T.C. SAKARYA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2021/--- - 2021/***
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2025/335
KARAR NO\t: 2025/1235
KARAR TARİHİ\t: 19/09/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :19/09/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t:...\t(...)
ÜYE\t:...\t(...)
ÜYE\t:...\t(...)
KATİP\t:...\t(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA TARİHİ : 08/07/2022
KARAR TARİHİ\t : 10/12/2024
NUMARASI\t : 2022/681 Esas - 2024/708 Karar
DAVACI\t:....
VEKİLİ\t:....
DAVALI\t:....
\t:....
VEKİLİ\t:....
DAVA\t: Eser sözleşmesinden kaynaklanan proje bedeli ve şantiye şefi maaşının tahsili
HÜKÜM\t: İstinaf başvurusunun esastan reddi
İSTİNAF EDEN\t: Davacı vekili
Taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklanan proje bedeli ve şantiye şefi maaşının tahsili davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesinin kararı davacı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 07.09.2020 tarihinde fabrika inşaatına yönelik olarak imzalanan müteahhitlik sözleşmesinin davalı şirketin 11.01.2022 tarihli Kadıköy 30. Noterliği aracılığıyla düzenlenen ... yevmiye numaralı ihtarname ile feshedildiğini, davalı şirkete 11.02.2022 tarihli Sakarya 7. Noterliği aracılığıyla düzenlenen ... yevmiye numaralı çekileni ihtarnamede davalı şirketten haksız olarak gerçekleştirilen fesihten dönülmesnini talep edildiğini, davalı şirketten bu süre zarfında herhangi bir olumlu veya olumsuz geri dönüş alınamadığını arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamamış olması nedeniyle iş bu davayı açtıklarını, gerek feshedilen müteahhitlik sözleşmesi gerekse de imzalanması planlanan yapım sözleşmesi kapsamında davalı tarafın dürüstlük kuralına aykırı davrandığını ve TBK da düzenlenen hükümlere aykırı davrandığını, imzalanması planlanan sözleşmeye güvenerek müvekkili şirketin yapmış olduğu masraf kalemlerinin davalı yandan alınarak davacı müvekkile verilmesini talep ettiklerini belirterek davanın kabulüne, 6100 sayılı yasa'nın 107. Maddesi uyarınca toplanacak delillere göre müvekkili şirketin zarar miktarlarının belirlenerek alacağın belirlenebilir olana dek proje bedeli olarak şimdilik 500-TL, şantiye şefi maaşı olarak şimdilik 500,-TL olmak üzere toplam 1.000,- TL'nin ödenmeleri gerektiği tarihlerden işletilecek faizleri ile müvekkili şirkete ödenmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı taraftan tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
27.01.2017 tarihinde Kaynarca Mobilya İhtisas Organize Sanayi Bölgesi parselasyon planına göre müvekkiline tahsis edilen taşınmaz üzerindeki yapılması planlanan inşaat işi için 20.10.2017 tarihinde dava dışı Ekinoks Plan Proje San.Tic. Ltd.Şti. ile “avan, ruhsat ve uygulama projeleri yapımı sözleşmesi” imzalandığını, firma yükümlülüklerini tamamlamadan ortadan kaybolunca yapılan sözleşmenin 13.11.2018 tarihinde feshedildiğin, Ekinoks'un mağduru olan pekçok firma gibi müvekkilininde Ekinoks Ltd.Şti.'nin ortağı olduğunu beyan eden ... ile birlikte gelen davacı Demirbilek şirketi adına hareket eden ... isimli kişiyle görüşmeler yapıldığını müvekkiline de sözleşmede yer alan eksik kalmış projeleri tamamlamak için teklifte bulunulduğunu, ...'un birlikte çalıştığı davacı Demirbilek firması ile bu iş için KDV dahil 41.300,- TL. olarak anlaşma sağlanarak proje tadilatının yaptırıldığını, davacı tarafca 05.04.2019 tarihinde proje tadilatı faturası kesildiğini ve bu hizmete ilişkin tüm ödemelerin davacı Demirbilek şirketine tamamen ödendiğini, yine davacı Demirbilek firması ile hafriyat işini yapması için anlaşmaya varıldığını, davacı şirketin hafriyat için kestiği 30.11.2019 tarih ve KDV dahil 28.320,-VTL ve 30.11.2019 tarih ve KDV dahil 7.080,- TL ve 30.12.2020 tarihli KDV dahil 51.039,11 TL tutarlı fatura bedellerinin de Müvekkilince ödendiğini, daha sonra davacının hafriyat işini de gerektiği gibi yapmadığının anlaşıldığını ve eksik işin tekrar ücreti ödenerek tamamlatıldığını, ruhsat alımı için müteahhit sözleşmesi yapmak zorunlu olduğundan davacı Demirbilek firmasının bu prosedürü yerine getireceğini beyan etttiğini, davacı ile müvekkili arasında dava konusu olarak gösterilen 07.09.2020 tarihli sözleşmenin imzalandığını, fakat davacı tarafın taşınmazda işyeri açılışı yapmayarak SGK'na bildirim yapmadan hukuki olarak zorunlu olan işlemlere hiçbir zaman başlamadığını, davacı tarafın yukarıda tarihleri belirtilen fatura konusu işler dışında müvekkiline herhangi bir hizmet vermediğini ve herhangi bir alacağının bulunmadığını, hatta müvekkiline borcunun bulunduğunu, davacı tarafın 27.08.2020 tarihinde imzaladığını iddia ettiği sözde şantiye şefliği sözleşmesine ilişkin veya dilekçelerinde beyan ettikleri sair sözde işlerle ilgili müvekkiline herhangi bir faturayı 2 yıldır niçin kesmediğini? bunun hayatın olağan akışına uygun olmadığını, inşaat işi için müvekkilinin en detaylı ve yeterli bulduğu projeye en iyi teklif veren firmayla görüşmeler yaptığını ve işi o firmaya verdiğini, ruhsat değişikliğinde davacı Demirbilek firmasının hiçbir yasal yükümlülüğünü yerine getirmediğinden ve müteahhit değişikliği de yapılabileceğinin açık olduğunu, davacı tarafın zorunlu arabulucu başvurusu ve akabinde huzurdaki usul ve yasaya aykırı hukuki dayanaktan yoksun ve kötüniyetli davayı ikame etiğini, taraflara ait ticari defter ve kayıtların incelenmesinde davacı tarafın yaptığı işlere karşı kestiği tüm fatura bedelleri ödendiğini ve henüz yapmadığı işin dahi bedeli peşinen gönderildiğinden davacının 30.12.2020 tarihi itibariyle 13.960,89 TL cari hesap borcunun bulunduğunu belirterek davacı taraftan tüm hak alacak ve talep haklarının saklı kalması kaydı ile hukuki mesnetten yoksun ve kötüniyetli davanın tümüyle reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin de davacı taraftan tahsili ile taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep ettikleri görülmüştür.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre; \" davanın reddine\" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle;
Yerel Mahkemece verilen kararın hukuken yanlış olduğunu, müvekkili şirketin üzerine düşen görevleri eksiksiz yerine getirdiğini, davalı şirketin sözleşme feshinin ardından davalı şirketin başka bir firma ile anlaştığını, yeniden farklı talepler ve değişiklikler barındıran bir proje çizdirdiğini, inşaata esas projenin bu çizdirilen proje olduğunu, çizdirilen projeye dayalı ruhsat alındığını, bu projenin bedelinin davalı şirket tarafından ödenmediğini, bu nedenlerle Yerel Mahkemece verilen kararın kaldırılarak davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle;
Davacı tarafın bedeli ödenmesine rağmen zaten çok eksik revize projesinin müvekkili adına yapılan inşaatta hiç kullanılmadığını, bu durumun yerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi ile sabit olduğunu, davacının basiretli bir tacir gibi davranmadığını, müvekkilince haklı sebeple sözleşmenin feshi sonucunda inşaat işinin kendilerine verilmediği için davayı açtıklarını bu nedenlerle Yerel Mahkemece verilen kararın yerinde olduğunu, davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan proje bedeli ve şantiye şefi maaşının tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 HMK, 6098 Sayılı TBK, 6102 sayılı TTK
3. Değerlendirme ve karar
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan proje bedeli ve şantiye şefi maaşının tahsili istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı husus olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.
İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.
Eser sözleşmesi TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Eser sözleşmesinde taraflardan biri iş sahibi, diğeri ise yüklenicidir. Eser Sözleşmesinde, işin uzmanı sayılan yüklenici yapımını üstlendiği eseri işi, özen borcu gereği fen ve sanat kurallarına, sözleşme hükümlerine, kendisine duyulan güvene ve beklenen amaca uygun şekilde yapmakla yükümlüdür. Eser sözleşmesini diğer iş görme sözleşmelerinden ayıran en önemli özelliklerinden birisi sonuç sorumluluğudur. Bununla yüklenici tarafların iradeleri doğrultusunda biri sonucun meydana getirilmesi taahhüdü altına girmektedir. Zira eser sözleşmesinde bir eserin yaratılıp teslim edilmesi borcu altına girilmektedir. Bu taahhüdün altına giren yüklenici işin niteliği gereği sadakat ve özenle yerine getirmek zorundadır. Sadakat borcu, yüklenicinin iş eser sahibinin yararına olacak şeyleri yapması ve ona zarar verecek her türlü eylemden kaçınmasıdır.
Somut olay değerlendirildiğinde; taraflar arasında imzalanan 07.09.2020 tarihli \"Yapı Müteahhitliği Sözleşmesine\" başlıklı sözleşme ile davalıya tahsisli arsa üzerine idaresinden alınan inşaat ruhsatına uygun olarak inşaatın plan, mevzuat, fen, sanat ve sağlık kurallarına ve bünyesindeki mimar ve mühendisler ile diğer uzmanların gözetimi altında yapımına ilişkin malzemesiz yıllık 3.000,00 TL bedelli eser sözleşmesi akdedilmiştir. Ayrıca, davacı ve şantiye şefi sıfatıyla ... arasında 27.08.2020 tarihli \"Şantiye Şefliği Hizmet Sözleşmesi\" başlıklı ... pafta ... ada 1 parsel numarasına kayıtlı taşınmaza yapı ruhsatına uygun yapılması işinin şantiye şefliği görevinin yürütülmesine ilişkin sözleşme akdedilmiştir. Davalı iş sahibi, Kadıköy 30. Noterliğinin 11.01.2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 16 ayda inşaata başlamamış olması ve bu süreçte de sözleşme konusu ve muhteviyatı da tamamen değişmiş olması sebebiyle 07.09.2020 tarihli sözleşme tek taraflı olarak fesh edilmiştir. Tarafların ticari defterlerinin incelemesinde; taraflar arasında açık hesap şeklinde ticari ilişkinin bulunduğu, davacı tarafından düzenlenen proje tadilatı ve kazı yapılmazı açıklamalı faturaların tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, Davalının incelenen kayıtlarına göre, davalının davacıdan 31.12.2020 tarihinden itibaren 13.960,89 TL alacaklı olduğu, davalının davacıdan alacağı olan 13.960,89 TL’nin, davalının davacıya 27.12.2019 ile 12.02.2020 tarihleri arasında yaptığı toplam tutarı 65.000,00 TL olan havale ve müşteri çeklerine karşılık davacının 30.12.2020 tarihinde kestiği ... numaralı, “Kazı yapılması, Kaynarca OSB Ada 161 Parsel 1” açıklamalı e-arşiv fatura tutarı 51.039,11 TL arasındaki farktan kaynaklandığı belirlenmiştir. Davacı yüklenicinin 07.09.2020 tarihli Yapı Müteahhitliği Sözleşme öncesinde sözleşmede belirtilen taşınmaz üzerinde kazı dolgu çalışması, tadilat projesi gibi işlemlerin davacı tarafça yapıldığı, tarafların ticari kayıtlarına ve ödeme belgelerine göre davacının bu hizmetlerine karşılık olan bedeli davalıdan aldığı anlaşılmaktadır. Neticeden; Sakarya İli, Kaynarca İlçesi adresinde bulunan tapuda ... pafta ... ada 1 parsel numarasına kayıtlı arsadaki yapının güncel projelerinde davacının projesinin yer almaması, fesih haksız dahi olsa proje bedeline hak kazandığına ilişkin delil ibraz etmemesi, iş sahibi yararına sözleşme konusu işte kullanılan proje bulunmaması ve davacının proje bedeline ilişkin davalıdan alacağının bulunduğu ispatlanmaması nedenleriyle proje bedeli talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. Ayrıca, 07.09.2020 tarihli yapı müteahhitliği sözleşmesi ve 27.08.2020 tarihli Şantiye Şefliği Hizmet Sözleşmesinin ifa yerlerinin uyumlu olmadığı, 02.03.2019 tarihli Şantiye Şefleri Hakkında Yönetmeliğin 6.1.b maddesi gereği tam zamanlı olarak başka işte çalışanların şantiye şefi olamayacağı, ...'nün sigorta hizmet dökümüne göre 27.08.2020 tarihli Şantiye Şefliği Hizmet Sözleşmesi imzalandığında davacının halihazırda tam zamanlı sigortalı işçisi olduğu, en yakın işe giriş bildirgesinin sözleşme tarihinden daha önce 19.08.2020 tarihinde gerçekleştiği ve en yakın işten ayrılış bildirgesinin 31.12.2020 tarihi olduğu, 07.09.2020 tarihli Yapı Müteahhitliği Sözleşmesinin ise fesih tarihinin 11.01.2022 tarihi olduğu, şantiye şefi ...'nün işe davalı nedeniyle alınmadığı iddiasının dosya kapsamıyla uyumlu olmadığı, sözleşmede ...'nün maaşlarının davalı tarafından ödeneceği konusunda da sözleşmede kararlaştırma bulunmadığı ve şantife şefi ücreti talebinin reddine karar verilmesinde de isabetsizlik bulunmamaktadır.
VI.KARAR
Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesi dosyasında davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, bu nedenle inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/12/2024 tarih, 2022/681 Esas - 2024/708 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Davacıdan alınan peşin yatırılan istinaf karar harcı yeterli olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf kanun yoluna başvuran taraf üzerinde bırakılmasına,
4-Duruşma açılmadığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5-H.M.K. 302/5 maddesi gereğince iş bu ilamın kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararın yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin, H.M.K. 359/4 maddesi gereğince iş bu kararın taraflarına tebliği işlemlerinin yapılması ve varsa artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
6-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliği ile HMK.362/1-a maddesi uyarınca 19/09/2025 tarihinde KESİN olarak karar verildi.
\t\t *\t
...
Başkan
...
¸e-imzalı
...
Üye
...
¸e-imzalı
...
Üye
...
¸e-imzalı
...
Katip
...
¸e-imzalı