T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/515 - 2025/789
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO\t: 2023/515 \t\t (KABUL DÜZELTEREK YENİDEN ESAS
KARAR NO\t: 2025/789\t\t HAKKINDA KARAR VERİLMESİ)
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 29/11/2022
ESAS NO\t\t: 2021/301 E 2022/636 K
DAVANIN KONUSU\t: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ\t: 27/06/2025
YAZILDIĞI TARİH\t: 18/07/2025
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.\t
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ\t\t
İDDİANIN ÖZETİ
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkilleri aleyhine senede dayalı kambiyo takibi başlattığını, müvekkili ...'nun müdürü olduğu dava dışı ... Giyim Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ile davalı şirket arasında 12/01/2021 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleşmenin 6.2 maddesine göre senedin keşide ve vade tarihi boş olacak şekilde teminat senedi olarak verildiğini, dava dışı şirketin edimlerini yerine getirdiğini, borcun bulunmadığını, davalının senedin keşide ve vade tarihini doldurarak kötüniyetli olarak takip başlattığını, nakten kayıtlı senet nedeniyle davalı şirketin müvekkillerine borç para vermediğini, davalı şirket kayıtları incelendiğinde para çıkışı olmadığının görüleceğini belirterek müvekkillerinin takip nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ve kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ispat yükünün davacılar üzerinde olduğunu, senet üzerinde teminat senedi olduğuna dair açıklama bulunmadığını, davacı tarafın dayandığı sözleşmenin dava dışı şirketle ile müvekkili arasında imzalandığını, dava dışı şirketin senette imzasının bulunmadığını, sözleşmenin 12/01/2021 tarihli, senedin keşide tarihinin ise 11/01/2021 tarihi olduğunu, sözleşmede davacılar tarafından imzalanan senedin teminat senedi olarak verildiğine ilişkin açıklama bulunmadığını ve senedin keşide, vade tarihi ve diğer unsurlarını içerecek şekilde senede yapılan atıf olmadığını, elden verilen borç nedeniyle senedin düzenlendiğini savunarak davanın reddine ve kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ\t\t
Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, senedin üzerinde teminat senedi olduğuna ilişkin bir açıklama ile başka bir sözleşmede bu senedin teminat senedi olduğuna dair açık bir atıf hükmü de yok ise de; davacı ...'nun ortağı ve yetkilisi olduğu şirket ile davalı şirket arasında yapılan sözleşmede, davalı şirkete teminat niteliğinde bir senet isteme hakkının tanınmış olması ve sözleşmede teminat istenebilecek sözleşme bedelinin %6'lık kısmının davaya konu edilen senet miktarı ile aynı olması nedeniyle senedin, sözleşmenin tarafı olan ... Giyim Ltd. Şti. tarafından değil de bu şirketin yöneticisi davacı ... ile eşi olan diğer davacı ... tarafından imzalanarak davalı şirkete verilmiş olmasının dava dışı sözleşmenin tarafı olan ... Ltd.Şti. ile davacılar arasındaki bu organik bağ gözetildiğinde, davacıların senet düzenlemedeki amaçlarının dava dışı kendi şirketlerine teminat sağlamaya yönelik olduğu, davalı tarafından davacılara senet karşılığı borç para verildiği iddiasını kanıtlayıcı bir bilgi ve belgenin sunulmadığı, salt bono düzenlenmesi ve bonoda \"nakden\" ibaresinin bulunmasının taraflar ile dava dışı şirket arasındaki ilişkiler ve sözleşme hükmü bir bütün olarak gözetildiğinde, söz konusu senedin borç doğurucu nitelikte olmadığı ve teminat sağlamaya yönelik olarak düzenlendiği sonucuna varıldığı, tarafların gerçek amaç ve iradelerinin söz konusu senet ile sözleşmedeki teminat hükmünün yerine getirilmesinin hedeflendiği, davaya konu edilen ve takibe konulan senedin gerçek bir borç alacak ilişkisini yansıtmadığı, senet borçluları olan davacılar ile davalı şirket arasında ticari bir ilişkinin bulunmadığı, sözleşme gereği olan işin tamamlandığı ve gerekli faturaların düzenlendiği, bu durumda teminat senedi olduğu kabul edilen takibe konu senedin sözleşme hükmü uyarınca davacı tarafa iadesinin gerektiği sonucuna varıldığı, davalı tarafından teminat amacı ile alınan senedin, sözleşme gereğinin yerine getirilmiş olması nedeniyle davacılara iade edilmesi gerekirken takibe konulmuş olması nedeniyle davanın kabulüne, davacıların takip nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine, davacıların ilgilisi oldukları şirket ile davalı arasında bir ticari ilişki bulunduğundan davalı tarafça söz konusu senedin kötü niyetli olarak davacıları zarara uğratmak maksadı ile takibe konulduğu yönünde bir kanıya varılmadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ\t\t
Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ispat yükünün davacı taraf üzerinde olduğunu, senet üzerinde teminat senedi olduğuna dair açıklama bulunmadığını, senedin teminat senedi olduğuna dair senede atıf yapan belge de sunulmadığını, bilirkişi raporunun varsayıma dayalı olarak düzenlendiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR
Uyuşmazlık, senede dayalı takip nedeniyle davacıların borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.
Ankara 4.İcra Müdürlüğünün 2021/5906 Esas sayılı takip dosyasının yapılan incelemesine göre, 29/04/2021 tarihinde davalı alacaklı tarafından davacı borçlular aleyhine senede dayalı 216.000,00 TL asıl alacak olmak üzere ferileri ile birlikte toplam 224.163,62TL alacağın tahsili için kambiyo takibi başlatıldığı görülmüştür.
Dava ve takibe konu senedin 11/01/2021 keşide tarihli, 10/02/2021 vade tarihli, 216.000,00TL bedelli, nakten ihdaslı olduğu, davacı ...'nun keşideci, davacı ...'nun aval, davalı şirketin lehtar olduğu, senedin kambiyo vasfına sahip olduğu görülmüştür.
Davacı ...'nun yetkilisi olduğu dava dışı ... Giyim Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ile davalı şirket arasında imzalanan 12/01/2021 tarihli sözleşmede dava dışı şirket tarafından üretimi yapılacak kıyafetlerin davalı şirkete satışının öngörüldüğü, sözleşmenin 6.3 maddesinde, alıcının sözleşme tutarının %6'lık kısmı kadar senet isteme veya sözleşme bedelinin %6'lık kısmı kadar ödemeyi teminat olarak kendisinde tutma hakkına sahip olduğu, her halükarda tüm mallar teslim edilip, alımın onaylanması ve taraflar arasında sözleşme dolayısıyla meydana gelen herhangi bir alacak, zarar, tazminat, cezai şart ve benzeri adlarda alacak bulunmaması halinde alıcıya 30 Nisan tarihinde teminat senedinin iade edileceği veya kesinti yapılan tutarın belirtilen ıbana yatırılacağı hususlarının düzenlendiği görülmüştür.
Ticari defterlerin incelenmesine ilişkin bilirkişi raporlarında özetle; dava dışı ... Giyim Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin ticari defterlerinde davalı şirketle ticari ilişkisine dair kayıtların bulunduğu, dava dışı şirket tarafından davalı adına düzenlenen faturalar ile davalı tarafından yapılan ödemelerin kayıtlı olduğu, ticari defterlere göre dava dışı şirketin davalı şirketten herhangi bir alacağı veya borcunun bulunmadığı, davalı şirketin ticari defterlerini fiziken ibraz etmediği, dava dışı şirketle olan ticari ilişkisine ait elektronik ortamdaki kayıtlarını sunduğu, bu kayıtlar üzerinde yapılan incelemede, dava dışı şirketin faturaları ile ödemelerin kayıtlı olduğu, davacılarla ilgili olan herhangi bir ticari ilişkiye dair kayda rastlanmadığı belirtilmiştir.
Dava ve takibe konu senette davacılar keşideci ve avalist olup senet nakden kayıtlıdır. Davacılar senedin dava dışı şirketle ile davalı arasında imzalanan sözleşmenin teminatı olduğunu iddia etmişler ise de, senedin teminat senedi olduğuna dair senet üzerinde bir açıklama bulunmadığı gibi senette dava dışı şirketin imzasının bulunmadığı, dava dışı şirketle davalı arasında imzalanan sözleşmedeki 6.3 maddesinde açıkça davacılardan teminat senedi alındığına dair açıklama bulunmadığı, senedin ayırt edici bilgilerine atıf yapılmadığı, bu durumda davacıların teminat iddiasını ispat edemediği, yemin deliline de dayanmadıkları dikkate alınarak davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, davalı tarafın istinaf itirazlarının kabulü ile yeniden yargılama yapılmasını gerektiren bir durum olmadığından HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek davanın reddine, mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararı uygulandığından davacılar aleyhine %20 oranında kötüniyet tazminatına hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile;
2-Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/11/2022 tarih ve 2021/301 esas, 2022/636 karar sayılı kararının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince DÜZELTİLEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE,
3-a-Davanın REDDİNE,
b-İİK.nun 72.maddesi uyarınca 224.163,62 TL üzerinden %20 oranında hesaplanan (44.832,72TL) kötüniyet tazminatının davacılardan tahsili ile davalıya verilmesine,
c-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL harcın peşin alınan 3.828,16 TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.212,76 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacılara iadesine,
ç-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
d-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesap ve takdir edilen 35.866,18 TL vekalet ücretinin davacılardan alınıp davalıya verilmesine,
e-HMK'nun 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İstinaf aşamasında yapılan harç masraf yönünden
4-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
5-İstinaf eden davacı tarafından yapılan 100,00 TL istinaf yargılama giderinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,
6-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
7-HMK'nun 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
8-Kararın tebliğinin Dairemizce yapılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 361/1.maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi ya da buraya gönderilmek üzere temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi veya İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile Yargıtay temyiz yasa yolu açık olmak üzere 27/06/2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi. \t
\t\t\t\t
Başkan
¸e-imza
Üye
¸e-imza
Üye
¸e-imza
Katip
¸e-imza
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
\"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur.\"