T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO: 2022/1934
KARAR NO: 2025/943
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 19/04/2022
NUMARASI: 2018/1153 Esas - 2022/337 Karar
DAVA: Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat
KARAR TARİHİ: 29/05/2025
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketine ZMM Trafik poliçesiyle sigortalı ... plakalı aracın, ... sevk ve idaresinde iken, 05/09/2010 tarihinde müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması neticesinde yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucunda müvekkilinin yaralandığını ve sürekli sakat kaldığını, yargılama sırasındaki istenilecek evraklar ile birlikte yapılacak bilirkişi incelemesi ile de müvekkilinin sakatlık durumunun tespit edileceğini, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 04/02/2013 tarih 2012/5769 E. Ve 2013/1001 K. Sayılı ilamı uyarınca müvekkilinin maluliyet oranın tespiti açısından en yakın Üniversite Hastanesi Adli Tıp Bölümüne sevkini talep ettiklerini, müracaatta bulunulduğunu ve davalı sigorta şirketi tarafından ... numaralı hasar dosyası açıldığını, tedavi sürecinde davalı sigorta şirketi tarafından müvekkiline kısmi ödeme yapıldığını, müvekkilinin sürekli maluliyetten kaynaklanan bakiye tazminatlarının tahsili için huzurdaki davayı açmak gereği hasıl olduğunu, fazlaya ilişkin her tür dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, tahkikat sonucunda müvekkilinin maddi zararının değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere şimdilik müvekkili ... için 500,00 TL geçici iş göremezlik, 3.000,00 TL de sürekli sakatlık tazminatı olmak üzere toplam 3.500,00 TL tazminatın( davalı sigorta şirketi azami poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) kaza tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı tarafından açılan davanın hukuka aykırı olarak açıldığını, dava açılmadan önce davacı yan tarafından ... plaka sayılı araç nedeni ile yapılan başvuruda müvekkili sigorta şirketi tarafından alınan aktüer ve ibra neticesinde 27.06.2018 tarihinde 71.726,65 TL ödeme yapıldığını, dava dosyasına sunmuş oldukları trafik sigortası poliçesine bakıldığında müvekkili sigorta şirketine sigortalı olan ... plaka sayılı aracın poliçesinin 01/12/2009-01/12/2010 başlangıç ve bitiş tarihli olduğunu, poliçe limitli olduğundan manevi talepleri karşılamayacağını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin dava tarihinden itibaren faizden sorumlu olabileceğini, müvekkilinin temerrüde düşmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, \" Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın kabulü ile; 8.065,70 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 103.273,35 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 28.06.2018 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle beraber davalıdan alınarak davacıya verilmesine\" karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkil sigorta şirketinin uhdesinde bulunan poliçenin maddi ve limitli sigorta poliçesi olduğunu, dava açılmadan önce müvekkili sigorta şirketine yapılan başvuru neticesinde aktüer hesabı ile ibra karşılığında 27.06.2018 tarihinde 71.726,65 TL tutarındaki ödemesini yaptığını ve poliçeden kaynaklı sorumluluğunu yerine getirdiğini, davanın kabulü anlamına gelmemekle beraber müvekkili sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemenin de güncellenmemesi de bir bozma istinaf nedeni olduğunu, dava dosyası içerisine sunulan aktüer değerlendirme raporunda da görüleceği üzere alınan bilirkişi raporuna itirazlarının sunulduğunu ancak yapılan itirazların dava dosyası karara bağlanırken değerlendirmeye tabi tutulmadığını, %37 Maluliyet oranına göre TRH 2010 yaşam tablosu, %0 teknik faiz ve prograsif rant yöntemine göre yapılan hesaplamada pasif dönem gelirinin hatalı olduğunu, 17/12/2021 tarihli 31692 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 16/12/2021 tarihli 2021/1 numaralı Asgari Ücret tespit Komisyonu Kararı göz önünde tutularak 2022 tarihinden itibaren ilgili yazıda belirlenen asgari ücret olan 4.253,40 TL hesaba katılarak rapor düzenlenmesi gerektiğini, buna göre 2022 yılı asgari ücret günlük brüt 166,80 TL, aylık brüt 5.004,00 TL, net ise 4.253,40 TL olduğunu ve asgari ücret üzerindeki gelir ve damga vergisi de kaldırıldığını, AGİ, gelir vergisinden mahsup edildiğini, Gelir vergisi hesaplanmadığında mevcut mevzuata göre AGİ hesaplaması da olmayacağını, bu nedenle pasif dönem için AGİ’li AGİ’siz ayrımı olmaksızın 4.253,40 TL üzerinden hesap yapılması gerektiğini, kask kullanmayan motosiklet sürücüsünün yaralanmasına etki oranının tespitinde tıp doktoru bilirkişi değerlendirmesine ihtiyaç duyulduğu da açıkça yazılı olduğunu, mütefarrik kusurun tespiti açısından da yeterli değerlendirmenin de yapılmadığını, mütefarrik kusurunun tespiti halinde (kask durumu) güncellenme sonrası yapılan ödemenin de hesaplanacak miktardan düşülmesi sonrasında da en az %20 mütefarrik kusur indirimi yapılması gerektiğini, faiz başlangıcının da dava tarihi olması gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Dosya kapsamından, 05/09/2010 günü, saat 17:00 sıralarında, İzmir ili, Bornova ilçesi, ... mahallesinde, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklet ile ... sokak üzerinden seyir halinde iken ... sokak dört yönlü kavşağına geldiği esnada motorunun ön kısmı ile ... sokak üzerinden kavşağa girmiş olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı sağ yan ve sağ arka teker kısımlarına çarpması neticesi yaralamalı dava konusu trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.Trafik kazası nedeniyle açılan tazminat davalarında maluliyete ilişkin alınacak raporların nasıl düzenleneceğine ilişkin ne Karayolları Trafik Kanun’unda ne de Türk Borçlar Kanun’unda düzenleme yapılmamış, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin içtihatları ile kaza tarihine göre dönemsel olarak uygulanması gereken Yönetmelikler açıklanmıştır. Buna göre maluliyete ilişkin alınacak raporların, 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik'i, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmelik'i, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonrada Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. (Yargıtay 4.Hukuk Dairesinin 2021/12907 E. ve 2022/6237 K., 2021/12288 E. ve 2022/6235 K., 2021/11515 E. ve 2022/5238 K. sayılı kararları). İlk Derece Mahkemesince ATK 2. İhtisas Dairesinden alınan maluliyet raporunda tazminatın belirlenmesinde kaza tarihinde yürürlükte bulunan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik hükümlerine göre ve yürürlükte bulunmayan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre ayrı ayrı düzenleme yapılmıştır. Mahkemece kaza tarihinde yürürlükte bulunan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik hükümlerine göre belirlenen %37 maluliyet ile ilgili hesaplamanın hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmamaktadır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin güncel kararları gereğince Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alınarak davacı için TRH 2010 Tablosu'na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi, % 1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından \"progresif rant\" formülü kullanılarak tazminat hesaplaması gerekmektedir (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 21.06.2023, 2023/585 Esas ve 2023/8309 Karar, 24/05/2021 tarih, 2021/3033 Esas ve 2021/1560 Karar sayılı kararları). Davacı vekilinin bu nedenle %1,8 teknik faiz uygulanmadığı için teminat limitinin aşıldığına ilişkin itirazları yerinde bulunmamıştır.Aktüerya bilirkişi raporunda yerleşik yargıtay içtihatlarına göre aktif çalışma yaşına kadar AGİ dahil, pasif döneme ilişkin hesaplama AGİ dahil edilmemiş asgari ücret üzerinden hesaplama yapılmasında da isabetsizlik bulunmamaktadır. Davalı sigorta şirketinin dava tarihinden önce 71.726,65 TL ödeme yaptığı hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. Bilirkişi ödeme tarihini dikkate alarak ve PMF yaşam tablosunu ve progressif rant tekniğini esas almak sureti ile ödemenin yeterli olup olmadığını denetlemiş ve aynı maluliyet oranına göre güncel hesaplamada TRH 2010 yaşam tablosu ile hesaplama yaptığında ödemenin yetersiz olduğunu belirlemiştir. Güncel verilere göre hesaplanan sürekli iş göremezlik zararı 513.335,00 TL olup ödemenin, güncellenmiş hali ile 95.443,61 TL'ye ulaşmış olması nedeni ile davadan önceki bu ödemenin sürekli iş göremezlik için yapıldığı düşünülerek (açıklama bulunmadığından) bu miktar tazminat hesabından indirildiğinde bakiye zarar 417.891,39 TL olarak belirlenmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde, sigorta şirketlerinin zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde maddi tazminattan sorumlu olduğu düzenlenmiştir. ZMMS poliçe limitini aşacak şekilde tazminat hesap edilmesi halinde, davacıya daha evvel ödenen güncelleme yapılmaksızın poliçe limitinden mahsubu ile bakiye tazminata hükmedilmelidir (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2019/1095 E. ve 2020/4563 K. sayılı kararı). Somut olayda Davalı sigorta şirketinin olay tarihinde sürekli iş göremezlik (sakatlık ve ölüm) teminat limiti 175.000,00 TL olup davacının poliçe limitini aşan zararı bulunduğundan dava tarihinden evvel yapılan ödeme güncellenmeden poliçe limitinden düşülerek kalan poliçe limiti olan 103.273,35 TL ile sınırlı olarak sürekli iş göremezlik tazminatıa hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. TBK'nın 54. maddesi ile KTK'nın 98. maddesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kazadaki yaralanmadan kaynaklanan iyileşme sürecindeki geçici bakıcı gideri, geçici iş göremezlik ve belgesiz tedavi giderlerine ilişkin zarardan sorumluluk, zarara neden olanlar ile bu kişilerin sorumluluğunu poliçe ile üstlenen sigorta şirketine aittir. Başka bir ifadeyle geçici iş göremezlik zararı bedeni zarar teminatı ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında olup, 6111 sayılı yasa uyarınca tedavi gideri kapsamında değerlendirilemez. Bu nedenle geçici ve kalıcı bakıcı giderleri zararlarının, poliçedeki tedavi giderleri teminatından, kalıcı iş göremezlik zararının ise sakatlık ve ölüm teminatından karşılanması gerektiğinden davalıların sorumluluklarının sona erdiğine ilişkin istinaf talepleri yerinde değildir (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/13975 E. - 2022/7544 K. ve 2021/15255 E. - 2022/7709 K. sayılı kararları). Buna göre davacının geçici iş göremezlik tazminat miktarı 8.065,70 olup kaza tarihindeki poliçe tedavi gideri teminatı 175.000,00 TL olduğundan bu teminat limitinden kullanılacağı için diğer bir ifade ile geçici iş göremezlik tazminatı ve sürekli iş göremezlik tazminatı ayrı teminat kalemlerinden karşılanacağından teminat limitinin aşımı söz konusu olmadığından bu yöndeki istinaf talebi yerinde bulunmamıştır.Mahkemece müterafik kusur tartışması yapılmamıştır. Kaza tespit tutanağında kask belirsizdir. Ancak yaralanma bölgesi kafa bölgesi olduğundan her ne kadar doktor bilirkişiden görüş alınmamış ise de müterafik kusur kabul edilse dahi tazminat miktarına göre yapılacak hesaplamada bakiye teminat limiti belli olduğundan ve bu husus sonuca etkili bulunmadığından bu yöne ilişkin istinaf yerinde bulunmamıştır.KTK'nın 99.maddesine göre, ZMSS Genel Şartları ile belirlenen belgeler ile birlikte sigorta kuruluşuna başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içinde sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Somut olayda; hasar dosyası kapsamına göre davacının 14/10/2010 tarihinde davalı sigorta şirketine başvuruda bulunmuş olduğu anlaşıldığından tarihten sonraki 8. işgününün sonu olan 21/10/2010 itibariyle davalı sigorta şirketi temerrüde düşmüştür. İlk Derece Mahkemesince 28.06.2018 ödeme tarihinden itibaren faiz başlatıldığı ve bu durumun davalı lehine olduğu anlaşıldığından istinaf talebi yerinde değildir.Bu nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Davalı vekilinin yukarıda esas ve karar numarası yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapmış olduğu istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 7.605,59 TL harçtan peşin alınan 1.856,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.748,89 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,3-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına, 5-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.29/05/2025