T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\tEsas-Karar No: ... Esas - ...
\tT.C.
\tKONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t:
KARAR NO:
BAŞKAN\t:
ÜYE\t:
ÜYE\t:
KATİP\t:
DAVACI \t:
VEKİLİ\t:
DAVALI \t:
DAVA\t: Kooperatifin Dağılması İstemli
DAVA TARİHİ\t:
KARAR TARİHİ\t:
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizce verilen 30.04.2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu, Konya Bölge Adliye Mahkemesi .Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 23.01.2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile kaldırılarak dosya mahkememize iade edilmekle, davanın mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yapılıp bitirilen açık yargılaması sonucunda;
HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 10.11.2023 tevzi tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı Sınırlı Sorumlu ... Köyü Sulama Kooperatifi'nin 21.10.1992 tarihinde tescil edilerek 27.10.1992 tarihli 3144 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde kuruluş ilanı yayımlanarak faaliyetine başladığını, davalı kooperatifin en son olağan genel kurul toplantısını 06.01.2019 tarihinde yaptığını, bu tarihten sonra olağan genel kurul toplantısı yapılmadığını, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu m.81/6:\"(Değişik:06.10.1988-3476/20 md) Kooperatif:.... üç yıl olağan genel kurulunu yapmaması halinde.... dağılır\" hükmünün amir olduğunu, her ne kadar davalı kooperatifin üç yıl üst üste olağan genel kurul toplantısını yapmaması nedeniyle dağılmış olsa da bu durumun kooperatifin tasfiye edilip sicilden silindiği anlamına gelmediğinden bahisle; Davalarının kabulü ile davalı kooperatifin münfesih olduğunun tespitine, kooperatife tasfiye heyeti atanmasına, 659 sayılı KHK (R.G.: 02.11.2011)‘nın 6/2 ve 14/1 maddeleri gereğince yargılama giderleri ve idare lehine vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı S.S.... Sulama Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanlığı ... tarafından Akşehir .Asliye Hukuk Mahkemesi kanalıyla mahkememiz dosyasına sunmuş olduğu 17.01.2024 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; Kooperatiflerine açılan davanın tasfiye sürecinin davacı Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından değil, davalı kooperatif üyelerinin oluşturacağı yönetim kurulu tarafından tasfiye işleminin yapılması için süre verilmesini, ayrıca duruşma tarihi olan 26.03.2024 tarihine kadar yapılacak olan Olağan Genel Kurul Toplantı tutanağı ve tasfiye kararının mahkememize sunulması sonucu oluşan şartlar doğrultusunda karar verilmesi talep ve beyan etmiştir.
Mahkememizce davalı kooperatifin kuruluşundan bu zamana kadar ki genel kurul tutunakaları, hazirun listesi ve ticaret sicil kaydı celp edilerek incelenmiştir. Dosya üzerinde bilirkişi incelemesini gerektiren bir durumun bulunmadığı mahkememizce celp edilen belgeler üzerinde heyetimizce yapılan inceleme sonucu; Davalı kooperatifin tüzel kişiliğinin devam ettiği, en son olarak 06.01.2019 tarihinde genel kurulun toplandığı anlaşılmıştır.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Mahkememizce verilen 30.04.2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu, Konya Bölge Adliye Mahkemesi .Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 23.01.2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile kaldırılarak dosyanın mahkememize iade edildiği, dosyanın Mahkememizin ... Esas sırasına kaydı yapılarak, taraflara BAM kararı ekli duruşma gün ve saatini bildirir tensip tutanağının tebliğ edilerek, yargılamaya devam edilmiştir.
Dava; Kooperatifin dağıldığının tespiti istemine ilişkin davadır.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; Davacının, Sınırlı Sorumlu ... Köyü Sulama Kooperatifi'nin 21.10.1992 tarihinde tescil edilerek 27.10.1992 tarihli 3144 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde kuruluş ilanı yayımlanarak faaliyetine başladığını, davalı kooperatifin en son olağan genel kurul toplantısını 06.01.2019 tarihinde yaptığını, bu tarihten sonra olağan genel kurul toplantısı yapılmadığından bahisle; Davalarının kabulü ile davalı kooperatifin münfesih olduğunun tespitine, kooperatife tasfiye heyeti atanmasına, 659 sayılı KHK (R.G.: 02.11.2011)‘nın 6/2 ve 14/1 maddeleri gereğince yargılama giderleri ve idare lehine vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği, davalı tarafın, Kooperatiflerine açılan davanın tasfiye sürecinin davacı Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından değil, davalı kooperatif üyelerinin oluşturacağı yönetim kurulu tarafından tasfiye işleminin yapılması için süre verilmesini, ayrıca duruşma tarihi olan 26.03.2024 tarihine kadar yapılacak olan Olağan Genel Kurul Toplantı tutanağı ve tasfiye kararının mahkememize sunulması sonucu oluşan şartlar doğrultusunda karar verilmesi beyan ettiği,
Mahkememizce verilen 30.04.2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu, Konya Bölge Adliye Mahkemesi .Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 23.01.2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile kaldırılarak dosyanın mahkememize iade edildiği, dosyanın Mahkememizin ... Esas sırasına kaydı yapılarak, taraflara BAM kararı ekli duruşma gün ve saatini bildirir tensip tutanağının tebliğ edilerek, yargılamaya devam edilmiştir.
Mahkememizce verilen 30.04.2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile; \"1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 81. Maddesinde; \"Kooperatif: 1. Anasözleşme gereğince, 2. Genel Kurul kararı ile, 3. İflasın açılmasıyla, 4. Kanunlarda öngörülen diğer hallerde, ilgili bakanlığın mahkemeden alacağı karar üzerine, 5. Diğer bir kooperatifle birleşmesi veya devralınması suretiyle, 6. Üç yıl olağan genel kurulunu yapmaması halinde, 7. Amacına ulaşma imkanının bulunmadığının ilgili Bakanlıkça tespiti halinde mahkemeden alacağı kararla, Dağılır.\" şeklinde, düzenleme yapıldığı, Seydişehir Ticaret sicil müdürlüğünün 04.10.2023 tarihli yazısı ekinde gönderilen kayıtların incelenmesinde; Davalı kooperatifin en son 2008 yılı olağanüstü genel kurul toplantısını 29.06.2009 tarihinde yaptığı, dava tarihine kadar başkaca genel kurul toplantısı yapılmadığı, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 81/6. Maddesi gereği 3 yıl olağan genel kurul toplantısı yapılmaması nedeniyle kooperatifin kendiliğinden dağılmış sayılacağı, kooperatifin olağan genel kurul toplantılarının 3 yıl üst üste yapılmaması, kooperatifin sicilden terkin edilmesi sonucunu doğurmayıp, kooperatifin tasfiye haline girmesini sağlayacağı, davacı bakanlığın dava açmakta hukuki yararının bulunduğu,(Yargıtay .Hukuk Dairesi'nin 09/10/2023 tarih ve ... Es. ... Kar. Sayılı ilamı ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 01/03/2023 tarih ve ... Es... Kar. Sayılı içtihadı benzer doğrultudadır) davalı kooperatifin iddia edilen dağılma sebebini oluşturduğu ve davanın açılmasına sebebiyet verdiği, yargılama gideri ve vekalet ücreti sorumluluğunun bulunduğu, her ne kadar Konya Bölge Adliye Mahkemesi .Hukuk Dairesi'nin 29/01/2021 ... Es. ... Kar. Sayılı ilamında;\" ilk derece mahkemesi, tasfiye iş ve işlemleri için gerekli masraflar ile tasfiye memuru ücretlerinin davalı kooperatifin mal varlığından karşılanması gerektiği, ilk derece mahkemesince davalı kooperatifin mal varlığını araştırmadan ek karar ile masrafları davacıya yüklediği, Yargıtay HD'nin ... Esas, ... Karar ve 22/01/2020 tarihli içtihadında da belirtildiği üzere, kooperatifin mal varlığının olup olmadığının araştırılması, mal varlığı yok ise tasfiye memuru ücretiyle masrafların davacıya yükletilebileceğine ilişkin içtihatta bulunduğu, içtihat gereğince ilk derece mahkemesince davalı kooperatifin mal varlığının bulunup bulunmadığını araştırarak karar vermesi gerektiği, bu araştırmayı yapmadan masraf ve ücretin davacıya yükletilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığı, \" şeklinde anılan Yargıtay kararında da benzer şekilde tasfiye memuru ve gerekli giderlerin davalı kooperatiften karşılanacağı kabul edilmiş ve yasal anlamda ve teorik olarak bu şekilde kabul edilmesi doğru ise de uygulamada karar kesinleştiğinde ve tasfiye memurunun görevine başlayarak tasfiye işlemlerini yaparken muhatap bulmakta zorlandığı, tasfiye başlangıcında acilen yapılması gereken ilan vs. giderlerin teminin de güçlük çekmesi nedeniyle tasfiye işlemlerinin sekteye uğradığı, hatta zaman zaman ilgili vergi daireleri ile vergi tarh ve tahakkuku konusunda çıkmaza girdikleri bunun da tasfiyenin necilenmesini zorlaştırdığı hatta zaman zaman tasfiye memurlarının görevi bırakmak için talepte bulundukları, mahkemelerden gider avansı ve ücret talebinde bulundukları, bunun da mahkemece verilen tasfiye kararının infazına engel olduğu, bunun yanında tasfiyesi istenen kooperatifin tasfiye giderlerini karşılayacak malvarlığının bulunup bulunmadığı, bunun tasfiye giderlerinin karşılayıp karşılayamayacağı tasfiye başlanıp belirli aşamaya geldikten sonra anlaşılabileceğinden dava devam ederken değerlendirilmesinin zor olacağı, bu nedenle tasfiye memuru ücreti ile tasfiye giderlerinin nihayetinde gene fesih ve tasfiyesine karar verilen kooperatiften tahsil edilmek üzere davacı taraftan avans olarak alınmasında yarar olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek Sınırlı Sorumlu ... Köyü Sulama Kooperatifi'nin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/6. maddesi gereğince münfesih olduğunun tespitine, Kooperatifin tasfiye işlemlerini gerçekleştirmek üzere 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/3. ve anasözleşmenin 119. maddeleri gereğince Mali Müşavir ... T.C Kimlik Numaralı ... atanmasına, tasfiye memuru görevinin karar kesinleştiğinde ve tasfiye memuru ücreti ile tasfiye masraf avansının davacı tarafından yatırıldığında başlamasına karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.\" şeklinde karar verildiği, karara karşı davacı tarafça istinaf başvurusunda bulunduğu, istinaf incelemesi için Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi Başkanlığı'na gönderildiği görülmüştür.
Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 23.01.2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile; \"Dava, kooperatifin münfesih olduğunun tespiti istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir. Davacı tarafça tasfiye masrafı ve tasfiye memuru için takdir edilen ücretin davacıdan tahsiline hükmedilmesi yönünden kararın istinaf edildiği, mahkemece belirtilen gerekçe ile masraf ve ücretin davacıdan tahsiline karar verilmiş ise de, bizzat karara gerekçe yapılan Dairemizin 29/01/2021 tarih, ... E-... K. ile Yargıtay . HD'nin 22/01/2020 tarih, ... Esas- ... Karar sayılı ilamlarında da açıklandığı üzere, davalı kooperatifin mal varlığının bulunup bulunmadığının araştırılması, mal varlığının bulunmadığının tespiti halinde masrafların davacıya yükletilmesi gerekirken anılan hususta araştırma ve inceleme yapılmaksızın eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi yerinde görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaati ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.\" şeklinde karar verildiği görülmüştür.
BAM kararı doğrultusunda davalı Kooperatifin mal varlığına ilişkin ilgili kurumlarca araştırma yaptırılmış, davalı Kooperatif adına herhangi bir tapu, araç ve mal varlığının bulunmadığı, yine davalı Kooperatife ticari defterlerini dosyamıza sunması için kesin süreleri içerir şekilde muhtıra düzenlenerek tebligat yolu ile ihtarda bulunulduğu, davalı kooperatif başkanı tarafından 02/06/2025 havale tarihli dilekçe ekinde bir kısım evrakların mahkememize sunulduğu anlaşılmakla davanın kabulü ile S.S.... Köyü Sulama Kooperatifi'nin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/6. maddesi gereğince münfesih olduğunun tespitine, Kooperatifin tasfiye işlemlerini gerçekleştirmek üzere 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/3. maddesi gereğince tasfiye memuru olarak Akşehir Ticaret Sicil Müdürlüğünden bildirilen kooperatif yetkilileri ..., ... ve ...'ün atanmasına, Tasfiye memurlarına ücret takdirine yer olmadığına, Karar kesinleştiğinde karardan bir örneğinin tescil ve ilan için Akşehir Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne gönderilmesine (Yargıtay .Hukuk Dairesi'nin 25/04/2024 tarih ve ... Es... Kar. Sayılı ilamı benzer doğrultudadır) karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KABULÜ İLE;
1-S.S.... Köyü Sulama Kooperatifi'nin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/6. maddesi gereğince münfesih olduğunun TESPİTİNE,
2-Kooperatifin tasfiye işlemlerini gerçekleştirmek üzere 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/3. maddesi gereğince tasfiye memuru olarak Akşehir Ticaret Sicil Müdürlüğünden bildirilen kooperatif yetkilileri ..., ... ve ...'ün ATANMASINA,
3-Tasfiye memurlarına ücret takdirine YER OLMADIĞINA,
4-Karar kesinleştiğinde karardan bir örneğinin tescil ve ilan için Akşehir Ticaret Sicil Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE,
5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
6-Davacı tarafça yapılan toplam 1.062,25 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE
8-Karar kesinleşince kullanılmayan gider avansı bulunması halinde yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/07/2025
Başkan \t\tÜye \t\tÜye \t\t\tKatip
* Bu evrak UYAP-DYS üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.