T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO:2023/87
KARAR NO:2025/746
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:11/05/2022
NUMARASI:2020/321 E. - 2022/349 K.
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:15/05/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Tarafların İddia ve Savunmaları:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: alacaklı/davalının ... Kooperatifinin eski başkanı olduğunu, 21/05/2017 tarihinde yapılan genel kurulda azil edilerek hakkında görevi kötüye kullanmak, kooperatife ait 101 daireyi zimmetine geçirmek, nitelikli dolandırıcılık ve kooperatif yasasına göre suç olmasına rağmen bir inşaat şirketine ortak olmak ve kooperatifin inşaat işlerini bu firmaya vermek işlemlerinden dolayı ... sayılı dosya ile İstanbul CBS'ye başvurusunda bulunulduğunu, davalının alacaklı olduğu görünen senet ile hakkında ... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ancak senetteki imzanın kendisine ait olmadığını, davalı tarafından diğer kooperatif üyeleri hakkında da imzalarının sahte olduğu anlaşılan senetlerle icra takibi yapıldığını, kendisinin alacaklı görünen davalıya borcunun bulunmadığını, İstanbul 17. İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/477 E sayılı dosyasında bilirkişi raporu aldırıldığını ve senetteki imzanın kendisine ait olmadığının bilirkişi raporu ile sabit olduğunu ileri sürerek söz konusu icra dosyasında alacaklı görünene borcunun olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesini özetle; Davacının sahte senet iddiasının mesnetsiz olduğunu, icra takibine ve davaya konu senedin T.T.K 776.maddesi uyarınca zorunlu tüm unsurlarının eksiksiz olarak karşıladığını, davacının dosyaya delil niteliğinde sunduğu imza sirkülerini senedin düzenlenmesinden sonra düzenlediğini, davacının itirazlarının İİK. 169 ve devamı maddelerine girmediğini, icra hukuk mahkemesince alınan bilirkişi raporunda bilirkişinin imzaların taşıma imza olup olmadığı yönünde herhangi bir açıklamada bulunmadığını, raporun teknik olarak hazırlanmadığını, bilirkişinin hisleri ile rapor düzenlediğini, raporun dikkate alınmasının mümkün olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi'nin 11/05/2022 tarihli 2020/321 E. 2022/349 K. sayılı kararı ile;Mahkemece; \"Davanın kabulü ile davacının ... sayılı icra dosyası nedeni ile borçlu olmadığının tespitine, asıl alacağın %20’si oranında kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,\" karar verilmiştir.
İleri Sürülen İstinaf Sebepleri:Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Davacı tarafa ... sayılı dosyası ile takibe dayanak 95.000,00 TL bedelli kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi başlattıklarını, sonrasında borçlu tarafından haksız ve mesnetsiz olarak borca konu senedin sahte olduğu gerekçesi ile İstanbul 17. İcra Hukuk Mahkemesi (2018/477 Esas numaralı dosyası) nezdinde itiraz edilerek borçtan kurtulmayı hedeflendiğini, davacı tarafın haksız ve dayanaksız 2020 /321 Esas numarası ile İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde menfi tespit davası açtığını, dava konusu olay bakımından HMK madde 201 uyarınca, davacının senede karşı ileri sürdüğü iddiaları senetle ispatlama zorunluluğu bulunduğunu, davacı ve davacılar İcra İflas Kanunu 169 vd. maddelerinde belirlenen usul ve düzenlemeler ışığında da borçlu olmadığı yönündeki iddialarını ispatlayamadıklarını, davacının icra takibine konu bono hususunda herhangi bir kanuni dayanak göstermeksizin senedin sahteliğini iddia ettiği ve bu durumun açıkça haksız ve asılsız olduğunu, bilirkişi incelemelerinde yer alan durumların hükme esas alınamayacağını, beyan ederek, davacının hukuka aykırı beyanlarına ilişkin her türlü talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/321 Esas nolu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafa herhangi borcu bulunmadığını, şahsı aleyhine icra takibine konu edilen sahte senet oluşturulduğunu, alacaklının ibraz ettiği sahte evrakın orijinali ... Kooperatifinin genel kurul toplantılarında kullanılmak üzere verilen İmza ... Formu olduğunu, bu form ortasından kesilerek, şahsını borçlandıracak şekilde ortasına metin eklenmek suretiyle oluşturulduğunu, şahsına ait imza sirküsü belgesi kooperatif yönetimi tarafından kendisine teslim edilmediğini beyan ederek, hukuka aykırı ve mesnetsiz istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;Dava icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.Davacı, uyuşmazlık konusu senedin sahte olduğunu, kooperatife verilen imzalı yazının sahte senede dönüştürüldüğünü beyanla borçlu olunmadığının tespitini talep etmiştir. Menfi tespit davasında borçlu borcun varlığını inkar ediyorsa, kural olarak, hukukî ilişkinin varlığını ispat yükü davalı/alacaklıdadır ve alacaklı hukukî ilişkinin ( borcun ) varlığını kanıtlamak durumundadır.Kambiyo senetleri temel hukukî ilişkiden bağımsız bir nitelik taşır ve soyut bir borç ikrarı içerir. Bu kapsamda bono; ödeme vaadi niteliğinde bir kambiyo senedidir. Tüm hukuki işlemlerde olduğu gibi kambiyo ilişkisinin hukuken geçerli olarak doğduğunu kabul etmek için tarafların karşılıklı iradeleri ile meydana gelmiş olması şarttır.Senedin düzenlenmesinde iradenin oluşumu ve beyanı aşamasında , iradenin özgür bir biçimde oluşmadığı veya gerçek iradeye uygun şekilde açıklanmadığı yolundaki “borçlanma iradesinin bulunmaması , senedin sahte olması” iddiası her hamile (iyiniyetli olsa dahi) karşı ileri sürülebilen mutlak def’i olarak kabul edilmektedir.Somut olayda; ... sayılı dosyasında borçlunun davacı, alacaklının davalı olduğu,keşide tarihi 05/02/2015, ödeme tarihi 05/05/2015 olan 95.000 TL bedelli senet dayanak yapılarak takibe geçildiği görülmektedir. Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinin 18.01.2022 tarihli raporunda; \"Dava konusu konusu senedin forme kesim olmadığı, \"Adı Soyadı, Adresi, Telefon\" bilgilerini ve imza içeren bölümler ile bu bölümler arasında yer alan senedin ödeme günü, bedeli içeriği ve düzenleme tarihine dair yazılar bulunan bölümün aynı paralel hattı takip etmediği ve senet metninin bilgisayar ve ekipmanı ile oluşturulmuş diğer yazılara göre küçük puntolarla sıkıştırılmış olarak farklı zamanlarda bilgisayar ve ekipmanı yardımıyla oluşturulmuş olduğu, dolayısıyla senedin mevcut yazı ve imzalardan yararlanılarak oluşturulmuş olduğu\" bildirilmiştir.Davacı, senet haline getirilen imzalı belgenin kooperatif işlemlerine esas olmak üzere verildiğini senedin sahte olduğunu belirtmiş, davalı ise, davacının borcunu ödememek için bu yola başvurduğunu belirtmiştir.Takip konusu senede bakıldığında ilk üç satırının sırasıyla ad-soyad, adres, telefon bilgisinin yazılacağı şekilde düzenlendiği, bu satırlardan sonra alt kısımda üç adet imza atılacak şekilde \"imza\" yazılan kısım bulunduğu, yukarıdaki bilgilerle imza atılan kısım arasındaki boşluğun bilirkişi raporunda belirtildiği üzere senet metni olacak şekilde sonradan bilgisayar ile diğer yazılara göre daha küçük puntolarla sıkıştırılmış şekilde tanzim edildiği görülmekle, davacının kooperatif üyesi, davalının ise kooperatif başkanı olduğu, davalı... tarafından takibe konu edilen bir başka senet nedeniyle İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/603 E. Sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davası sonucu verilen 2021/361 K. sayılı kararın istinaf incelemesinin Dairemizin 2021/909 -2024/796 sayılı kararı ile ele alındığı ve takip konusu senedin mevcut imzalardan yararlanılarak bilgisayar ortamında oluşturulmuş sahte senet olduğu sonucuna varıldığı, eldeki dava konusu belgenin matbu bir senet metni olmaması dikkate alındığında imzalatıldığı sırada bir borçlanma sonucunu doğuracak bilgileri içermediği, serbest şekilde borçlanma iradesi ile imzalanmadığı belgenin düzenleniş tarzına göre kooperatif üyeliği gereği alınan bir belge olduğu ,senedin evvelce mevcut yazı ve imzalardan yararlanılarak oluşturulmuş olduğu, kambiyo senedi vasfında olmadığı , sahte olduğu sonucuna varılmıştır.Sonuç olarak, menfi tespit ve kötüniyet tazminatı talebinin kabulünde bir isabetsizlik bulunmadığı, davalının istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/05/2022 tarih ve 2020/321 E. 2022/349 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 6.489,45-TL nispi istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 1.541,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.947,75-TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 15/05/2025