T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/107 Esas - 2025/587
\tT.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\tKARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO\t: 2025/107 Esas
KARAR NO\t: 2025/587
HAKİM\t:
KATİP\t:
DAVACI\t:
VEKİLİ\t:
DAVALI\t:
VEKİLİ\t:
DAVA\t: Tespit
DAVA TARİHİ\t: 21/01/2025
KARAR TARİHİ: 27/05/2025
K.YAZIM TARİHİ : 30/06/2025
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; davalı/borçlunun, çekten kaynaklanan alacağının zamanaşımına uğradığından bahisle icra mahkemesi dosyasında takibin iptalini ve tedbiren durdurulmasının talep edildiğini, Ankara Batı ... İcra Hukuk Mah. ..E,-K. ile davalı-borçlunun talebi doğrultusunda, dosya üzerinde şikayetin kabulüne ve icranın geri bırakılmasına karar verildiğini, ancak icra hukuk mahkemesinin kararının hukuka ve yasaya, usul hükümlerine aykırı olup, çekten kaynaklanan alacağının zamanaşımına uğramadığını, icra hukuk mahkemesi zamanaşımı ile ilgili hükümlerinin yanlış uygulandığını, şikayetin tümden reddi gerekirken kabulünün usul ve kanuna aykırı olduğunu, İcra Hukuk Mahkemesi, kararının miktar itibariyle kesin olduğuna karar verildiğini, ancak miktar itibariyle karar kesin olmadığından icra hukuk mahkemesinin kararını istinaf ettiklerini, İcra hukuk mahkemesinin kendilerince kesin olmayan kararının 14.01.2025 günü tebliğ edildiğini, süresi içerisinde İİK madde 71/son delaletiyle İİK md. 33/a gereğince iş bu tespit davasını açtıklarını, İcra Hukuk Mahkemesinin, takibe dayanak çekin zamanaşımı süresini 3 yıla çıkartan yasa değişikliğinin yürürlük tarihinin 03.02.2012 olduğunu, takip tarihinin ise 2009 olduğunu ve buna bağlı olarak alacağın eski yasaya göre 6 aylık zamanaşımına tabi olduğundan bahisle, icranın geri bırakılmasına karar verildiğini, işbu kararın hukuki dayanaktan yoksun olup, dosya kapsamına aykırı olduğunu, öncelikle kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile yapılan takipte, takibe dayanak çekin keşide tarihi 30.03.2009 olup, taraflarınca 2009 yılında Sincan ... İcra Müdürlüğü esasına kayıtlı dosyası ile takip başlatıldığını, takip tarihi itibariyle herhangi bir zamanaşımının zaten söz konusu olmadığını, takip tarihi itibariyle zamanaşımının kesildiğini, her icra takibi işlemi ile zamanaşımı kesilir, yeni bir zamanaşımı süresi işlemeye başladığını, 03.02.2012 tarihinden sonra kesilen ve başlayan zamanaşımı sürelerinde 3 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olduğunu, Ankara Batı İcra Hukuk Mahkemesinin, alacağın 6 aylık zamanaşımı süresine tabi olduğu yönündeki kanaat ve kararı usul ve kanuna aykırı olduğunu, takip işlemi ile birlikte zamanaşımı süresi kesildiğini, zaman aşımının durması söz konusu ise, süresi aynı olan yeni bir zamanaşımı işlemeye başlar, yeni bir süre söz konusu olmadığını, ancak zamanaşımının kesilmesi halinde kural olarak yeni bir sürenin işlemeye başlayacağını, dolayısıyla ... esasına kayıtlı, halen güncel bir takip söz konusu iken, takip alacağının mülga olmuş kanun maddesine tabi olacağı yönündeki mahkeme kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu beyan ederek, Ankara Batı İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasındaki alacağın zamanaşımına uğramadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili; davacı-alacaklının, takip dayanağı 30.03.2009 tarihli 6.900,00TL çekten kaynaklan alacak için müvekkili .... aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu Ankara Batı İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyasıyla 06.05.2009 tarihinde icra takibi yaptığını, çeklere dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile yapılan takipte, takibe dayanak çekin keşide tarihi 30.03.2009 olup, ibraz süreleri zamanaşımı süresini 3 yıla çıkaran değişikliğin yürürlük tarihi olan 03.02.2012 tarihinden önce dolduğundan, altı aylık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, yasal süresi içersinde alacaklı tarafından icra dosyasında zamanaşımını kesen icra işlem yapılmadığından, alacak zamanaşımına uğradığından İİK 33/a maddesi gereği takibin geri bırakılması için Ankara Batı İcra Hukuk Mahkemesinin ... sayılı dosyasıyla takibin geri bırakılması talepli dava açıldığını, yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne kesin olarak karar verildiğini, takibe dayanak çekin zamanaşımı süresi 3 yıla çıkaran değişikliğin yürürlük tarihi olan 03.02.2012 tarihinden önce dolduğundan, altı aylık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, zaman aşımı kesilince, süresi aynı olan yeni bir zamanaşımı işlemeye başlayacağını, icra takip tarihi olan 06.05.2009 tarihinde zamanaşımı kesildiğini, ancak aynı şartlarla yeni zamanaşımı süresi işlemeye başladığını, davalının icra dosyasındaki yenileme talebinden önceki en son talebinin 14.04.2023 tarihli araç haczi ve taşınmaz haczi talebi olduğunu, alacaklı tarafından icra dosyasında; 19.04.2022-14.04.2023 tarih aralığında, 19.04.2022-09.08.2021 tarih aralığında, 14.04.2023 tarih aralığından bu yana bir haciz talebinde bulunulmamış veya başkaca işlem yapılmamış olduğunu, bir çok kez her iki işlem aralığında da 6 aylık sürelerin aralığında işlem yapılmadığını, bu nedenle dayanağı çek olan icra takibi açıldıktan sonra zamanaşımına uğradığını, davacının açmış olduğu davanın hukuka aykırı olduğunu beyan ederek, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER\t :
Ankara Batı İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyası, Ankara Batı ... İcra Hukuk Mahkemesinin ...esas sayılı dava dosyası ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, Ankara Batı İcra Dairesi'nin... esas sayılı takip dosyasındaki alacağın zaman aşımına uğramadığının tespiti istemine ilişkindir.
Davacı yan, davalı tarafça davacı hakkında başlatılan Ankara Batı İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyasına konu 30/03/2009 tarihli 6.900,00TL tutarlı çekten kaynaklanan alacağının zamanaşımına uğramadığının tespitini talep etmiş, davalı yan ise alacağın zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Dosya arasına alınan Ankara Batı ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin .... Esas ...Karar sayılı kararında, Ankara Batı İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyasına konu alacağın dayanağının kambiyo niteliğini haiz çek olduğu, çekin ibraz süresinin 10 gün olduğu, ibraz süresinin bitim tarihinin 6273 sayılı yasanın yürürlük tarihinden önce olduğu, bu sebeple 6 aylık zamanaşımı süresine tabi olduğu, takip dosyasında en son yapılan işlem tarihi olan 14/04/2023 tarihinden sonra işlem yapılmadığından alacağın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle davanın kabulüne kesin olarak karar verildiği, kararın istinaf edildiği, istinaf incelemesinin kararın kesin olması sebebiyle yapılamadığından bahisle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği ve kararın 26/02/2025 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
İİK'nun 71. maddesi yollaması ile aynı Yasa'nın 33/a maddesi uyarınca, İİK 33/a II maddesine dayalı alacağın zamanaşımına uğramadığına ilişkin açılmış bulunan işbu davanın icranın geri bırakılması kararının kesinleştiğinin tebliğinden sonra yedi gün içerisinde açılması gerekmektedir. Ankara Batı ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı kararının kesinleşme tarihinin 26/02/2025 tarihi olduğu, henüz tebliğ yapılmamışken 21/01/2025 tarihinde süresi içerisinde işbu davanın açılmış olduğu tespit edilmekle işin esasına girilmiştir.
6273 Sayılı Kanunun 7. maddesiyle değişik 6762 Sayılı TTK 'nun 726. maddesinde; \"Hamilin; cirantalarla keşideci ve diğer çek borçlularına karşı haiz olduğu müracaat hakları ibraz müddetinin bitiminden itibaren üç yıl geçmekle müruruzamana uğrar. Çek borçlularından birinin diğerine karşı haiz olduğu müracaat hakları bu çek borçlusunun çeki ödediği veya çekin dava yolu ile kendisine karşı dermeyan edildiği tarihten itibaren üç yıl geçmekle müruruzamana uğrar\" düzenlemesi yer almaktadır.
İlke olarak, herhangi bir kanun veya düzenleyici kural, hukuksal sonuçlarını yürürlüğe girdiği tarihten sonrası için doğurmaya başlar. Bunun doğal sonucu da, yasaların yürürlüğe girmelerinden önceki olayları etkilememeleri, yani, geçmişe etkili olmamalarıdır. Yasaları uygulama durumunda bulunanlar, başta mahkemeler olmak üzere, onları geriye yürür sonuçlar doğuracak şekilde yorumlamamakla yükümlüdürler. Hukuk güvenliği bunu gerektirir. Kanun koyucu bu kaidenin aksine düzenleme yapabilir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun; 09.03.1988 tarih ve 1987/2-860 E., 1988/232 K.; 13.10.2004 gün ve 2004/10-528 E., 2004/533 K; 06.04.2005 tarih ve 2005/10-183 E., 2005/241 K sayılı kararları da aynı yöndedir.
6273 Sayılı Kanun'un 7.maddesi ile 6762 Sayılı TTKnun 726.maddesinde yapılan değişiklikle çeklerde 6 ay olan zamanaşımı süresi 3 yıla çıkarılmıştır. Yukarıda açıklanan ilkelere göre değişikle getirilen 3 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanabilmesi için, çekin ibraz süresinin bitim tarihinin yasa değişikliğinin yürürlüğe girdiği tarihten sonra olması gerekmektedir.
Somut olay bakımından; takibe konu alacağın dayanağı olan 30/03/2009 keşide tarihli kambiyo senedi niteliğindeki çekte keşide yeri ve muhatap banka ... olduğundan, çek 10 günlük ibraz süresine tabi olup ibraz süresinin bitim tarihi 6273 Sayılı Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce olduğundan, 6 aylık zamanaşımı süresine tabidir. Takip dosyasında borçluya yönelik olarak yapılan icra takip işlemlerinin incelenmesinde, 14/04/2023 tarihinden sonra işlem yapılmadığı tespit edildiğinden 6 aylık zamanaşımı süresinin dolduğu ve alacağın zamanaşımına uğradığı tespit edilmiştir. Davacı yan yalnızca tespit talep ettiğinden tahsil talebi bulunmadığından talebiyle sınırlı olarak inceleme yapılmış ve davacının davasında haklı olmadığı sonuç ve kanaatiyle davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davalının kendisini vekil ile temsil ettiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 30.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 27/05/2025
Katip \tHakim
e-imzalı e-imzalı