T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/1937
KARAR NO: 2025/859
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/06/2019
NUMARASI: 2018/1234 E. - 2019/683 K.
DAVANIN KONUSU: Şirket tüzel kişiliğinin ihyası
Taraflar arasındaki ihya davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; ... San. Tic. Ltd. Şti. işçilerinden ...'un 23/05/2008 tarihinde geçirdiği iş kazasında malul kalması sonucu kurum zararının tazmini amacıyla Bakırköy 2.İş Mahkemesinin 2012/699 Esas sayılı dosyası ile rücuen tazminat davası açıldığını, bu dosyada tasfiye halinde bulunan davalı şirketin ihyası için tarafına süre verildiğini, şirketin tasfiye işlemleri yapılmışsa da sigortalının geçirdiği maluliyet sebebiyle kuruma olan borcu gözetilmeden şirketin tasfiyesinin yapıldığını belirterek, Tasfiye Halinde ... San.Tic.Ltd.Şti.'nin sicil kaydının ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü vekili, savunmasında özetle; müvekkili sicil müdürlüğünün 6102 sayılı TTK.nun 32 ve Tüzüğün 28.maddesi hükümleri çerçevesinde işlem yaptığını, tasfiye sürecinde yetki ve sorumluluğun şirket tasfiye memurunda olduğunu, tasfiye prosedürünün eksik bırakılmış olmasının tasfiye memurunun sorumluluğunu gerektirdiğini, tasfiye memurunun iddia edilen eksik işlemlerini müvekkili sicil müdürlüğünün tespit etmesinin mümkün olmadığını, mahkemenin davanın esasıyla ilgili vereceği karara müvekkilinin uyacağını, ancak sicil müdürlüğünün dava açılmasına sebep olacak herhangi bir işlem yapmadığını, yasal hasım konumunda bulunan müvekkilinin yargılama masraflarından sorumlu tutulamayacağını belirterek, müvekkili yönünden açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı tasfiye memuruna dava dilekçesiyle tensip tutanağı tebliğ edilmiş cevap dilekçesi ibraz edilmemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; \"...davacı kurumun ihyası istenilen şirket adına Bakırköy 2.İş Mahkemesi'nin 2012/699 Esas sayılı dosyada ki işlemlere münhasır olmak üzere huzurdaki davanın açıldığı, şirketin 04/11/2010 tarihinde tasfiye sonu itibariyle ticaret sicil kaydının TTK.nın 547.maddesi uyarınca sicilden re'sen terkin işleminin yapıldığı, şirketin ihya edilmesinde davacının hukuki yararının bulunduğu kabul edilmiştir. TTK.nın geçici TTK 547.maddesine dayalı ihya davasında ticaret sicil müdürlüğünün davalı olarak yer alması gerekli ve yeterlidir. İhyası istenilen şirketin davalı gösterilmesine gerek yoktur. İhyası istenilen şirket davanın açıldığı tarihten önce sicilden resen terkin edilmiştir. Terkin olan şirketin taraf ehliyeti bulunmamaktadır. Bu nedenlerle ihyası istenilen ... sicil nolu ... San.Tic.Ltd.Şti hakkında açılan davanın bu davalının pasif husumeti bulunmadığından pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir. Tüm bu nedenlerle...\" gerekçesiyle davanın kabulüne; İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarası ile kayıtlı iken tasfiye sonu nedeniyle sicilden terkin olan Tasfiye Halinde ... San.tic.Ltd.Şti.'nin TTK 547. maddesi gereğince Bakırköy 2.İş Mahkemesinin 2012/699 Esas sayılı dosyasındaki işlemlerine münhasır olarak ek tasfiye işlemleri sonuçlandırılıncaya kadar yeniden tesciline, TTK 547. maddesi gereğince ek tasfiye işlemlerinin yapılması için son tasfiye memuru olarak ...'nin atanmasına, tasfiye memuruna takdiren ücret tayinine mahal olmadığına, davalı şirket yönünden pasif husumet yokluğundan davanın reddine, karar kesinleştiğinde keyfiyetin ticaret sicilde tescil ve ilanına, ilan ve müzekkere masraflarının davacı tarafça karşılanmasına, davalı İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü yasal hasım olup davanın açılmasına sebep olmadığından yargılama giderinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasına, karar kesinleştiğinde keyfiyetin ticaret sicilde tescil ve ilanına, ilan ve müzekkere masraflarının davacı tarafça karşılanmasına karar verilmiştir. Mahkemece, 04.11.2019 tarihli ek karar ile; \"...Bakırköy 2.İş Mahkemesinin 2012/699 Esas sayılı yazısında Mahkememizin 2018/1284 Esas, 2019/683 karar sayılı kararıyla atanan tasfiye memuru ...'nin 16/06/2015 tarihinde vefat ettiği bildirilmiştir. Şirketin sicil kayıtlarının incelenmesinde ...'nin şirket ortağı olduğu tespit edilmiştir. Yapılan araştırma ve değerlendirilme sonucunda; 13/06/2019 tarihinde mahkememizce TTK 547.maddesi uyarınca ihyasına karar verilen İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünde ... sicil numarası ile kayıtlı iken sicilden re'sen terkin edilen Tasfiye Halinde ... Ambalaj San.tic.ltd.şti.'ne tasfiye memuru olarak ...'nin atanmasına, tasfiye memuruna takdiren ücret tayinine mahal olmadığına...\" gerekçesiyle, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünde ... sicil numarası ile kayıtlı iken sicilden re'sen terkin edilen Tasfiye Halinde ... San.tic.ltd. Şirketi'ne tasfiye memuru olarak ...'nin atanmasına, tasfiye memuruna takdiren ücret tayinine mahal olmadığına karar verilmiştir. Ek karar tebliğ edilmiştir. Ancak ek karara dair istinaf kanun yoluna başvuru gerçekleştirilmemiştir. Mahkemenin 13.06.2019 tarihli kararına karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Müvekkili lehine yargılama gideri ile vekalet ücreti hükmolunmamasının haksız ve usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, 13.06.2019 tarihli kararın kaldırılıp vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Dava, TTK'nın 547. maddesi gereğince, tasfiye sonucu sicil kaydı terkin edilen şirketin sicil kaydının, ek tasfiye işlemlerinin yerine getirilmesi için ihyası talebine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Dosya kapsamından, Tasfiye ...San.ve Tic. Ltd. Şirketi'nin 05.06.2009 tarihinde tasfiyeye girdiği, tasfiyeye kararının 30.06.2009 tarihinde tescil edildiği, şirketin tasfiyesinin sona ererek 04.11.2010 tarihinde tescil edilip sicil kaydının terkin olunduğu, davacı tarafça Bakırköy 2. İş Mahkemesinin 2012/699 Esas sayılı dosyasında rücuen tazminat davası açıldığı, açılan davada şirketin ihyası için davacı tarafa süre verildiği, davacının iş bu davayı açmış olduğu, şirketin yetkilisinin ... olduğu, diğer ortağının ise ... olduğu anlaşılmıştır. İlk derece mahkemesince davanın kabulü ile iş mahkemesi dosyası ile sınırlı olmak üzere TTK'nın 547. maddesi gereğince şirketin yeniden tesciline, son tasfiye memurunun tasfiye memuru olarak atanmasına, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün yasal hasım olması nedeniyle yargılama giderinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasına, davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına dair karar verilmiştir. Karar sonrasında iş mahkemesinin yazısı ile tasfiye memuru ...'nin 16.06.2015 tarihinde yani karar tarihinden önce vefat etmiş olmasının anlaşılması neticesinde mahkeme tarafından 04.11.2019 tarihli ek karar ile şirketin diğer ortağı Sevcihan Bilici'nin tasfiye memuru olarak atanmasına ve ek kararın gerekçeli kararın eki sayılmasına dair hüküm tesis edilmiştir. Dava dilekçesinde davacı vekili tarafından tasfiye memuru açıkça gösterilmiştir. TTK'nın 547. maddesi, ek tasfiye başlığı altında: \"Tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklılar, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden, bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar, şirketin yeniden tescilini isteyebilirler. Mahkeme istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse, şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve bu işlemlerini yapmaları için son tasfiye memurlarını veya yeni bir veya birkaç kişiyi tasfiye memuru olarak atayarak tescil ve ilan ettirir\" düzenlemesini içermektedir. Ek tasfiyeye, tasfiye işlemlerinin tamamlanarak şirketin sicilden silinmesinden sonra, başkaca tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğunun anlaşılması hâlinde başvurulmaktadır. TTK'nın 547. maddesinin gerekçesinde, ek tasfiyenin geçici bir durum olduğu ve yeni bir hukuki durum oluşturmadığı, yani şirketin kalıcı bir şekilde ihyasının söz konusu olmadığı belirtilmektedir. Ek tasfiye ile daha önceki tasfiye zamanında ihmal edilmiş bulunan bazı işlemlerin yapılması ya da sonradan ortaya çıkmış bazı hukuki durumların halledilmesine yönelik tedbirlerin alınması söz konusu olmaktadır. İhya davasının TTK'nın 547. maddesi uyarınca talep edilmesi hâlinde şirketin tasfiye işlemlerini yapmış olan tasfiye memur ya da memurları ile birlikte bağlı bulunulan ticaret sicil müdürlüğünün davalı olarak gösterilmesi gerekmektedir. Ticaret sicili müdürlükleri ihya davalarında yasal hasım konumunda olduğundan, sicilden terkin işlemlerini yasa ve tüzük hükümlerine uygun yapmış olan sicil müdürlüğü yargılama giderlerinden sorumlu tutulamaz. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2005/13309 E.2007/837 K. sayılı emsal nitelikli kararında da Ticaret Sicili Müdürlüğünün yasal hasım olması nedeniyle yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilmiştir. Yargıtay 11.Hukuk Dairesi' nin 2016 / 2926 Esas 2016 / 3585 Karar ve 04.04.2016 tarihli kararı da bu doğrultudadır. Davalı Ticaret Sicil Memurluğu bu davada yasal hasım olduğundan, yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamaz. Ancak davalı tasfiye memurları yargılama giderlerinden sorumludur. Mahkemece, davalı İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün yasal hasım olması nedeniyle yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamış olması isabetlidir. Ancak açıklanan gerekçelere istinaden yargılama giderlerinden tasfiye memurunun sorumlu tutulmayarak yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılması usul ve yasaya uygun görülmemiştir. Mahkemece ek kararla atanan tasfiye memuru şirketin ortaklarından olup, yargılama giderlerini tasfiye giderlerine ekleyebilir. Bu nedenlerle, davalı tasfiye memuru bakımından istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesini istinafa konu kararının yargılama giderleri yönünden düzeltilmesine karar vermek gerekmiştir. Karar düzeltildiğinden, ilk derece mahkemesinin ek kararının da kaldırılması ve yeni tasfiye memurunun da aynı karar içinde atanması uygun görülmüştür. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesini istinafa konu kararının ve 04.11.2019 tarihli ek kararının kaldırılmasına, davanın esası hakkında yeniden karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; HMK'nın 353/1.b.2 hükmü uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu asıl kararının ve 04.11.2019 tarihli ek kararının kaldırılmasına, davanın esası hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine, bu doğrultuda; 1-Davalı olarak gösterilen ... SAN TİC LTD. ŞTİ.'nin taraf ehliyeti bulunmadığından, bu davalı aleyhindeki davanın HMK'nın 114/1.d ve 115/2 maddeleri uyarınca usulden reddine, 2-Diğer davalılar aleyhindeki davanın TTK'nın 547. maddesi gereğince kabulü ile İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün 574809/0 sicil numarasında kayıtlı iken tasfiye sonucunda sicilden terkin olan Tasfiye Halinde ...San.Tic. Ltd.şti.'nin sicil kaydının, Bakırköy 2. İş Mahkemesinin 2012/699 Esas sayılı davasının görülmesi ve icrasıyla ilgili işlemlerle sınırlı olarak ihyasına, 3-TTK'nın 547. maddesi gereğince, ek tasfiye işlemlerinin yapılması için Sevcihan Bilici'nin tasfiye memuru olarak atanmasına, tasfiye memuru şirket ortağı olduğundan takdiren ücret tayinine yer olmadığına, 4-Karar kesinleştiğinde keyfiyetin ticaret sicilde tescil ve ilanına, ilan ve müzekkere masraflarının davacı tarafça karşılanmasına,5- Harçlar tarifesi uyarınca alınması gerekli 615,40 TL maktu ve karar ilam harcın davalı tasfiye memurundan tahsili ile Hazineye irad kaydına, 6-Davalı İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü yasal hasım olup davanın açılmasına sebep olmadığından yargılama giderinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasına, 7-Davacı tarafından yapılan toplam 271,20 TL yargılama giderlerinin tasfiye memurundan alınarak davacıya tarafa verilmesine, 8-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 30.000,00 TL maktu vekalet ücretinin tasfiye memurundan alınarak davacı tarafa verilmesine, 9-Davalı tasfiye memuru tarafından karşılanacak tüm yargılama giderlerinin tasfiye giderlerine eklenmesine, 10-Kullanılmayan gider ve delil avanslarının HMK'nın 333. maddesi gereğince, kararın kesinleşmesinden sonra, yatıranlara iadesine, 11-İstinaf aşamasındaki harç ve yargılama giderleri yönünden: a-Davacı harçtan muaf olduğundan, harç alınmasına yer olmadığına,b-Davacı tarafından yapılan 65,00 TL kanun yolu giderinin tasfiye memurundan alınarak davacıya verilmesine,12-Gerekçeli kararın Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara tebliğine, 13-Karar kesinleştikten sonra dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi. 22.05.2025