T.C. ADANA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1533 - 2025/1834
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2023/1533
KARAR NO\t: 2025/1834
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
Başkan :
Üye :
Üye :
Katip :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 08/12/2022
NUMARASI\t: 2019/... Esas, 2022/... Karar
DAVACILAR\t: 1-... - --
\t 2-... - -
\t 3-... - -
VEKİLİ\t: Av. ---
DAVALI\t: 1- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ\t: Av. ---
DAVALILAR\t: 2- ... - ---
\t 3- ... - --
VEKİLİ\t: Av. ----
DAVA\t: Cismani Zarar Nedeni İle Açılan Maddi ve Manevi Tazminat
KARAR TARİHİ\t: 11/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 12/09/2025
Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 08/12/2022 tarih ve 2019/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'un 18/08/2018 tarihinde ...plakalı motosikleti ile seyir halinde iken ... Mutfak isimli işyerinin önlerine geldiğinde karşı yönden gelen ... plakalı aracın ön kısmı ile çarpışması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza sonrasında müvekkilinin yaralandığını ve kaza tarihinden sonra sol kulağının duymadığını, trafik kazasının ve kalıcı sakıtlığın yarattığı ruhsal ve yaşamsal olumsuzluklar müvekkilinin 18/08/2018 tarihinden 05/10/2018 tarihine kadar hastanede kalmış ve uzun bir süre yaşam destek ünitesine bağlı kalmış olması nedeniyle, davalının kusur durumu, telafi edici ve caydırıcı unsurların etkin olmak üzere 100.000,00 TL manevi tazminatın müvekkilleri için davalılar Kızılay Yapı Dekorasyon İnşaat Nakliye Sanve Tic. Ltd.Şti.ve... tarafından ödenmesi gerektiğini belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 3.000,00 TL maddi tazminatın ve uzman bilirkişilerin verecekleri rapor neticesinde belirlenecek miktarın harcın tamamlanmasından sora, işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden, sigortacı yönünden sigorta limitini aşmamak üzere temerrüt tarihinden işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte müştereken ve müteselsilen davalılara ödetilmesine, yargıca 100.000,00 TL manevi tazminatın, olay tarihinden işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte müştereken ve müteselsilen işleten ve sürücüye ödetilmesine, işleten ve sürücünün taşınır taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki ve bankalardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir konulmasını talep ve dava etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili 14.10.2022 günlü dilekçesi ile; dava dilekçesinde talep edilen geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik tazminat alacağı tutarının, bilirkişi raporu doğrultusunda 233.018,71 TL daha arttırılarak toplam 236.018,71 TL’nin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ... poliçe nolu Zorunlu Karayolu Mesuliyet Trafik Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçe tanzim tarihi 01/06/2015 sonrası olan poliçelere ilişkin geçici iş göremezlik talepleri teminat dışında tutulduğunu, davacının ihtiyaç duyacağı tedavi giderleri SGK'nın sorumluluğunda, bu nedenle tedavi giderleri taleplerinin reddi gerektiğini, kusur oranının tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesini, maluliyet oranının tespiti için dosyanın Adli Tıp 3. İhtisas dairesine gönderilmesini, davayı kabul anlamına gelmemek şartıyla zarar hesabının aktüerya bilim dalı ile uğraşan aktüerler tarafından yapılması gerektiğini, geçerli bir başvuru olmadığı için müvekkil şirketin temerrüdü söz konusu olmadığını, talep edilen faiz türünün hatalı olduğunu, davacının söz konusu olaydan dolayı Sosyal Güvenlik Kurumundan herhangi bir ödeme alıp almadığının tespiti gerektiğini belirterek öncelikle KTK 97.madde gereği yerine getirilmesi icap eden sigorta kuruluşuna başvuru şartı, davacılar tarafça yerine getirilmemiş olması nedeniyle HMK 115/2 maddesi gereğince davanın usulden reddine karar verilmesini, temerrüde düşmemiş ve davanın açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkil şirket aleyhine yargılama giderine, faize ve vekalet ücretine de hükmolunmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar... ve ... Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesi ile; kazanın oluşumunda davacı ...'un asli kusurlu olduğunu, olay tarihinde tutulan kolluk tutanaklarında, davacının ve diğer yolcunun mevzuat gereği kullanılması zorulu olan kask vb. ekipmanlarının mevcut olduğuna dair bir bulguya rastlanmadığını, bu nedenle cismani zararın oluşumunda ve miktarında etkili olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, maddi tazminat talebi yönünden; davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat yönünden davacı Gürçay Altun için 80.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın davalılar... ve...'nden kaza tarihi olan 18/08/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ayrı ayrı ödenmesine, karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: Karara karşı davalılar... ve ... Tic. Ltd. Şti vekili istinaf dilekçesinde; davacılar vekili tarafından dava dilekçesinde manevi tazmianatın davacılardan hangisi için talep edildiği hususunun açıklanmadığını, davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığının bulunmadığını, mahkemece taleple bağlılık ilkesine aykırı olacak şekilde resen talep edilen rakamın davacılar arasında bölüştürüldüğünü, davacıların manevi tazminat taleplerinin tamamen kabul edilmesinin, kusur oranında indirim yapılmamasının TBK'nın 52. Maddesine aykırı olduğunu, davacının maluliyet durumun tespit eden ATK 2. İhtisas kurulunun 29.06.2022 tarihli raporunda kişinin muayeneye gönderilmesinin istendiğini, yeni çekilecek MR grafisinin temininin istendiğini, ancak bu hususların yerine getirilmediğinin tespit edildiğini, raporda kişinin muayeneye gönderilmesi durumunda tekrar değerlendirilme yapılabileceğinin belirtildiğini, ancak söz konusu eksiklikler giderilmeden raporun mevcut hali ile hesaplama yapıldığını, maddi tazminat talebi yönünden esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair verilen kararın hatalı olduğunu, müvekkillerinin davanın konusuz kaldığına ilişkin veya yargılama giderlerinden feragat ettiklerine yönelik bir beyanlarının bulunmadığını, davacının beyanı feragat niteliğinde olduğundan maddi tazminat talebinin müvekkilleri yönünden reddi gerekirken hukuka aykırı şekilde esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, yaralanmalı trafik kazasından kaynaklanan manevi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalılar... ve Kızılay Ltd. Şti vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Davalılar vekilinin usule yönelik istinafının incelenmesinde:
HMK 31. Maddesi uyarınca hakim, belirsiz ya da çelişkili gördüğü hususlarda taraflara beyan ve taleplerini açıklamaları hususunda süre vermelidir. Davacıların arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmamasına rağmen dava dilekçesinde toplam bir miktar manevi tazminat talep edilmesi üzerine mahkemece davacı vekiline ön inceleme duruşmasında manevi tazminat talebinin her davacı yönünden belirli hale getirilmesi istenmiş, bunun üzerine davacılar vekili 28.10.2019 tarihli dilekçe ile toplam 100.000 TL'lik manevi tazminat talebinin 80.000 TL'sinin davacı Gürçay, 10.000 TL'sinin davacı Nermin ve 10.000 TL'sinin davacı Aydın için olduğunu bildirmiştir. Bu durumda mahkemece dava dilekçesindeki belirsiz durum açıklatılmış ve usuli eksiklik giderilmiştir.
Diğer yandan 6100 sayılı HMK'da davanın konusuz kalması halinde verilecek karar açıkça düzenlenmemişse de uygulama ile bu hallerde \"Davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına\" şeklinde karar verilmesi gerektiği yerleşik hale gelmiştir.
6100 sayılı HMK 331/1 maddesinde; \"Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.\" hükmü gereği davada haklılık durumuna göre taraflar lehine yargılama giderlerine hükmedilmesi ve vekalet ücreti yönünden AAÜT'nin 6/1 maddesinin de nazara alınarak karar verilmesi gerekmektedir.
Eldeki davada davacının maddi tazminat talebi davalı sigorta şirketi tarafından ödenmiş olup bu yöndeki talep konusuz kalmış olduğundan mahkemece davacının maddi tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmesi doğru olup davacı ... davada haklı olduğu anlaşıldığından lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine de hükmedilmesi gerekmektedir. Mahkemece maktu harcın davalılardan tahsili yerine davacıdan alınmasına karar verilmiş olması hatalı ise de bu yönde bir istinaf bulunmamaktadır. Davacı ... hak ettiği vekalet ücretinin sigorta şirketi tarafından ödenmiş olması nedeniyle mahkemece maddi tazminat yönünden davacı lehine vekalet ücretine hükmetmemiş olması da yerindedir. Davalılar vekilinin bu yöndeki istinafı yerinde bulunmamıştır.
Manevi tazminatın miktarına yönelik yapılan incelemede:
6098 TBK'nın .../2. maddesi hükmüne göre “Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” Aynı Yasanın 51.maddesinde de “Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.” hükmüne yer verilmiştir.
Buna göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hakimin takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir etmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)
Somut olayda 18/08/2018 tarihinde davalı ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davalı ... sürücüsü olduğu ...plakalı motosikletin çarpışması şeklinde gelişen kazada, davacı ... %45 oranında kalıcı maluliyet oluşacak şekilde yaralandığı, Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulunun 29.06.2022 tarihli raporunda; \"kişinin muayeneye gönderilmesinin istendiği, yeni çekilecek kraniyal MR grafisinin temininin istendiği ancak bu hususların yerine getirilmediği tespit edilerek raporda kişinin muayeneye gönderilmesi durumunda tekrar değerlendirme yapılabileceği\" de belirtilmişse de eldeki davada maddi tazminatın sigorta şirketi tarafından ödendiği, talebin yalnızca manevi tazminata ilişkin olduğu, davacı Gürçay'daki yaralanmanın nitelik ve kapsamının dosya kapsamı ile belirli olduğu, dolayısıyla davacının maluliyet raporunda bir eksiklik bulunmadığı, Ankara Trafik İhtisas Dairesinin 15/12/2020 tarihli raporunda; davalı sürücü...'ün %15 oranında kusurlu olduğunun, davacı sürücü ...'un %85 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği, manevi tazminat miktarı hakimin takdirine bağlı olup kusur ve maluliyet oranına göre indirim yapılmasının zorunlu olmadığı, manevi tazminat miktarının hakim tarafından tüm dosya kapsamına göre belirlenmesi gerektiği, buna göre eldeki dosyaya baktığımızda tarafların belirlenen ekonomik ve sosyal durumları, kusur oranları, kaza ve davanın tarihi, davacı ... yaşı ve davacıda meydana gelen yaralanmanın niteliği, diğer davacıların kazada yaralanan Gürçay'a olan yakınlıkları, paranın satın alma gücü ve olay tarihi birlikte değerlendirildiğinde hükmolunan manevi tazminatın yüksek olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle davalılar vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;
İlk Derece Mahkemesince açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve delillerin taktirinde ve değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığı anlaşılmakla, davalılar... ve ... Tic. Ltd. Şti vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalılar... ve ... Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince davalılar... ve ... Tic. Ltd. Şti.'den alınması gereken 6.831,00 TL istinaf karar harcının, peşin yatırılan 3.416,00 TL istinaf karar ve ilam harcından mahsubuyla, bakiye 3.415,00 TL harcın bu davalılardan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
3-Davalılar... ve ... Tic. Ltd. Şti tarafından yapılan istinaf giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Artan gider avansının bulunması halinde, karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361. maddesi gereğince; Dairemizin kararının taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde kararı veren Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'ne, yahut temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine veya Dairemize gönderilmek üzere İlk Derece Mahkemesi'ne verilebilecek bir dilekçe ile YARGITAY'A TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile karar verildi.11/09/2025
Başkan Üye Üye Katip
e-imzalıdır\t e-imzalıdır\t e-imzalıdır\t e-imzalıdır
İş bu karar 5070 Sayılı Yasa hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.