T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
KARAR TARİHİ : 18/06/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi
ARA KARAR TARİHİ: 14/01/2025
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 18/06/2025
İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Başkanın görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili; davalı ... tarafından davacı müvekkil aleyhine 25/09/2024 tarihinde Ankara 1. Genel İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra takibi başlatıldığını, ancak davacı müvekkilinin takip alacaklısı şahsa böyle bir borcu bulunmadığını, işbu takibe dayanak belgenin ... ...Şubesi’ne ait 15/09/2024 tarihli,... çek nolu 300.000,00 TL tutarındaki çek icra dosyasında borçlu olarak görülen...Limited Şirketi'ne davacı şirket yetkilisi ... tarafından iş yapmak amacıyla avans olarak verilen 4 çekten biri olduğunu, fakat daha sonra şirket yetkilisince işbu şirketle iletişime geçilemediğini, iş sözleşmesi yapılamadığını, bu nedenle şirket yetkilisi çeklerini karşı taraftan talep ettiğini fakat yine bir dönüş alamadığını ifade ederek, 1. davanın kabulüne, müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine, davalı ... Şirketi'nin haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile takip bedelinin % 20’si üzerinden kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, dosyaların birleştirilmesine, Ankara 1. Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası hakkında teminatsız veya uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı konularak icra takibinin durdurulmasına; takibin durdurulmasına dair ihtiyati tedbir kararı verilemeyecek ise icra veznesine depo edilecek paranın alacaklıya verilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece 18/11/2024 tarihli ara karar ile; \"... davacı takipten sonra açmış olduğu menfi tespit istemli davada ihtiyati tedbir talep etmiştir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 72/3. maddesi gereğince takipten sonra açılan menfi tespit davasında mahkemenin ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilmeyecek olması, mevcut bir durumda meydana gelebilecek değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın veyahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde ihtiyati tedbir kararı verilebilecek olması, ihtiyati tedbir talep eden tarafın dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunluluğu bulunması; talep eden tarafından ortaya konulan delillerle geçici hukuki koruma için yaklaşık ispata yeter mahiyette olması, muhtemel menfi tespit davası kazanılsa dahi sonuçsuz kalmasının önlenmesi amacıyla ve gecikmesinde sakınca görülmesi nedeniyle, menfaatler dengesi de göz önünde bulundurularak, teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi şeklinde ihtiyati tedbir kararı verilmesine\" karar verilmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalı ... Şirketi vekili; yetkili mahkemenin Ankara Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davalının ticaret kapasitesi yüksek bir tacir olduğunu, dava konusu çekin davalı ...den yapılan ticaret karşılığından alındığını, anılanın vermiş olduğu diğer çeklerle beraber bu çekin de karşılıksız çıktığını, davalının kötü niyetle dava konusu çeki almadığını belirterek davanın reddine ve kötü niyet tazminatına hükmolunmasına karar verilmesini ve mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece 14/01/2025 tarihli ara karar ile; \"... davacı takipten sonra açmış olduğu menfi tespit istemli davada ihtiyati tedbir talep etmiştir. Mahkememizin 18/11/2024 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin tedbir talebinin kısmen kabul kısmen reddine, karar verilmiş, davalı vekili ihtiyati tedbire itiraz etmiştir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 72/3. maddesi gereğince takipten sonra açılan menfi tespit davasında mahkemenin ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilmeyecek olması, mevcut bir durumda meydana gelebilecek değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın veyahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde ihtiyati tedbir kararı verilebilecek olması, ihtiyati tedbir talep eden tarafın dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunluluğu bulunması; talep eden tarafından ortaya konulan delillerle geçici hukuki koruma için yaklaşık ispata yeter mahiyette olması, muhtemel menfi tespit davası kazanılsa dahi sonuçsuz kalmasının önlenmesi amacıyla ve gecikmesinde sakınca görülmesi nedeniyle, menfaatler dengesi de göz önünde bulundurularak, teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi şeklinde ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve aynı nedenlerle ihtiyati tedbire itirazın reddine\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Ara karara karşı, davalı ... Anonim Şirketi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı ... Anonim Şirketi vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... ile yaptığı ticaret sebebiyle çek alıp karşılığında emtia mal verdiğini, ticaretin devamında...Şirketinin ekonomik sıkıntıya girdiğini ve bir kısım borçları ödeyemediğini, davanın konusunun çekin yanında... Şirketi'nin taraflarına mal karşılığı vermiş olduğu kredi çekleri ve birtakım müşteri çeklerinin de karşılıksız kaldığını, bu çeklerin hepsi ile ilgili çoğunluğu Ankara 1. Genel İcra Dairesinde olmak üzere icra takibi başlatıldığını, davacı tarafın ileri sürdüğü tüm defi ve itirazların mesnetsiz ve hukuksuz olduğunu, söz konusu çekin avans olarak verildiği iddiasının tamamen dayanaksız olduğunu, davacının çeki avans olarak verdiğine dair hiçbir ispatı, belgesi ya da başkaca bir delilinin bulunmadığını, müvekkilinin iyi niyetli üçüncü kişi durumunda olduğunu ispatladığını, ilk derece mahkemesi ara kararının kaldırılması gerektiğini istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Talep, çeke dayalı takipten dolayı borçlu olunmadığının tespiti istemli davada, İİK'nın 72/3. maddesi uyarınca icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi konusunda verilen ihtiyati tedbir kararına itiraza ilişkindir.
Mahkemece yazılı gerekçeyle, ihtiyati tedbire yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1. gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, ara kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalı...Şirketi vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1-b-1. gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... Şirketi vekilinin İlk Derece Mahkemesi ara kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli harç peşin olarak alındığından yeniden alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davalının istinaf başvurusu nedeniyle yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince ilgilisine İADESİNE,
5-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-Kararın İlk Derece Mahkemesi tarafından taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak karar verildi. 18/06/2025
...