T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/2562
KARAR NO: 2025/1687
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/05/2024
NUMARASI: 2023/643 E - 2024/381 K
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 24/06/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı İkitelli Organize Sanayi Bölgesi Başkanlığı'nın ... sistemine bağlı olarak tedarik ettiği elektrik enerjisini üyelerine dağıtımını yaptığını, davacının sınırları içindeki elektrik dağıtım tesislerinin davalı şirketten 02/07/2009 tarihli devir protokolü ile devralındığını, İOSB'nin onaylı sınırlarının dışında kalan 34 adet davalı abonesinin devir tarihinden itibaren teknik imkansızlıklar nedeniyle devir edilen tesislerden beslenmeye devam ettiğini, bahsi geçen abonelerin faturalarının ve tahsillerinin davalı tarafından yapıldığını, ayrıca dağıtım bedellerinin davacıdan daha yüksek bir meblağ üzerinden tahsil edildiğini, dağıtım bedellerinin tahsilinden OSB'lerin sorumlu olduğunu, davalının ihtarlara ve müvekkilinin kesinleşen alacağına rağmen Ağustos 2022 - Mart 2023 aylarına ilişkin faturaları ödemediğini, bu nedenle İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası kapsamında takip başlattıklarını ve davalının itirazı üzerine takibin durdurduğunu beyanla , itirazın iptalini ve takibin devamını, takip konusu alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde ; Davanın ... Genel Müdürlüğü'ne yönelik açılması gerektiğini, ... Genel Müdürlüğü'nün mülkiyetle ilişkin sorumluluğunun; İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi hükümleri, müvekkili şirketin özelleştirilmesi ve işletme hakkı devri yöntemiyle yapılması nedeniyle devam ettiğini, müvekkilinin sadece dağıtım tesislerinin işletme hakkına sahip olduğunu, davacının 4562 sayılı OSB Kanunu'nun 2. Maddesine göre; onaylı sınırları içerisinde münhasıran alt yapı tesisleri kurma, kullanma ve işletme hakkına sahip olduğunu, bu doğrultuda taraflar arasında organize sanayi bölgelerince finansmanı sağlanarak tesis edilen ve işletme-bakım karşılığı ...'a bedelsiz veya sembolik bedelle devredilen bölge içi elektrik şebekelerinin İkitelli OSB Müteşebbis Heyet Başkanlığı'na devredilmesine ilişkin koşulları içeren \"Devir Protokolü\" akdedildiğini, söz konusu protokol ile sanayi bölgesi içi elektrik şebekesinin ... tarafından müvekkili şirkete devrinin amaçlandığını ancak devir işlemi öncesinde davacıya dağıtım lisansı alma koşulunun öngörüldüğünü, davacının devir protokolünden bu yana tüm faturalar için talepte bulunması lisansının bulunmadığı durumlarda mümkün olmadığını iddia ederek; davanın zamanaşımına uğraması nedeniyle davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatteyse esastan reddini, davacı şirketin asıl alacağın % 20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini istemiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile; a) Davacı tarafın başlattığı İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından 94.045,85-TL asıl alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin 94.045,85-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi yürütülmesi suretiyle kaldığı yerden devamına, b) Hükmolunan asıl alacağın %20'si (18.809,17-TL) oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine karar verilmiştir. Mahkemece verilen kararı, davalı vekili istinaf etmiştir.Davalı vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle; Zamanaşımı definin hatalı gerekçe ile reddedildiği, talep edilen alacakların zamanaşımına uğramışt olduğu, pasif husumet ehliyeti bulunmayan müvekkili şirket yönünden, huzurdaki davanın husumet dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiği,
... ile imzalanan İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi hükümleri gereğince, dağıtım tesislerinin mülkiyeti ...’a ait olduğu, dava, devir protokolünde öngörülen elektrik şebekesinin bir bütün halinde trafo binalarının mülkiyeti, içindeki alet ve teçhizatı kapsadığından, keza devir Protokolünde ... yönünden de hükümler yer aldığından davanın ... Genel Müdürlüğüne yönelik açılması gerektiği, her ne kadar sözleşme imzalandığı tarih İHDS sonrasında yapılmışsa da anılan İHDS hükümlerine göre mülkiyete dair iş ve işlemlerde dava dışı ... Genel Müdürlüğünün sorumluluğunun devam ettiği, Davacının davasının dayanağı olan Devir Protokolü ile Talimatı incelendiğinde davacının davasının haksız olduğu ve tazmini talebinde bulunduğu alacak ve başka herhangi bir hakkının mevcut bulunmadığının anlaşılacağı,Organize Sanayi Bölgelerinin Elektrik Piyasası Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik' te OSB’lerin elektrik dağıtımına ilişkin hususlar Genel esaslar MADDE 5’de yer verilmiş olup buna göre; “(1) Organize Sanayi Bölgeleri Kanununa göre kurulan OSB’lerden bu Yönetmelikte belirtilen şartları sağlayanlar 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre şirket kurma şartı aranmaksızın, Kurumdan OSB üretim veya OSB dağıtım lisansı alarak onaylı sınırları içerisinde üretim veya dağıtım faaliyetlerinde bulunabilir.” düzenlemesi bulunduğu, Yasal mevzuat gereği davacı OSB ancak ve ancak kendi onaylı sınırları içinde yer alan dağıtım faaliyeti bakımından lisans sahibi olduğundan bu onaylı sınırlar dahilinde elektrik dağıtım faaliyeti yürütebilir. Yine dağıtım bedelini de ancak bu onaylı sınırlar içindeki aboneleri/katılımcılardan talep edebilir. Bu nedenle bilirkişi raporunda ve hükümde belirtildiği üzere, dava konusu edilen ve davacı OSB sınırları dışında kalan abonelerin dağıtım bedellerini tahsil etmek davacı OSB’nin hak ve yetkisinde değildir. Başka bir ifade ile, davacının onaylı sınırları içinde yer almayan katılımcılar bakımından, devir protokolünden bu yana tahakkuk edilen tüm faturalar için talepte bulunması, lisansının bulunmaması halinde mümkün değildir. Hüküm gerekçesinde, dava konusu 34 abonenin onaylı sınırlar dışında kaldığı belirtilmesine rağmen, onaylı sınırlar içinde gibi kabul dilerek davanın kabulü cihetine gidilmesi sebebi ile gerekçeye aykırı olarak tesis edilen ilk derece mahkemesi hükmünün i hatalı olduğu, ayrıca dosyada mevcut iddialar ve işbu iddialara dayanak belgeler incelendiğinde; dava konusu edilen faturaların, davacının onaylı sınırları dışında kalan katılımcılara ilişkin olduğu ve dosyada mevcut devir protokolünün, 02/07/2009 tarihli olduğu ve fakat yine dosyada mevcut davacı İOSB' ye ait dağıtım lisansının 25/03/2010 tarihli olduğu görülmekte ve bu sebeple davacının dava konusu devir protokolünü, esasen dağıtım lisansına sahip olmadığı bir tarihte akdettiği ve dolayısıyla dava konusu edilen ve davacının onaylı sınırları dışında bulunan katılımcılara ait olan faturaların bedellerinin davacı yanca talep edilemeyeceğinin anlaşıldığı, bu hususların inceleme ve değerlendirme konusu yapılmadığı bilirkişi raporunun kabulü ve hükme esas alınması mümkün değilken ve işbu rapora karşı itirazları karşılanmaksızın Adil Yargılanma ve Hukuki Dinlenilme Haklarımızın ihlali mahiyetinde olacak şekilde işbu rapor nazarı ile üstelik protokol gereklerine aykırı gerekçe ile tesis edilen ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırılması gerektiği, davacının davasının dayanağı olan Devir Protokolü ile Talimatı incelendiğinde davacının davasının haksız olduğu ve tazmini talebinde bulunduğu alacak ve başka herhangi bir hakkının mevcut bulunmadığı anlaşılacaktır. Öyle ki yukarıda da beyan edildiği üzere, söz konusu protokol ile sanayi bölgesi içi elektrik şebekesinin ... tarafından İkitelli OSB’ye devri amaçlanmıştır. Ancak devir işlemi öncesinde davacıya dağıtım lisansı alma koşulu öngörüldüğü de atlanmamalıdır. Zira davacının devir protokolünden bu yana tüm faturalar için talepte bulunması lisansı bulunmadığı durumda mümkün değildir. Bu nedenle davacının elektrik dağıtım lisansını hangi tarihte aldığının sorulmasını talep etmişsek de işbu talebimiz karşılanmadan dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişi raporu dağıtım lisansının mevcut olup olmadığı tespit edilmeksizin eksik veri ile tanzim edilmiş olduğu,davacı yan ticari defter ve kayıtlarının kendisi lehine delil teşkil etmesi mümkün değilken işbu ticari defter ve kayıtlar nazarı ile tanzim edilen bilirkişi raporu esas alınarak tesis edilen ilk derece mahkemesi hükmünün hatalı olduğu, Davacı yanın talebini aşar şekilde faizin türü ve oranı belirlenip avans faizine hükmolunması hatalı olduğu gibi, icra inkar tazminatı talebinin reddi gerekmekte olduğu, takip talebi incelendiğinde, davacının takibe konu ettiği 94.045,85 TL’ye takip tarihinden itibaren %15,75 faiz uygulanmasını talep ettiği ve faiz oranını bu oran ile kısıtladığı,bu bakımdan davacının talebi gözetilmek suretiyle takip konusu bedele ancak takip tarihinden itibaren %15,75 oranında faize hükmolunmak yerine %51’i bulan avans faizine hükmolunması hatalı olduğu, alacak likit olmadığından müvekkili şirket aleyhine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesi mümkün olmadığı , somut olayda sebepsiz zenginleşenin davacı olmadığı gözetildiğinde davanın reddi yerine kabulünün hatalı olduğu,bu sebeplerle kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.HMK.nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda; dava , itirazın iptali talebine ilişkindir.Davanın dayanağı olan İstanbul ... İcra Müdürlüğü\"nün ... E. Sayılı icra dosyasında ; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 94.045,85-TL borcun ödenmesi amacıyla 12/05/2023 tarihinde icra takibi başlatıldığı, davalı-borçlunun icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür. Dosyadaki bilgi ve belgelere göre ; taraflar arasında 02.07.2009 tarihinde Organize Snaayi Bölgelerince Finansmanı sağlanarak tesis edilen ve işletme-bakım karşılığı ... Genel Müdürlüğüne bedelsiz veya sembolik bedelle devredilen bölge içi elektrik şebekelerinin İkitelli Organize Sanayi Bölgesi Müteşebbis Heyet Başkanlığına devredilmesine ilişkin koşulları içeren devir protokolü akdedildiği görülmektedir. Mahkemece yargılamada alınan mali müşavir ve elektrik mühendisi bilirkişi tarafından 15/04/2024 tarihinde düzenlenen bilirkişi heyet raporunda; \"davacının 2022-2023 yılları ticari defterlerinin yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde açılış ve kapanış onamalarının yapıldığı, sahibi lehine delil olma vasfının Sayın Mahkemenin takdirine bırakıldığı, davacının incelenen ticari defter ve kayıtlarına göre davacı yan tarafından davalı adına düzenlenen takibe konu faturaların tamamının davacı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, bu faturalardan kaynaklı davacı yanın takip tarihi itibariyle davalı yandan 94.045,85 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu, davalının 2022-2023 yılları ticari defterlerinin yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde açılış ve kapanış onamalarının yapıldığı, sahibi lehine delil olma vasfınının Mahkemenin takdirine bırakıldığı, davalının incelenen 2022-2023 yılı ticari defterlerinde davacı yan tarafından davalı adına düzenlenen takibe konu 30 faturaların davalı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı ve davalının davacı ile herhangi bir cari hesap ekstresinin bulunmadığı, davacı tarafından davalı adına tanzim edilen takibe konu faturaların e-fatura şeklinde usulüne uygun olarak düzenlendiği, faturaların davacı yanın ticari defter ve kayıtlarında mevcut olmasına karşın davalı yanın ticari defter ve kayıtlarında mevcut olmadığı, takibe konu faturaların 2022 Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık ve 2023 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan aylarına ilişkin dağıtım bedellerinden ibaret olduğu, takibe konu faturaların e-arşiv portal üzerinden davalıya iletildiği, davalı tarafça ise fatura reddedilerek kayıtlara alınmadığı, takibe konu faturaların taraflar arasındaki protokol dayanak gösterilerek düzenlenmiş olduğu, EPDK Kurul Kararları, Organize Sanayi Bölgelerinin Elektrik Piyasası Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik, İkitelli Organize Sanayi Bölgesi ile ... A.Ş arasındaki devir protokolü ve dosyadaki bilgi ve belgeler üzerinde yapılan incelemeler neticesinde, davacının onaylı sınırları içindeki elektrik dağıtım tesislerinin davalıdan 02/07/2009 tarihli devir protokolü ile devraldığı İkitelli Organize Sanayi Bölgesi elektrik dağıtım yetkisine sahip özel hukuk tüzel kişisi olduğu, ...'tan tedarik ettiği elektrik enerjisini üyelerine dağıtımını yaptığı, onaylı sınırları dışında kalan ... abonelerinin teknik imkansızlık nedeniyle devredilen tesislerden beslenmeye devam ettikleri, davalı şirketin abonelerden tanzim ettiği elektrik faturaları yoluyla dağıtım bedellerini tahsil ettiği, ancak davacıya dağıtım bedellerini vermediği, dağıtım giderlerini davacının yaptığı, Organize Sanayi Bölgelerinin Elektrik Piyasası Faaliyetine ilişkin Yönetmeliğin 14. Maddesinde dağıtım bedellerini OSB'lerin tahsil edeceğine ilişkin hüküm bulunduğu, bu nedenle davalının aboneden tahsil ettiği dağıtım bedellerini davacıya vermesi gerektiği\" görüşü bildirilmiştir. Somut olayda ,davanın niteliği ve devir sözleşmesi dikkate alındığında davalıya davada husumet düştüğü, alacak talebinin 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu,zamanaşımı süresinin takip tarihi itibarıyla dolmadığı,davalı tarafın bu yönlere ilişkin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.Diğer istinaf sebeplerinin incelenmesiyle ; davacının onaylı sınırları içindeki elektrik dağıtım tesislerinin davalıdan 02/07/2009 tarihli devir protokolü ile devraldığı İkitelli Organize Sanayi Bölgesi elektrik dağıtım yetkisine sahip özel hukuk tüzel kişisi olduğu, ...'tan tedarik ettiği elektrik enerjisini üyelerine dağıtımını yaptığı, onaylı sınırları dışında kalan ... abonelerinin teknik imkansızlık nedeniyle devredilen tesislerden beslenmeye devam ettikleri, davalı şirketin abonelerden tanzim ettiği elektrik faturaları yoluyla dağıtım bedellerini tahsil ettiği, ancak davacıya dağıtım bedellerini vermediği, dağıtım giderlerini davacının yaptığı,bu sebeple bu bedellerin tahsili yönünden yapılan takipte borca itirazın haksız olduğu,alacağın likit olduğu,tarafların sıfatına göre avans faizi işletilmesinde de hata bulunmadığı , davalının bu yönlere ilişkin isitnaf sebeplerinin de yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Böylece ,mahkemece verilen kararda maddi vakıa ve hukuki denetim yönlerinden usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalı tarafın istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Alınması gereken 6.424,27 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 1.606,07 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.818,20 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, İstinaf masrafının istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 24/06/2025