T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2023/363
KARAR NO\t: 2025/980
DAVANIN KONUSU\t: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/07/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Tarafların İddia ve Savunmaları:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; İstanbul 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile müvekkil aleyhine açılan davada 04.05.2020 keşide tarihli 37.500 TL bedelli 0092460 seri numaralı çek üzerindeki imzanın müvekkile ait olmaması ve ayrıca davalıya müvekkilimin herhangi bir borcunun bulunmaması sebebiyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini, öncelikle teminatsız olarak veya müvekkilinin ekonomik imkanlarının yetersiz olması sebeplerinden ötürü uygun görülecek bir miktarla icra takibinin durdurulması için ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne, müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile İstanbul 5. İcra müdürlüğünün 2020/10122 esas sayılı icra takibinin iptaline ve kötü niyetli ve ağır kusurlu olunması sebebiyle de davalı tarafın dava konusu alacağın %20' sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, davanın orak ...ıda san. ve tic. ltd. şti. ne ihbar edilerek katılmasının sağlanmasına, iik m. 170/3 c.3 uyarınca davacı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, takip konusu alacağın %10'u oranında para cezasına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı ile;
\"Açılan davanın kabulüne,
Davacının İstanbul 5. İcra Dairesinin ...E.sayılı dosyasından dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine,
Kötü Niyet Tazminat Talebinin Reddine,\" karar verilmiştir.
İleri Sürülen İstinaf Sebepleri:
Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi incelemesinin belge asılları üzerinde değil, belge fotokopileri üzerinde yapıldığını, eksik inceleme neticesinde rapor oluşturulmuşken yerel mahkeme tarafından ek rapor alınmadığını ve bu rapora göre karar verdiğini, imza inkarı hususunun açıklığa kavuşabilmesi için mahkemenin kararıyla yapılabilecek imza incelemesinin belirli şartları sağlayacak şekilde yapılması gerekeceğini, rapora itiraz ettiklerini ancak mahkemece ek rapor alınmasına karar verilmediğini, dava konusu çekin keşide tarihleri esas alınarak iş bu tarihlerden önceki dönemlere ait mukayese belgelerin asıllarının toplanması ve bu belgelerin bilirkişi tarafından yapılacak incelemede nazara alınması gerektiğini, bu hususun Yargıtay kararlarıyla da sübut olduğunu, dava konusu çekin 04.05.2020 keşide tarihi esas alınarak işbu tarihten önceki döneme ait mukayese belgelerin asıllarının toplanması, özellikle dava konusu çekin ... çeki olması sebebiyle Vakıfbank'ta bulunan dava konusu çekin keşide tarihinden önce ödenen çeklere ilişkin mukayeseli belgelerin celbedilerek bilirkişi tarafından yapılacak incelemede nazara alınması gerektiğini, tüm bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Gerekçe ve Sonuç:
HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;
Dava , İ.İ.K'nun 72. Maddesine dayalı borçlu olunmadığının tespiti ve istirdat talebine ilişkindir.\t
Davacı vekili; müvekkili aleyhine İstanbul 5. İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibine dayanak 04.05.2020 keşide tarihli, 37.500 TL bedelli, 0092460 seri numaralı çekteki imzanın müvekkile ait olmadığını ve davalıya herhangi bir borcu bulunmadığını ileri sürerek, müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile dava konusu alacağın en az %20’si oranında tazminata hükmedilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.İstanbul 5. İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında , davalı tarafından davacı ve diğer borçlular aleyhine ...Bankası Diclekent/Diyarbakır Şubesine ait, keşidecisi ...Danışmanlık İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. , lehtarı ... İnşaat.. Ltd. Şti., olan , 04/05/2020 keşide tarihli, 37.500 TL bedelli, 0092460 seri numaralı çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile talep başlatıldığı, çekin arka yüzünde lehtar tarafından davalıya ciro edildiği ibrazında keşideci imzasını taşımadığı belirtilerek işlenm yapılmadığına dair şerh verildiği görülmektedir.
Ticaret Sicili kayıtlarına göre, çek keşidecisi davacı şirketin temsilcisinin ... olduğu anlaşılmıştır.
ATK Fizik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 17/10/2022 tarihli raporda; \" İnceleme konusu çekte atılı keşideci imzası ve \"beş yüz\" ibaresinin altında mevcut düzeltme imzası ile ...nın mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'nın eli ürünü olmadığı\" kanaatine varıldığı bildirilmiştir. İmza incelemesine esas olmak üzere ibraz edilen mukayese belgelerinin çoğunlukla fotokopi belgelerden oluştuğu görülüyorsa da, şirket yetkilisine ait istiktab tutanakları ve borçluya ait olduğu muhakkak olan karşılaştırmaya elverişli imzalarını taşıyan; 08.09.2014 tarihli , 27.08.2019 tarihli ve bila tarihli banka belge asıllarının da mukayeseye esas alınması suretiyle ve yeterli teknik optik aletler ve o incelemenin gerektirdiği diğer cihazlar kullanılarak, grafolojik ve grafometrik yöntemlerle usulüne uygun yapıldığı , raporun denetime elverişli ve yeterli olduğu , hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.Menfi tespit davasında borçlu borcun varlığını inkar ediyorsa, kural olarak, hukukî ilişkinin varlığını ispat yükü davalı/alacaklıdadır ve alacaklı hukukî ilişkinin ( borcun ) varlığını kanıtlamak durumundadır. Senetteki imzanın borçluya ait olduğunun ispat külfeti senet elinde olup, takibe başlayan ve imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklıya aittir. (HGK 26/04/2006 tarih, 2006/12-259 E., 2006/231 K. sayılı kararı) .
Dosya kapsamına göre; dava, imza inkarına dayalı olarak açılmış, nitekim imza incelemesi yapılmıştır. Dava konusu ... Bankası Diclekent/Diyarbakır Şubesine ait, keşidecisi ... Özel Eğitim Danışmanlık İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti., lehtarı ... İnşaat.. Ltd. Şti., olan , 04/05/2020 keşide tarihli, 37.500 TL bedelli, 0092460 seri numaralı çekin keşidecisi olan davacı şirket yetkilisi adına atılmış olan imzanın davacı şirketin yetkilisi olan kişinin eli ürün olmadığının bilirkişi raporu ile tespit edildiği, aynı şekilde ibrazında keşideci imzasının tutmaması nedeniyle banka tarafından işlem yapılmadığı bu durumda çekin keşideci tarafından tanzim edilmemiş olması nedeniyle sahte çek olduğu, sahtecilik iddiası herkese karşı ileri sürülebilen mutlak defilerden olup çek hamillerinin iyiniyetli olup olmamaları hukuki sonucu değiştirmeyeceğinden, menfi tespit talebinin kabulüne karar verilmesi yerindedir.
Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/12/2022 tarih ve 2021/563 E., 2022/836 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.561,62 TL nispi istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 640,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.921,22 TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,
6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine,
6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 03/07/2025