T.C. BURSA BAM 14. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t:
KARAR NO\t:
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN\t\t:
ÜYE\t\t:
ÜYE\t\t:
KATİP\t\t:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 30/03/2021
NUMARASI\t\t:
DAVACI \t:
DAVALI \t:
DAVA\t: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ\t: 19/09/2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 25/09/2024
Mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurunun incelenmesi neticesinde;
İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davacı vekili, davacı müvekkilinin, davalı aleyhinde, 12/06/2017 tarihli... Sayılı faturadan doğan alacağının tahsili amacıyla, Bursa 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyası ile takip başlattığını, davalının kısmen itirazı ile, takibin durdurulduğunu, arabuluculuk bürosuna başvuru yapıldığını ancak olumsuz sonuçlandığını, beyan ederek davalının takibe yaptığını itirazının iptaline, takibin devamına, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama masrafları ve vekaleti ücretin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacının icra takibi ve dava dilekçesi ile iddia ettiği gibi müvekkilinden herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını, ilgili icra takibindeki ödeme emrine ve sözde dayanakta ki faturaya bakıldığında, tamamen genel kesilmiş bir fatura olduğunu ve içeriğinin belirsiz olduğunu, söz konusu faturanın kesilmesine sebebiyet verecek ve bu fatura miktarındaki işin ne olduğu, yine işin yahut hizmetin yapılıp yapılmadığının dahi belirsiz olduğunu, müvekkilinin kesilen faturayı kabul etmediğini, iade ettiğini keza bu miktarda bir hizmet almadığını, bu durumda fatura içeriğinin ne olduğu ve içerik kadar alacaklı olduğunu ispat yükünün davacıda olduğunu, müvekkilinin davalıya aracının iç dizaynını yaptırdığını, ve aralarında ücrete dair sözlü olarak mutabakata vardıklarını, lakin davalı tarafından aralarında anlaşılandan daha fazla bir fatura kesilip müvekkiline gönderildiğini, bunun üzerine müvekkili taraflarca daha önce aralarında kararlaştırılan ve mutabık kalınan ücreti davalıya ödendiğini, bundan fazlaca bir alacak hakkı olduğunu iddia eden davacının alacağını ispatla mükellef olduğunu, bunu da ancak yazılı delil ile ispat etmesi gerektiğini, beyan ederek; huzurdaki davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yana tahmilini, davacı aleyhine %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece, davacı vekilinin dava dilekçesinde ticari defterlere dayandığı, ticari defterler incelendiğinde davacının ticari defterlerinin iddiasını doğrular nitelikte olduğu, davalının defterlerinin de davacının iddiası ile örtüşmekle, HMK 222/3 maddesinde \"İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği, diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.\" hükmünün bulunduğu, davacının ve davalının ticari defterlerinin 11.240,00-TL'lik alacağı doğruladığı, bu miktarda mal ve hizmetin alındığının her iki tarafın ticari defterleri ile sabit olduğu, BA/BS formlarının bu yönde ibraz edildiği, davacının faturaya itiraz ettiklerini bildirmesine karşın faturanın tebliğinde itibaren 8 gün içerisinde faturaya itiraz etmeyerek fatura içeriğini kabul ettiği, ayrıca alacak likit ve yasal şartlar oluşmakla asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına da hükmolunacağı, gerekçesiyle; davanın kabulü ile Bursa 13.İcra Dairesi’nin ...esas sayılı takibe yapılan kısmi itirazın iptali ile takibin 11.240,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, dava konusu asıl alacak miktarı olan 11.240,00 TL’nin %20 si oranında hesaplanan 2.248,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekili, yapılan işin niteliği ve niceliği bakımından keşif talebinde bulunulduğunu ve aracın incelenmesinin istendiğini, davacının fatura içeriğinde belirttiği kadar işin yapıldığının ispatı bakımından keşif yapılması gerektiği halde mahkemece bu talebinin reddedildiğini, ayrıca taraflar arasındaki anlaşma ile ilgili de tanık dinletme taleplerinin de bulunmasına rağmen mahkemece göz ardı edildiğini, faturaya 8 gün içerisinde itiraz hususunun yalnızca bir karine olduğunu, aksinin her türlü ispat edilebileceğini, lakin mahkemece ispat vasıtalarının elinden alındığını ve delillerin toplanmadığını, davaya konu faturanın şirket muhasebesinde çalışanlar tarafından duyulan güvene istinaden işlendiğini, sonrasında şirketin yetkililerinin şahsi olarak aracı kontrol etmesi sonucu aslında fatura içeriğindeki kadar iş yapılmadığının ve esasen zaten bu bedel üzerinden de anlaşılmadığının ortaya çıktığını, ve faturanın iade edildiğini, davalı şirketin takibe kısmen itiraz ettiğini ve aslında taraflar arasındaki anlaşmada belirlenen rakamı da davacıya ödediğini, müvekkili şirket, aracının içine iç dizayn yaptırmaya karar verdiğini ve davacı ile 10.620,00 TL üzerinden anlaşma sağladığını, fatura şirket adına kesilip gönderildiği için muhasebe departmanı tarafından deftere işlenip işlem yapıldığını, ancak bir müddet sonra faturanın fazla kesilip gönderildiği, yapılan işin karşılığının ve anlaşılan rakamın bu olmadığının anlaşıldığını, bir faturaya 8 gün içinde itiraz edilmemesi, faturanın içeriğinin kabul edildiği anlamına gelmediğini, keza davacı da müvekkiline faturayı gönderirken içeriğine sadece iç dizayn yazmakla yetindiğini, yaptığı işlemleri dahi somutlaştırmadığını, bu durumda davacının bu rakam kadar bir hizmet verdiğini ve iş yaptığını kanıtlaması gerektiğini beyan ederek istinaf talebinde bulunmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı fatura alacağının tahsili talebi için başlatılan icra takibine vaki itarazın iptali ile icra inkar tazminatının tahisili talebine ilişkindir.
Davacı davalı aleyhinde, 12/06/2017 tarihli... Sayılı faturadan doğan alacağının tahsili amacıyla, Bursa 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyası ile takip başlattığını, davalının haksız kısmen itirazı ile, takibin durdurulduğunu iddia etmiş, davalı ise davacı ile araba iç dizayn işi için 10.620,00 TL bedel ile anlaştıklarını ancak davacının davacının faturayı fazla bedel ile kestiğini, fatura bedeli kadar iş yapılmadığını savunmuş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bursa 13. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 08/11/2019 tarihinde 12/06/20217 tarihli,...Sayılı faturadan doğan alacağın tahsili amacıyla 21.240,00-TL miktar üzerinden takip başlatıldığı, davalı vekilinin 21/11/2019 tarihli itiraz dilekçesi ile takibin 10.000,00 TL dışında kalan kısmı kabul etmediğini bildirmiş 25/11/2019 tarihli icra müdürlüğü kararı ile takibin 10.000,00 TL miktar yönünden devamına 11.240,00 TL yönünden takibin durdurulmasına karar verilmiştir. İtiraz edilmeyen 10.000,00 TL ve fer’ileri 13.054,00 TL davalı tarafından Bursa İcra Müdürlüğü’ nün hesabına yatırılmıştır.
Taraflar arasında davalının da kabulünde olduğu üzere araba iç dizayn yapılması işi için eser sözleşmesi yapıldığı, davacının yüklenici, davalının iş sahibi olduğu, işin teslim edildiği konusunda ihtilaf olmamakla beraber uyuşmazlık iş bedeli ile davaya konu fatura bedeli kadar iş yapılıp yapılmadığı hususunda toplanmaktadır.
Eser sözleşmesi yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir. Eser sözleşmesinde kural olarak davalı sözleşme ve yasaya uygun gerçekleştirdiği imalat miktarı, davacı ise, taahhüt kapsamında yaptığı ödemeleri kanıtlamakla yükümlüdür. TBK 479.maddesi gereğince bedel ödeme borcu eser teslim alındığında muaccel olacaktır.
Eser sözleşmelerinde yüklenici yapımını üstlendiği eseri sözleşmeye teknik ve sanatsal kurallara ve amaca uygun olarak yapıp iş sahibine teslim etmekle, davalı iş sahibi de kararlaştırılan bedeli ödemekle yükümlüdür. Eser sözleşmesi imzalandıktan sonra yapılan işlerin yüklenici tarafından yapıldığı karine olarak kabul edilir. Akdin gereği gibi ve zamanında ifasını tehlikeye sokan her hali yüklenici, iş sahibine derhal haber vermeye mecburdur.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 27.06.2003 tarih ve ... Esas,.... Karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere; bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içerdiği bilgilere itiraz etme hakkına sahiptir. Aksi taktirde faturanın içeriğini kabul etmiş sayılır (Fatura ve dava tarihinde yürürlükte olan 6102 sayılı TTK'nın m. 21/2.). Bu hüküm, fatura içeriğinden kabul edilen hususlara ilişkin olarak, faturayı düzenleyenin lehine; adına fatura düzenlenenin aleyhine bir karine getirmektedir. Bu karine, faturanın ispat gücüne yönelik bir düzenlemeyi ortaya koymaktadır. Diğer anlatımla, fatura, düzenleyen aleyhine delil olduğu gibi, kendisi faturayı düzenlemediği halde tebliğinden itibaren sekiz gün içinde itiraz etmeyen aleyhine de delil olabilecektir. Faturanın adına tanzim edilen aleyhine ispat vasıtası olması, yani, faturayı alan kişinin fatura kendinden sadır olmamakla birlikte aleyhine delil teşkil etmesi TTK'nın 21. maddesinin 2. fıkrasında düzenlenen ve yukarıda ayrıntısı açıklanan bu karineden kaynaklanmaktadır. İşin bedeli sözleşme kurulurken kararlaştırılmış olup, fatura ise bu aşama ile ilgili değil, ifa safhası ile ilgili bir belgedir. Fatura öncesinde taraflar arasında borç doğurucu hukuki ilişkinin bulunması, faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Faturayı alan (faturayı defterlerine kaydetmemesi koşulu ile) akdi ilişkiyi inkâr ettiğinde, faturayı gönderenin önce akdi ilişkiyi kanıtlaması gerekir.
Fatura, sözleşmenin kurulması safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir. 6102 sayılı TTK'nın 21. maddesinin 2 ve 3. fıkrasındaki karine aksi ispat edilebilen adi bir karinedir. 2. fıkra gereği sekiz gün içinde faturaya itiraz edilmesi durumunda fatura içeriğinin doğru olduğunu faturayı düzenleyen tacirin ispat etmesi gerekir.
Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında davalı tarafın kabulünde de olduğu üzere taraflar arasında şirket aracının iç dizaynının yapılması için eser sözleşmesi kurulduğu, ve işin davalı tarafa teslim edildiği konusunda uyuşmazlık yoktur. Akdi ilişki kabul edildiğine ve iş davacı tarafından teslim edildiğine göre taraflar arasında yazılı sözleşme de bulunmadığından fatura içeriğini kabul etmeyen davalı şirketin yukarıdaki karine uyarınca faturayı süresi içerisinde itiraz ederek iade etmesi gerektiği halde ticari defterine kayıt etmekle fatura içeriğini kabul etmiş sayılır. Davacı şirket tarafından 2 ay sonra kesilen iade faturası da işin 10.000,00 TL bedel ile yapıldığının kabulü için yeterli olmayıp, davacı defterlerinde de kayıt edilmemiştir. O halde mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi yerinde olmuştur.
Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan yerinde görülmeyen davalı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Gerekçe ile;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurularının HMK’nın 353/1-b/1 maddesine göre ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 767,80 TL’den, peşin alınan 192,00 TL’nin mahsubu ile bakiye 575,80 TL’nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-İstinaf talebinde bulunan davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının yatırana iadesine,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Karar tebliğ, harç tahsil ve gider avansı iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK 362/1-a maddesine göre KESİN olmak üzere 19/09/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
¸
Üye
¸
Üye
¸
Katip
¸