T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/1506 - 2025/1303
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2022/1506
KARAR NO\t: 2025/1303
KARAR TARİHİ\t: 26/06/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t:
ÜYE\t\t:
ÜYE\t\t:
KATİP\t\t:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 17/05/2022
NUMARASI\t\t: ... ESAS ... KARAR
DAVACI\t: ... DİŞLİ MAKİNA İML.SAN.TİC.LTD.ŞTİ.
VEKİLİ\t: Av.
DAVALI\t: ... MADEN TİCARET VE SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ
VEKİLİ\t: Av.
DAVANIN KONUSU\t: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 26/06/2025
YAZIM TARİHİ : 26/06/2025
Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/05/2022 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Davalı ... A.Ş.'ye bir takım makine imalat hizmetleri nedeniyle tanzim olunan ve toplamı 230.100,00.TL olan dört adet faturadan kaynaklanan borcuna mahsuben 14/05/2019 tarihinde 15.000,00.TL ve 03/06/2019 tarihinde 15.000,00.TL olmak üzere toplam 30.000,00.TL ödeme yaptığını, davalı firma tarafından yapılan 30.000,00.TL ödemenin, 12.980,00.TL'si gecikme faizine ve 17.020.TL'si ana paraya mahsup edilerek, davacı şirketin ödenmeyen 213.080,00.TL bakiye alacağı ve işlemiş ticari avans faizi için davalı şirkete karşı, Adana 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalı şirketin takibe itirazı üzerine icra takip işlemlerinin durdurulduğunu, bu nedenlerden ötürü, davalı şirketin icra dosyasında yapmış olduğu itirazın haksız ve kötü niyetli olduğunu, davalı şirketin Adana 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile icra takibinin devamına, dava masraf ve ücreti vekaletin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından davalı şirket aleyhine Adana 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı başlatılan icra takibinin sebebi olarak makine imalat hizmetlerine istinaden kesilen faturalar gösterildiğini, davalı şirketin bu faturalarda belirtilen iş kapsamında herhangi bir hizmet almadığını, belirtilen faturalara ilişkin taraflar arasında bir ticari ilişki meydana gelmediğini, davacı tarafın makine imalat işini usulüne uygun olarak yaptığını ispat etmesi gerektiğini, davacı tarafın yapılan bu ödemelerin gecikme faizine mahsup etmesini kabul etmediklerini, vadesi gelmiş bir borcun söz konusu olmadığını, iki taraf arasında bir ticari ilişkinin varlığı kabul edilse dahi burada davalı şirket ile takip alacaklısı davacı arasında cari işleme dayalı bir ticari ilişkin söz konusu olacağını, bu doğrultuda davalı ile davacı arasındaki ticari ilişki tekil olaylar üzerinden değil, belli dönemlerde kesilen toplam rakamlar üzerinden yürüyeceğini, davacının icra inkar tazminatı talebinin icra inkar tazminatı talebinin reddinin gerektiğini, bu nedenlerle haksız açılan davanın reddine, davacı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
Yerel mahkemece verilen karar ile; Uyuşmazlık konusu faturaların tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olduğunu, uyuşmazlık konusu toplam 230.100,00.TL fatura bedelinden 30.000,00.TL'lik kısmının davalı tarafından davacıya ödenmiş olduğunun her iki tarafın ticari defterinde kayıtlı olduğunu, sonuç olarak davacının davaya ve takibe konu 200.100,00.TL tutarında davalıdan alacaklı olduğunu, davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile davalının Adana 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibine vaki itirazının takip konusu 200.100,00.TL asıl alacak yönünden iptali ile takibin bu tutar üzerinden devamına, 200.100,00.TL alacağın takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, uyuşmazlık konusu alacak likit ve davalı itirazıda kısmen haksız bulunduğundan İİK'nın 67/2.maddesi gereğince alacağın %20'si oranına karşılık gelen 40.020,00.TL inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddi ile davalının İİK'nın 67/2.maddesinde belirtilen yasal koşulları bulunmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 11. fıkrasına aykırı olarak müvekkili şirket aleyhine/davalı şirket lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedildiğini, bu durumun kanuna aykırı olduğunu, çünkü davalı şirketin geçerli bir mazeret göstermeksizin arabuluculuk ilk toplantısına katılmadığını ve bu durumun son tutanakta da belirtildiğini, hal böyle iken, ilk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilse dahi, müvekkili şirket aleyhine/davalı şirket lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava; faturadan kaynaklanan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı; toplamı 230.100,00.TL olan dört adet faturadan kaynaklanan borcuna mahsuben, davalının 14/05/2019 tarihinde 15.000,00.TL ve 03/06/2019 tarihinde 15.000,00.TL olmak üzere toplam 30.000,00.TL ödeme yaptığını, davalı firma tarafından yapılan 30.000,00.TL ödemenin, 12.980,00.TL'si gecikme faizine ve 17.020.TL'si ana paraya mahsup edilerek, davacı şirketin ödenmeyen 213.080,00.TL bakiye alacağı ve işlemiş ticari avans faizi için davalı şirkete karşı icra takibi başlatıldığını, ileri sürmüş, davalı taraf ise belirtilen faturalara ilişkin taraflar arasında bir ticari ilişki meydana gelmediğini, davacı tarafın makine imalat işini usulüne uygun olarak yaptığını ispat etmesi gerektiğini, davacı tarafın yapılan bu ödemelerin gecikme faizine mahsup etmesini kabul etmediklerini, vadesi gelmiş bir borcun söz konusu olmadığını savunmuş, neticede mahkemece yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş olup, iş bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı; davacı tarafından davalıya 10/04/2019 tarih ve 17927 fatura numaralı ve 12.980,00.TL bedelli, 25/04/2019 tarih ve 17944 fatura numaralı ve 55.460,00.TL bedelli, 22/05/2019 tarih ve 18021 fatura numaralı ve 48.498,00.TL bedelli, 20/09/2019 tarih ve 18244 fatura numaralı ve 113,162,00.TL bedelli fatura olmak üzere toplam 230.100,00.TL bedelli 4 adet faturanın düzenlenmiş olduğu, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına göre davacının sözkonusu faturalara konu imalat işini yaparak davalıya teslim ettiğini ve davalının da bu faturalara konu bedeli davacıya ödediğini ispat yükü altında olduğu, tarafların kayıtlı olduğu vergi dairelerinden getirilen bilanço satış (BS) ve bilanço alış (BA) formlarına göre uyuşmazlık konusu faturaların taraflarca kendilerinin kayıtlı olduğu vergi dairelerine bildirilmiş olduğu, uyuşmazlık konusu faturaların tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, buna göre davalının ticari defterlerinde kayıtlı olup vergi dairesine bilanço alış (BA) formuyla beyan ettiği faturalara konu malları davacıdan teslim aldığının kabulü gerektiğine dair mahkemece isabetli şekilde değerlendirilme yapıldığı anlaşılmaktadır.
Bu arada davacı, davalı şirketi tarafının arabuluculuk toplantısına katılmadığından davanın reddedilen kısmı yönünden yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek istinafa getirmiştir.
6325 sayılı HUAK'ın karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 18/A maddesinin 11.fıkrası \"Taraflardan birinin geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle arabuluculuk faaliyetinin sona ermesi durumunda toplantıya katılmayan taraf, son tutanakta belirtilir ve bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile yargılama giderinin tamamından sorumlu tutulur. Ayrıca bu taraf lehine vekâlet ücretine hükmedilmez. Her iki tarafın da ilk toplantıya katılmaması sebebiyle sona eren arabuluculuk faaliyeti üzerine açılacak davalarda tarafların yaptıkları yargılama giderleri kendi üzerilerinde bırakılır\"; 13.fıkrası ise \"Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. ... Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır.\" hükmünü içermektedir.
Anayasa Mahkemesi'nin 2023/160 esas, 2024/77 karar sayılı ve 14/03/2024 tarihli kararıyla, 6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 11. fıkrası kısmen iptal edilmiş ve fıkranın birinci cümlesinde yer alan \"... bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile yargılama giderinin tamamından sorumlu tutulur.\" ibaresi ile fıkranın \"Ayrıca bu taraf lehine vekâlet ücretine hükmedilmez.\" şeklindeki ikinci cümlesi Anayasa'ya aykırı bulunarak iptaline ve kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verilmiştir. Söz konusu iptal kararı 18/4/2024 tarihli ve 32521 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanmıştır. Bu karar yürürlüğe girmeden önce 07/11/2024 tarihli ve 7531 sayılı Kanunun 25.maddesinde 6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 11.fıkrası, \"Taraflardan birinin geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle arabuluculuk faaliyetinin sona ermesi durumunda toplantıya katılmayan taraf, son tutanakta belirtilir ve bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur (Değişik ikinci cümle:7/11/2024-7531/25 md.). Ayrıca bu taraf lehine AAÜT'ne göre belirlenen vekâlet ücretinin yarısına hükmedilir. Her iki tarafın da ilk toplantıya katılmaması sebebiyle sona eren arabuluculuk faaliyeti üzerine açılacak davalarda tarafların yaptıkları yargılama giderleri kendi üzerilerinde bırakılır.\" şeklinde değiştirilmiştir. Söz konusu değişiklik 14/11/2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olup, bir usul hükmü olduğundan, derhal uygulanması gerekmektedir. Bu nedenle Dairemizin karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan değişik kanun hükmünün uygulanması gerekmektedir.
Hal böyle olunca, davalının 7155 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanunun 18/A-11. maddesi uyarınca arabuluculuk toplantısına mernis adresine davet mektubu ve bilgilendirme mesajları dikkate alındığında mazeretsiz katılmadığı anlaşılmakla yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinin yarısından sorumlu tutulması gerekirken tamamı yönünden aleyhe hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden kabulü ile HMK 353/1-b/2 m. uyarınca hükmün kaldırılmasına ve yukarıdaki açıklamalar uyarınca yeni hüküm kurulmasına karar verilmiştir
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere \t\t\t\t :
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2-Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
4-Davanın KISMEN KABUL VE KISMEN REDDİ İLE;
A) Davalının Adana 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibine vaki itirazının takip konusu 200.100,00.TL asıl alacak yönünden iptali ile takibin bu tutar üzerinden DEVAMINA, 200.100,00.TL alacağın takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi UYGULANMASINA,
B) Hükmolunan 200.100,00.TL alacağın %20'si oranına karşılık gelen 40.020,00.TL inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
C) Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
D) Davalının yasal koşulları bulunmayan kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
5-Alınması gerekli 13.668,83.TL ilam harcından peşin olarak alınan 2.694,70.TL'nin düşülmesi sonucu bakiye 10.974,13.TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13.fıkrası uyarınca zorunlu arabuluculuk giderleri yargılama giderlerinden sayıldığından arabuluculuk tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maktu 1.320,00.TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Davacı tarafından yapılan 54,40.TL başvurma harcı ve 2.694,70.TL peşin harç olmak üzere toplam 2.749,10.TL harç nedeniyle yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
8-Davacı tarafından yapılan 1.932,45 TL tebligat, bilirkişi ve posta giderinden kabül ve red oranına göre 1.814,73 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin 6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 11.fıkrası uyarınca 1/2'sinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
9-Davacı lehine hüküm tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 22.457,00.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
10-Davalı lehine hüküm tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin 6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 11.fıkrası uyarınca 1/2'sinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
11-Peşin alınan ve harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
İstinaf incelemesi yönünden,
1)-İstinaf eden davacı tarafından yatırılan 80,70.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davacıya İADESİNE,
2)-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 220,70.TL istinaf başvurma harcı, 25,50.TL tebligat 78,60.TL dosya gönderme ücreti olan toplam 324,80.TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3)-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme dosya üzerinden yapıldığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4)-6100 sayılı HMK.333 maddesi uyarınca peşin alınan ve harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde İlk Derece Mahkemesince taraflara İADESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi gereğince kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 7036 sayılı Kanunun 7'nci maddesi yollamasıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 26/06/2025 oy birliğiyle karar verildi.
\t\t\t\t
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır