T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2021/2213
KARAR NO:2025/951
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ:16.09.2021
NUMARASI:2020/582 Esas - 2021/592 Karar
DAVA:İtirazın İptali
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile kredi ilişkisine giren davalı ... AŞ ile imzalanan ve diğer davalılar ... Şirketi'nin ve ...'ın müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığı genel kredi sözleşmeleri uyarınca davalı borçlu ve kefillere krediler kullandırıldığını, kullandırılan kredilerden kaynaklanan banka alacağının zamanında ödenmemesi üzerine davalılara Beyoğlu ... Noterliğinin 11/08/2020 tarih ..., ... ve ...yevmiye numaralı ihtarnamelerinin gönderildiğini, gönderilen ihtarnamelere rağmen verilen süre içerisinde herhangi bir ödeme yapılmadığını, ihtarnameye rağmen yükümlülüklerini yerine getirmeyen davalıborçlular aleyhine ... sayılı dosyasından alacağının ödenmesi talebiyle takibe geçildiğini, davalıların gönderilen ödeme emrine karşı, borca, takibe, faize ve ferilerine itiraz ettiklerini, anılan itirazların arabuluculuk yoluyla çözümü cihetine gidilmiş ise de arabuluculuk görüşmelerinin olumsuz neticelendiğini, davalı tarafın borcun aslına ilişkin itirazının hiçbir dayanağı bulunmamakta olup müvekkili bankanın alacağının gerçek bir alacak olduğunu, davalı tarafın borca ilişkin tüm itirazları haksız, hukuka aykırı, takibi sürüncemede bırakmaya yönelik olup hiçbir hukuki dayanağı bulunmadığını, müvekkili banka kayıtlarının kesin delil niteliğinde olduğunu, davalıların faize ilişkin itirazlarının da haksız olduğunu, genel kredi sözleşmelerinde faiz ve oranının açıkça düzenlendiğini beyanla, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, borçlular hakkında ... sayılı dosyası ile başlatılan ilamsız icra takibine yönelik tüm itirazların iptali ile takibin devamına, davalıların %20 oranında icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, savunmasında özetle; davanın, davacı tarafından davalı müvekkilleri aleyhine...sayılı dosyası ile başlatılan takibe süresinde yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğunu, davacı bankanın dava dilekçesine konu beyanları haksız ve kötüniyetli olup kabulünün mümkün olmadığını, davacı tarafından davalı müvekkillerine usulüne uygun olarak hesap kat ihtarnamesi tebliğ edilmediğini, müvekkillerin muaccel olan hiçbir borcu bulunmamakla birlikte temerrüde düşürülmediklerinden işlemiş faiz de istenemeyeceğini, genel kredi sözleşmesinin genel işlem koşullarına aykırı olduğunu, sözleşme hükümleri görüşülmeden hazırlandığını, davacı tarafın asıl alacağa fahiş oranlarda temerrüt faizi işletmesinin hukuka aykırılık teşkil ettiğini, müvekkillerinin davacıya hiçbir surette borçlarının bulunmadığını beyanla davanın reddine, %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davacıdan tahsiline, yargılama giderlerinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; \"... Tüm dosya kapsamının değerlendirilmesi neticesinde; davacı banka ile davalı ... A.Ş. arasında 22/07/2015 tarihli, 4.500.000,00 TL limitli ve 11/12/2018 tarihli, 19.000.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmelerinin akdedildiği, diğer davalıların sözleşmeleri aynı limitler ile müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak imzaladıkları, kefaletlerin davalıların kefalet limitini, kefalet tarihini, müşterek borçlu ve müteselsil kefil olduklarını belirtir ifadeyi içermesi sebebiyle şeklen geçerli olduğu, davalı ...'ın davalı asıl borçlu şirketin yetkilisi olması sebebiyle TBK'nın 584/3. maddesi uyarınca eş rızasının aranmayacağı, sözleşmeler kapsamında davalı ... A.Ş.'ye nakdi ve gayrinakdi krediler kullandırıldığı, kullandırılan kredilerden kaynaklanan borçların vadesinde ödenmemesi nedeniyle davacı tarafından hesapların kat edildiği ve davalılara hesap kat ihtarnamesi gönderilerek borcun 24 saat içerisinde ödenmesinin ihtar edildiği, her ne kadar davalılarca taraflarına usulüne uygun bir hesap kat ihtarnamesinin tebliğ edilmediğinden bahisle işlemiş faiz talep edilemeyeceği iddia edilmiş ise de, kat ihtarnamesinde borç miktarının gösterildiği ve ihtarnamenin davalılara usulüne uygun şekilde 12/08/2020 tarihinde tebliğ edildiği, bu şekilde davalıların verilen 1 günlük süre içerisinde ödeme yapmayarak 14/08/2020 tarihi itibariyle temerrüde düştükleri, bu tarihten itibaren davacının bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere taraflar arasında geçerli genel kredi sözleşmelerinin 3.7. maddesi uyarınca uygulanan akdi faizin %50 fazlası oranında temerrüt faizi talep edebileceği ve takipte talep edilen oranın somut kredide uygulanabilecek %44,77 oranının altında olduğu, sonuç olarak takip tarihi itibariyle davacı bankanın davalılardan nakdi krediler yönünden 13.277.518,15 TL asıl alacak, 4.554.243,76 TL akdi faiz, 250.797,57 TL temerrüt faizi, 227.712,18 TL bsmv, 151,80 TL ihtiyati haciz gideri ve 755,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti olmak üzere toplam 18.311.178,48 TL alacaklı olduğu, gayrinakdi kredi yönünden ise bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere, iade edilmeyen toplam 10 adet çek için asıl borçlu şirket ile genel kredi sözleşmelerinin 6.17.5. maddesinde açıkça sorumlulukları kabul edilmekle diğer davalı kefillerden 22.250,00 TL depo talebinde bulunabileceği anlaşılmış olup davacının, söz konusu kredi sözleşmeleri nedeniyle davalı ... A.Ş.'ye ait Denizli İli, Merkez İlçesi, ...Mahallesi'nde bulunan 3 katlı prefabrik fabrika binası üzerinde, asıl borçlu davalı şirkete açılmış ve açılacak her türlü kredinin teminatını teşkil etmek üzere tesis edilen 20/05/2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı, serbest dereceden istifade kayıtlı, 4. dereceden 20.000.000,00 TL'lik ipotek nedeniyle adı geçen borçludan ipotek bedelinin altında olan alacak için İcra ve İflas Kanunu'nun \"Rehinle temin edilmiş bir alacağın borçlusu iflasa tabi şahıslardan olsa bile alacaklı yalnız rehinin paraya çevrilmesi yoliyle takip yapabilir. Ancak rehinin tutarı borcu ödemeğe yetmezse alacaklı kalan alacağını iflas veya haciz yoliyle takip edebilir.\" hükmünü haiz 45. maddesi uyarınca ilamsız icra takibi ile alacağının tahsilini talep etmesi mümkün olmadığı...\" gerekçesiyle, davalı ... A.Ş.'nin İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali talebinin reddine, davalılar ... ve ... Şirketi'nin İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyasına konu nakdi alacak talebi yönünden itirazlarının iptali talebinin kısmen kabulü ile itirazın asıl alacak 13.277.518,15 TL, işlemiş akdi faiz 4.554.243,76 TL, işlemiş temerrüt faizi 250.797,57 TL, bsmv 227.712,18 TL, ihtiyati haciz masrafı 151,80 TL ve ihtiyati haciz vekalet ücreti 755 TL yönünden iptaline, takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek %40 oranında faizi ile faizin %5 bsmv'si üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalılar ... ve ... Şirketi'nin İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyasına konu gayri nakdi alacak talebi yönünden itirazlarının iptali talebinin kısmen kabulü ile 22.250 TL çek bedelinin davalılarca, davacı nezdinde faiz getirmeyen bir hesapta bloke edilmesine, ödenmesi halinde takibin çek bedelleri yönünden ödeme tarihinden itibaren işleyecek %40 faiz oranı ve faizin %5 bsmv'si üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, nakdi alacak üzerinden hesaplanan 3.662.235,69 TL icra inkar tazminatının davalılar ... ve ... Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ipoteklerinden önce 37.000.000,00 TL limitli ipotek, (Güncel Alacak Tutarı yaklaşık 56 milyon TL) haciz tarihi itibariyle toplam 7.717.693,59 TL tutarında haciz mevcut olduğunu,Taşınmazın 15.10.2021 tarihinde 18.900.000 TL bedelle 3. Şahıs CMK Kablo ... Şti'ye ihale edildiğini, taşınmazın satışından 4. Derece ipotek alacaklısı müvekkili bankaya pay isabet etme olasılığı bulunmadığını,Her ne kadar dava dosyasına, taşınmaz satışından müvekkili bankaya pay isabet etmeyeceği bildirilmiş ise de mahkemece bu hususta herhangi bir araştırma yapılmadan veya taşınmazın satışı bekletici mesele yapılmadan haksız ve hukuka aykırı bir şekilde karar verildiğini, gerekçeli kararın yazılmasından sadece 22 gün sonra taşınmaz satılarak paraya çevrildiğini, Ayrıca bilirkişi raporuna itiraz dilekçelerinde de belirttikleri üzere, asıl kredi borçlusu açısından İpoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılmadan, genel haciz yoluyla takip yapılıp yapılamayacağı hususunun dikkate alınması için borçlunun ödeme emrinin kendisine tebliğinden itibaren 1 hafta içerisinde icra müdürlüğü kararına karşı şikayet yoluna başvurması gerektiğini, şikayetin İİK 16. Maddesindeki 1 haftalık süre içerisinde yapılmamış olması durumunda haciz yoluyla takibe devam edilmesine engel bir durum söz konusu olmayacağını,Mevcut durumda müvekkili banka tarafından ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılmasında hukuki bir yarar bulunmadığını, derecesi itibariyle söz konusu ipoteğe bir değer atfetmek mümkün olmadığını, zira satış tarihi itibariyle de bu husus netleştiğini, dolayısıyla ilgili alacaklılara sorulduğunda tespiti çok kolay olan bir hususta herhangi bir araştırma yapılmadan verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurma zarureti hasıl olduğunu,Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın tüm davalılar yönünden kabulüne karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:Dava, davalı asıl kredi borçlusu şirkete genel kredi sözleşmesi uyarınca kullandırılan kredi borcunun, davalı asıl kredi borçlusu ile davalı müteselsil kefillerden tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın İİK'nın 67. maddesi uyarınca iptali ve inkâr tazminatının tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacı banka tarafından asıl kredi borçlusu şirket ile kredi müteselsil kefili davalılar aleyhine İstanbul ... İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, takipte 13.277.518,15 TL asıl alacak, 354.427,01 TL işlemiş faiz, 4.554.243,76 TL uygulanmış faiz, 227.713,18 TL uygulanmış BSMV, 151,80 TL ihtiyati haciz gideri ve 755,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti olmak üzere toplam 18.414.807,90 TL nakdi alacağın tahsili ile 62.575,00 TL gayrinakdî alacağın depo edilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.Davalıların takibe vaki itirazları nedeniyle duran takibin devamı için eldeki davanın açıldığı, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama ve alınan bilirkişi raporundaki hesaplama sonucunda; davacı bankanın takip tarihi itibariyle davalılardan nakdî krediler yönünden 13.277.518,15 TL asıl alacak, 4.554.243,76 TL akdi faiz, 250.797,57 TL temerrüt faizi, 227.712,18 TL bsmv, 151,80 TL ihtiyati haciz gideri ve 755,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti olmak üzere toplam 18.311.178,48 TL alacak talep edebileceği, yine gayrinakdi kredi yönünden ise iade edilmeyen toplam 10 adet çek için davalılardan 22.250,00 TL depo talebinde bulunabileceğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.Yine İlk derece mahkemsince, davacının söz konusu kredi sözleşmeleri nedeniyle davalı asıl kredi borçulusu ... AŞ'ye ait Denizli İli, Merkez İlçesi, ... Mahallesi'nde bulunan 3 katlı prefabrik fabrika binası üzerinde, asıl borçlu davalı şirkete açılmış ve açılacak her türlü kredinin teminatını teşkil etmek üzere tesis edilen 20/05/2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı, serbest dereceden istifade kayıtlı, 4. dereceden 20.000.000,00 TL'lik ipotek nedeniyle adı geçen asıl kredi borçlusundan kredi borcununu ipotek bedelinin altında olduğu da dikkate alındığında İcra ve İflas Kanunu'nun 45 maddesindeki \"Rehinle temin edilmiş bir alacağın borçlusu iflasa tabi şahıslardan olsa bile alacaklı yalnız rehinin paraya çevrilmesi yoliyle takip yapabilir. Ancak rehinin tutarı borcu ödemeğe yetmezse alacaklı kalan alacağını iflas veya haciz yoliyle takip edebilir.\" yasal düzenlemesi uyarınca asıl borçlu şirket yönünden rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapılmaksızın ilamsız icra takibi ile alacağının tahsilinin talep edilmesi mümkün olmadığından, asıl borçlu davalı ... AŞ yönünden davanın reddine, diğer davalı kefiller yönünden ise takipte istenen nakdî alacak ve ferileri yönünden davanın kabulüne, yine kefiller yönünden depo talebinin kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır. Davacı vekilince ilk derece mahkemesince asıl kredi borçlusu şirket yönünden kurulan hüküm bölümüne karşı istinaf başvurusunda bulunulduğu, davalılar vekilince istinafa cevap dilekçesi sunulduğu ancak davalılar vekilince kararın istinaf edilmediği anlaşılmıştır.Davacı vekilince asıl kredi borçlusu şirket ... AŞ'ye ait taşınmaz üzerinde, asıl borçlu davalı şirkete açılmış ve açılacak her türlü kredinin teminatını teşkil etmek üzere tesis edildiği ihtilafsız 4. dereceden 20.000.000,00 TL'lik ipotek nedeniyle ve İİK'nın 45. maddesindeki yasal düzenleme uyarınca asıl borçlu şirket yönünden rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapılmaksızın ilamsız icra takibi ile alacağının tahsilinin talep edilmesi mümkün olmadığından, asıl borçlu şirket yönünden davanın reddinin isabetli olmadığı, çünkü aynı taşınmaz üzerinde dava dışı ... Bankası'nın 1. dereceden ipoteği bulunup, dava dışı banka tarafından asıl kredi borçlusu şirket aleyhine ... sayılı dosyasında başlatılan takip sonucu, 15.10.2021 tarihinde taşınmazın 18.900,00 TL bedel ile üçüncü kişi ... Ltd. Şti.'ne ihale yolu ile satıldığı, ayrıca takip tarihinde başka alacaklıların alacakları nedeniyle taşınmaz üzerinde farklı tutarlarda hacizlerde bulunduğu, buna göre taşınmazın 1. derecede ipotek alacaklısı... Bankası'nın dahi alacağını karşılamaya yeterli olmadığının sabit olduğu, bu durumda 4. derecede lehine ipotek tesis edilen müvekkili alacağını taşınmazın ipoteği ile karşılanmasının mümkün olmadığı, bu husus değerlendirilmeksizin yazılı gerekçe ile ve İİK'nın 45. madde hükmü dikkate alınarak asıl kredi borçlusu şirket yönünden verilen kararın doğru olmadığı ileri sürülmüş ise de; davacı vekilinin istinaf dilekçesinde kabul edip benimsendiği üzere, ipotek yükümlüsü taşınmazın dava dışı... Bankası'nın alacaklarının tahsili için başlatılan takip kapsamında 15.10.2021 tarihinde ihale yolu ile satıldığı, oysa davacı tarafından asıl borçlu aleyhine davaya dayanak ilamsız icra takibinin bu tarihten önce 31.08.2021 tarihinde başlatıldığı dikkate alındığında, ilk derece mahkemesinin kararında ve gerekçesinde usule ve yasaya aykırılık görülmemiş, davacı vekilinin istinaf başvuru nedenlerinin reddi gerekmiştir.Davacı vekilinin istinaf başvuru nedenleri ile sınırlı olarak dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ilk derece mahkemesinin kararında ve gerekçesinde yasaya ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, 2-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına, bakiye 556,10 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsiline,3-Davacı tarafça yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Gerekçeli kararın Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraf vekillerine tebliğine,5-Karar kesinleştikten sonra dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, 29.05.2025 tarihinde, oy birliğiyle ve temyizi kabil olmak üzere karar verildi.