T.C. DİYARBAKIR BAM 4. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/1437 - 2025/1269
T.C.
DİYARBAKIR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2025/1437
KARAR NO\t: 2025/1269
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 21/04/2025
NUMARASI\t\t: 2024/1543 Esas (Derdest)
DAVANIN KONUSU\t: Menfi Tespit (kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 19/06/2025
Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen ve yukarıda tarih ve numarası gösterilen ihtiyati tedbir talebinin reddine dair ara kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
A) DAVACILAR VEKİLİNİN İDDİASI VE İSTEMİ:
Davacılar vekili; davalı şirket tarafından müvekkiline ait .... tesisat nolu abonelik üzerinden kaçak elektrik kullanıldığından bahisle 184.819,00 TL bedelli fatura düzenlendiğini, kaçak elektrik kullanımına ilişkin hiçbir tespit yapılmaksızın düzenlenen faturanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığını ileri sürerek elektrik enerjisinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir talebinde bulunduklarını mahekemece değişik iş dosyası üzerinden ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verildiğini ancak davalının ihtiyati tedbir kararına itirazı üzerine esas davanın açıldığı mahkemece itirazın duruşmalı olarak değerlendirilmesi sonucu tedbirin kaldırıldığını belirterek,ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasının yerinde olmadığını belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılarak itirazın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
B) İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin ....sayılı kararı ile;Geçici Hukuki Koruma tedbirlerinden olan “ihtiyati tedbir” 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389-399. maddelerinde düzenlenmiştir. HMK’nun 389. maddesinde ihtiyati tedbirin şartları, 391. maddesinde ihtiyati tedbir kararının kapsam ve içeriği, 393. maddesinde ihtiyati tedbir kararının uygulanması, 394. maddesinde ihtiyati tedbir kararına itiraz ve uygulanacak usûle yer verilmiştir. HMK’nun 391/3. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir talebinin reddi kararına karşı ve HMK'nun 394/5. Maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararına itiraz hakkında verilen karar karşı kanun yoluna başvurma olanağı getirilmiştir.
HMK'nun \"İhtiyati Tedbirin Şartları\" kenar başlıklı 389. maddesinde “(1) Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.
(2) Birinci fıkra hükmü niteliğine uygun düştüğü ölçüde çekişmesiz yargı işlerinde de uygulanır.” hükmü yer almaktadır. Söz konusu maddede ihtiyati tedbirin şartları düzenlenmiş olup, meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkânsız hâle geleceği veya gecikmesinde sakınca bulunması yahut ciddi bir zararın ortaya çıkacağı endişesi bulunan hâller, ihtiyati tedbir sebebi ve şartı olarak kabul edilmiştir. Mahkemece, ihtiyati tedbir yargılamasının gerektirdiği inceleme ve ispat kuralları dikkate alınarak, yapılan incelemeden sonra, bu sakınca veya zararı ortadan kaldıracak tedbire karar verilmesi mümkün olacaktır. İhtiyati tedbirde asıl olan ihtiyati tedbire esas hakkın bulunması ve bir ihtiyati tedbir sebebinin ortaya çıkmasıdır.
HMK'nun ihtiyati tedbirle ilgili 390. maddesinin gerekçesinde geçici hukuki korumalarda ispat hususu üzerinde durulmuş, \"yaklaşık ispat\" kavramından bahsedilerek kabul edilmiştir. Yaklaşık ispat durumunda hâkim, o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. Yaklaşık ispatta tam ispat aranmamakla beraber basit bir iddia da yeterli kabul edilemez. Karşı tarafı riskle karşı karşıya bırakacak veya onun ticari hayatını ya da yaşantısını zora sokacak nitelikte verilecek tedbir kararının amacına uygun düşeceğinin kabulüne olanak bulunmamaktadır. Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.
HMK'nun 392. maddesine göre; ihtiyati tedbir talep eden, haksız çıktığı takdirde karşı tarafın ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları muhtemel zararlara karşılık teminat göstermek zorundadır.
Somut olayda, davacının akım uçlarını boşa alarak kaçak elektrik kullandığından bahisle düzenlenen 06.11.2024 tarihli kaçak elektrik tutanağına istinaden 184.819,00 TL bedelli kaçak tahakkuku yapıldığı, elde ki davada kaçak elektrik kullanımına dair davalı tarafça dosyaya video kaydı sunulduğu, sunulan video kayıtlarının kaçak elektrik tutanağındaki tespiti desteklediği anlaşılmakla, davalı vekili tarafından ihtiyati tedbirin sebeplerine yapılan itirazın kabulü ile mahkememizin... değişik iş sayılı dosyası üzerinden verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
C) İSTİNAF NEDENLERİ:
Ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket .....adresinde faaliyet yürüttüğünü, Müvekkil şirkete davalı kurum tarafından ....nolu tesisatı için 06.11.2023 tarih, Muta ...nolu 184.819,14TL bedelli fatura düzenlediğini, Kaçak kayıt dökümünde söz konusu faturanın kaçak elektrik kullanımı nedeniyle düzenlendiğini, müvekkil şirkete kaçak elektrik kullandığı iddiasıyla gönderilen fatura haksız ve hukuka aykırı olduğunu, Davalı kurum tarafından, soyut ve hiçbir gerekçeye dayanılmadan, gerçek dışı rakamlara dayanan kaçak cezası oluşturulduğunu, müvekkil şirket tarafından 46.204,75 TL teminat bedeli derhal ödenmiştir. Akabinde Mahkemece tedbirin uygulanması için davalı kuruma karar tebliğ edildiğini, Müvekkil şirket yetkilisi faturaya ait sms ve davalıdan kaçak kullanıma ilişkin bilgi edindikten sonra sonra iş yerine gelmiş ve işyerinde bulunan kameraları kontrol etmiştir. Bu kontrol sırasında davalı şirket çalışanlarının ekipmansız bir şekilde gelerek o bölgede işyerlerine ait forklifti kullanmak suretiyle kaçak tespiti yapıldığı iddia edilen trafoya çıktığı, bir süre uğraştıktan sonra cebinden çıkarttığı alet ile uğraşmaya devam ettiği sonrasında da forkliftten indiği görüntüler olduğunu tespit ettiğini, Davalı Dedaş tarafından tedbir kararına yasal süresi içinde itiraz edildiğini, Müvekkil şirket işletmiş olduğu fabrikada kaçak elektrik kullanmadığını, Yargılama süresi dikkate alındığında müvekkil şirketin bu süre boyunca elektrik enerjisini kullanamaması ileride telafisi imkansız zararların doğmasına neden olacağını, İş yerinde hayvancılık sektöründe kullanılan ilaç üretimi yapılmakta olup ve üretimini yaptığı ilaçları bir çok ülkeye ihraç etmekte, iş yerinde üretilen ilaç ham maddelerinin korunması, üretim süreci ve üretilen ilaçların nakledilmesine kadar geçen sürede elektrik enerjisine ihtiyaç duyulduğunu, Ekte sunulan Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin ..... tarihli davalı kurumun istinaf talebinin reddine dair karar ile Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin .... tarihli ihtiyati tedbir talebinin devamına dair kararları dava konusu ihtiyati tedbir talebinin haklılığını ortaya koyması açısından benzer nitelikte olduğunu belirterek Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin ...D.İ sayılı dosyasında verilen elektrik enerjisinin kesilmemesine dair ihtiyati tedbir kararının, Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin ....E sayılı dosyasında ara karar ile kaldırılması yönündeki kararının istinaf incelemesi ile ortadan kaldırılarak ihtiyati tedbir kararının devamına, vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
D) DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
Davacının istinafı,ihtiyati tedbir kararının kaldırılması kararının kaldırılması istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi, Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, istinaf kanun yoluna başvuran tarafın sıfatı gözetilerek, kamu düzenine aykırılık teşkil eden ve bu nedenle resen gözetilmesi gereken hususlar değerlendirilerek yapılmıştır.
HMK'nin \"İhtiyati Tedbirin Şartları\" kenar başlıklı 389. Maddesinde ihtiyati tedbirin şartları düzenlenmiş olup, meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkânsız hâle geleceği veya gecikmesinde sakınca bulunması yahut ciddi bir zararın ortaya çıkacağı endişesi bulunan hâller, ihtiyati tedbir sebebi ve şartı olarak kabul edilmiştir. İhtiyati tedbirde asıl olan ihtiyati tedbire esas hakkın bulunması ve bir ihtiyati tedbir sebebinin ortaya çıkmasıdır.
HMK'nin ihtiyati tedbirle ilgili 390. maddesinin gerekçesinde geçici hukuki korumalarda ispat hususu üzerinde durulmuş, \"yaklaşık ispat\" kavramından bahsedilmiştir. Yaklaşık ispat durumunda hâkim, o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. Yaklaşık ispatta tam ispat aranmamakla beraber basit bir iddia da yeterli kabul edilemez.
HMK'nın 394/2. maddesinde de ihtiyati tedbirin uygulanması sırasında karşı taraf hazır bulunuyorsa, tedbirin uygulanmasından itibaren; hazır bulunmuyorsa tedbirin uygulanmasına ilişkin tutanağın tebliğinden itibaren bir hafta içinde, ihtiyati tedbirin şartlarına, mahkemenin yetkisine ve teminata ilişkin olarak, kararı veren mahkemeye itiraz edebileceği düzenlenmiş olup tedbirin uygulanmasına ilişkin kararın tebliğine dosya içerisinde rastlanılmaması nedeniyle tedbire itirazın süresinde yapıldığı anlaşılmıştır.
Somut olayda; dava konusu faturanın dayanağı olarak dosyaya sunulan ve davacı hakkında kaçak kulanımda bulunduğundan bahisle düzenlenen 06/11/2024 tarihli Kaçak/Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağında özetle ; \"..abonenin ölçü devresi demir direk üstü panoda olduğu yapılan kontrolde s ve t fazlarına bağlı olan akım trafo s1 uçlarını boşa alarak sayacın sayacın 3/2 oranında eksi tüketim yaptığı tespit edildi bağlantılar düzeltilerek kaçak iptali sağlandı video ekte sunuldu ...\" denilmek suretiyle kaçak /usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı tutulduğu görülmüştür.
Tüm bu açıklamalar ışığında, dosya kapsamından yapılan tahakkukların haksız olduğuna ilişkin, mevcut delil durumu itibarıyla davacı tarafın yaklaşık ispat yükümlülüğünü yerine getiremediği, HMK'nin 389/1. maddesindeki şartlarının somut olayda oluşmadığı anlaşılmakla mahkemece tedbirin kaldırılmasına karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.
Bu itibarla, davacı vekilinin inceleme konusu ilk derece mahkemesi ara kararına yönelik istinaf başvurusunun HMK'nin 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/(1)-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davacıdan istinaf karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf kanun yoluna başvuranlar üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nin 333.maddesi uyarınca ilgililerine iadesine,
6-Temyizi kabil olmayan bu kararın, ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkarılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nin 362/1-f maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 19/06/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.