T.C.
DENİZLİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t:
KARAR NO\t:
KARAR TARİHİ\t:
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN\t\t:
ÜYE\t\t:
ÜYE\t\t:
KATİP\t\t:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t:
TARİHİ\t\t:
NUMARASI\t\t:
DAVACI\t:
VEKİLİ\t:
DAVALI\t:
VEKİLLERİ\t:
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat
G.KARAR YAZIM TARİHİ\t: 02/07/2025
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Müvekkilinin plakası tespit edilemeyen aracın 28/06/2022 tarihinde sebebiyet verdiği trafik kazasında ağır yaralandığını, kazanın meydana gelmesinde plakası belirlenemeyen aracın asli ve tam kusurlu olduğunu, 5684 sayılı Sigortacılık Yasasının 14 ncü maddesi hükmüne istinaden kanun çerçevesinde ihdas edilen zorunlu sigortalara ilişkin olarak, kazaya kusuruyla sebebiyet veren aracın plakası tespit edilemediğinden zararın tazmininin güvence hesabının sorumluluğu altında olduğunu, davalı tarafa başvuru yapıldığını, zararın davalı sürücünün kusuru oranında karşılanması talep edildiğini, ancak davalı tarafın tazminat ödemesi yapmadığını, bu sebeple 22/03/2023 tarihinde .... başvurulduğunu, .... Uyuşmazlık Hakem Heyeti, talebimizin kabulü ile 467.122,59 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 26.301,92TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 4.400,28 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 497.824,79 T’nin 09.03.2023 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verildiğini, davalı sigorta şirketinin, .... kararına itiraz ettiğini, Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 16/11/2023 – 2023/387039 sayılı kararına yönelik sigorta vekili itirazının açıklanan gerekçeye göre kabulüne, kararın kaldırılmasına, uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi mümkün bulunmadığından, dosyadan el çekilmesine, başvuru sahibinin yeni bir dava açmakta muhtariyetine, karar verildiğini, müvekkilinin davalı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın sürücünün sadmesi neticesi vuku bulan trafik kazasında ağır biçimde yaralandığını, aylarca devam eden tedavi sürecine rağmen iyileşemediği ve orta yaşta % 13 oranında daimi olarak malul kaldığını beyan ederek tazminat isteminde bulunmuştur.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ; Davacının dava dilekçesindeki iddiaları kabul etmediklerini, davacı tarafın 28.06.2022 tarihinde kendi sevk ve idaresindeki araç ile plakası tespit edilemeyen aracın kusur sebebi ile kaza meydana geldiğini bu kaza sonucunda geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik tazminatı talebi ile Sigorta tahkim komisyonuna başvurduklarını, Sigorta tahkim komisyonunun 2023.E.117756 ve 2023/387039K. Sayılı kararı ile %20 oranında müterafik kusur indirimi uygulanması sonucunda, başvuru sahibi için 467.122,59TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 26.301,92TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 4.400,28TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 497.824,79TL’ nin 09.03.2023 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verildiği, itiraz yoluna gidildiğini, itiraz sonucunda İtiraz Hakem Heyetinin 2023.i.53025 ve 2023/İHK-61592 sayılı kararı ile Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 16/11/2023 – K-2023/387039 sayılı kararına yönelik sigorta vekili itirazının açıklanan gerekçeye göre kabulüne, kararın kaldırılmasına, uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi mümkün bulunmadığından, dosyadan el çekilmesine, başvuru sahibinin yeni bir dava açmakta muhtariyetine karar verildiğini, davacının davaya konu trafik kazasının, 28.06.2022 tarihinde, kendi sevk ve idaresindeki .... plakalı araç ile seyir halinde iken plakası tespit edilemeyen aracın kendisine arkadan çarpması sonucu kaza meydana geldiğini ve kaza neticesinde malul kaldığını iddia ettiğini, davacı her ne kadar plakası tespit edilemeyen aracın kendisine çarptığını ve bu çarpma neticesinde kaza meydana geldiğini iddia etmişse de gerek kolluk kuvveti tutanaklarında gerek yapılan tüm araştırmalarda davacının iddialarının yerinde olmadığı ispatlandığını, davacının plakası tespit edilemediğini iddia ettiği aracın kendisine çarpması sonucu kolluk kuvvetlerine şikayetçi olmak üzere gittiğinde polis tarafından tutulan tutanaklarda kazaya karışan başka bir araç tespit edilemediği açıkça belirtildiğini, hatta bu durum 2022/962 sayılı kolluk tutanağına davacının kaza yerini tam olarak belirtememesi sonucu kaza yerini gösterir kamera kaydına rastlanmadığını, ayrıca olayı gören başka bir tanık bulunmadığının açıkça belirtildiğini, yine davacı taraf kolluk kuvvetlerine verdiği ifadesinde saat 17.00 sularında kaza meydana geldiğini iddia etmişse de davacının iddia ettiği kaza sebebi ile hastaneye gidiş saati 16.17 olduğunu, davacının bu beyanına göre davacı kazadan önce hastaneye gittiğini, davacı soruşturma aşamasında çelişkili ifadelerde bulunduğunu hatta hayatın olağan akışına aykırı şekilde kazadan çok önceki bir saatte kaza olacağını anlayıp hastaneye gittiğini ve daha sonrasında kaza meydana geldiğini, yine davacı %13 gibi oldukça yüksek malul kalmasına sebep olan bir kaza meydana geldiğini ve kazanın oluşumunda kendisine arkadan çarpan ve plakası tespit edilemeyen aracın kusurlu olduğunu iddia etmişse de davacı bu denli büyük bir kazada 112 ambulansı dahi aramadığını, kolluk kuvvetleri olay yerine saat 17.15'te intikal ettiğinde de kazanın meydana geldiğine dair olay yerinde hiçbir ize rastlanmadığı şekilde kolluk tutanaklarına geçtiğini, üstelik davacının iddiasına göre plakasını göremediği araç kendisine arkadan gelip çarptıktan sonrasını hatırlamadığını ancak davacı kendisine kaybedecek kaza sonrasını hatırlamadığı bir çarpma sonrası 112'yi dahi aramadan hastaneye nasıl gittiğini, üstelik kaza olmadan önceki bir saatte hastaneye nasıl gittiğini, dosyadaki evrakların incelenmesinde başvuranın anlatımı dışında kazanın oluşuna ilişkin hiçbir tespit bulunmadığını, 28.06.2022 tarihinde meydana gelen kaza ile ilgili olarak kaza gününde herhangi bir tutanak düzenlenmediği ve hiçbir mercie müracaatta bulunulmadığını, kazadan yaklaşık 3 gün sonra .... ’in verdiği ifadede, alkollü olarak .... plakalı .... marka motosikleti ile giderken marka, model ve plakasını göremediği aracın çarpması sonucu yaralandığını belirttiğini, .... ’in beyanı dışında kazaya plakası tespit edilemeyen bir aracın sebep olduğuna dair herhangi bir kamera kaydı ve olayı gören tanıklara rastlanılmadığını, kaza ile ilgili düzenlenen kolluk fezlekesinde de, alkollü araç kullanmak ve tehlikeli araç kullanmak nedeniyle tahkikat evrakı düzenlendiğini, yine kaza ile ilgili düzenlenen 06.07.2022 tarihli araştırma tutanağında, olay yerinde ve çevresinde yapılan araştırmada olaya anına tanıklık edebilecek kimsenin bulunmadığı tespit edilmediğini, dava konusu kazaya, tespit edilemeyen aracın neden olduğu ispatlanamadığını beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; \"Tüm dosya kapsamına göre davacı tarafın motosiklet kazasında yaralandığı sabit ise de bunun tek taraflı kaza ile olmadığı, arkadan başka bir aracın çarptığı hususu ispatlanamadığından .... sorumluluğuna gidilemeyecek olup ispatlanamayan davanın reddine\" dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekilinin istinaf başvuru dilekçesinde özetle; İlk derece mahkemesi tarafından trafik kazasının oluş biçimi ispat edilmediğinden davanın reddine karar verildiğini, Oysa davacı, kazanın hemen sonrasında kolluk nezdinde verdiği 01/07/2022 tarihli ifadesinde kazanın nasıl meydana geldiğini etraflıca izah ettiğini, kazanın, davacının sevk ettiği motora arkadan çarpan aracın sebebiyet verdiği hususunun açık olduğunu, .... Başsavcılığı daimi arama bürosu tarafından başlatılan .... esas sayılı soruşturmanın henüz derdest olduğunu, vuku bulan olayın çift taraflı trafik kazası olduğu davacı beyanları, .... Hastanesi evraklarında belirtilen kayıtlar ve adli dosya ile sabit olduğunu, İlk derece mahkemesinin 31/10/2024 tarihli celsede kazaya ilişkin görüntü veya video kaydı sunmak ve tanıklarını bildirmek üzere davacıya kesin süre verdiğini, mezkur trafik kazasında ağır biçimde yaralanan, canı derdine düşen bir kimse davacının, kazanın meydana gelişini fotoğraflaması yahut video kaydı almasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, kaza mahallinde keşif yapılmasını, tanıkların keşif mahallinde dinlenmesine müteallik taleplerinin ise mahkemece, hiçbir gerekçe belirtilmeksizin, değerlendirilmediğini, olay yerini gören herhangi bir kamera kaydı yahut görüntü bulunmadığından mahkemeye kazaya ilişkin görüntü sunulamadığını, Mahkemece re'sen de keşif yapılmasına karar verilerek olayın aydınlatılmasını, kusur durumunun kesin olarak belirlenmesi gerekirken hatalı değerlendirme yapıldığını beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı vekili istinaf cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf her ne kadar 3.şahıs sebebi ile bir trafik kazası meydana geldiği iddiasında bulunmakta ise de yargılama konusu kazanın oluşumunda davacı dışında 3.şahıs bulunduğu yalnızca davacının beyanlarına dayandığını, davacı tarafın beyan dışında dosyaya herhangi bir delil sunamadığını, davacı taraf motosikleti ile giderken arkadan plakasını tespit edemediği aracın çarptığını iddia etmiş olup, CBS soruşturma doyası ve polis araştırma tutanağı incelendiğinde, davaya konu kazaya ait herhangi bir emarenin bulunmadığı, kamera kaydının ve görgü tanığının olmadığını görüştüğünü, diğer yandan davacı tarafa kazanın iddia edilen şekilde olduğunu ispata yarar somut delillerini ibraz etmesi için süre verilmiş ise de davacıya plakası belirsiz aracın çarptığına dair somut delil ibraz edilmediğini, buna göre davaya konu olduğu iddia edilen kazanın çift taraflı olduğu somut delillerle ispatlanamadığını, davacının aracının kazalı halinin fotoğrafları mahkemece 1.celsede talep edilmiş ise de davacı tarafça ibraz edilmemiş olup, en azından araç üzerinde inceleme yapılarak arkadan çarpma olup olmadığı da tespit edilemediğini, hal böyle iken yerel mahkeme ilamının usul ve yasaya uygun olduğunu beyan ederek davacının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava, trafik kazasında yaralanmadan kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davacı vekili, plakası tespit edilmeyen aracın davacının motosikletine arkadan çarpması sonucu davacının yaralandığını, kazaya neden olan aracın tespit edilememesi nedeniyle Güvence Hesabının sorumlu olduğunu belirterek maddi tazminat talep etmiş, mahkemece davacının davasını ispat edemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14. Maddesine ve Güvence Hesabı Yönetmeliğinin 9. Maddesinde Güvence Hesabı,
a) Sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,
b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için,
c) Sigorta şirketinin malî bünye zaafiyeti nedeniyle sürekli olarak bütün branşlarda ruhsatlarının iptal edilmesi ya da iflası halinde ödemekle yükümlü olduğu maddî ve bedensel zararlar için,
ç) Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, Karayolları Trafik Kanunu uyarınca işletenin sorumlu tutulmadığı hallerde, kişiye gelen bedensel zararlar için başvurulabileceği düzenlenmiştir.
Bu düzenlemeye göre trafik kazası sonucu zarar görenlerin zorunlu mali sorumluluk sigortasından yararlanma olanağının ortadan kalkmış olması durumunda, 5684 Sayılı Yasa'nın 14. maddesi gereğince kazaya neden olan motorlu aracın kimliği belirsiz ise, kaza sırasında geçerli poliçesi yoksa veya eksikse, poliçeyi düzenleyen sigorta şirketi iflas etmişse veya ruhsatı iptal edilmişse, çalınan veya gasp edilen araçlardan dolayı işleten sorumlu tutulamıyorsa, Güvence Hesabı’na başvurulabilecektir. Güvence Hesabı işletenin kusuru nispetinde sorumludur.
Dava konusu olayda davacı sürücüsü ve plakası tespit edilemeyen bir aracın motosikletine arkadan çarptığı iddiası ile davayı Güvence Hesabı’na yöneltmiştir. .... Başsavcılığının .... sayılı soruşturma dosyasında müştekinin .... olduğu,yapılan soruşturmada davacının ifadesinin alındığı ve plakasını tespit edemediği bir aracın , motosikletine arkadan çarptığını ifade ettiği, soruşturma dosyasında mevcut tedavi evraklarında davacının kaza tarihi 28/06/2022 tarihinide .... Hastanesine başvurduğu, düzenlenen raporda motor kazası nedeniyle başvurduğunun belirtildiği, dosyada taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma suçu nedeniyle şüpheli tespit edilemediğinden daimi arama kararı verildiği anlaşılmıştır.
Mahkemece her ne kadar olayın çift taraflı olduğunun ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK), “İspat Yükü” başlıklı 6. maddesinde, “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.” şeklinde; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 190. maddesinde ise: “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” şeklinde düzenlemelere yer verilmiştir. Bu durumda, TMK m.6 ve HMK m.190 gereği kazanın anlatılan şekilde gerçekleştiğini ispat yükü davacıya ait olup davacının ileri sürdüğü tüm delillerin toplanması gerekmektedir.
Bu durumda; davacıya meydana gelen yaralanmasının trafik kazası neticesi meydana gelip gelmediğine ilişkin ispat imkanı verilerek delillerinin toplanması, ondan sonra davacının kazanın gerçekleştiğini iddia ettiği olay yerinde makine mühendisi bilirkişi ile birlikte keşif yapılarak, kazanın davacının iddia ettiği şekilde meydana gelip gelmediği ve kusur oranlarının belirlenmesi için rapor alınması ve sonucuna göre dosyadaki tüm deliller değerlendirilerek karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ve eksik inceleme ile davanın reddi doğru görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, 6100 sayılı HMK.nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, belirtilen hususlardaki eksiklikler tamamlanarak yeniden yargılama yapılması için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-)Davacı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ İLE; .... Mahkemesi tarafından verilen .... Esas, .... Karar sayılı 20/02/2025 tarihli kararının HMK'nın 353/1-a-6.maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
2-)Dosyanın yukarıda belirtilen şekilde inceleme yapılıp sonucuna göre yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-)İstinaf başvurusunda bulunan tarafça yatırılan istinaf karar harcının talep halinde başvuran tarafa İADESİNE,
4-)İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda DİKKATE ALINMASINA,
5-)İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-)HMK’nın 359/4.maddesi uyarınca iş bu kararın mahal mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliği ile kesin olarak karar verildi.01/07/2025\t\t\t\t
....
Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.