T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2023/1116
KARAR NO\t: 2025/699
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 26/04/2023 (Karar)
NUMARASI\t: 2021/... Esas, 2023/438 Karar
DAVA\t: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
Taraflar arasında görülen tazminat davasına ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı, yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
2021/... Esas sayılı asıl dava dosyasında, davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20/08/2020 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı çekici ve bu çekiciye bağlı ... plaka sayılı yarı römorku ile Erzurum istikametinden ... istikametine seyir halinde iken, yine aynı istikametli yolda Erzurum ili ... ilçesinde müvekkilinin sevk ve idaresinde olan ... plaka sayılı kamyona arkadan çarparak, çarpmanın etkisiyle bu kamyonun yolun sağ dış kısmında bulunan tarlaya devrilmesi sonucu yaralamalı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, söz konusu kaza sebebiyle müvekkilinin ağır yaralandığını, trafik kazasının meydana gelmesinde sürücü ... kusurlu olduğunu, müvekkilinin kaza sebebiyle işine dahi gidemediğini, ailesinin geçimini sağlayamamakta ve maddi sıkıntılar yaşamakta olduğunu, geçirdiği kaza sonrasında malül kalan müvekkilinin hem maddi hem de manevi anlamda zarar gördüğünü, müvekkilinin yaralanmasına sebep olan ... plaka sayılı çekici ve çekiciye bağlı ... plaka sayılı yarı römorkun; davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından ...numaralı poliçe ile zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında sigortalandığını, davalı şirketin sigortalısının 3. kişilere verdiği zararları tazminle yükümlü olduğunu, bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla müvekkilinin geçirmiş olduğu kaza sebebiyle müvekkili için şimdilik 100,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen 2021/... Esas sayılı dava dosyasında, davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20/08/2020 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı çekici ve bu çekiciye bağlı ... plaka sayılı yarı römorku ile Erzurum istikametinden ... istikametine seyir halinde iken, yine aynı istikametli yolda Erzurum ili ... ilçesinde sürücü İbrahim Uztemur'un kontrolündeki ... plaka sayılı kamyona arkadan çarparak, çarpmanın etkisiyle bu kamyonun yolun sağ dış kısmında bulunan tarlaya devrilmesi sonucu yaralamalı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, söz konusu kaza sebebiyle ... plaka sayılı araçta yolcu konumunda bulunan müvekkili ... ağır yaralandığını ve Erzurum ...Hastanesinde tedavi altına alındığını, mevcut kaza sebebiyle sürücü ... kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin elim kaza sebebiyle işine dahi gidemediğini, ailesinin geçimini sağlayamamakta ve maddi sıkıntılar yaşamakta olduğunu, geçirdiği kaza sonrasında malül kalan müvekkilinin hem maddi hem de manevi anlamda zarar gördüğünü, müvekkilinin yaralanmasına sebep olan ... plaka sayılı çekici ve çekiciye bağlı ... plaka sayılı yarı römorkun; davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından ...numaralı poliçe ile zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında sigortalandığını, davalı şirketin sigortalısının 3. kişilere verdiği zararları tazminle yükümlü olduğunu, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili için şimdilik 100,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Asıl 2021/... Esas sayılı dava dosyasında, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının başvuru şartını tam olarak yerine getirmeksizin işbu davayı ikame ettiğinden, başvurunun usulden reddi gerektiğini, kaza ile sakatlık arasındaki illiyet bağının ve davacıların maluliyet oranının Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik uyarınca tespiti bakımından dosyanın Adli Tıp 3. İhtisas Kurumu’na sevk edilmesi gerektiğini, adli tıp kurumundan kusur raporu aldırılması gerektiğini, davacının herhangi bir işte çalışmadığını bu sebeple iş göremezlik tazminatı kazanamayacağını, maluliyet hesabında genel şartlarda da açıkca belirtildiği üzere sakatlık oranı nazara alınması gerektiğini, bu nedenlerle öncelikle davanın usulden reddine, aksi takdirde esastan reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen 2021/... Esas sayılı dava dosyasında, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; aynı kazaya ilişkin tazminat talepli davanın daha önceden açılmış olduğunu, hâlen Mahkemenin 2021/... E. sayılı dosyası ile görülmekte olduğunu, derdestlik nedeniyle HMK madde 114 kapsamında dava şartı noksanlığından davanın reddi gerektiğini, davacıların maluliyet oranının Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik uyarınca tespiti bakımından dosyanın Adli Tıp 3. İhtisas Kurumu’na sevk edilmesi gerektiğini, davacının kusura ilişkin beyanlarının gerçek dışı olduğunu, bu nedenlerle öncelikle davanın usulden reddine, aksi takdirde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; \" Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; asıl ve birleşen davalar yönünden yapılan değerlendirmede, davalar trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davası olduğundan, Yargıtay 4.Hukuk Dairesi'nin 2021/19605 Esas 2021/6472 Karar 11.10.2021 tarihli ilamı ile Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2020/10352 Esas 2021/2596 Karar 11.03.2021 tarihli ilamı doğrultusunda davacıların maluliyetinin tespiti kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik'e göre yaptırılmıştır. Yine bu ilamlar doğrultusunda aktüerya raporu TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak düzenlettirilmiştir. Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen maluliyet, kusuru raporları ve aktüerya bilirkişi tarafından düzenlenen rapor hükme esas alınarak\" gerekçesiyle \"Asıl davada;1-Davacının davasının kabulü ile;852,32 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Birleşen 2021/... Esas sayılı davada;1-Davacının davasının kabulü ile; 331.287,14 TL maddi tazminatın 14/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine\" şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Asıl ve birleşen dava davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacıların kazaya ilişkin maluliyetinin usul ve yasaya uygun olarak tespit edilmediğini, davacıların kusur oranının usul ve yasaya uygun olarak denetime elverişli olarak tespit edilmediğini, hükme esas alınan tazminat hesaplamasına ilişkin raporun hesap hataları ile dolu olduğunu hakkaniyete aykırı bulunduğunu, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri tazminatından sigorta şirketinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, müterafik kusur indirimi uygulanması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile zarar görenin SGK'den geçici iş göremezlik ödemesi alıp almadığının araştırılması yapılmadan karar verilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, müvekkili şirketinin işbu dava öncesi temerrüde düşmediğinden müvekkili şirkete yapılan usulüne uygun bir başvurudan söz etmenin mümkün olmadığını, faize hükmetmenin hakkaniyete aykırı olacağını, arabuluculuk ücretine hakkaniyete aykırı olarak iki kez hükmedildiğini belirterek kararın kaldırılması istemi ile istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Asıl ve birleşen dava, davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 20/08/2020 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacıların iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Asıl dava yönünden; 02.12.2016’da yürürlüğe giren 6763 Sayılı Yasa ile değişik HMK 341/2. maddesinde öngörülen kesinlik sınırı, yeniden değerleme oranı da dikkate alındığında 2023 yılı için 17.830,00-TL'dir. Mahkemece asıl davanın kabulüne yönelik verilen 26/04/2023 tarihli kararda kabul edilen dava değeri 852,32 -TL olup, kabul edilen miktar yönünden karar davalı yönünden kesin niteliktedir. Bu itibarla, asıl davaya yönelik davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kararın miktar itibariyle kesin nitelikte olması nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Birleşen dava yönünden; somut olayda; 20/08/2020 tarihinde, sürücü ... idaresindeki ... plakalı çekici ve buna bağlı ... plakalı yarı römorkün Erzurum istikametinden ... istikametine doğru seyir halindeyken olay mahalline geldiğinde aracının sağ ön kısmıyla, kendisiyle aynı istikamette emniyet şeridi üzerinde park halinde bulunan sürücü ...idaresindeki ... plakalı kamyonun sol arka kısımlarına çarpması şeklinde meydana gelen trafik kazasında birleşen dosya davacısı ...'nın yaralandığı, ... plakalı aracın ...nolu ZMMS poliçesinin davalı sigorta şirketi tarafından düzenlendiği, 20/10/2022 tarihli ATK Ankara Trafik ihtisas dairesi'nin raporuna göre; kazanın meydana gelmesinde sürücü ...'nin %100 oranında kusurlu olduğu, sürücü ....'un kusurunun bulunmadığı kanaatinin bildirildiği, Atatürk Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'nın 30/..../2022 tarihli raporuna göre; Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre birleşen dosya davacısı ...'ın kalıcı iş göremezliğinin %8 oranında olduğu, bıkıcı ihtiyaç süresinin 45 gün, geçici iş göremezlik süresinin 90 gün olduğunun bildirildiği, mahkemece alınan 16/..../2023 tarihli aktüer raporunda, TRH 2010 yaşam tablosu, prograsif rant yöntemi ve asgari ücret verileri uyarınca davacının zararının hesaplandığı, ilk derece mahkemesince aktüer raporu uyarınca yukarıda yazılı gerekçe ile birleşen davanın kabulüne karar verildiği, karara karşı davalı vekilinin istinaf yasa yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle mahkemece hükme esas alınan ve ATK Ankara Trafik İhtisas Dairesi'nce düzenlenen 20/.../2022 tarihli raporun olay ve oluşa uygun, açık ve yeterli olmasına, davacının maluliyetinin kaza tarihinde geçerli doğru yönetmelik hükümleri uyarınca üniversite hastanesinin adli tıp anabilim dalı başkanlığı tarafından belirlemesine, davacıya rücuya tabi ödeme yapılmadığının SGM tarifından 08/..../2021 tarihli yazıyla bildirilmiş olmasına, kazanın meydana geliş şekline göre müterafik kusur indirimi yapılmamasının yerinde olmasına göre; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, birleşen dava davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenle;
1-Asıl dava yönünden; Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 352. maddesi ile İİK’nun 362-(1)/a maddesi uyarınca davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun miktar itibariyle USULDEN REDDİNE,
2-Birleşen dava yönünden; İlk derece mahkemesinin hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,\t
3-Başvuru sırasında asıl dava yönünden peşin alınan karar harcının yatıran tarafa iadesine,
4-İstinaf başvurusu aşamasında birleşen dava yönünden alınması gereken 22.630,22-TL karar harcından peşin alınan 5.477,65-TL harcın mahsubu ile bakiye 17.152,57-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
5-İstinaf kanun yolu başvurusunda bulunan tarafça bu aşamada yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
7-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi/ikmaline ilişkin işlemlerin mahal mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere 08/05/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.