T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: .
KARAR NO\t: .
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: BALIKESİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 13/02/2023
NUMARASI\t\t: .
DAVACI\t: ... - [...]\t
VEKİLİ\t: Av. ... -.
DAVALI\t: ... - ... - ...
VEKİLLERİ\t: Av. ... -.
DAVANIN KONUSU\t: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ\t: 29/12/2022
KARAR TARİHİ\t: 13/12/2023\t
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 18/12/2023
Balıkesir Asliye Ticaret Mahkemesinin 13/02/2023 tarih, ...sayılı Kararının istinaf incelemesi neticesinde;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında 21/02/2022 tarihinde ...Üretim sözleşmesi ve 15/03/2022 tarihinde ... Biberi üretim sözleşmesi olarak iki farklı sözleşme akdedildiğini, 21/02/2022 tarihli sözleşme ile davalının 50 dekar tarlada sözleşmenin 7. maddesinde belirtilen şartlarda 150 ton Makedon cinsi biber üretmeyi ve taahhütlerini yerine getirmemesi halinde sözleşmenin 9. Maddesinde yer alan cezai şartı ödemeyi taahhüt ettiğini, 15/03/2022 tarihli sözleşme ile de 10 dekar tarlada sözleşmede belirtilen şartlarda 30 ton Kardola cinsi biber üretmeyi ve taahhütlerini yerine getirmemesi halinde sözleşmenin 9. maddesinde yer alan cezai şartı ödemeyi taahhüt ettiğini, ancak davalının sözleşme kapsamında edimlerini yerine getirmeyerek müvekkilinin zararına sebebiyet verdiğini, müvekkilince avans ödemesi yapıldığını, Balıkesir 1. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında yapılan takibe davalı tarafça itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin tacir olmayıp Ticaret Mahkemesinin görevli olmadığını, sözleşmeleri kabul etmediklerini, sözleşmelerde sadece müvekkilinin imzasının bulunup karşı tarafın imzasının bulunmaması nedeni ile kurulan ve bağlayıcı olan sözleşme bulunmadığını, davacının belirttiği ödeme tarihleri olan 08/06/2022 ve 23/06/2022 tarihlerinde söz konusu sözleşmelerin imzalanmadığını, bu bedeller karşılığı müvekkilinin mal teslim ettiğini, müvekkilinin görüşmeleri aracılar kanalı ile yaptığını, aracıların davacı şirketin kendisi ile çalışıp yüklü miktarda mal almak istediğini ancak öncelikle sözleşme imzalanması gerektiğini söyleyip tamamı boş bir şekilde müvekkilince imzalanan sözleşmeyi davacı ile görüşüp davacı tarafça imzalandıktan sonra ilgili boşlukların doldurulacağı bu şekilde toplu alım yapılacağının söylenmesi üzerine sözleşmenin aracıya teslim edildiği, aracı ile görüştüğünde ise sözleşmenin şirket tarafından imzalanmadığının bildirildiği, davacı ile çalışmasının bittiğini düşünen müvekkilinin bu dava ile hayrete düştüğünü, davacının hem müvekkil ile çalışmayacağını bildirip hemde mal teslimi gerçekleşmediği iddiasıyla cezai şart ve zarar talebinde bulunduğunu, davacı yanın kötü niyetli olduğunu, icra takibinin makedon biberi sözleşmesine dayalı olarak başlatıldığnı, dava dilekçesinde belirtildiği gibi iki sözleşmeye dayalı bir takibin bulunmadığını, ceza-i şartın fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece yapılan yargılama neticesinde: Uyuşmazlığın biber üretim sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, bu nevi davaların ticari dava olduğuna ya da Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceğine ilişkin yasal bir düzenleme bulunmadığı, eldeki davanın ticari dava olarak kabulü ve mahkemenin uyuşmazlığı Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla çözmesi için uyuşmazlık konusu işin her iki tarafın birden ticari işletmesi ile ilgili olması zorunlu olup, somut olayda davalı üretici olup tacir sıfatı bulunmadığı, davalı tacir olmadığından, dava konusu da kanunda özel olarak düzenlenen hallere girmediğinden 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesi hükmünce davayı ticari dava saymak ve Asliye Ticaret Mahkemesini görevli kabul etmek mümkün bulunmadığını, davada Balıkesir Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek Mahkemelerinin görevsiz olduğundan HMK md 114/1-c ve 115/2 uyarınca davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Davalının tacir olduğunun imzaladığı sözleşme ile sabit olduğu, TTK'nın 12/2 maddesinde belirtildiği üzere işletmenin ticaret sicilinde ilan edilmemesinin tacir sayılmasını engellemediği, TTK'nın 19/2 maddesi uyarınca da taraflardan yalnızca biri için ticari işletme niteliğinde olan işletmeler kanunda aksine hüküm bulunmadıkça diğeri içinde ticari iş sayılacağı, taraflar arasındaki ilişkinin ticari iş niteliğinde olduğu belirtilerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
Dava; İtirazın iptali istemine ilişkindir.
HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde;
Balıkesir 1. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine Karşıyaka ...Noterliğinin 19/08/2022 Tarihli ihtarnamesinde belirtildiği üzere; Makedon biberi sözleşmesi nedeni ile müvekkiline teslim edilmesi gereken en az 30.000 kg. 30 Ton Makedon biberinin teslim edilmemesinden oluşan zararın karşılığının sözleşmede belirtilen ceza-i şartın, cari hesap alacağının ve ihtarname masraflarının tahsili talepli olarak 1.000.000 TL Cezai şart bedeli, 967.500 TL Müspet Zarar bedeli ve 79.973,75 TL cari hesap alacağı ve işlemiş faizleri olmak üzere toplam 2.060.236,34 TL alacak bedeli için icra takibi yapıldığı anlaşmıştır.
Mahkemece davalının tacir olup olmadığının tespiti bakımından Karesi Vergi Dairesi, Balıkesir Ticaret Odası, İlçe Tarım Müdürlüklerine müzekkere yazılmış, davalının 2022 yılı ve öncesinde ÇKS'ye kaydının olmadığı ancak 2023 üretim sezonunda kaydı bulunduğunun İlçe Tarım Müdürlüğü tarafından bildirildiği anlaşılmıştır.
01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren TTK'nın 5. maddesinde “Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.” hükmü yer almaktadır. 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/3. Maddesine göre de; Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır. Somut olayda davalı tarafın tacir sıfatı bulunmadığından davaya bakmaya görevli mahkeme genel mahkemelerdir. Görev kamu düzeni ile ilgili olup, yargılamanın her safhasında ve re'sen nazara alınmalıdır (Yargıtay 13. H.D.nin 2015/29687 E. 2016/5330 K.).
Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; ilk derece mahkemesince görevsiz olduğundan bahisle usulden red kararı verilmesinde esas ve usul bakımından hukuka aykırılık bulunmadığından, davacı tarafın istinaf itirazları yerinde görülmemiş 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b/1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 269,85 TL istinaf karar harcından peşin alınan 179,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 89,95 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Harç ve karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
5-Duruşma açılmadığından istinaf vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362/1-c maddesi uyarınca kesin olarak oybirliği ile karar verildi.
\t\t\t\t
...
Başkan
...
e-imza
...
Üye
...
e-imza
...
Üye
...
e-imza
...
Katip
...
e-imza