T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN\t
MAHKEMESİ:ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:07/06/2017
DAVANIN KONUSU:ALACAK
İSTİNAF TALEP TARİHİ:01/11/2023
İSTİNAF KARAR TARİHİ:23/05/2025
KARARIN YAZIM TARİHİ:30/05/2025
Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı, 07/06/2017 tarihli kararı aleyhine davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş ve talebin süresinde olduğu anlaşılmakla; yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili tarafından ilk derece mahkemesine sunulan dava dilekçesinde özetle; davalı tarafın düzenlediği faturalar ile hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak ve diğer bedeller adı altında fazladan ücret tahsil ettiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere, şimdilik 100,00 TL’nin işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :Davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı sunulan cevap dilekçelerinde özetle; husumet ve zamanaşımı itirazında bulunarak, kayıp-kaçak bedelinin ilgili mevzuat çerçevesinde abonelere yansıtıldığını ve uygulanmasının yasal bir zorunluluk olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI VE GEREKÇESİ: Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı, 07/06/2017 tarihli kararı ile; 6719 sayılı kanunun 21. Maddesi ile 6446 sayılı Elektirik Piyasası Kanunun 17. Maddesine eklenen 10. Fıkra hükmü ve 6719 sayılı kanunun 26. Maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa eklenen geçici 20. Maddesi hükümlerine istinaden davanın konusuz kalması nedeni ile esası hakkında hüküm kurulmasına yer olmadığına, yargılama giderleri ve maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar vermiştir.
İSTİNAF TALEBİ VE SEBEPLERİ :Davalı ... A.Ş. vekili tarafından yasal süresi içerisinde sunulan istinaf dilekçesi ile; davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2. maddesi gereğince dava değerini aşmayacak şekilde 100,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, dava değerini aşar şekilde 1.980,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını beyanla; hukuka aykırı olan ilk derece mahkemesi kararının vekalet ücretine ilişkin kısmının düzeltilmesine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 355/1 maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemede;
Davada, elektrik abonesi olan davacıdan tahsil edilen kayıp-kaçak vs. bedelin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasında Elektrik Abone Sözleşmesinin düzenlendiği ve sözleşmelerin halen geçerli olduğu anlaşılmaktadır.
Kayıp-kaçak, dağıtım ve iletim bedeli, sayaç okuma ve perakende satış hizmet bedeli ile ilgili Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.05.2014 tarih ve ... E.- ... K. sayılı kararı ile Anayasa'nın \"Vergi Ödevi\" başlıklı 73.maddesinde \"Herkes, kamu giderlerini karşılamak üzere, mali gücüne göre, vergi ödemekle yükümlüdür. Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır. Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerin muaflık, istisnalar ve indirimleriyle oranlarına ilişkin hükümlerinde kanunun belirttiği yukarı ve aşağı sınırlar içinde değişiklik yapmak yetkisi Bakanlar Kuruluna verilebilir\" şeklindeki düzenlemeye göre kayıp-kaçak, sayaç okuma, dağıtım, perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve ikincil mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığından bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK'na sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak elektrik bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarlarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne kadar bedel ödendiğinin bilinmesinin de şeffaf hukuk devletinin vazgeçilmez unsuru olduğundan EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınması doğru bulunmayarak hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.
Dava tarihinden sonra, 17.06.2016 tarihinde 29745 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı Kanun'un 21.maddesi ile 6446 sayılı Kanun'un 17.maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri değiştirilmiş ve aynı maddeye eklenen 10. bent ile; \"Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; Tüketici Hakem Heyetleri ile mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır\" hükmü getirilmiştir.
Ayrıca, 6719 sayılı Kanun'un 26.maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen Geçici 19.madde de; \"Bu maddeyi ihdas eden Kanunla öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, Kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve Kurul kararlarının bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur\" ve Geçici 20.madde de ise, \"Kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17.madde hükümleri uygulanır\" hükmü düzenlenmiştir. Söz konusu maddeye göre Tüketici Hakem Heyetleri'nin ve mahkemelerin bu konuda açılacak davalarda inceleme ve araştırma yetkileri geçmişe de etkili olarak sadece dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp-kaçak bedellerinin Kurumun bu konulardaki düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlanmıştır.
Dava tarihinden sonra yürürlüğe giren 6719 sayılı Kanun ile yapılan değişikliklerin Kanunun 17.06.2016 yürürlük tarihinden önceki dönemde geçerli olan EPDK kararlarına dayanılarak tahsil edilmiş dava konusu kayıp kaçak ve sayaç okuma bedelleri ile ilgili olarak açılan ve halen devam eden alacak davalarında da geçmişe etkili olacak şekilde uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.
Bundan başka, davanın devamı sırasında, dava konusu alacağın ödenmesi, menkul malın davacıya teslim edilmesi, gayri menkulün tahliye edilmesi gibi nedenlerle veya davanın açılmasından sonra yürürlüğe giren yeni bir kanun yada Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı nedeniyle davanın konusuz kalması mümkündür. Davanın konusuz kaldığının tespit edilmesi halinde, mahkemece; esas (asıl talep) hakkında \"Davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına\" ilişkin hüküm kurulması gerekmektedir. Bu tür kararlar, hükümler gibi (eda, tespit, inşai) nihai kararlardandır. Mahkeme kararı, aynı zamanda dava konusu hakkın mevcut olmadığını da tespit ettiği için tespit hükmü niteliğindedir.
Davanın konusuz kalması halinde, mahkemece; yargılamaya devam edilerek davanın açıldığı tarih itibariyle hangi tarafın haklı olduğunun tespit edilmesi, o taraf lehine yargılama giderleri ve vekalet ücretine karar verilmesi gerekir. Başka bir deyişle, yürürlüğe giren yeni yasa nedeniyle konusuz kalan davada, yeni yasanın yürürlüğe girmemiş olması halinde, davanın açıldığı tarih itibariyle haklı olan ve davasını avukat ile takip eden taraf lehine \"maktu vekalet\" ücretine hükmedilmesi, yargılama giderlerinin ise karşı taraftan tahsiline karar verilmesi gerekmektedir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 18.11.2009 tarih, ... E.-... K. sayılı ilamında \"Dava tarihinde davasında haklı bulunan davacının, sonradan yürürlüğe giren yasa nedeniyle haksız duruma düşmesi söz konusu olmadığından, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği\" belirtilmiştir.
Dava tarihinde davasında haklı bulunan davacının, sonradan yürürlüğe giren yasa nedeniyle haksız duruma düşmesi söz konusu olmadığından, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesinin kökleşmiş Yargıtay içtihatlarına ve yasaya uygun ise de; davacı tarafından fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla hukuka aykırı olarak kayıp-kaçak ve diğer bedeller adı altında şimdilik 100,00 TL'nin faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsili talep edilmiş olup, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6. ve 13/2.maddesi uyarınca dava değerini aşmayacak şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, dava değerinin üzerinde olacak şekilde 1.980,00 TL maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olması nedeni ile davalı ... Anonim Şirketi vekilinin vekalet ücretine yönelik istinaf talebinin kabulüne karar verilmiştir.
Ancak, bu hususun düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1-b.2 maddesi gereğince davalı ... Anonim Şirketi vekilinin vekalet ücretine yönelik istinaf talebinin kabulü ile; hüküm fıkrasında yer alan \"Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 1.980,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,\" ifadesinin hüküm fıkrasından çıkartılarak yerine \"Davacıların kendisini vekille temsil ettirdikleri dikkate alınarak, karar tarihinde yürülükte bulunan AAÜT'nin 6. ve 13/2, maddesi gereğince 1.980,00 TL vekalet ücretinin, istinaf yoluna başvuran davalı ... Anonim Şirketinin sorumluluğunun 100,00 TL ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,\" ifadesinin yazılması suretiyle hükmün düzeltilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Yukarıda açıklanan nedenlerle;
I-Davalı ... Anonim Şirketi vekilinin İSTİNAF TALEBİNİN KABULÜNE,
II-HMK'nun 353/1.b.2 maddesi uyarınca Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 07/06/2017 tarihli ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ DÜZELTİLEREK, ESAS HAKKINDA AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE YENİDEN KARAR VERİLMESİNE,
1-6719 sayılı kanunun 21. Maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17. Maddesine eklenen 10.fıkra hükmü ve 6719 sayılı kanunun 26. Maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen geçici 20. Maddesi hükümlerine istinaden davanın konusuz kalması nedeniyle davanın esası hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Alınması gerekli 31,40.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 29,20.-TL harcın mahsubu ile bakiye 2,20.-TL davalılardan müşterek ve müteselsilen TAHSİLİNE,
3-Davacı tarafından yapılan (davetiye, müzekkere, gideri olmak üzere) toplam 133,25.-TL yargılama giderinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak, davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacıların kendisini vekille temsil ettirdikleri dikkate alınarak, karar tarihinde yürülükte bulunan AAÜT'nin 6. ve 13/2, maddesi gereğince 1.980,00 TL vekalet ücretinin, istinaf yoluna başvuran davalı ... Anonim Şirketinin sorumluluğunun 100,00 TL ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
III-İstinaf yargılaması yönünden;
1-İstinaf talebinde bulunan davalı ... Anonim Şirketinden peşin alınan istinaf karar harcının talepleri halinde iadesine,
2-İstinaf talebinde bulunan davalı ... Anonim Şirketinden peşin alınan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye irad kaydedilmesine,
3-İstinaf aşamasında davalı ... Anonim Şirketi tarafından yapılan 2.938,75 TL yargılama giderinin davacılardan müteselsilen tahsili ile anılan davalıya verilmesine,
4-Kararın tebliği, kesinleştirme, artan avans ile harç iadesi vs. işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK 361/1 maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren İKİ HAFTALIK yasal süre içinde YARGITAY ilgili hukuk dairesinde TEMYİZ YASA YOLU AÇIK OLMAK ÜZERE, oybirliği ile karar verildi.23/05/2025
...