T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO:2023/29
KARAR NO:2025/653
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ:27/09/2022
NUMARASI:2019/242 E. - 2022/145 K.
DAVANIN KONUSU:Endüstriyel Tasarım (Manevi Tazminat İstemli)|Endüstriyel Tasarım (Tecavüzün Ref'i İstemli)|Endüstriyel Tasarım (Tecavüzün Giderilmesi İstemli)|Endüstriyel Tasarım (Maddi Tazminat İstemli)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:30/04/2025Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA DİLEKÇESİ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin tekstil sektöründeki önemli şirketlerden biri olduğunu, TPE nezdinde ... ve ... esas unsurlu markalara sahip olduğunu, ... markası ile sezonlarda farklı ve güncel tasarımlar sunduğunu, ürünlerin müvekkili bünyesinde çalışan tasarımcılar tarafından desen ve dizayn çalışmaları sonucu oluşturulduğunu, moda tasarımlarının güzel sanat eseri olarak korunduğunu, tescilsiz tasarımların 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, 5846 Sayılı FSEK ve 6102 sayılı TTK haksız rekabet hükümleri kapsamında ümülatif olarak korunmakta olduğunu, vekil edenin ... İlkbahar Yaz 2019 kataloğunun içeriğinde yer alan ve mağazalar ile online satış sitesinde görsellerine yer verilen elbise, etek, pantolon, çanta ve eşarp modellerinde kullanılan ... ve ... isimli desenlerin ve elbise modellerinin davalılar tarafından izinsiz kullanıldığını, instagram hesapları üzerinden ve adresi belirtilen mağazalarda satışa sunulduğunu, davalılardan ...'un bayisi olduğunu, desenlerin izinsiz kopyalanması, ürün üretilmesi ve satışa sunulmasının vekil edenin Fsek kapsamındaki mali haklarını ihlal ettiğini, SMK kapsamında tescilsiz tasarıma tecavüz teşkil ettiğini, ve haksız rekabet teşkil ettiğini, ...'e dair uyuşmazlığın İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/60 Değişik İş sayılı dosyası, ... desene dair uyuşmazlığın İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/78 Değişik İş sayılı dosyası üzerinden görüldüğünü, ...'e dair İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/60 Değişik İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda desenlerin benzer olarak algılandıkları, vekil edenin ... kendi sosyal medya hesabında davalılardan önce yayınlandığının tespit edildiğini, ... desene dair İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/78 Değişik İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda desenlerin benzer algılandıkları, vekil edenin ... kendi sosyal medya hesabında davalılardan önce yayınlandığının tespit edildiğini, İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/60 Değişik İş ve 2019/78 Değişik İş sayılı dosyalarında tespit edilen ürünlerin ... İlkbahar Yaz 2019 katoloğunda yer alan modeller ile benzer olduğu, bilirkişi raporları ile ihtiyati tedbir kararı verildiğini, ve uygulandıklarını, ihtiyati tedbir kararının devamına karar verilmesi gerektiğini, desenlerin izinsiz kullanımlarını engellemek anlamında davalılara ait ... ve ... adreslerine erişimin engellenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğini, müvekkilinin süresi içinde arabuluculuk başvurusu yaptığını, karşılıklı anlaşmama tutanağı tutulduğunu, ...markasının ve vekil edenin ticari itibarının ve marka imajının zedenlendiğini belirtmiş ve; İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2019/60 Değişik İş ve 2019/78 Değişik İş dosyaları üzerinden davalı aleyhine verilen ihtiyati tedbir kararının devamını, Davalılara ait .../.../... adreslerine erişimin engellenmesi için teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini, Haksız rekabetin varlığının tespitini, önlenip yasaklanmasını, neticesi olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, Tescilsiz tasarıma tecavüz ve haksız rekabet bakımından maddi zararın tazminini, maddi tazminatın 6102 Sayılı TTK madde 56, 5846 Sayılı FSEK md. 69 ve 6769 sayılı SMK'nın 150/b maddesinde tecavüz edenin elde ettiği net kazanç üzerinden hesap yöntemi ile davalının ticari defterleri üzerinden inceleme yapılarak hesaplanmasını, belirsiz alacak davası şeklinde ikame edilen marka ihlalinden doğan tazminat davasında şimdilik 5,000 TL 'nin tespit tarihi olan 03.05.2019 tarihinden itibaren işletilecek kısa vadeli kredilere uygulanan en yüksek reeskont faizi ile birlikte davalılardan alınmasını ve davacıya verilmesini, Manevi tazminat olarak 20,000 TL'nin tespit tarihi olan 03.05.2019 tarihinden itibaren işletilecek kısa vadeli kredilere uygulanan en yüksek reeskont faizi ile birlikte davalılardan alınmasını ve davacıya verilmesini, Dava sonucunda verilecek hükmün gideri davalıdan tahsil edilmek üzere Türkiye çapında baskı sayısı yüksek ... ve ... gazetelerinden birinde ilan yolu ile kamuya duyurulmasını talep etmiştir.Davacı vekili 30/12/2020 tarihli ıslah dilekçesi ile 5.000-TL maddi tazminat talebini 48.594,72-TL olarak arttırmıştır.
CEVAP DİLEKÇESİ:Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının hak iddiasında bulunduğu tescilsiz desenin bilinen, tutulan ve uzun zamandır uygulanan bir model olduğu, internet sitelerinde ve sitenin arşiv kayıtlarında bu tasarıma dair görsellerin bulunacağını, yurt içi ve dışı kataloglarda yayınlandığını, üçüncü şahıslar tarafından üretildiğini, bilirkişilerce yapılacak resen araştırma ile tasarımın daha önceden kamuya sunulduğuna ilişkin kanıtlar ortaya konacağını, desenlerin yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına haiz olmadığını, davacının maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmasının mümkün olmadığını, davaya konu desenin harcı alem olduğunu, davaya konu tasarım ile Müvekkilinin tasarımlarının benzemediklerini, müvekkil tasarımının ayırt edici özellikler taşıdığını, yeni bir tasarım olduğunu, davacının markasının nasıl ve ne şekilde zarar gördüğüne ilişkin bir açıklamasının bulunmadığını, tarafların iddia ve savunmaları ile delillerinin toplanmadan bilirkişi incelemesi yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, iddia ve savunma beklenilmeksizin inceleme ve değerlendirme yapıldığını, bilirkişi incelemesi sonra yapılmış olsaydı desenin yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına haiz olmadığının görülebileceğini, bilirkişi incelemesinde kendi inceleme ve değerlendirmesinin bulunmadığını, tespit dosyalarındaki bilirkişi raporlarına atıfta bulunarak görüş bildirdiğini, Müvekkilinin seçenek özgürlüğü değerlendirilmeksizin görüş bildirildiğini, karşılaştırma yapılmadığını, bilirkişinin farklılıklara değinmediğini belirtmiş ve; Davanın reddini ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını davanın reddine karar verilmesi gerektiğini talep etmiştir.Diğer davalı ... - ... süresinde davaya cevap vermemişlerdir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE davalılar tarafından davacının ... ve siyah Tropik desen isimli tasarımlarına yönelik tecavüzde ve haksız rekabette bulunduklarının tespitine, önlenmesine ve menine, davalılar tarafından davaya konu edilen tasarımların internet ortamında ve fiziki ortamda tanıtımının ve satışının herhangi bir amaçla kullanmalarının yasaklanmasına, İstanbul Anadolu 1. Fikri Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2019/78 d.iş sayılı dosya kapsamında el konulan ürünlerin karar kesinleştiğinde imhasına,Maddi tazminat yönünden davanın KISMEN KABULÜ ile, 7.736,84 TL nin haksız fiilin tespit tarihi olan 03/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Manevi tazminat yönünden davanın tam kabulü ile 20.000 TL manevi tazminatın 03/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,Hükmün kesinleştiğinde tirajı en yüksek 5 büyük gazeteden birinde ilanına, şeklinde hüküm kurulmuştur.
İSTİNAF:Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu doğrultusunda 48.594,72 TL olarak artırdıkları tazminat talepleri kısmen reddedilerek 7.736,84 TL maddi tazminata hükmedildiğini, hükmedilen maddi tazminat miktarının usule, hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun gerek dosya içerisindeki diğer bilirkişi raporları ile gerekse kendi içerisinde açıkça çelişmekte olduğunu, SMK m.151/2-a kapsamında tazminat hesaplaması yapılması gerekirken bilirkişinin SMK m.151/2-a maddesi uyarınca yaptığı hesaplamanın usule ve hukuka aykırı olduğunu, davalıların mahkeme tarafından talep edilmiş olmasına rağmen ticari kayıt ve defterlerini sunmadığını, kabul anlamına gelmemekle beraber tazminat miktarı ve taleplerine rağmen SMK m.151/2-a uyarınca hesaplanabileceği düşünülse dahi bilirkişilerin müvekkilinin ticari kayıt ve defterlerinin incelenmeden SMK m.151/2-a uyarınca rekabet olmasaydı müvekkilinin elde edeceği geliri hesaplamasının mümkün olmadığını, bilirkişi raporu ile davalıların müvekkilinin tescilsiz tasarımdan doğan haklarına tecavüz teşkil eden ürünlerinden 68.040-TL kazanç elde edildiği tespit edildiğini ve taraflarınca SMK m.151/2-b uyarınca tazminat talep edilmiş olmasına rağmen eksik ve hatalı olarak SMK m.151/2-a uyarınca hesaplama yapılmasının hukuka uygun olmadığını, hükme esas alınan 09.03.2022 tarihli bilirkişi raporunun hukuka aykırı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda beilrlenen maddi tazminat miktarının hakkaniyete aykırı olup kendi içinde de dosya kapsamındaki diğer bilirkişi raporları ile de açıkça çeliştiğini, ilk bilirkişi raporunda tespt edilen tazminat miktarı ile hükme esas alınan bilirkişi raporundaki tutarlar arasında çok büyük bir fark olduğunu, davalı tarafların müvekkili şirketin katladığı tasarım, deneme ve tanıtım maliyetlerine de katlanmadığını, bilirkişilerce dikkate alınan hesaplama yöntemi ve yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporu ve bu doğrultuda kararın kendi içinde çeliştiğini, bilirkişilerin değerlendirmelerinin hatalı, sübjektif ve dayanaksız olduğunu, bilirkişi raporunda dava konusu olay ile ilgili belirlenen tutarların ne şekilde, hangi donelerle, nasıl bir hesaplama ile tespit edildiğinin şaibeli olduğunu, bilirkişi raporu içerisinde dahi söz konusu miktarların birbirini tutmadığını, bilirkişilerin hatalı ve farazi bir şekilde davalıların karlılık oranının %14 olduğuna karar verdiklerini, bu yüzdenin hangi gerekçe ile seçildiğinin anlaşılamadığını, hangi tutarı dikkate alarak dava konusu ürünlerden 7.736,84 TL gelir elde ettiklerine karar verdiklerinin anlaşılamadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte raporda çelişkili miktarlardand en düşüğü olan 63.000-TL dikkate alındığında dahi bu tutarın %14'ünün 7.736,84 TL'den fazlayas tekabül ettiğini, aynı çelişkilerin bilirkişilerce SMK m.151/2-a ve 151/2-b seçeneklerine göre yapılan hesaplamalarda da devam ettiğini, iki hesaplama yönteminde de aynı sonuca ulaşmış olduklarını, itirazlarına rağmen bu husus dikkate alınmadan karar verildiğini, davalıların talep edilmiş olmasına rağmen ticari belge ve defterlerini sunmadıklarını, bu sebeple HMK m.220/3 uyarınca talepleri doğrultusunda 48.594,72 TL maddi tazminata hükmedilmesi gerekirken bu husus göz ardı edilerek hatalı mali bilirkişi raporu dikkate alınarak maddi tazminat miktarının belirlenmesinin usule ve hukuka aykırı olduğunu, davalıların mahkemece talep edilen belgeleri sunmaması halinde gerekçelendirilmesi gerektiğini, aksi halde talep ettikleri zarar miktarını kabul etmiş sayılacaklarını, tüm bu nedenlerle davanın tüm talepleri yönünden kabulüne karar verilmesi gerektiğini, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının dava konusu tasarımlarının harcı alem nitelikte olduğunu, dava konusu her iki desende son yılların moda olan uzun süredir piyasada sıkça kullanılan, yenilik ve ayırt ediciliği olmayan modeller olduğunu, dava konusu ürünlerin sadece desenleri değil modellerinin de yenilik ve ayırt edicilik unsurlarına haiz olmadığını, piyasada uzun süredir kullanılıyor olduğunu, bir tasarımın korunabilmesi için yenilik ve ayırt edicilik niteliklerine haiz olması gerektiğini yerel mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun eksik inceleme ve değerlendirme içerdiğini, müvekkili ürünleri ile davacı tasarımları arasında hiçbir benzerlik bulunmadığını, dava konusu ürünlerin mahkemece hükme esas alınan raporlarda bilirkişiler tarafından fiziki olarak incelenmediğini, görseller üzerinden yapılan kısıtlı inceleme ile değerlendirmelerde bulunulduğunu, tazminat değerlendirmesine yönelik itirazları dikkate alınmadan farazi bir şekilde hesaplama yapıldığını, kabul anlamına gelmemekle müvekkili şirkette yapılan delil tespitinde davacı ürünleri ile iltibas yaratabilecek her iki desen ve modellere ilişkin yalnızca 24 adet ürün bulunmuş iken bilirkişilerin müvekkilinin 01.01.2019-30.06.2019 tarihlerini kapsar şekilde tüm gelirleri üzerinden karlılık oranları baz alınarak tazminat hesaplaması yapılmasının hatalı olduğunu, yerel mahkeme tarafından hükme esas alınan incelemelerin bilimsellikten uzak olduğunu, mahkemece müvekkili aleyhine maddi-manevi tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğunu, mahkemece hatalı bilirkişi incelemesine göre verilen kararın hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava, Davacının \"...\" ve \"...\" ismini verdiği ve hak iddia ettiği tescilsiz tasarımların davalılar tarafından kullanıldığı iddiasıyla tasarım hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespiti men-i ve maddi ve manevi tazminat talebidir.Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.19/08/2019 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;\" Davacının suça konu ürün üzerinde 6769 SMK md.69(2) kapsamınca hak sahibi olduğu -2019/60 D.iş dosyasında yer alan delil tespiti kapsamınca keşif mahali ile internet ortamında elde ediler delillerin güncel ve ayniyet gösterdiği, Davalı ... firmasının yukarıda detaylıca anlatıldığı üzere, ilgili ürünleri bire bir aynen ortalama tüketiciyi yanıltacak düzeyde kullandığı, Davalı ...- ... ın yukarıda detaylıca anlatıldığı üzere, ilgili ürünleri birebir aynen ortalama tüketiciyi yanıltacak düzeyde kullandığı, 6769 SMK kapsamınca suç unsurunun oluştuğu\" belirtilmiştir.15/12/2020 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;\" Dava konusu “...” olarak tanımlanan desen tasarımının davacı... A.Ş. tarafından kamuya ilk sunumunun 19.02.2019 tarihi olduğu, davalılar ... Şti. ve ... tarafından ilk paylaşımın 09.04.2019 tarihinde ve davacıdan sonra olduğu, Dava konusu “...” olarak tanımlanan desen tasarımının davacı... A.Ş. tarafından kamuya ilk sunumunun 05.03.2019 tarihi olduğu, davalılar ... Şti. ve ... tarafından ilk paylaşımın 13.05.2019 tarihinde ve davacıdan sonra olduğu, Dava konusu “...” ve “...” olarak tanımlanan tescilsiz tasarımların yenilik özelliklerine sahip olduğu, desen tasarımında tasarımcının seçenek özgürlüğünün geniş olduğu, Davalılar ... Şti. ve ...'in davaya konu - kullanımlarının, davacı... A.Ş.'nin - tescilsiz tasarımlarının koruma kapsamında bulunduğu, Davalıların bağlı oldukları vergi dairesine beyan etikler gelir dava dönemi ile ilgili gelir tablolarında; 6-2)Davalı ... Şirketi İstanbul Gelir idaresi başkanlığı Ümraniye vergi dairesine dava dönemleri ile ilgili yapmış olduğu beyan da elde etmiş olduğu gelir ve karlılık durumu aşağıdaki gibi olduğu: 6-4)Davalı ... Şirketinin dava dönemi ile ilgili 31.471,88TL tazminat, Davalı ... dava dönemi ile ilgili 17.122,84 TL tazminat ödemesi gerektiği kanaatine varılmıştır. 6-5) Borçlar kanunun 50. Maddesine göre; “Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.” maddesinden hareketle takdiri Mahkemenize ait olduğu. 6-6) Manevi tazminat, tazminat sahibinin yapmış olduğu iş hakkına yapılan tecavüz nedeniyle davacının toplum içinde itibarı, statü ve güvenin sarsılmasının karşılığını giderilmesine olup manevi tazminatın tarafların kusur ve tutumları doğrultusun da mahkemenin taktirinde olduğu\" belirtilmiştir. 12/05/2021 tarihli tekstil bilirkişisi eklenmek sureti ile alınan bilirkişi Ek raporda özetle;\" dava konusu “...” olarak tanımlanan desen tasarımınını davacı... A.Ş. tarafından kamuya İlk sunumunun 19.02.2019 tarihi okduğu, davalılar ... Ltd. Şli. ve ... taratından ilk paylaşımın 09.04.2019 tarihinde ve davacıdan sonta olduğu, 4-2) Dava konusu “siyah tropikal desen” olarak tanımlanan desen tasarımının davacı... A.Ş. tarafından kamuya ilk sunumunun 05.03.2019 tarihi olduğu, davalılar ... Ltd. Şii. ve ... tarafından ilk paylaşımın 13.05.2019 tarihinde ve davacıdan sonra olduğu, 4-3)Dava konusu “...” ve “...” olarak tanımlanan tescilsiz. Tasarımların yenilik özelliklerine sahip olduğu, desen tasarımında tasarımıcının seçenek özgürlüğü: geniş olduğu, 4-4)Davalılar ... Ltd. ve ...'in davaya konu kullanımlarının, davacı... - A.Ş.'nin tescilsiz. Tasarımlarının koruma kapsamında bulunduğu, kanaatlerini değiştirecek herhangi bir hususun görülmediği, 4-5)Davakıların bağlı oldukları vergi dairesine beyan etikler gelir dava dönemi ile ilgili gelir tablolarında; Tazminat Hesabı Sektör bilirkişisinin yapmış olduğu tespit ve hesaplamalar neticesinde ödenemesi gereken tazminat tutarı Davalı ... .Şti Ve Diğer Davalı ...- ...'nin dava dönemi kapsayan yıllarına ilişkin gelir tablosu incelendiğinde davacının faaliyet gelirinde 9614 karlılıkla çalıştığı tespit edilmiştir Sektör bilirkişisi dasya üzecinde yapmış olduğu incelemede dava konusu olayda dava konusu ürünün en fazla (...)-... adet üretilebileceği ve dosya da mevcut bilgiler ile de bu ürünün 504 adelinin satışından KDYV dahi 67.800,00 TL. den satılabileceği tespit edilmiştir. Bu Kapsam da hesap yapıldığında. Davacının 7.73684TL Rekabel olmasa idi davacının elde edebileceği gelir olacağı tespit edilmiştir. 4-7)Dava ile ilgili tazminat hesabı (SMK 151-2-a) SMK 6769 sayılı SMK'nın 150/) maddesinde tecavüz edenin clde ettiği net kazanç davacının dava konusu olayda dava konusu ürün satışından sektör bilirkişinsin yapmış olduğu tespit ve salış fiyatı baz alındığın. Davalının dava konusu olay ile ilgili davacıya 7.736.84TL tazminat ödemesi gerekliği kanatlına varılmıştır. 4-8)Borçlar kanunun 50. Maddesine göre; “Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğramdlan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışımı ve zarar göremin aldığı önlemleri göz ünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun ularak belirler.” maddesinden hareketle takdiri Mahkemenize ait olduğu, 4-9) Manevi tazminal, tazminat sahibinin yapmış olduğu iş hakkına yapılan tecavüz nedeniyle davacının toplum içinde itibarı, statü ve güvenin sarsılmasının karşılığını giderilmesine olup manevi tazminatın tarafların kusur ve tutumları doğrultusun mahkemenin taktirinde olduğu\"belirtilmiştir. 09/03/2022 tarihli sektör bilirkişisi olmadan düzenlenen 2. Ek raporda özetle;\"Dava konusu “...” olarak tanımlanan desen tasarımının davacı... A.Ş. tarafından kamuya ilk sunumunun 19.02.2019 tarihi olduğu, davalılar ... Şti. ve ... tarafından ilk paylaşımın 09.04.2019 tarihinde ve davacıdan sonra olduğu,Dava konusu “siyah tropikal desen” olarak tanımlanan desen tasarımının davacı... A.Ş. tarafından kamuya ilk sunumunun 05.03.2019 tarihi olduğu, davalılar ... Şti. ve ... tarafından ilk paylaşımın 13.05.2019 tarihinde ve davacıdan sonra olduğu,Dava konusu “...” ve “siyah tropikal desen” olarak tanımlanan tescilsiz tasarımların yenilik özelliklerine sahip olduğu, desen tasarımında tasarımcının seçenek özgürlüğünün geniş olduğu,Davalılar ... Ltd. Şti. ile ...'in davaya konu kullanımlarının, davacı... A.Ş.'nin tescilsiz tasarımlarının koruma kapsamında bulunduğu,Davalıların bağlı oldukları vergi dairesine beyan etikler gelir: Dava dönemi ile ilgili gelir tablolarında;Tazminat Hesabı Sektör bilirkişisinin yapmış olduğu tespit ve hesaplamalar neticesinde ödenmesi gereken tazminat tutarı ... Şti ile diğer davalı ...- ...'ın dava dönemi kapsayan yıllarına ilişkin gelir tablosu incelendiğinde davacının faaliyet gelirinde 9614 kârlılıkla çalıştığı tespit edilmiştir. Sektör bilirkişisi dosya üzerinde yapmış olduğu incelemede dava konusu olayda dava konusu tün en fazla (604604-1924-192) -504 adet üretilebileceği ve dosyada mevcut bilgiler ile de bu ürünün 504 adetinin satışından KDV dahil 67.800,00 TL'den satılabileceği tespit edilmişti.Bu Kapsamda hesap yapıldığında; davacının 7.736,84TL rekabet olmasa idi davacının elde edebileceği velir olacağı tespit edilmiş. Dava ile ilgili tazminat hesabı (SMK 151-2-b) SMK 6769 sayılı SMK'nın 151-2-b maddesinde tecavüz edenin elde ettiği net kazanç davacının dava konusu olayda dava konusu ürün satışından sektör bilirkişisinin yapmış olduğu tespit ve satış fiyatı baz alındığında davalının dava konusu olay ile ilgili 63.000,00 TL hasılat ve 7.736,84 TL gelir elde etmiştir. Dava konusu olayda davalının davacıya SMK 151- 2-b Kapsamında 7.736,84TL tazminat ödemesi gerekliği kanaatine varılmıştır. Borçlar kanunun 50. Maddesine göre; “Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğramılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.”maddesinden hareketle takdiri Mahkemenize ait olduğu. Manevi tazminat, tazminat sahibinin yapmış olduğu iş hakkına yapılan tecavüz nedeniyle davacının toplum içinde itibarı, statü ve güvenin sarsılmasının karşılığının giderilmesine yönelik olup manevi tazminatın tarafların kusur ve tutumları doğrultusunda tamamen mahkemeye ait olduğu\" belirtilmiştir. İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2019/60 D.iş ve 2019/78 D.iş sayılı dosyaları incelenmiş, davacının dava konusu ürün üzerinde 6769 SMK md.69(2) kapsamınca hak sahibi olduğu, 2019/78 D.iş sayılı dosya kapsamında tespiti yapılan ''...'' adlı tasarıma ilişkin görsellerin kaldırıldığı anlaşılmış, 2019/60 D.iş dosyasında yer alan delil tespiti kapsamınca keşif mahalli ile internet ortamında elde edilen delillerin güncel ve ayniyet gösterdiği,Davalı ... firmasının ilgili ürünleri birebir aynen ortalama tüketiciyi yanıltacak düzeyde kullandığı,Davalı ...- ...'ın ilgili ürünleri birebir aynen ortalama tüketiciyi yanıltacak düzeyde kullandığı tespit edilmiştir.6769 SMK md.69(2) “Tescilsiz tasarımların koruma süresi, koruma talep edilen tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten itibaren üç yıldır” düzenlemesi yer almaktadır.
Somut olayda toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; \"Dava konusu “...” olarak tanımlanan desen tasarımının davacı ... A.Ş. tarafından kamuya ilk sunumunun 19.02.2019 tarihi olduğu, davalılar... Ltd. Şti. ve ... tarafındanilk paylaşımın 09.04.2019 tarihinde ve davacıdan sonra olduğu, dava konusu “siyah tropikal desen” olarak tanımlanan desen tasarımının davacı tarafından kamuya ilk sunumunun 05.03.2019 tarihi olduğu,davalılar... Şti. ve ...tarafından ilk paylaşımın 13.05.2019 tarihinde ve davacıdan sonra olduğu, dava konusu “...” ve “siyah tropikal desen” olarak tanımlanan tescilsiz tasarımların yenilik özelliklerine sahip olduğu, desen tasarımında tasarımcının seçenek özgürlüğünün geniş olduğu, davalılar.... Şti. ve ...'in davaya konu kullanımlarının, davacı ... A.Ş.'nin tescilsiz tasarımlarının koruma kapsamında bulunduğu,tasarıma tecavüz ve haksız rekabetin gerçekleşmiş olduğu anlaşılmıştır. Dava konusu pop desenin davalılar tarafından kullanımının 09/04/2019 tarihi, siyah tropikal kullanımının 13/05/2019 tarihi, dava tarihinin 29/07/2019 tarihi olduğu, kullanım süresinin yaklaşık 2,5-3,5 ay olduğu, davacı tarafça 6769 Sayılı SMK 151/2-b hükmünde düzenlenen; \"sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin elde ettiği net kazanç\" seçeneğine göre tazminat talep edildiği, madde düzenlemesi gereğince \"...\" esas alınacağından, bilirkişilerce tespit sırasında görülen renk ve modeller üzerinden varsayıma dayalı olarak elde edilen 68.040,00 TL toplam ürün değerinden, maliyet düşüldükten sonra elde edilecek kazancın esas alınmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı.Yapılan bilirkişi incelemelerinde yapılan üretim ve satış miktarları tam olarak tespit edilemediğinden, TBK 50 maddeye göre uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyor ise hakim olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirleyeceğinden,TBK 50 maddeye tazminatın miktarının takdir edilmesi gerektiği, dosya kapsamında bulunan tespit raporları ve görsellerden, 2019/78 D.İş. Dosyasındaki kartvizitten, davalı ... firmasının toptancı ve üretici olduğu, hem toptan hemde perakende satış yaptığı anlaşılmakla, ihlal süresi de dikkate alınarak hükmedilen maddi tazminat miktarının dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmakla her iki tarafın bu konudaki istinafı yerinde görülmemiştir. Hükmedilen manevi tazminat tarafların kusur durumu olayın oluş şekli göz önünde bulundurulduğunda dosya kapsamına uygundur. Davalının bu konudaki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.Davalı istinafında tasarımın harcı alem olduğunu ileri sürmekte ise de, tekstil mühendisi ve tasarım uzmanı bilirkişi heyetinden alınan rapor ile, davacının her iki desen tasarımının davacı tarafça davalıdan önce piyasaya sunulduğu, piyasaya sunum tarihinden dava tarihine kadar 6769 Sayılı SMK 69/2 maddesi gereğince 3 yıllık sürenin dolmadığı, davalı tarafça desenlerin davacıdan önce kamuya sunulduğu ve harcıalem olduğuna dair somut delil sunulmadığı, mahkemece alınan bilirkişi raporu ile desen tasarımlarının özgün nitelikte olduğu, tescilsiz tasarım hükümlerine göre korunabileceğinin tespit edildiği, davalının desen tasarımlarını aynen, benzer elbise ve tunik modellerinde kullanmasının tasarıma tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiği anlaşılmakla, davalının bu istinaf sebebine itibar edilmemiştir. Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davacının ve davalının istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 27/09/2022 tarih ve 2019/242 E., 2022/145 K. sayılı kararına karşı davacı ve davalı ... Limited Şirketi tarafından yapılan istinaf taleplerinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL maktu istinaf karar ve ilam harcının peşin yatırılan 698,00 TL harçtan mahsubu ile fazladan yatan 82,60 TL harcın talebi ve isteği halinde davacıya iadesine,3-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.894,70 TL nispi istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 474,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.420,70 TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Taraflarca istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 20/07/2017 tarih ve 7035 Sayılı Kanunun 31. maddesiyle değişik 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi gereğince, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz başvurusunda bulunma yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 30/04/2025