T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
KARAR TARİHİ : 30/06/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ: 18/07/2023
DAVANIN KONUSU: Kooperatif Üyeliğinin Tespiti
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 30/06/2025
İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili; müvekkili ile davalı ... arasında Antalya 6. Noterliği'nin 08.08.2001 tarih...yevmiye sayılı Kooperatif Üyelik Hakkı Devir Sözleşmesiyle ...'nın ... üyelik hak ve hissesinin tamamının müvekkiline devredildiğini, davalı ...'nın davalı kooperatifteki üyeliğinden kaynaklı olarak ... ili, ...İlçesi, ...Ada... parselde kain... Blok .... Kat ...nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmazın hak ve alacaklarının müvekkili tarafından bu sözleşme ile alındığını, müvekkilinin bu devir işlemine istinaden davalı ...'ya devir esnasında 500.000.000,00 Eski TL ile ödeme yaptığını, müvekkili ile davalı ... arasında imzalanan üyelik hakkı devir sözleşmesinin kooperatife bildirildiğini, davalı kooperatif ile müvekkili adına vekaleten işlem yapan ... arasında akdedilen taahhüde istinaden müvekkilinin bahsi geçen bağımsız bölümü devraldığını, daha önceden ve devirden sonra oluşacak borçlardan kooperatifin sorumlu olacağının, müvekkilinin hiçbir ücret ödemeyeceği ve bağımsız bölümün ahtahtar teslim müvekkiline tahsis edileceğinin taraflarca kararlaştırıldığını, 08.08.2001 tarihinde davalı kooperatifin yönetim kurulu tarafından müvekkili ile ... arasındaki üyelik hakkı devir işleminin kabul edildiğini,.,.. Ada ... Blok .... Kat ... nolu bağımsız bölüme ait üyelik hak ve vecibelerinin müvekkiline ait olacağının kabul edildiğini, bu durumun karar defterine işlendiğini, müvekkilinin kooperatif üyeliğini kazandıktan sonra üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirmesine rağmen adına bir tahsis işlemi yapılmadığını, Antalya 22. Noterliği'nin 23.11.2020 tarih ...yevmiye sayılı ihtarnamesi ile dava konusu taşınmazın müvekkili adına tahsis ve tescilinin sağlanmasını, tescilin sağlanamaması durumunda ise ortaklık ve taşınmaz için ödenen bedellerin iadesini talep ettiğini, ancak davalı kooperatiften bir cevap alınamadığını, müvekkilinin üzerine düşen ve kendisine bildirilen yükümlülükleri yerine getirmesine rağmen adına bir konut tahsis edilmemesi nedeniyle mağduriyetine sebep olunduğunu beyanla müvekkil ...'un kooperatif üyeliğinin tespitine, davalılar adına kayıtlı olması halinde tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline, tapu iptali ve tescil talebinin kabul görmemesi halinde müvekkilinin üyelik devir sözleşmesinde ...'ya ödemiş olduğu bedelin ve davalı kooperatife üyelik sebebiyle ödemiş olduğu tutarın davalılardan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalılar tarafından davaya cevap verilmemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece; \"Davacı ... un... üyelerinden ... dan Antalya 6. Noterliğinin 08.08.2001 tarih ...yevmiye sayılı kooperatif üyelik hakkı devir sözleşmesiyle ...' nı.... kooperatifindeki üyelik hak ve hissesinin tamamını 500.000.000 TL (Eski TL) tutarla devir aldığı, devir bedelinin davacı tarafından peşin olarak ödendiği, ... 'a ... ada ...Blok .... Kat .... Nolu bağımsız bölüm üyelik hak ve vecibelerinin ... 'A ait olduğunun kararının Başkanb.... , 2 Başkan ... ve Muhasip üye ... tarafından imzalanarak karar bağlandığı,Kooperatife ait ortaklar listesi ve genel kurul toplantıya çağrı mektupları ve genel kurul hazirun cetvelinin incelenmesinde ... 'UN Kooperatife üyeliğinin yapılmadığı. Kooperatif üyesi olarak davacının devir aldığı ortak ... nın kooperatif üyesi olarak hazirun cetvellerinde ve ortak listelerinde görüldüğü anlaşılmakla davacının üye olduğunun tespitine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış, ancak söz konusu karar kesinleştikten sonra davacının tapu iptal tescil ve olmadığı takdirde ödenen bedelin iadesine ilişkin talebi bu dosyamızdan tefrik edilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.\" gerekçesiyle davanın kabulü ile davacı ...'un davalı... Kooperatifine üye olduğunun tespitine, davacının tapu iptal tescil ve olmadığı takdirde ödenen bedelin iadesine ilişkin talebinin tefriki ile ayrı bir esasa kaydedilmesine karar verilmiş ve Mahkemece 15/11/2023 tarihinde işbu kararın taraflarca istinaf edilmediğinden 10/10/2023 tarihi itibariyle kesinleştiğine dair kesinleşme şerhi düzenlenmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İlk Derece Mahkemesi'nce 18/07/2023 tarihinde verilen ve 10/10/2023 tarihinde kesinleşen karara karşı, dava dışı üçüncü kişi vekili tarafından 22/04/2025 tarihinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İstinaf eden üçüncü kişi vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi'nin müvekkilini davaya dahil etmeden, taraf teşkilini sağlamadan, işin esasına girerek karar vermesi neticesinde müvekkilinin üyelik, mülkiyet hakkının ve adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, İlk Derece Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek yapılacak olan istinaf incelemesi neticesinde Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...Esas sayılı dosyasındaki davanın kabulüne ilişkin hükmünün kaldırılmasına, taraf teşkilinin yasanın aradığı şekilde tamamlanması, delillerin toplanması ve toplanacak delillere göre Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dava dosyası ile işbu dosyanın birleştirimesi hususunun öncelikle değerlendirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dosyanın incelenmesinden; Mahkemece davacı ...'un davalı ...e üye olduğunun tespitine ilişkin istinaf incelemesine konu kararla birlikte, davacının tapu iptal tescil ve olmadığı takdirde ödenen bedelin iadesine ilişkin talebinin tefriki ile ayrı bir esasa kayıt edilmesine karar verildiği ve tefrik edilen dosyanın Mahkemenin... Esasına kaydedildiği ve yapılan yargılama sonucunda dosyanın Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, ilgili dosyanın halen derdest olduğu anlaşılmıştır.
Yine Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden yapılan incelemesinde; davanın işbu dava konusu ...'nın davalı kooperatifteki üyeliğinden kaynaklı olarak... ili, ....İlçesi, ...Ada....parselde kain....Blok....Kat... nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmazın devralındığı iddiasına dayalı olarak .... ve istinaf eden üçüncü kişi ... tarafından açılan kooperatif üyeliğinin tespiti ile tapu iptali ve tescil davası olduğu, ilgili davada Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 15/03/2022 tarih ve....Esas -...Karar sayılı ilamı üzerine yargılamaya devam olunduğu görülmüştür.
Davaya asli müdahalenin düzenlendiği HMK’nın 65 inci maddesine göre; bir yargılamanın konusu olan hak veya şey üzerinde kısmen ya da tamamen hak iddia eden üçüncü kişi, hüküm verilinceye kadar bu durumu ileri sürerek, yargılamanın taraflarına karşı aynı mahkemede dava açabilir. Asli müdahale davası ile asıl yargılama birlikte yürütülür ve karara bağlanır.
Kanun maddesinden açıkça anlaşılacağı üzere, asli müdahale davasında davacı, görülmekte olan ilk davanın konusu üzerinde kısmen veya tamamen hak iddiasında bulunan kişidir. Asli müdahale davası ilk davanın açıldığı mahkemede ve aynı dava dosyasında o davanın davacısı ile davalısına karşı açılan bağımsız bir dava çeşididir.
İstinaf eden üçüncü kişi ... vekili istinaf dilekçesi vermiş ve İlk Derece Mahkemesi'nce asli müdahil olarak UYAP sistemine kaydedilmek suretiyle dosya istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmiş ise de; İlk Derece Mahkemesince 18/07/2023 tarihinde verilen hüküm 10/10/2023 tarihinde kesinleşmiş olup, istinaf eden üçüncü kişi ... yargılama sırasında davaya asli müdahil olarak katılma talebinde bulunmamış ve müdahale harçlarını yatırmamıştır. Bu nedenle istinaf edenin davada taraf sıfatı bulunmadığı gibi hakkında verilen bir hüküm de bulunmamaktadır.
Bir davada hüküm, davanın tarafları arasında kurulur. Bu nedenle hükmü istinaf etme hakkı ancak davada taraf olan kişilere aittir.Taraflar dışındaki üçüncü kişiler istinaf yoluna başvuramaz. Kararda üçüncü kişilerin hakkını zedeleyen hükümler bulunsa bile onun bakımından kesin hüküm teşkil etmeyeceğinden bu kişilerce, verilen karar istinaf edilemez.
Bu durum karşısında; eldeki dosyada taraf sıfatı bulunmayan üçüncü kişi ...'ın istinaf hakkı bulunmadığından başvurusuyla ilgili karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-İstinaf eden üçüncü kişi ...'ın istinaf yoluna başvuru hakkı bulunmadığından istinaf talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-İstinaf eden üçüncü kişi ... tarafından yatırılan istinaf başvuru harcı ve peşin istinaf karar harcının istek halinde üçüncü kişiye İADESİNE,
3-İstinaf eden üçüncü kişi ... tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üçüncü kişi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
5-Kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde başvurulmak suretiyle Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 30/06/2025
...