T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
ESAS NO\t: 2019/119
KARAR NO\t: 2025/329
DAVA\t: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ\t: 07/04/2016
KARAR TARİHİ\t: 15/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili aleyhine İzmir ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, takip dosyasında müvekkilinin maaşı üzerine haciz konulduğunu ve her ay kesinti yapıldığını, dava tarihine kadar müvekkilinin maaşından toplam 16.763,07- TL kesildiğini ve davalıya icra veznesinden ödendiğini, müvekkilinin davalıya böyle bir borcu bulunmadığını, takip dayanağı olarak icra dosyasına 20/10/2013 tanzim ve 20/11/2013 vade tarihli 20.000,00 TL bedelli bono sunulduğunu, söz konusu bononun müvekkilinin herhangi bir borcu olmamasına rağmen iradesi dışında baskı ve tehditle gayri ahlaki amaçla alındığından hukuken geçersiz olduğunu, müvekkilinin Buca Belediyesi'nde memur olarak çalıştığını, davalı ile arasında herhangi bir ticari ilişki mevcut olmadığını, müvekkilinin ekonomik sıkıntı yaşadığı dönemde aynı işyerinde başkalarına da para satan davalıdan faizle para aldığını ve geri ödediğini, müvekkilinin para aldığı dönemde davalıya aldığı paranın kat kat üzerinde baskı ve tehdit sonucu bono vermek zorunda kaldığını, davalının sanık, müvekkilinin ise müşteki olarak taraf olduğu İzmir... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Karar sayılı dosyası ile yapılan yargılamada davalının tefecilik yapmak suçundan mahkum edildiğini, davalının icra takibine dayanak olarak sunduğu bononun tefecilik suçuna konu müvekkilinden baskı ve tehdit ile zorla alındığının hükme bağlandığını, bu nedenle takibe konu bononun hukuken geçersiz olduğunu belirterek, bono nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile kötü niyetle açılan icra takibinin tedbiren durdurulmasına, takibin iptaline ve %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davanın TBK gereğinca 1 yıllık süreden sonra açıldığından dolayı reddi gerektiğini, ceza davasının bağlayıcı olmadığını, davacı tarafından ikrar edilen belgeye göre icrai işlem yapıldığını, takip kesinleştikten sonra borcunun olmadığını iddia eden tarafın bunu ancak yazılı delil ile ispat etmekle mükellef olduğunu, davacının, vekil olarak kendisinin bürosunda gözlerinin içine bakarak ...'e borçlu olduğunu ve hatta biran önce işleme başlamalarını aksi takdirde başka alacaklıların maaşını haczedeceğini söylediğini, hatta kendilerine borcun ödenmesi için yardımcı olanın bizzat davacı olduğunu, davacının borçlu olduğunu belirterek, davanın reddine ve %100 oranında icra tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, İİK nun 72/3 maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit(borçlu olmadığının tespiti) istemine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta; davalı-alacaklı ... tarafından davacı-borçlu ... aleyhine 19/12/2023 tarihinde İzmir ...İcra Dairesinin... esas sayılı icra takibi ile 20.000-TL asıl alacak, 218,40-TL işlemiş faiz ve 60,00-TL %0,30 komisyon olmak üzere toplam 20.278,49-TL alacak için kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, takibin kesinleştiği görülmüştür.
Davacı vekilinin takip konusu bononun tefecilik ürünü olduğunu ileri sürerek, icra takibine dayanak bono için müvekkilinin keşideci sıfatı ile borçlu olmadığının tespiti için eldeki davayı açtığı anlaşılmaktadır.
Tefecilik iddiasıyla ilgili olarak davacının da aralarında bulunduğu kişilerce İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunulması üzerine davalı hakkında açılan kamu davasının İzmir 31. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından yapılan yargılaması sonucunda verilen 28/12/2021 tarih ve... karar sayılı ilam ile davalı ...'in tefecilik suçundan 2 yıl 1 ay hapis ve 100,00-TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, karara karşı davalı tarafın yaptığı temyiz başvurusunun Yargıtay ... Ceza Dairesinin ... Karar sayılı ilamıyla reddedilerek, kararın onanarak kesinleştiği görülmüştür.
6098 Sayılı TBK 74. maddesi gereği ceza hakiminin kusurlu olup olmadığına ilişkin verdiği kararla ve beraat kararıyla hukuk hakimi bağlı değil ise de ceza mahkemesi tarafından maddi olguyu tespit eden mahkumiyete ilişkin hüküm hukuk hakimini bağlayıcı mahiyettedir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin (kapatılan) 2016/4769 esas 2016/9226 karar sayılı ilamı aynı yöndedir)
İzmir... Asliye Ceza Mahkemesi kesinleşen 28/12/2021 tarih ve ... karar sayılı ilamında dava konusu bono yönünden davalı ...'in tefecilik eylemi sabit görülmüştür.
Ceza mahkemesinin maddi olguyu tespit eden iş bu kararı mahkememizi bağlayıcı nitelikte olup, buna göre takip konusu senedin, davalı yanca davacıdan tefecilik yapılmak suretiyle alındığının kabulü gerekmiştir.
Takip konusu bononun tefecilik ürünü olduğu mahkememizi bağlayıcı nitelikteki ceza mahkemesi kararıyla sabit olmakla birlikte, dava dilekçesinden, yargılama aşamasındaki davacı vekilinin beyanlarından davacının davalıdan elden borç para aldığı ve alınan bu borç paranın davalıya elden ödendiği, ödemeye dair yazılı belge bulunmadığı bildirilmektedir.
Yargılama sırasında görevsiz mahkemede dinlenen davacının kardeşi olan davacı tanığı Atakan Akyazı, borç para alma vakıasının gerçek olduğunu ve davacının borcu ödediğini davacıdan duyduğunu beyan etmiştir.
Bu halde, davacının ödemeyi yazılı/kesin delillerle ispat etmesi gerekmektedir. Dava tarihi itibariyle dava değeri göz önüne alındığında tanık dinlenmesi mümkün değildir. Bu hususta davacı tarafından yazılı delil sunulmamış, dava dilekçesinde yemin deliline dayanılmaması sebebiyle yemin hakkı davacı vekiline hatırlatılmamış olmakla, takibe konu 20.000,00 TL bedelli bononun ödenmediği kanaatine varılmıştır(Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2023/4581 Esas, 2024/7780 Karar sayılı ilamı aynı yöndedir).
Dava niteliği itibariyle menfi tespit davası olduğundan yasal olanak bulunmadığından takibin iptali yönünde mahkememizce bir karar verilmesine gerek bulunmamıştır.
Açıklanan tüm nedenlerden ötürü, yazılı delil ile ispat olunamayan davanın reddine karar verilmiş, iş bu dava nedeniyle yapılan yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmış ve davalı yararına dava değeri kadar vekalet ücreti takdir olunmuş, aşağıdaki hükmün tesisi gerekmiştir.
HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Davanın REDDİNE,
2-Koşulları oluşmadığından davalı yararına icra inkar tazminatı taktirine yer olmadığına,
3-Maktu ret harç tutarı olan 615,40-TL harçtan, peşin alınan 341,55-TL harcın mahsubu ile bakiye 273,85-TL harcın davacı taraftan alınarak Hazine’ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafın iş bu dava sebebiyle yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça yatırılan 50,00-TL delil avansından kullanılan posta gideri olan 23,50-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı yargılama sırasında kendisini bir süre vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen dava değeri dikkate alınarak 20.000-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
ilişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17.Hukuk Dairesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 15/04/2025
Katip ...
¸E-imzalıdır
Hakim ...
¸E-imzalıdır