T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/907
KARAR NO: 2025/769
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 09/05/2025
ESAS NO: 2025/248 D.İş
KARAR NO: 2025/251 D.İş
TALEP: İhtiyati Haciz
KARAR TARİHİ: 02/07/2025
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353 ncü maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP İhtiyati haciz talep eden vekili dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında akdedilen 03.06.2024 tarihli Pert Araç İhale Yönetimi Sözleşmesi (Çekme Belgeli Araçlar) nedeniyle ... model hususi trafikten çekmeli yolcu nakli ... plakalı aracın satışına ilişkin müvekkilinin davalı şirketten sovtaj bedeli 605.000,00 TL'lik doğmuş alacağının bulunduğunu, sözleşmenin 3.9 bölümüne göre sözleşmede yüklenici olan ... A.Ş.'nin satış bedelini müvekkiline ödemekle yükümlü olduğunu, araç satış sözleşmesine bağlı olarak ödemelerin karşı tarafça kabul edildiğini, alacak konusunda mutabık kalındığının karşı tarafça gönderilen mail ile kabulünde olduğunu, müvekkilinin alacağının rehinle temin edilmediğini, gerek taraflar arasındaki sözleşme ve ödeme dekontları, gerekse ticari ve defter kayıtlar ile asıl alacağın varlığı ve miktarı konusunda yaklaşık ispat olgusunun gerçekleştiğini belirterek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, alım satım sözleşmesine dayalı olarak ihtiyati haciz talep edilmiş ise de talep eden tarafça sunulan 30.04.2025 tarihli e-postada teminat mektubu ve çek tahsilatından söz edildiği gibi ibraz edilen diğer belgelerde de aleyhine ihtiyati haciz talep eden tarafça borcun ikrar edildiğine yönelik kayda rastlanmadığı, ayrıca sovtaj bedeline konu aracın talebe dayanak Pert Araç İhale Yönetimi Sözleşmesi kapsamında ihale yoluyla satışının yapıldığı hususunda da delil sunulmadığı bu haliyle alacağın varlığı ve miktarı hususunda yaklaşık ispat koşulunun oluşmadığı anlaşılmakla İİK'nın 257. ve devamı maddelerinde düzenlenen şartların gerçekleşmemiş olması gerekçesiyle İhtiyati haciz talebinin REDDİNE karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde; ihtiyati haciz talep dilekçesini tekrar ederek rehinle temin edilmemiş alacaklarının vadesinin geldiğini, mutabakat maili nedeniyle karşı tarafın kabulünde olan bu duruma rağmen Yerel Mahkemece verilen karşı tarafın borcu ikrarına ilişkin kayda rastlanılmadığı gerekçesine dayalı red kararının hukuka aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını ve ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE Talep, hizmet sözleşmesi kaynaklı alacak nedeniyle ihtiyati haciz istemine ilişkindir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 257 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ihtiyati haczin yasal koşulları açısından alacağın varlığı, miktarı ve muacceliyeti hususlarının kesin ispatından ziyade yaklaşık ispat kuralının gözetilmesi gerektiğinden; yaklaşık ispat ölçütünde mahkemede oluşması gereken kanaatin, alacağın varlığı ve muacceliyetini basit bir ihtimalden ziyade kuvvetle muhtemel göstermesi ve kanaat olması gerekir.2004 sayılı Kanunun 258 nci maddesinin birinci fıkrasına göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin “alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması” yeterlidir. Mahkemenin “alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından” anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç, davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir. Ancak alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Taraflar arasındaki 03.06.2024 tarihli Pert Araç İhale Yönetimi Sözleşmesi (Çekme Belgeli Araçlar) başlıklı sözleşmenin konu ve kapsamı başlıklı 1.1 maddesi:\"İşbu Sözleşme ile; ... SİGORTA tarafından Sözleşme süresi içerisinde YÜKLENİCİ 'ye gönderilecek motorlu ve motorsuz kara taşıtlarının teminat kapsamındaki olaylar sonucu sigortalı/mağdur araçlarda meydana gelecek hasarlar için; YÜKLENİCİ tarafından, ... SİGORTA'nın uygun gördüğü ve yazılı olarak onayladığı trafikten ÇEKME BELGELİ araçların ihale sitemine alınması ve internet ortamında ihale yoluyla satışı ve satışın nihai alıcıya geçene kadar olan her türlü bürokratik işlemleri (aracın devir/ satın alınma işlemleri dahil) de kapsayarak sonuçlandırılmasıdır.\" 3.9 maddesi:\"YÜKLENİCİ, aracın gerçekleşen ihale sonucuna göre oluşan satış bedelini Sigortacı tarafından bildirilen tarihten itibaren 3 iş günü içerisinde ödeyerek dekontu ... SİGORTA'ya ibraz eder. (Tüm dekontların üzerinde ihale/ dosya numarası belirtilir.) YÜKLENİCİ tarafından bu süre zarfında ödenmeyen sovtaj bedelleri olması halinde ...E SİGORTA dilerse YÜKLENİCİ'nin vermiş olduğu teminat mektubunu nakde çevirerek sovtaj bedelini tahsil etme hakkına sahiptir. Bu durumda YÜKLENİCİ doğrudan/dolaylı yoldan uğramış olduğu zararı hiçbir şekilde ... SİGORTA'dan talep edemeyecektir. Ayrıca YÜKLENİCİ, ... SİGORTA rafından nakde çevrilen teminat mektubu yerine en geç 5 iş günü içerisinde aynı miktarda yeni bir teminat mektubunu ... SİGORTA'ya teslim edecektir. Aksi halde, ...RKİYE SİGORTA Sözleşmeyi herhangi bir ek bildirime gerek kalmaksızın derhal fesih edebilir. Bu nedenle YÜKLENİCİ ... SİGORTA'dan hiçbir şekilde hak talebinde bulunmayacaktır. Araç üzerinde rehin olması ve araç sahibi tarafından en geç 60 gün içerisinde rehinin kaldırılması durumunda YÜKLENİCİ tarafından verilen sovtaj teklifi geçerli olacak olup; YÜKLENİCİ bu bedel üzerinden aracın alımını gerçekleştirerek ödemeyi sigortalıya yapar. Yalnız satış işleminden önce araç YÜKLENİCİ tarafından kontrol edilerek araç üzerinde herhangi bir eksilme olması halinde YÜKLENİCİ sigortalı kişi ile mutabakata vararak sovtaj bedelinden bu tutarı sigortacının onayı ile düşme hakkına sahiptir.\" 6.1 maddesi:\"Sözleşme, imza tarihinde yürürlüğe girecek ve 1 (bir) yıl süre ile geçerli olacaktır. Sözleşme, bir yıllık sürenin sonunda ... SİGORTA tarafından yazılı olarak sonlandığına dai imde bulunulmadığı taktirde ilgili sözleşme kendiliğinden otomatik olarak 1 (bir) yıl süre ile sözleşmede belirtilen aynı koşullarda tekrar yenilenmiş sayılır. Aynı durum her yıl sözleşme süresi sonunda tekrar edilir.\" şeklindedir. Somut olayda, taraflar arasındaki sözleşmenin yürürlükte olduğu dönemde aleyhine ihtiyati haciz talep edilen şirket tarafından internet ortamında 20.11.2024-22.11.2024 tarihleri arasında 51 ADJ 337 plakalı aracın 605.000,00 TL bedel ile ihalesinin gerçekleştirildiği anlaşılmıştır. İhtiyati haciz talep eden ... Sigorta A.Ş. tarafından pert araç ihale bedelinin araç sahibine ödenmemesi nedeniyle kendilerince araç sahibine ödeme yapıldığı belirtilerek ihtiyati haciz talebinde bulunulmuştur. İhale konusu 51 ADJ 337 plakalı pert aracın satışına ilişkin Beşiktaş ... Noterliği'nin 07.01.2025 tarihli ... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi, ihtiyati haciz talep eden şirketçe 605.000,00 TL ödeme yapıldığına dair 13.01.2025 tarihli dekont, aleyhine ihtiyati haciz talep edilen şirket yetkilisi ... tarafından ihtiyati haciz talep eden sigorta şirketi yetkililerine 17.03.2025 tarihinde gönderilen ... plakalı araca ilişkin 605.000,00 TL'nin 14.04.2025 tarihinde ödeneceğine dair kayıt içeren elektronik posta, ihtiyati haciz talep eden sigorta şirketi yetkilileri tarafından gönderilen elektronik postalar, araç trafik tescil kayıtları, ticaret sicil kayıtları ve ihale detaylarını içeren elektronik kayıtları içeren belgeler ihtiyati haciz talebine dayanak olarak sunulmuştur. Taraflar arasındaki sözleşme kapsamında internet ortamında satılan araç bedelinin ihtiyati haciz talep eden sigorta şirketince araç sahibine yapıldığı, aleyhine ihtiyati haciz talep edilen şirketçe gönderilen ihale bedelinin sigorta şirketine aktarılacağına dair elektronik posta kaydı ile sözleşmenin 3.9 maddesi birarada değerlendirildiğinde rehinele temin edilmemiş vadesi gelen bir para borcunun bulunması nedeniyle ihtiyati haciz şartları oluştuğundan 2004 sayılı Kanunun 259 ncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca takdiren %15 teminat karşılığı ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekirken aksi yönde ihtiyati haciz talebinin reddedilmesinin isabetsiz olduğu kanaatine varılmıştır.İİK'nın 261/1.maddesinde; \"Alacaklı, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde kararı veren mahkemenin yargı çevresindeki icra dairesinden kararın infazını istemeye mecburdur. Aksi halde ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalkar.\" hükmü yer almaktadır. Alacaklının ihtiyati haciz kararının icrasını (infazını) istemesi bir süreye tabi kılınmıştır. Alacaklı, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde, yetkili icra dairesine başvurarak ihtiyati haciz kararının icrasını istemek zorundadır. Alacaklı, icra takibinde bulunduktan sonra ihtiyati haciz talep etmişse, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde icra takibinin derdest olduğu icra dairesine başvurarak ihtiyati haciz kararının icrasını istemek zorundadır. Alacaklı ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde yetkili icra dairesinden (veya derdest icra takibinin bulunduğu icra dairesinden) ihtiyati haciz kararının icrasını istemezse, ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalkar (Kuru, B.: İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, İkinci Baskı, Ankara 2013, s.1047 vd.). İlk derece mahkemesindeki işleyiş dikkate alındığında, ihtiyati haciz talebinin aynı gün içinde yada ertesi gün, kabul veya red yönünde sonuçlandırılarak karara çıkartıldığı ve talep eden tarafından sürecin takip edilerek kararın yine aynı gün elden tebliğ alınıp infazının talep edildiği bilinmektedir. Ancak Bölge Adliye Mahkemelerinde süreç aynı şekilde işlemediğinden İİK'nın 261/1.maddesinde yer alan \"...ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten...\" ibaresinin nasıl yorumlanacağı hususunun tartışılması gerekmiştir. Zira ilgili hüküm gerek 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu'nun gerekse 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev Ve Yetkileri Hakkında Kanun'un yürürlüğünden önceki tarihli olup, değişen koşullara yönelik herhangi bir düzenleme yapılmamıştır. 5070 sayılı Kanun'un 5/1. maddesinde; \"Güvenli elektronik imza, elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.\" hükmü gereği kararlar UYAP sistemi üzerinden e-imza ile imzalanmakta ve fiziki olarak imzalanmamaktadır. Ve aynı Kanun'un \"Tanımlar\" başlıklı 3.maddesinin h bendinde; \"Zaman damgası: Bir elektronik verinin, üretildiği, değiştirildiği, gönderildiği, alındığı ve/veya kaydedildiği zamanın tespit edilmesi amacıyla, elektronik sertifika hizmet sağlayıcısı tarafından elektronik imzayla doğrulanan kaydı\" olarak tanımlanmıştır. Dairemizin kararında, karar tarihi olarak 02/07/2025 tarihi yazılacak ise de, bu tarih dosyanın karara bağlanmasının müzakere edildiği ve UYAP sistemi üzerinden karar numarasının alındığı tarihtir. Yani bu tarih itibariyle henüz yazılan bir karar olmadığı için infazı da mümkün değildir.Kararın infazının talep edilebilmesi ise ancak gerekçeli kararın Dairemizin başkan ve üyeleri ile zabıt katibi tarafından UYAP sistemi üzerinden \"e-imza\" ile onaylanarak, davanın tarafları ve ilk derece mahkemesi tarafından görülebildiği yani karar içeriğine vakıf olunduğu tarih itibariyle mümkündür. Bu nedenle İİK'nın 261/1. maddesinde yer alan \"...ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde...\" ibaresindeki \"kararın verildiği tarihin\", UYAP sistemi üzerinden onaylanarak, infazının talep edilmesinin mümkün olduğu tarih olarak yorumlanması ve 10 günlük sürenin bu tarihten itibaren başlatılması gerektiği Dairemizce kabul edilmiştir. Zira aksinin kabulü halinde yani dosyanın karara bağlanmasının müzakere edildiği ve UYAP sistemi üzerinden karar numarasının alındığı tarihin \"kararın verildiği tarih\" olarak kabulü halinde ihtiyati haciz isteyen taraf, henüz yazılmayan bir karardan haberdar olamayacağı için infazını da talep edemeyecektir. Dairemizin kabul ettiği görüş yukarıda açıklandığı gibi karar numarasının alındığı tarih olmayıp kararın UYAP sistemi üzerinden verildiği tarih olmakla birlikte, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nin 23/06/2022 tarihli 2021/3272 E. 2022/2356 K. sayılı kararı ile; \"...İİK'nın 261/1. maddesi uyarınca; alacaklının ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde kararı veren mahkemenin yargı çevresindeki icra dairesinde kararın infazını istemeye mecbur olduğu, aksi halde ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkacağı, ihtiyati haciz kararının günlük takip edilmesi mümkün olmadığından, Bölge Adliye Mahkemesince verilen ihtiyati haciz kararlarında, ihtiyati haczin infazının istenmesine ilişkin sürenin kararın tebliğ tarihinden itibaren başlatılması gerektiği...\" yönünde verilen kararın Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 10/05/2023 tarihli 2022/10553 E. 2023/3259 K. sayılı ilamı ile onanmış olması da infazın istenmesi tarihi açısından UYAP sistemi üzerinden karar numarasının alındığı tarihin esas alınmaması gerektiği yönündeki Dairemiz görüşünü desteklemektedir. Açıklanan sebeplerle; ihtiyati haciz talep eden tarafın istinaf başvurusunun ihtiyati haciz talebi yönünden kısmen kabulü ile 6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendi uyarınca kararın kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1.b.2 bendi gereğince ihtiyati haciz talebi yönünden KABULÜ ile İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/248 Değişik İş Esas, 2025/251 Değişik İş Karar sayılı ve 09/05/2025 tarihli kararının KALDIRILMASINA ve YENİDEN KARAR VERİLMESİNE, a-İhtiyati haciz talep eden vekilinin İHTİYATİ HACİZ TALEBİNİN KABULÜNE, İİK'nın 259 ve HMK'nın 87. maddeleri uyarınca talep konusu 605.000,00 TL'nin % 15'i oranında hesap edilen 90.750,00 TL teminat tutarının ihtiyati haciz isteyen tarafça nakit olarak yatırıldığında yada kesin ve süresiz nitelikteki banka teminat mektubu ibraz edildiğinde, İİK'nın 257. maddesi uyarınca 605.000,00 TL alacakla sınırlı olmak kaydıyla karşı taraf/borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine İHTİYATİ HACİZ KONULMASINA, b-İİK'nın 261/1. maddesi gereğince, Dairemizin gerekçeli kararının UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile onaylandığı tarihten itibaren 10 gün içinde infazının talep edilmemesi halinde ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkacağının BİLİNMESİNE, c-Kararın tebliği ve teminat alınmasına ilişkin işlemlerin İlk Derce Mahkemesince yerine getirilmesine ve kararın ilgili icra dairesince infazının sağlanmasına, 2-İlk Derece Mahkemesi yönünden; a-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan, ihtiyati haciz talep eden tarafından yatırılan harcın mahsubu ile Hazine'ye gelir kaydına, bakiye harç bedeli bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, b-İhtiyati haciz talep eden tarafça yapılan başvurma harcı 1.1013,90 TL ve peşin nispi harç 615,40 TL olmak üzere toplam 1.629,30 TL yargılama giderinin karşı taraf/borçludan alınarak ihtiyati haciz talep edene verilmesine, c-Karar tarihi itibariyle ihtiyati haciz talep eden yararına AAÜT 2. kısım 1.bölüm 1/a maddesine göre takdir olunan 7.500,00 TL vekalet ücretinin karşı taraf/borçludan alınarak ihtiyati haciz talep edene verilmesine, ç-Gider avansının kullanılmayan kısmının yatıran tarafa ilk derece mahkemesince iade edilmesine, 3-İstinaf İncelemesi Yönünden; a-İhtiyati haciz talep eden tarafça yatırılan istinaf başvurma harcı 1.683,10 TL ve istinaf karar harcı 615,40 TL'nin harcın mahsubu ile Hazine'ye gelir kaydına, bakiye harç bedeli bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, b-İhtiyati haciz talep eden tarafça sarf edilen 2.993,50 TL (istinaf harç ve posta masrafı) istinaf yargılama giderinin karşı taraf/borçludan alınarak ihtiyati haciz talep edene verilmesine, c-Yatırılan gider avansından kalan kısmın ihtiyati haciz talep edene ilk derece mahkemesince iade edilmesine, ç-İstinaf yargılaması duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti hakkında karar verilmesine yer olmadığına, d-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.f bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 02/07/2025