T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/1330 - 2025/1489
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2025/1330
KARAR NO\t: 2025/1489
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
BAŞKAN \t\t
ÜYE \t\t:
ÜYE \t\t:
KATİP\t\t
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 12/09/2024
NUMARASI\t\t: 2022/525 E. - 2024/546 K.
DAVACI\t:
VEKİLLERİ\t:
DAVALI\t:
VEKİLİ\t
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
\tTaraflar arasında görülen davada Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 12/09/2024 tarih ve 2022/525 E. - 2024/546 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ\t: Davacı vekili, taraflar arasında 19/08/2015 tarihli “... ve ... Teşkilatı A.Ş. Mal ve Hizmet Alımına İlişkin Esas ve Usullere Göre Yapılacak Olan 8. Kısım Kayresi Bölgesi Şehirler Arası ... Taşıttırılması Hizmet Alımına Ait Sözleşme” akdedildiğini, davacı şirketin 3065 sayılı KDV Kanununun 9. maddesi ve KDV Genel Uygulama Tebliğinin (I/C.2.1.3.2.5.) bölümü uyarınca, söz konusu sözleşmelere istinaden davalı şirkete yaptığı ödemelerden KDV tutarının 9/10’unu sorumlu sıfatıyla tevkif edip kendi vergi dairesine ödenmesi gerekmekle birlikte KDV tutarının tamamını davalı şirkete ödediğini, akabinde ise KDV mevzuatından kaynaklanan zorunlulukların gereği olarak 9/10 oranındaki tevkif KDVnin, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 371. maddesi hükümlerine göre pişmanlıkla vergi dairesine beyan ederek ödemek durumunda kalındığını, 25/2/2021 tarihli ve 5918 ve 6060 sayılı yazılarıyla davalı şirket adına vergi dairesine yatırılan toplam 855.729,20 TL’nin iade edilmesinin davalı taraftan talep edildiğini, ancak davalı şirketçe haksız şekilde elinde bulundurduğu söz konusu tutarların iade edilmediğini, davalı tarafından katlanılması gereken vergi yükünün hak ediş ödemelerinde davalı şirkete KDV’nin tevkifat yapılmaksızın tam ve peşin ödenmiş olması sebebiyle davacı üzerinde kaldığını, bu nedenle, davalı şirketin sebepsiz zenginleştiğini, davalı tarafın açıkça kötüniyetli olduğunu ileri sürerek, 855.729,20-TL'nin 17.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari (avans) faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Şirket vekili, müvekkili ile imzalanan sözleşmeler incelendiğinde iş gücü temininin söz konusu olmadığını, sözleşme konusu işleri nedeniyle kesilen faturaların KDV tevkifatına tabi bulunmadığını, müvekkili şirketin davacının talimatlarına uygun davranmış olması sebebiyle kusurlandırılamayacağını, emsal yargı kararlarınında mevcut olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece Ankara 2. Vergi Mahkemesinin 2022/1948 E.- 2023/331 K. sayılı dosyasında, taraflar arasında 19.08.2015 tarihinde imzalanan sözleşme kapsamında davacı tarafından üstlenilen işin niteliğinin işgücü temini olduğundan bahisle sorumlu sıfatıyla verilen 2 no'lu beyannamelerde 03/11/2020 tarihinde yapılan düzeltme üzerine tahakkuk ettirilen toplam 904.700,82TL KDV ve pişmanlık zammının terkini istemiyle yapılan düzeltme ve şikayet başvurusunun zımmen reddine ilişkin işlemde hukuka uygunluk görülmediğine ilişkin karar verildiği, davacının bağlı olduğu Kızılbey Vergi Dairesinin 05/04/2024 tarihli cevabi yazısında, Ankara 2. Vergi Mahkemesinin 16/03/2023 tarih 2022/1948 E. sayılı kararında 894.028,66-TL KDV ve 785.469,03TL pişmanlık zammının ret ve iadesinin ... A.Ş.'ne yapıldığının bildirildiği, dava açıldıktan sonra Ankara 2. Vergi Mahkemesinin 2022/1948 E.- 2023/331 K. sayılı kararına istinaden davacı ... tarafından vergi dairesine yapılan toplam 894.028,66 TL KDV tevkifatı ile 785.469,03 TL pişmanlık zammı ödemesinin davacı ...'ye iade edildiği, iade edilen bu bedel içinde dava konusu edilen 9/10 oranında KDV tevkifatının da bulunduğu anlaşıldığından, konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer oladığına karar vermek gerektiği, HMK 331/1. maddesi gereğince yapılan değerlendirmede, taraflar arasında imzalanan sözleşmeler gereğince davalı şirket tarafından üstlenilen işin iş gücü temin niteliğinde olduğu, yapılan 9/10 oranındaki Katma Değer Vergisi Tevkifatında hukuka uygun olmadığı anlaşıldığından, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakıldığı gerekçesiyle dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davacı şirketin 3065 sayılı KDV Kanununun 9. maddesi ve KDV Genel Uygulama Tebliğinin (I/C.2.1.3.2.5.) bölümü uyarınca, söz konusu sözleşmelere istinaden davalı şirkete yaptığı ödemelerden KDV tutarının 9/10’unu sorumlu sıfatıyla tevkif edip kendi vergi dairesine ödenmesi gerekmekle birlikte KDV tutarının tamamını davalı şirkete ödediğini, akabinde ise KDV mevzuatından kaynaklanan zorunlulukların gereği olarak 9/10 oranındaki tevkif KDVnin, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 371. maddesi hükümlerine göre pişmanlıkla vergi dairesine beyan ederek ödemek durumunda kalındığını, 25/2/2021 tarihli ve 5918 ve 6060 sayılı yazılarıyla davalı şirket adına vergi dairesine yatırılan toplam 855.729,20 TL’nin iade edilmesinin davalı taraftan talep edildiğini, ancak davalı şirketçe haksız şekilde elinde bulundurduğu söz konusu tutarların iade edilmediğini, davalı tarafından katlanılması gereken vergi yükünün hak ediş ödemelerinde davalı şirkete KDV’nin tevkifat yapılmaksızın tam ve peşin ödenmiş olması sebebiyle davacı üzerinde kaldığını, bu nedenle, davalı şirketin sebepsiz zenginleştiğini, dava konusu tutarın Ankara 2. Vergi Mahkemesinin E.2022/1948, K.2023/331 sayılı kararı sonrasında müvekkiline iade edilmişse de, verilen kararın uyuşmazlığa ilişkin nihai ve kesin bir karar olmaması sebebiyle dava neticesinde Ankara 2. Vergi Mahkemesi kararının değişmesi halinde müvekkilinin alacağımını tahsili imkanının ortadan kalkacağını, bu sebeple alacağın tahsilini teminen işbu davayı açma zaruretinin hasıl olduğunu ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE\t: 1- Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan istirdat istemine ilişkindir.
\tİnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
\tDosyaya sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, 3065 sayılı KDV Kanunu ve KDV Genel Uygulama Tebliği hükümleri uyarınca, \"iş gücü temini hizmeti alınması durumunda\", alıcıların satıcılara KDV tutarının tamamını ödemeyip, 9/10'luk kısmını tevkif etmesinin ve bu kısmı kendi vergi dairesine beyan edip ödemesinin, buna karşılık 1/10'luk kısmının ise satıcıya ödenmesinin, satıcının da bu 1/10'luk kısmı kendi vergi dairesine beyan ederek ödemesinin gerektiği, somut uyuşmazlıkta da davacı tarafça davalıdan alınan hizmet bedelinin KDV tutarının tamamının davalıya ödenmesinin ardından, davalı taraftan alınan hizmetin \"iş gücü temini hizmeti\" olduğundan bahisle daha önce davalıya ödenen KDV tutarının 9/10'luk kısmının, bu kez vergi dairesine beyan edilerek tekrar ödendiği, işbu davada ise anılan 9/10'luk bu kısmın davalıdan geri istendiği, ilk derece mahkemesince Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğünün 05/04/2024 tarihli yazısından, işbu davanın konusu olan KDV tevkifatı ve pişmanlık zammı bedelinin, Ankara 2. Vergi Mahkemesinin 16/03/2023 tarih 2022/1948 E. sayılı dosyasında verilen kararına istinaden, davadan sonra davacıya iade edilmesi üzerine, davanın konusunun kalmadığı gerekçesiyle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmaktadır.
\tAnkara 2. Vergi Mahkemesinin 16/03/2023 tarih 2022/1948 E.- 2023/331 K. sayılı dava dosyasının incelenmesinden ise anılan kararın, Dairemizin 16/07/2025 karar tarihi itibariyle henüz kesinleşmediği görülmektedir.
\tHer ne kadar mahkemece yazılı şekilde karar verilmişse de mahkemeyi işbu davanın konusuz kaldığı hukuki sonucuna götüren neden, eldeki davada talep edilen bedelin, dava dışı Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından, Ankara 2. Vergi Mahkemesinin 2022/1948 Esas sayılı dosyasında verilen kararına istinaden, davadan sonra davacıya iade edilmesi olduğuna göre, ilk derece mahkemesince de bu kararın sonucunun, diğer bir deyişle Vergi Mahkemesi kararının neticesinin beklenmesi gereklidir.
\tZira somut uyuşmazlıkta Vergi Mahkemesince davanın reddine karar verilmesi gerektiğinin anlaşılması halinde, davacının da vergi dairesine 9/10'luk KDV tevkifatını ödemesi gerekliliği doğabilecek, ardından da vergi dairesince davalıya iade edilen KDV tevkifatının ve pişmanlık zammı bedelinin geri ödenmesi gerekebilecek, bu durumda da sonuçta işbu davada davalı taraftan talep edilen meblağın, davalı tarafından davacıya iade edilmesi gerektiği anlaşılacağından, işbu dava da konusuz kalmayacaktır.
\tAyrıca ilk derece mahkemesince eldeki davada, dava tarihi itibariyle davacının dava açmakta haksız olduğu sonucuna varılmış ve yargılama giderleri davacının üzerinde bırakılmıştır. Ancak Vergi Mahkemesinde görülen davanın reddine karar verilmesi halinde, davacının vergi dairesine ödemesi işleminde de hukuka aykırılık olmayacak ve davacı davasında haklı olacaktır.
\tDolayısıyla somut uyuşmazlıkta Ankara 2. Vergi Mahkemesinin 16/03/2023 tarih 2022/1948 E.- 2023/331 K. sayılı davasının sonucunun beklenmesi, yukarıdaki tüm delillerin anılan dosyanın sonucu ile birlikte incelenip değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekmektedir. Ancak ilgili dosyanın kesinleşmesi uzun zaman alabileceğinden, işbu dava dosyasının istinaf mahkemesinde uzun süre bekletilmesi de mümkün değildir. Öte yandan sonucunun beklenmesi gereken idari yargı dava dosyası ve yukarıda açıklanan tüm deliller, eldeki dava yönünden de esasa etkili delil niteliğindedir.
\tBu durum karşısında ilk derece mahkemesince, Vergi Mahkemesinde açılan dava dosyasında verilen kararın kesinleşmesinden sonra, yukarıda açıklanan tüm delillerin yeniden değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğinden, davacı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
\t2- Kararın niteliğine göre, davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenilmesine gerek görülmemiştir.
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
\t1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kabulü ile Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 12/09/2024 gün ve 2022/525 E. - 2024/546 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA;
\t2-Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için mahkemesine İADESİNE,
\t3-Davacı vekilinin diğer istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,
\t4-Davacı tarafından istinaf başvurusunda peşin olarak yatırılan 615,40-TL maktu istinaf karar ve ilam harcının istek halinde davacıya iadesine,
\t5-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
\t6-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yapılacak yargılamada değerlendirilmesine,
\t7-Kararın tebliği ve harç işlemlerinin yerel mahkeme tarafından yaptırılmasına,\t
\tDair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 16/07/2025 tarihinde HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca KESİN olmak üzere karar verildi.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 16/07/2025\t
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.