasının ve bu doğrultuda rapora itirazlarının yerinde olmadığı, davacıya karşı sorumluluğunun bulunduğu, işlem hareket raporunda davacı hesabından çeke istinaden 36.580,00 TL ödeme yapıldığı görülmekteyse de davacı yanca 36.000,00 TL üzerinden talepte bulunulduğundan, taleple bağlılık ilkesi uyarınca davacının 36.000,00 TL isteminin haklı ve yerinde olduğu, ihtarname masrafına ilişkin olarak 543,09 TL talep edilmişse de Ankara 54. Noterliği’nin 13.09.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderilmesi alacağın tahsiline ilişkin olmadığından bu yöndeki masrafların talep edilemeyeceği, Ankara 54. Noterliğinin 11.10.2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi sebebiyle yapılan 239,31 TL ihtarname masrafının talep edilebileceği sonucuna ve vicdani kanaatine ulaşılmış, ihtarname masrafı 6100 sayılı HMK 323/1-ç maddesi gereğince yargılama giderlerinden olduğundan harca esas dava değerine dahil edilmeksizin, yargılama giderlerine eklenmek suretiyle davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. \" gerekçesiyle, davanın kabulü ile, 36.000,00 TL'nin 17.10.2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ihtarname masraflarına yönelik talebin 239,32 TL yönünden kısmen kabulü ile yargılama giderlerine eklenmesine, bu yöndeki fazlaya dair istemin reddine karar verilmiştir.
Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; takas aracılığı ile ödenen çekin aslının, davanın dayanağı yapılan ihtarname ekinde yer verilen çekten tamamen farklı bir çek olduğunu, dolayısıyla söz konusu ihtarnamenin, takasa ibraz edilen tamamen farklı bir çekin ödenmesini engellemeyeceğini, buna rağmen rağmen ilk derece mahkemesinin tek ortak unsur olan \"çek numarasının\" aynı olması nedeni ile iki çekin aynı çek olduğu sonucuna vardığını, ihtarnameye göre işlem yapılması gerektiğini ifade ettiğini, bunun bunun kabul edilemez olduğunu, davalıya gönderilen ihtarnameye konu edilen çekin hiçbir zaman ibraz edilmediğini, dava konusu çekin ihtarnamedekinden bambaşka olduğu ortada iken, ibraz edilen ve ödenmemesi yönünde ihtarname de çekilmeyen çeke ilişkin olarak müvekkilince davacı ile aralarında oluşan teamüle göre ödeme yapılmasından daha doğal bir sonuç olamayacağını, davacı şirketin daha önce de tek imzalı çekler keşide ettiğini, tek imzalı olarak keşide edilen bu çeklerin davacı şirket tarafından itiraza konu edilmeksizin ödendiğini, ayrıca davacı şirket ile defalarca yapılan işlemler neticesinde oluşan güven ilişkisi ve teamül çerçevesinde, tek imza ile keşide edilen dava konusu çeke ilişkin olarak davacıdan teyit de alındığını, İstanbul Şubesi çalışanlarından ...'ın tanık sıfatı ile dinlenilmesini talep ettiklerinin ancak mahkemenin bunu kabul etmediğini, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 04.10.2012 tarih, 2010/10830 Esas, 2012/15166 Karar sayılı ve 28.09.2004 tarih, 2004/6138 Esas, 2004/8980 Karar sayılı kararlarında taraflar arasında teamül sonucunda sağlanan güven esas alınarak uzun süredir yapılan işlemlerin oluşturduğu teamül kapsamında yapılan işlemlerin geçersizliğinin iddia edilmesinin hukuken mümkün bulunmadığı ve kötü niyetin de göstergesi olduğunun kabul edildiğini, davacı yanca çek miktarı kadar bakiyenin tamamlandığı, diğer bir ifade ile davacının kendisinden şifahen teyit de alınmış olan çeki ödemek için banka hesaplarını müsait hale getirdiği ispat edilmiş olmasına rağmen ilk derece mahkemesinin bu delili değerlendirmeye almadığını, mahkemece HMK madde 200 uyarınca tanık dinletme talepleri reddedilmiş ise de, HMK'nın 203.maddesinin \"İşin niteliğine ve tarafların durumlarına göre, senede bağlanmaması teamül olarak yerleşmiş bulunan hukuki işlemler.\" şeklindeki olup bu hükmün mahkemece nazara alınmadığını, düzenleme uyarınca \"yapılan işlemlerin teamül haline gelip gelmediği ile dava konusu çeke ilişkin teyit alınıp alınmadığı hususunda tanık dinletilmesi\" talebinin reddinin hukuka aykırı olduğunu, kararın sırf bu nedenle dahi kaldırılması gerektiğini, hatta davacının tek imzalı olarak keşide ettiği bütün çekleri ödemek yönündeki uygulamasının her zaman bu yönde olduğu, diğer bir ifade ile tek imza ile keşide ettiği çeklerin tamamında çekin ödenme gününde bakiye tamamlayarak ödeme yaptığı, bunun kendisince oluşturulmuş bir teamül olduğunu, davacının 16.09.2019 tarihinde \"0\" olan hesap bakiyesini 76.000 TL göndermek üzere tamamladığını ve çekin bu şekilde ödenmesini sağladığını, bilirkişilerce yerinde inceleme yapılmadığını, daha önce ödenene çeklere ilişkin teamül ile çeklerin karşılaştırılmasının yapılmadığını, bu haliyle bilirkişilerce eksik inceleme yapıldığını, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava, davacı keşidecinin çekteki imzanın eksik olduğunu bildirmesine rağmen davalı banka tarafından çek bedelinin ödendiği, davacının zarara uğradığı, zarardan davalının sorumlu olduğu iddiasına dayalı tazminat istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dava konusu ...Şubesine ait, keşidecisinin davacı olduğu 36.580 TL bedelli, 15.09.2019 tarihli,... numaralı çekin ibrazı sonucunda takas sistemi kapsamında davalı bankaca 16.09.2019 tarihinde ödeme yapıldığı, davacı tarafın eldeki dava ile söz konusu çekte müştereken imza olmayıp tek imza olması sebebiyle davalıya ihtarname çekmesine ve çekte imzanın eksik olmasına rağmen davalı banka tarafından çeke dayalı ödeme yapıldığını iddia ederek davalıdan ödenen çek bedeli tutarındaki zararının tazminini talep ettiği görülmektedir.Mahkemece, davalı bankanın davacının ihtarnamesine rağmen ödeme yapması sebebiyle davalının kusurlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Çekle ödeme yapmayı kabul eden ve müşterileri ile çek anlaşması yapan bir bankanın, gerekli dikkat ve ihtimamı göstermesi, tereddüt halinde çeki uzman kişilere inceletmesi, gerektiğinde keşideciden tahkik edip alacağı cevaba göre hareket etmesi, keşidecinin taleplerini dikkate alması lazım gelir. Buna uygun ödeme yapılmadığını iddia eden davacının ise bu sebeple uğradığı zararı ispat etmesi gerekmektedir. Somut olayda mahkemece her ne kadar davanın kabulüne karar verilmiş ise de eksik incelemeyle karar verildiği görülmektedir. Şöyle ki; davalı bankanın çek bedelini ödemesi sebebiyle zarara uğradığını ispat yükü davacı tarafta olmasına rağmen mahkemece, ispat yükünün davacıda olduğu nazara alınarak davacının sunduğu delilleri kapsamında bir inceleme yapılmadığı, çekin davacının gerçek bir borcu için verilip verilmediği ve buna bağlı olarak davacının zarara uğrayıp uğramadığı üzerinde durulmadan sadece davacının davalıya gönderdiği ihtarnameye itibar edilerek davanın kabulüne karar verildiği görülmektedir. Davalının ödeme eylemi ile davacının zarara uğrayıp uğramadığı, zarar varsa ispat yükünün davacıda olduğu dikkate alınarak mahkemece bu yönde inceleme yapılması için ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın yukarıdaki açıklamalar ışığında yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR :Yukarıda açıklanan gerekçelerle;\t
1-HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına, 2-Yukarıdaki açıklamalar ışığında davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-Davalı tarafından yatırılan istinaf peşin karar harcının, talep hâlinde, ilk derece mahkemesince davalıya iadesine,4-Davalı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, esas hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine dair;HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonunda, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi. 18.09.2025
KANUN YOLU:HMK'nın 353/1.a hükmü uyarınca karar kesindir.