T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2023/337
KARAR NO: 2025/958
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/12/2022
NUMARASI: 2021/256 E. - 2022/912 K.
DAVANIN KONUSU: Ticari Nitelikteki Banka Garanti Sözleşmesinden Kaynaklanan Davalar (Alacak)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/07/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin Konya Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu 21/12/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin davalı ile arasındaki faktoring sözleşmesinden kaynaklanan alacağı nedeniyle, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında, 23.02.2016 tarih ve ... nolu faktoring sözleşmesi imzalandığını, davalının, bu sözleşme ile müvekkilinin yurtdışında ticaret yaptığı firmalardan olan alacağını garanti ettiğini, bu firmalardan birisi de ... unvanlı firma olduğunu, buna ilişkin de davalı şirkete ödeme yapıldığını, müvekkiline, ... isimli firma tarafından ödenmesi gereken miktarın ödenmediğini, müvekkil ile davalı arasındaki faktoring sözleşmesi gereğince, bu miktar davalının garantisi altında olduğunu, davalı tarafından garanti alınan, işbu ... isimli firma ile olan ticaretten kaynaklanan miktarın ödenmesi için, gerek şifahi olarak gerekse mail yolu ile 2020 yılı Mart ayından beri talep edildiğini ve davalı tarafından ödeneceği belirtilmesine rağmen ödenmediğini, taraflarınca Konya .... Noterliği 22.07.2020 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini ve garanti altına alınan bedelin talep edildiğini, ancak, davalıya tebliğ edilen ihtarnameye rağmen yine de ödeme yapılmaması üzerine arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, anlaşmazlık ile sonuçlandığını, işbu davayı ikame etme gereği doğduğunu, davalı tarafından garanti altına alınan bedelin, ilk mail ile talep tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkile verilmesini talebini, müvekkili tarafından yapılan ileride artırılmak üzere 1.000,00 TL alacağın, temerrüt tarihlerinden itibaren hesaplanacak ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekilinin Konya Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu 06/05/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; “Davacı ile iki faktörlü ihracat faktöring işlemi yapıldığını ve muhabir faktörün verdiği faktöring garantisi ve tahsilat hizmetlerinin davacı firmaya yansıtıldığını, taraflar arasında imzalanan faktöring sözleşmesi kapsamında davacı firmanın yurtdışında yerleşik dava dışı ... firmasından olan fatura konusu alacaklarını müvekkili şirkete temlik ettiğini, yurtdışında yerleşik muhabir faktör olarak ...”' un fatura borçlusu ... firması için verdiği faktöring garanti ve tahsilat hizmetlerinin davacı firmaya yansıtıldığını, temlik edilen 05.12.2019 düzenleme tarihli 03.02.2020 vade tarihli fatura konusu alacağın borçlusu ... firmasının davacı firmanın teslim etmiş olduğu mallara ilişkin bedeli “ihtilaf” ileri sürerek ödememiş olduğundan davacı firmaya faktöring garanti ödemesi yapılamadığını, davacı firma ile ... arasındaki ihtilafın 07.05.2020 tarihli e-posta yazısında da görüldüğünü, davacı tarafça ... firması aleyhine alacağın tahsili amacıyla yasal yollara başvuru yapılması konusunda bir yetkilendirme yapılmamış olduğundan faktöring garantisinin geçmişe etkili olarak ortadan kalktığını ve fatura konusu alacağın davacı tarafa geri temlik edildiğini, faktöring garanti fonksiyonunun sınırsız ve koşulsuz bir garanti olmadığını, sadece fatura borçlusunun faturanın vade tarihinde aciz ve iflas nedeniyle borcunu ödememesi halinde devreye girdiğini, davacı firmaya bunun dışında sunuları bir hizmet ve garanti söz konusu olmadığını, Uluslararası Faktoring Kurallarına göre; fatura borçlusunun temlik edilen fatura konusu alacakla ilgili ihtilaf ileri sürerek ödeme yapmaktan imtina etmesi halinde faktöring garantisinin geçerli olmadığını, müvekkili şirk.arafından keşide edilen 07.08.2020 tarihli cevabi ihtarname ile davacı firmaya garanti kapsamında ödemce yapılamayacağının bildirildiğini, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk Derece Mahkemesin kararıyla; \" her ne kadar davacı tarafça 23.02.2016 tarih ve ... nolu faktoring sözleşmesinden kaynaklı olarak garanti altına alınan bedelin ödenmesi talebiyle iş bu dava açılmışsa da, faktoring sözleşmesinin; davacı şirketin yurtdışı fatura alacaklarına istinaden, davalı şirkete temlik edilen faturaların faktoringin garanti ve tahsilat hizmetlerini kapsadığı, dava konusu alacak talebini oluşturan; 05.12.2019 tarihli .. no.lu 20.916,05 EUR bedelli e-Faturanın muhatabının ... firması olduğu, muhabir faktörün ise ... olduğu, taraflar arasında akdedilen Faktoring Sözleşmesi kapsamında, davacı şirket tarafından borçlu ve dava dışı ... firmasından olan fatura alacağının davalı şitkete temlik edilmiş olduğu ve temlik edilen alacaklar için iki faktörlü uluslararası ihracat faktöring işlemi uygulanmış olduğu, dava konusu fatura alacağı hakkında davacı şirket ile müşterisi ... arasında ihtilaf yaşanmış olduğu, söz konusu ihtilaf nedeniyle faktoring garantisinin iptal edilmiş olduğu ve fatura konusu alacağın davacı tarafa geri temlik edilmiş olduğu, fatura alacağının ihtilaflı olduğunun muhabir şirket tarafından davacı tarafa bildirildiği, ihtilaflı alacakların garanti kapsamı dışında kaldığı, taraflar arasında imzalanan Faktoring Sözleşmesi ve Uluslararası Faktoring Kuralları çerçevesinde; davacının, dava konusu alacak talebine ilişkin faktoring garanti ödemesi kapsamında kalmadığı anlaşılmakla,\" Davanın REDDİNE\" karar verilmiştir.
İSTİNAF: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile davalı şirket arasındaki 23.02.2016 tarih ... nolu faktoring sözleşmesi kapsamında, davalının müvekkilin yurt dışında ticaret yaptığı firmalardan olan alacağını garanti altına aldığını, davacı dışı ... isimli firma ile olan ticaretten kaynaklanan miktarın ödenmesi, gerek şifahi olarak gerekse mail yolu ile 2020 yılı Mart ayından beri talep edilmesine ve davalı tarafından ödeneceği belirtilmesine rağmen ödenmemesi üzerine, Konya ... Noterliği 22.07.2020 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilen ve garanti altına alınan bedel talep ettiklerini, ihtara rağmen davalı ödeme yapmadığından söz konusu davayı ikame ettiklerini, müvekkili şirketin ticari defter ve kayıtları incelenmesi sonucu oluşturulan bilirkişi raporunda müvekkilinin dava dışı ... isimli firmadan alacağının olduğu ortaya çıktığını, dosyadaki 01.04.2022 tarihli bilirkişi raporunda, \"dava konusu fatura alacağı hakkında davacı şirket ile müşterisi ... arasında ihtilaf bulunduğu, söz konusu ihtilaf sebebiyle faktöring garantisinin iptal edilmiş olduğu, ihtilaf tutarının 20.460,05 EURve ödeme vadesinin 03.02.2020 tarihi olduğu, taraflar arasında imzalanan Faktoring Sözleşmesi ve Uluslararası Faktoring Kuralları çerçevesinde, davacının dava konusu alacak talebine ilişkin faktöring garanti ödemesi koşullarının mevcut olmadığı\" belirtildiğini ve mahkeme bu rapor doğrultusunda karar verdiğini, bilirkişiler tarafından hukuki değerlendirme yapıldığını, aralarında hukukçu bilirkişi bulunmadığından hukuki değerlendirme takdir yetkisi sadece hakime ait olduğunu, davalının haksız bir gerekçe bulması, söz konusu borcu ödememesinin haklılığını göstermediğini, raporda doğrudan davalının beyanları kullanılarak ödeme koşullarının oluşmadığı belirtildiğini, davalı müvekkili ile imzalanan garanti sözleşmesine amacıya aykırı davrandığını belirterek mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAFA CEVAP: Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun olduğunu, davacının istinaf dilekçesindeki iddia ve açıklamaların asılsız olduğunu, davacı ticari defter kayıtları üzerinde yapılan incelemelerde kendisinin dava dışı ... isimli firmadan alacaklı olduğunun tespit edildiğini beyan ettiğini, bu nedenle garanti ödemesinin yapılmasını gerektiğini iddia ettiğini, davacının dosya kapsamında yer alan bilirkişi raporunun kendileri ile alıcısı ... firması arasında ihtilaf bulunduğu kanaatine ne şekilde varıldığının anlaşılmadığını belirterek müvekkili şirketi garanti ödemesi yapmaktan kaçınmakla itham etmesinin hiçbir yasal dayanağı bulunmadığını, müvekkili şirketin herhangi bir garanti ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını belirterek davacının istinaf isteminin reddi ile mahkeme kararının onanmasını talep etmiştir.
GEREKÇE: İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava, taraflar arasındaki faktoring sözleşmesi kapsamında davalı faktoring şirketinin garanti altına alındığı iddia edilen alacağın tahsili istemine ilişkindir. Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/639 Esas- 2021/124 Karar sayılı kararı ile dava hakkında yetkisizlik kararı verilerek dosya İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiştir. Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.08/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda ; \"davacı yana ait incelenen 2019 ve 2020 yılı E-defter-belgeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde, dava konusu anlaşmazlığın, taraflar arasında akdedilen (Ticari Nitelikteki Banka Garanti Sözleşmesinden Kaynaklanan) FAKTORİNG sözleşmesine ilişkin olduğu, dayandığı ve bu sözleşme uyarınca davacı şirketin dava dışı ... şirketinden alacaklı olduğu, alacağını tahsil edememesi üzerine faktoring sözleşmesi hükümleri gereği alacağının faktöring şirketi olan davalıdan talep etmesi üzerine çıktığı; davacının 2019 ve 2020 yılı E-ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının ticari defterlerine göre; davacı şirketin dava dışı ... firmasına düzenlemiş olduğu 05.12,2019 tarih ve ... seri numaralı 20,916,05 EURO bedelindeki faturadan kaynaklı 20.460,05 EURO ihtarname ve dava tarihi itibariyle alacağının bulunduğu; 22.07.2020 İhtarname Tarihi İtibariyle 20.460,05 EURO /157.710,16 TL dava Tarihi İtibariyle ise 20.46005 EURO |186.761,38 TL alacaklı olduğu..\" belirtilmiştir. 01/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda ; \"taraflar arasında imzalanan 23.02.2016 tarihli 53203 nolu 10.000.- USD limitli Faktoring sözleşmesinin; davacı şirketin yurtdışı fatura alacaklarına istinaden, davalı şirkete temlik edilen faturaların faktöringin garanti ve tahsilat hizmetlerini kapsadığı, dava konusu alacak talebini oluşturan; 05.12.2019 tarihli ... no.lu 20.916,05 EUR bedelli e-Fatutra nın davacı şirket tarafından tanzim edilmiş olduğu, muhatabının ... firması olduğu, muhabir faktörün ... olduğu, Dava konusu fatura alacağı hakkında davacı şirket ile müşterisi ... arasında ihtilaf bulunduğu, söz konusu ihtilaf sebebiyle faktoring garantisinin iptal edilmiş olduğu, ihtilaf tutarının 20.460,05 EUR ve ödeme vadesinin 03.02.2020 tarihi olduğu,19.03.2020 tarihli İhtilaf Raporu ile; davacı şirketin fatura alacağına istinaden 20.460,05 EUR kısmının muhabir tarafından ihtilaflı olduğunun bildirildiği, ihtilaflı alacakların garanti kapsamı dışında kaldığının, davalı şirket tarafından davacıya bildirilmiş olduğu, taraflar arasında imzalanan Faktoring Sözleşmesi ve Uluslararası Faktoring Kuralları çerçevesinde; davacının, dava konusu alacak talebine ilişkin faktoring garanti ödemesi koşullarının mevcut olmadığı\" belirtilmiştir. 12/09/2022 tarihli ek raporda; dava konusu alacak talebini oluşturan, davacı şirket tarafından tanzim edilen 05.12.2019 tarihli 20.916,05 EUR bedelli e-Fatura muhatabı ... firması olup, 17.12.2019 tarihli Alacak Bildirim Formu ile muhabir factor ... olarak davalı şirkete temlik edilmiştir. e-posta yazışmalarından davacı şirket ile ... firması arasında ihtilaf bulunduğu anlaşılmaktadır. 19.03.2020 tarihli İhtilaf Raporunda; davacı şirketin fatura alacağına istinaden 20.460,05 EUR kısmının muhabir tarafından ihtilaflı olduğunun bildirildiği, ihtilaflı alacakların garanti kapsamı dışında kaldığı davalı şirket tarafından davacıya bildirilmiştir. Davalı faktoring şirketi tarafından 06.05.2020 tarihli Limit İptali Bildirimi formu ile davacı şirkete; borçlusu ... olan alacaklar için garanti limitinin muhabir ... nezdinde iptal edilmiş olduğu bildirilmiştir. Söz konusu ihtarnamenin tebliğ mazbatasından, davalı şirkete 05.08.2020 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Davalı şirket tarafından keşide edilen Kartal .... Noterliği” nin 07.08.2020 tarih .. yevmiye numaralı İhtarnamesi ile davacı şirkete cevap verildiği, taraflar arasında akdedilen 23.02.2016 tarihli Faktoring Sözleşmesi ve Uluslararası Faktoring Kuralları hükümlerinin kök raporda belirtildiği\" açıklanmıştır.Taraflar arasında, 23.02.2016 tarih ve ... nolu faktoring sözleşmesi tanzim edildiği sözleşmenin lll-1-maddesinde; \"FAKTOR tarafından belli alacak ve/veya borçlular için ayrıca yazılı olarak LOB ile taahhüt edildiği takdirde, borçlunun sadece aczinin sabit veya iflasına hüküm olunması sebebi \"nedeniyle ödeme güçsüzlüğünden, MÜŞTERİ'nin bir sorumluluğu yoktur. LOB'nde bulunulmuş alacaklar, sadece borçlunun aczi ya da iflası şartına bağlı olarak ve bu hususların İcra İflas Kanunu hükümleri uyarınca sabit olmasından, vadeden önce sabit olmuş ise vadeden itibaren, en erken 90 gün sonra ve uluslararası fâktoring kuralları çerçevesinde ön görülen ön geç 366 gün içinde MÜŞTERİ'ye ödenir. Ancak yurtdışı faktoring işlemlerinde FAKTOR'un LOB'ne esas aldığı herhangi hir muhabir veya üçüncü şahıslar tarafından bu konuda daha uzun bir süre tayin ve tespit edildiği takdirde bu süre uygulanır.\" Sözleşmenin III-5-maddesinde; \"Alacağın tahsilinin, alacağa veya temel ilişkiye İnhisar eden ya da mücbir sebepler, olağanüstü haller, politik riskler de dahil olmak üzere herhangi bir bir sebepten vadesinde gerçekleşmemesi halleri de faktoring garantisinin kapsamı dışındadır.\" hükümleri düzenlenmiştir. Yukarıda aktarılan sözleşme maddeleri ile, mahkemece alınan 01/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere; Taraflar arasında akdedilen Faktoring Sözleşmesi kapsamında, davacı şirket tarafından borçlusu ... firmasından olan fatura alacağının davalı şirkete temlik edildiği, temlik edilen alacak için muhabir ... ile iki faktörlü uluslararası ihracat faktöring işlemi uygulandığı, dava konusu fatura alacağı hakkında davacı şirket ile müşterisi ... arasında ihtilaf yaşandığı, söz konusu ihtilaf sebebiyle faktöring garantisinin iptal edildiği, sözleşmenin III-1 ve III-5 maddeleri gereğince, Faktoring garantisinin, fatura borçlusunun ihtilaf dışı nedenle bir ödeme yapamadığı durumda, fatura bedelinin faktöring şirketi tarafından fatura alacaklısına ödenmesini kapsadığı, söz konusu garantinin, GRIF çerçevesinde yurtdışındaki muhabir faktöring şirketinden sağlandığı anlaşılmaktadır.Somut olayda toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, taraflar arasında düzenlenen faktoring sözleşmesinin davacı şirketin yurtdışı fatura alacaklarına istinaden, davalı şirkete temlik edilen faturaların faktoringin garanti ve tahsilat hizmetlerini kapsadığı, 05.12.2019 tarihli ... no.lu 20.916,05 EUR bedelli e-Faturanın muhatabının ... firması olduğu, muhabir faktörün ise ... olduğu, taraflar arasında akdedilen Faktoring Sözleşmesi kapsamında, davacı şirket tarafından borçlu ve dava dışı ... firmasından olan fatura alacağının davalı şirkete temlik edilmiş olduğu ve temlik edilen alacaklar için iki faktörlü uluslararası ihracat faktöring işlemi uygulanmış olduğu, fatura alacağının ihtilaflı olduğunun muhabir şirket tarafından davacı tarafa bildirildiği,dava konusu fatura alacağı hakkında davacı şirket ile dava dışı müşterisi ... arasında ihtilaf yaşandığı ve faktoring garantisinin iptal edilmiş olduğu ve fatura konusu alacağın davacı tarafa geri temlik edilmiş olduğu, ihtilaflı alacakların garanti kapsamı dışında kaldığı, dava konusu alacak talebine ilişkin faktoring garanti ödemesi koşullarının mevcut olmadığı, davanın sübut bulmadığı anlaşıldığından, davacı vekilinin istinaf isteminin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Usûl ve yasaya uygun İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/12/2022 tarih ve 2021/256 E., 2022/912 K. sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL maktu istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 435,50 TL harcın davacıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3- Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 5- Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 20/07/2017 tarih ve 7035 Sayılı Kanunun 31. maddesiyle değişik 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi gereğince, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz başvurusunda bulunma yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 03/07/2025