T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ
T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t:
KARAR NO :
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI\t\t:
EK KARAR TARİHİ\t: 06/06/2024
İHTİYATI HACİZ
TALEP EDEN\t: ...
VEKİLİ\t: Av. ...,\t
KARŞI TARAF\t:
VEKİLİ\t: Av. ...,\t
DAVA\t\t: İhtiyati Haciz
KARAR TARİHİ\t: 20/09/2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 20/09/2024
İhtiyati haciz isteyen vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ\t
TALEP : İhtiyati haciz isteyen vekili, müvekkilinin hamili olduğu 10.05.2024 keşide tarihli, 20.05.2024 vade tarihli, 225.000,00 TL bedelli çekin vadesi geldiğinde ödenmediğini, çeke dayalı olarak borçlular hakkında çek bedelinin 115.730,00 TL tutarı için ihtiyati haciz isteminde bulunmuş, talep uygun görülerek ilk derece mahkemesince ihtiyati haciz kararı verilmiştir.
İTİRAZ: İtiraz eden borçlu... Tic. Ltd. Şti. vekili, ihtiyati haciz talebinin yetkili mahkemeden istenmediğini, talebin Eskişehir Mahkemelerine yöneltilmesi gerektiğini, ayrıca ihtiyati hacze konu çekte düzenlenen sıfatıyla atılan imzanın müvekkil şirketin tek yetkilisi ...'a ait olmadığını, ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmediğini, alacaklı tarafından gösterilen teminat miktarının yeterli olmadığını belirterek ihtiyati hacze itiraz etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ : İlk derece mahkemesince yapılan duruşma sonucunda, ihtiyati hacze konu çekin keşide yerinin ve keşideci borçlunun yerleşim yerinin Eskişehir olduğu, kambiyo senetlerinden doğan alacakların aranacak alacaklar niteliğinde olduğundan, bu alacaklar için TBK'nın 89/1 maddesinin uygulanmayacağı, ihtiyati hacze konu çekin bankaya ibraz edilmesi sonrasında çekin arkasına karşılıksız kaşesinin vurulmuş olmasının, çeki aranacak borç olmaktan çıkararak götürülerek borç haline getirmeyeceği, böyle bir durumda TBK'nın 89/1 maddesi uyarınca alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin ihtiyati haciz kararı verilmesi hususunda yetkili hale gelmeyeceği, kambiyo alacaklısının kendi yerleşim yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunamayacağı gerekçeleriyle ihtiyati haciz kararının yetkisizlik nedeniyle kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bu karara alacaklı ...Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İstinaf talebinde bulunan alacaklı ...Tic.Ltd.Şti. Vekili; çekin yasal süre içerisinde bankaya ibrazı neticesinde karşılıksız çıkması üzerine çekten doğan borcun götürülecek borç niteliği kazandığı, alacaklının faaliyet yeri icra daireleri ve mahkemelerinin yetkili hale geldiği, TBK 89. Maddesi gereği alacaklı müvekkilinin ticaret sicil adresinin bulunduğu Bursa İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu iddiaları ile ihtiyati hacze itiraz eden borçlunun itirazlarının reddi ile kötü niyetli ihtiyati hacze itiraz eden borçlunun yüzde 20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkumiyetine karar verilmesi talepleriyle ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.
Borçlu vekili istinafa cevap dilekçesinde, çekin ibraz edildiği bankanın çekin borçlusu değil muhatabı olduğu, dolayısıyla alacaklının çeki borçluya ibraz etmediğini ve aramanın tüketilmediğini, bu sebeple TBK 89/1. hükmünün uygulanma imkanının bulunmadığı, konuya dair Yargıtay emsallerinin de bu yönlü olduğu beyanlarıyla istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE:
HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde;
Talep, ihtiyati hacze itirazın kabulü kararının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince, ihtiyati hacze itirazın kabulüne karar verilmiş olup ek karara ihtiyati haciz talep eden taraf vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Somut olayda, ihtiyati haciz talebine konu çekin 10.05.2024 keşide tarihli, 20.05.2024 vade tarihli, 225.000,00 TL bedelli olup, muhattap bankanın... Bankası A.Ş. ... Şubesi, keşide yeri Eskişehir olan keşidecisi ...Tic. Ltd. Şti. , lehtarı...Ltd.Şti. olduğu ve çekte sırasıyla ...Ltd.Şti.'nin ve iptal edilen ...A.Ş. Bursa Şubesi'nin cirolarının bulunduğu, süresi içinde çekin bankaya ibrazında karşılıksız çıktığı, çek sorumluluk bedelinin tahsil edildiği görülmüştür.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)'nun 257/1. maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nın 258/1. maddesine göre de ihtiyati hacze İİK'nın 50. maddesi atfı ile Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümlerine göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir.
Borçlu tarafından kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati hacze karşı İİK'nın 265/1. maddesine uyarınca, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzurunda yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edilebilir. İİK'nın 265/3. maddesinde ise, Mahkemenin, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddedeceği, düzenlenmiştir.
İcra ve İflas Kanunu'nda ihtiyati hacizde yetkiyi düzenleyen 258.maddede kambiyo senetlerine özel bir düzenleme yapılmamış, İİK 50.maddeye yapılan atıf ile ihtiyati hacizde HMK'nın (HMK 447/2.madde uyarınca HUMK'a yapılan atıflar HMK' ya yapılmış sayılacağından) yetkiye ilişkin hükümlerinin kıyasen uygulanacağı düzenlenmiştir.
Çeke dayanan alacaklarda yetkili mahkemeler; borçlunun (hakkında ihtiyati haciz istenen keşideci, lehtar, ciranta, avalistlerin) yerleşim yeri, ödeme yeri, ödeme yeri belirtilmemişse muhatap bankanın bulunduğu yer, çekin keşide yeri, keşide yeri gösterilmemiş ise, keşidecinin ad ve soyadı yanında yazılı olan yer mahkemesidir.
Öte yandan kambiyo senedine dayalı alacaklar aranacak borçlardan olduğundan (TTK m.755,796) götürülecek borçlar hakkında uygulanabilen TBK’nın 89. maddesinin 1. fıkrası bu alacaklar hakkında uygulanmaz. Başka bir anlatımla alacaklı HMK’nın 10. maddesi uyarınca kendi yerleşim yerinde kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapamaz (Yargıtay HGK'nın 2017/12-741 Esas - 2019/382 Karar 02/04/2019 tarihli emsal kararı).
Somut olaya gelince; talebe konu çekte muhatap bankanın ... A.Ş. Eskişehir Şubesi, keşide yerinin ise Eskişehir olduğu, ihtiyati haciz talep dilekçesi uyarınca keşideci ... Tic. Ltd. Şti.'nin adresinin Tepebaşı/Eskişehir, lehtarı ....Ltd.Şti.'nin adresinin ise ... olduğu görülmüştür. Buna göre, itiraz edenin süresinde ihtiyati hacze ve yetkiye itiraz ettiği, ihtiyati haciz kararı veren mahkemenin yetkili olmadığından mahkemece, ihtiyati haciz kararına yetki itirazının kabulüne karar verilmesi doğru görülmüştür.
İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-1 maddesine göre esastan reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-İhtiyati Haciz Talep eden vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-)Alınması gerekli istinaf harçları peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,
3-)Kararın tebliği ve harç işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile kesin olarak karar verildi.20/09/2024
\t\t\t\t
...
Başkan ...
¸(e-imzalıdır)
...
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
...
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
...
Katip ...
¸(e-imzalıdır)