T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2025/229 Esas
KARAR NO\t:2025/558
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:16/08/2024
KARAR TARİHİ:29/07/2025
Mahkememizin yukarıda esas numarası yazılı dosyasının mahkememizde yapılan
yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 14/10/2022 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile müvekkilinin sevk ve idaresinde bulunan elektrikli motosiklet arasında gerçekleşen kaza sonucu çift taraflı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı araç sürücüsü olan ...'nın kazanın meydana geldiği esnada 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 57/1-b-4 maddesini ihlal ederek kusurlu olduğunun kaza tespit tutanağıylada sabit olduğunu, meydana gelen kazada müvekkili ...'ın ağır yaralanarak ... Eğitim ve Araştırma Hastanesinde tedavi altına alındığını açıklanan nedenlerle sürekli sakatlık tazminat bedeli için 500,00-TL olmak üzere şimdilik toplam 500,00 TL Maddi Tazminat bedelinin kaza tarihi itibariyle davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dosyanın görevli ve yetkili İstanbul (Çağlayan) Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine, öncelikle ZMSS Genel Şartları'na göre usulune uygun bir başvuru yapılmamış olması nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine, aksi kanaat halinde ise ispatlanamayan davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; tazminat davasıdır.
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Karar sayılı, 28/01/2025 tarihli yetkisizlik kararı ile mahkememize tevzi edilen dava dosyasının mahkememizin 2025/229 Esasına kaydı yapılmıştır.
6100 sayılı HMK'nın 114/1-ğ 115. maddeleri gereğince yabancılık teminatı kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olmakla mahkememizce davanın her aşamasında resen nazara alınması gerektiğinden dava dosyası öncelikle bu noktalarda incelenmiştir.
6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 88. maddesinde, uluslararası koruma statüsü sahibi kişiler, karşılıklılık şartından muaf tutulmuştur. Aynı Kanun'un 61, 62 ve 63. maddelerindeki hükümler dikkate alındığında, uluslararası koruma çeşitlerinin \"mülteci\", \"şartlı mülteci\" ve \"ikincil koruma\" statüleri olarak tanımlandığı görülmektedir.
Davacının Suriye uyruklu yabancı şahıs olduğu dikkate alınarak mahkememizin emsal dosyalarında ilgili yazışmalar yapılmış ve davacının teminattan muaf olmadığı anlaşılmıştır. Mahkememizce yabancılık teminatının yatırılması için davacıya 10/04/2025 tarihli tensip 12 no'lu ara kararı ile kesin süre verildiği ancak davacının ilgili teminatı yatırmadığı görülmüştür. Gerek 6458 sayılı Kanun'da gerekse Geçici Koruma Yönetmeliği'nde, geçici koruma sağlananların teminat gösterme yükümlülüğünden ya da karşılıklılık şartından muaf olduklarına dair bir düzenleme yoktur. Mahkememizce İl Göç İdaresi Başkanlığına müzekkere yazılmış ve davacının geçici koruma statüsünde olduğu şeklinde cevap verilmiş dolayısıyla davacının \"mülteci\" statüsünde olmadığı anlaşılmıştır. Yani davacının \"şartlı mülteci\" veya \"ikinci koruma\" statüsünde olmadığı, 6458 sayılı Kanun'un 88. maddesinin uygulanmasının da mümkün olmadığı ve davacının teminattan muaf olmadığı tespit edilmiştir.
Açıklanan nedenlerle geçici koruma sağlananlar, teminat gösterme yükümlülüğünden ve karşılıklılık şartından muaf olmadığından davacı tarafından açılan davanın HMK 84, 85, 87 maddeleri ve HMK 114/1-ğ uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiştir. ( Emsal İlam: İstanbul BAM 22. Hukuk Dairesi'nin 2022/2188 Esas, 2023/2422 Karar, ... BAM 3. Hukuk Dairesi'nin 2023/1305 Esas, 2024/1062 Karar nolu ilamı)
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan davanın HMK 84, 85, 87 maddeleri ve HMK 114/1-ğ uyarınca DAVA ŞARTI YOKLUĞU NEDENİYLE USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gerekli 615,40 TL harçtan davacı tarafça yatırılan peşin harç 427,60 TL'nin mahsubu ile arda kalan 187,80 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Taraflarca kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
6-Davalı kendini vekille temsil etmiş olmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereği hesaplanan 500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Yargılama giderlerinden sayılan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair, tarafların yokluğunda verilen karara ilişkin gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/07/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır