T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
\tT.C.
\tKAYSERİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t TÜRK MİLLETİ ADINA
\t2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t \t\t GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: Esas
KARAR NO\t:
HAKİM\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACI \t: ... - ... ...
VEKİLİ\t: Av. ... - [
DAVALI \t: ... - ... ...
VEKİLİ\t: Av. ... - [
DAVA\t: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 28/10/2021
KARAR TARİHİ\t: 22/05/2025
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 22/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 2014 yılında davalı kooperatife üye olduğunu ve düzenli olarak belirtilen ödemeleri gününde ödediğini, davalı kooperatif yönetim kurulunun aldığı 14/10/2014 ve ... sayılı karar ile davacının kooperatif üyesi olarak kaydının yapıldığını ancak davacıya bugüne kadar herhangi bir daire teslimi yapılmadığını, yapılan görüşmeler sonucunda davacıya daire teslimi yapılabilmesi için bugün ki daire fiyatlarının çok üzerinde yeni maliyet fiyatları çıkarılarak ek ödeme talep edildiğini, kooperatif adına kayıtlı dairelerin üzerine ihtiyati tedbir kararı verilmesini, öncelikle davalı kooperatif tarafından yapılan daireler üzerinde bilirkişi heyeti ile tespit yapılarak dairelerin maliyet hesaplarının belirlenmesi, belirlenecek rakam üzerinden davacının yaptığı ödemelerin hesaplanarak eksik ödeme söz konusu ise tamamlatılması yönünden hüküm kurulması, kooperatifin iyi niyetli olmayan davranışlar sergilendiğini ve güven ilişkisinin sona erdiğini, bu nedenlerle davacıya teslim edileceği belirtilen daireler üzerine tedbir konulmasını, davacı adına tescilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini istediklerini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davacının iddia ve taleplerinin hukuka aykırı olduğunu ve reddi gerektiğini, davacının üzerine düşen borçlarını yerine getirmediğini, davacı tarafça davalı kooperatife aidat ödemeleri mevcut olduğunu, dairenin teslimi için talep edilen ödemelerin ek ödeme olmayın davacının ödemesi gereken miktar olduğunu, geçici maliyet raporu ile miktarın belirlendiğini, daha sonra kesin maliyet çıkarılmış ve üyelere bildirildiğini, kooperatifin her bir üyesine adil ve aynı maliyetlerin sunulduğunu, maliyet raporundaki bedelin karşılığı haklı olarak talep edildiğini, davacıya verilen 15 günlük süre içinde maliyet raporu ile beraber sunulan daireleri kabul etmediğinden bu dairelerin diğer ortaklara tahsis edildiğini, alınan maliyet raporuna da itiraz edilmediğini, Kayseri 2. ATM'nin ... Esas sayılı benzer dosyasında davanın reddine karar verildiğini, davacının kooperatifçe belirtilen miktarda ödeme yapması halinde kendisine tapu devrinin yapılacağının taahhüt edilmesine rağmen ödeme yapılmadığını, bu dava ile haksız kazanç elde etmeye çalışıldığını, iyi niyet kurallarıyla bağdaşmadığını, bu nedenlerle davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: tapu kayıtları, kooperatif ana sözleşmesi ve genel kurul tutanakları, üye işlem dosyası, keşif, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı kooperatif üyelerinin davalı kooperatif aleyhine açmış olduğu kooperatif ana sözleşmesi gereğince davalı kooperatifin davacı üyelere taahhüt ettiği taşınmazların davalılara devri kapsamında talep edilmiş tapu iptali ve tescil talebine ilişkin olup, BAM kaldırma kararı doğrultusunda davacıya davasını ıslah için süre verilmesi neticesinde davanın ıslah edilmesi sonucu davacının davadaki talebi ve uyuşmazlık çıkma payı alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizce, 24/06/2022 günü mahallinde keşif yapılmasına karar verilerek, dosyanın bir fen ve bir inşaat mühendisi bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilerek rapor düzenlenmesine karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 26/09/2022 tarihli raporda özetle; davacının, davalı kooperatifin üyesi olduğu ve kooperatif yönetim kurulu kararlarına göre daire alacağının olduğu, davacının talep konusu yaptığı Cumhuriyet mahallesi 2519 ada 12 parselin tevhit/ifraz işlemleri sonucu oluşan 4389 ada 8 ve 9 parselin arsa sahibi sıfatıyla davalı kooperatifin bulunması sebebiyle dava konusu olabileceği, dava konusu 8 ve 9 parsellerde yapıların genel itibariyle tamamlandığı ve fiilen ikametlerin yer aldığı ancak mesken belgesi alabilmek için ince imalat eksiklerinin bulunduğu, 9 nolu parselde kattaki brüt alanı 150 m2 olan 341 odalı dairenin ortalama bedelinin dava tarihi 28.10.2021 itibariyle 550.000,00 TL olabileceği, üyeye ait ödeme ve yönetim kararları konusu, uzmanlık alanımız dışında yer aldığından inceleme yapılamadığının tespit edildiği bildirilmiştir.
Mahkememizce keşfin yapılarak, bir fen ve bir inşaat mühendisi bilirkişiden rapor alınmasına müteakip; dosya bir mali bilirkişi ve bir kooperatif uzmanı bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilmiş olup, bilirkişi heyetinin sunmuş olduğu 24/11/2022 tarihli raporda özetle; Davacının konutunun bulunduğu blokla alakalı dava tarihi itibariyle 36.300-TL borcu ve yine faiz tahakkukunun 8.439,50 TL olduğu, kooperatifin tahsis yükümlülüğünün doğması için kooperatife aidat ve gecikme zammı bulunmaması şartının yerine getirilmiş olması gerektiği, bu nedenle de halihazırda davacıların borçlarının devam etmesi nedeni ile tahsisin mümkün olmayacağının tespit edildiği bildirilmiştir.
Yargılamanın devamı sırasında davacının davalı kooperatiften istifa ettiği, noter aracılığıyla bildirimde bulunduğu anlaşılmaktadır.
1163 Kooperatifler Kanunu'nun 10 ve 17/son maddesinde açık kapı ilkesi kabul edilmiştir. Açık kapı ilkesi uyarınca şartları uyanların girişine engel olunamadığı gibi çıkışına da engel olunamamaktadır. Kooperatifler Kanunu'nun 13. maddesine göre istifasını noter kanalıyla kooperatife bildiren ortağın, bildirim tarihi itibariyle kanun hükmü uyarınca istifası sonucunu doğurmakta, kooperatiften çıkma gerçekleşmiş olmaktadır.
Kanun uyarınca yenilik doğurucu hak olan istifa ile kooperatiften çıkma gerçekleştiğinden, taşınmazın tescili istekli kooperatif aleyhine açılan davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla; esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiş, mahkememizce davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine dair verilen 06/03/2023 tarih ... esas.... Karar sayılı kararın istinaf edilmesi üzerine Kayseri BAM 6. HD'nin 19/06/2023 tarih.... E,... K. sayılı kararı ile kararın kaldırılmasına karar verilerek dosya yeniden mahkememize gönderilmekle yukarıda belirtilen esasa kaydedilmiştir.
Davacı vekili sunmuş olduğu 19/02/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile 10.000,00-TL olan dava değerini arttırarak 144.050,00-TL'ye çıkarmıştır.
Her ne kadar davacı taraf bilirkişi incelemesine ilişkin ara karardan dönelmesi talebinde bulunmuş ise de; BAM kaldırma kararında açıkça belirtildiği üzere ıslah dilekçesine göre araştırma yapılması gerektiğinden ve bu araştırmanın davacının yapmış olduğu ödemelere ilişkin kooperatife yönelik eşit hak ve yükümlülükler çerçevesinde mahsup edilmesi gereken tutarların belirlenmesi ve ıslah tarihi itibarıyla davacının davalı kooperatiften iadesine talep edebileceği tutarın belirlenmesi bakımından çözümün bilimsel ve teknik bilgiyi gerektiren hususlarda olup bilirkişi incelemesine başvurulması ve bilirkişi raporu alınması zorunlu olduğundan ara karardan dönülmesi talebin yerinde olmaması nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Mahkememizin 23/01/2025 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararında; dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi ile, davacının ıslah dilekçesi doğrultusunda yeni talep ve iddialarının ve talep sonucunun değerlendirilmesi bakımından dosya kapsamında bilirkişi incelemesi yapıtrılarak ek rapor aldırılmasına karar verildiği, bilirkişi tarafından sunulan raporda özetle; Mali Müşavir bilirkişi incelemesi sonucu; dosyaya daha önce sunulan raporda davacının davalı kooperatife 144.050,00 TL tutarında ödeme yaptığının tespit edildiğini, rapora ekinde yer alan mizan tablosundan da bu tutar teyit edildiğini, davacının kooperatiften istifa etmiş olduğu 2023 yılı genel giderlerinden davacı hissesine düşen payın, ödemiş olduğu tutardan mahsubu gerektiğini, raporun ekinde yer alan mizan tablosu ve genel kurul tutanağı incelenerek davacı alacağından mahsubu gereken genel gider payı -rapor içinde gösterildiği üzere- 14.463,64 TL olarak tespit edildiğini, davacının yaptığı ödemeden ayrıldığı yıla ilişkin genel gider payı mahsup edildiğinde davacının davalı kooperatiften talep edebileceği alacak tutarı 144.050,00-TL – 14.463,64 TL = 129.586,36 TL olarak tespit edildiğinin bildirildiğini, Hesap bilirkişisi incelemesi sonucu; davacının davalı kooperatiften 03.01.2023 tarihinde istifa ettiği; Kooperatif tip ana sözleşmesi hükümlerine göre devir dışında ortaklığı sona erenlerin sermaye ve diğer alacaklarının o yılın bilançosuna göre hesaplanarak, bilanço tarihinden itibaren bir ay içinde geri verileceğini, davalı kooperatifin 2023 yılı genel kurulunun 27.04.2024 tarihinde yapıldığı ve davacı alacağının 28.05.204 tarihinde muaccel olacağını, derdest davadaki çıkma payı alacağının 19.02.2024 tarihli dilekçe ile talep edildiği, ıslah tarihi itibariyle alacağın muaccel olmadığı bildirilmiştir.
Toplanan deliller, davacının ıslah dilekçesi ve BAM kaldırma kararı sonrası alınan ek rapor doğrultusunda, davacının davalı kooperatiften 03/01/2023 tarihinde istifa ettiği, devir dışında ortaklığı sona erenlerin sermaye ve diğer alacaklarının o yılın bilançosuna göre hesaplanarak bilanço tarihinden itibaren 1 ay içerisinde geri verileceğine ilişkin kooperatif ana sözleşmesinin 15.maddesi çerçevesinde mahsup edilecek gelen gider payı çıkarıldıktan sonra davacıya iadesi gereken tutarın benimsenen bilirkişi raporu ile birlikte tespit edildiği ve bu raporun dosya kapsamına uygun olduğu göz önüne alınarak davacının ıslah ile ileri sürdüğü alacak talebi yerinde görülmüş olup; davalı kooperatifin 2023 yılına ait genel kurul toplantısının 27/04/2024 tarihinde yapıldığı ve davacı alacağının bu çerçevede dava tarihi ve ıslah tarihinden sonraki bir tarih olan 28/05/2024 tarihinde muaccel olacağı göz önüne alınarak davacının alacağının muaccel olduğu bu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline dair davanın kabulüne karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ İLE; 129.586,36-TL çıkma payı alacağının, alacağın muaccel olduğu 28/05/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
2-Alınması gereken 8.852,04-TL karar ve ilam harcından, davacıdan peşin olarak alınan 170,78-TL harç ve 2.290,00-TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 6.391,26-TL karar ve ilâm harcının davalıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; ilk dava açma gideri 336,28-TL, posta ve tebligat masrafı 345,20-TL, ıslah harcı 2.290,00-TL, keşif harcı 571,90-TL bilirkişi ücreti 9.700,00-TL olmak üzere toplam 13.243,38-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince taktir olunan 30.000,00-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 22/05/2025
Katip ...
¸E-imzalıdır
Hakim ...
¸E-imzalıdır