T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2025/283
KARAR NO: 2025/1534
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 05/12/2024
NUMARASI: 2022/583 E - 2024/873 K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
Birleşen İstanbul 11.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/730 esas sayılı dosyasında;
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 12/06/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde, toplamda 1.294.882,15 TL bedelli kaçak elektrik kullanım tespiti tutanağı ile müvekkilinin haksız bir şekilde kaçak elektrik kullanıcısı isnadıyla karşı karşıya kaldığını, davalı şirketin müvekkilinin iş yerine sürekli şirket çalışanlarını gönderdiğini ve elektrik kesintisi yapılacağı tehdidi ve baskısı yapıldığını, müvekkilinin ticari faaliyetlerini sekteye uğrayacak olmasından ötürü mesnetten yoksun olarak tanzim edilen tutanaktaki bedelin 250.000,00TL sinin ödemek zorunda kalındığını, müvekkilinin davalı kuruma kesilen cezanın hukuka aykırı olduğuna ilişkin dilekçesiyle birlikte itiraz başvurusunda bulunduğun fakat müvekkiline sadece sözlü olarak itirazın değerlendirildiğinin belirtildiği,yazılı olarak herhangi bir dönüş yapılmadığını, davalı şirket tarafından müvekkili şirkete yollanan faturalara ilişkin olarak Ankara ... Noterliği 10/08/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarla da itiraz edildiğini, itiraz sürecinde dahi sürekli olarak müvekkili şirketin baskı altına alındığını ve bir kaç kez elektrik kesilme tehditlerine ve fiillerine maruz kaldığını, müvekkilinin konaklama tesisi olarak kullanılan ... isimli otel işletmesinin enerjisinin kesilmesinin ticari hayatını sekteye uğratacağını, kabul etmemekle birlikte müvekkilinin kaçak elektrik kullandığı düşünüldüğü ihtimalinde dahi tutanakla imza altına alınan tutarın belirlenmesi gereken tutardan çok daha yüksek olduğunu, müvekkiline kesilen ceza Enerji Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 42. Madde ve devamındaki yasal düzenlemelere göre hesaplandığını ancak davalı şirketin adı geçen cezayı keserken hayatın olağan akışından tamamen uzaklaştığını, yönetmeliği de yanlış yorumladığını, müvekkiline yapılan hesaplamada en üst sınır olan 1 yıllık geriye gidilerek kullanım hesaplaması yapıldığını, yönetmeliğin ilgili maddesinde ''doğru bilgi ve bulguların varlığı halinde'' şartı ile 1 yıllık geriye dönük hesaplamaya izin verilirken kurumun gerek yapılan görüşmelerde gerekse kaçak tutanağında buna yönelik en ufak bir delil veya emare ortaya koyamadığını, işletmedeki tüm enerji hatlarını müvekkili 17/05/2022 tarihinde üzerine aldığını, öncesinde hatların başka birinin kullanımında olduğunu ve geçmiş dönemlere ait borçların müvekkiline yansıtılmasının hukuka aykırılık teşkil ettiğini, her türlü kaçağın kullanıldığı varsayılan dönemin fiyatlarıyla gecikme zammı olmaksızın fiyatlandırılması gerekirken davalı şirket tüm kullanımı güncel elektrik birim fiyatından hesapladığını, cezayı haksız ve hukuksuz arttırdığını, davalı şirket kullanım miktarını tespitte adı geçen otel işletmesindeki odaları incelediğini ve bu inceleme sonunda odalardaki '' TV, Buz Dolabı, Ketıl, Klima'' gibi cihazların günlük kullanımını hesaplamak suretiyle bir toplam kullanım tespit edildiğini, davalı kuruma yapılan itirazlar sürecinde de ısrarla ve ispatlı şekilde belirtilmesine rağmen hesaba katılan ve en büyük payı oluşturan klimaların ceza kesim tarihinden çok kısa bir süre önce alındığını, öncesinde merkezi bir sistem olduğu ancak bu sistemin çok uzun süredir arızalı olduğu gerçeğini görmezden gelinerek bir hesaplama yapıldığını, hesaplama sırasında tüm odalar yıl boyu olmamasına rağmen dolu kabul edildiğini ''TV, Buz Dolabı, Ketıl, Klima'' gibi elektrik tüketen tüm cihazlar sanki tüm gün çalışıyormuş gibi bir hesap çıkarıldığını belirterek davalı şirket tarafından müvekkiline kesilen ... seri numaralı \"Kaçak Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı\"nın hukuka aykırılığının tespiti, faturanın hukuka uygun olduğunun tespiti halinde yeniden bir bilirkişi inceleme yapılarak esas borcun tespit edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde; usul hukuku yönünden itirazlarının , dava açılmadan ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk yolu işletilmemiş olup işbu davanın öncelikle usulden reddi gerektiğini, yargılamada davacının ticarethane vasıflı işletmesinde kullandığı kaçak kullanımına ilişkin olduğunu, davanın ticari dava olduğunu, bu kapsamda ticari davalarda zorunlu arabuluculuk sürecinin işletilmemiş olması nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan reddinin gerektiğini, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 10.02.2020 tarihli, 2019/3048 Esas ve 2020/1093 Karar sayılı kararını emsal teşkil ettiğini, davanın esası yönünden itirazlarının ise davacının kullanımındaki ... nolu tüketim noktasında 02.08.2022 tarihinde müvekkili şirket saha ekipleri tarafından yapılan kontrolde tesisatta kayıtlı ... nolu sayaç haricinde hattan enerji tüketildiğinin tespit edildiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin tespit edilen durumu açıklayan kaçak elektrik enerjisi tüketim halleri başlıklı 42. Maddesinin b bendi gereği Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketilmesinin kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edildiğini, tespite istinaden davacı aleyhine ... seri numaralı kaçak tespit tutanağı tanzim edildiğini, ... seri numaralı tutanağa istinaden 02.08.2022 ve 03.02.2022 tarihleri arasında 180 günlük süre için 217080 kWh karşılığı 966.197,63- TL kaçak faturası ve 03.02.2022 – 02.08.2021 tarihleri arasında 185 günlük süre için 223110 kWh karşılığı da 328.684,52- TL ceza bedelsiz ek fatura tahakkuk edildiğini, fatura hesaplaması, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri kapsamında yapıldığını, kaçak elektrik tarifesinden tahakkuk ettirildiğini, tespit ve tahakkukta hata bulunmadığını, müvekkili şirketçe uygulanması zorunlu olan, onaylı ulusal tarife bileşenleri hakkında müvekkili şirketin herhangi bir tasarrufu söz konusu olmadığını, konu hakkında tasarruf sahibi olanın kurumun EPDK olduğunu, kaçak tespiti için tespit anında mahalde fiili kullanıcının varlığının yeterli olduğunu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği m.42'de gösterilen haller içerisinde elektrik tüketimi yapan herkes, kaçak tespiti ve tahakkukunun muhatabı olabileceğini, somut olaydaki kaçak elektrik kullanımı neticesinde davacı aleyhine 42/1-b hükmü gereği tahakkuk yapıldığını, cevap dilekçesinin 3,4,5 ve 6 sayfalarında yer alan ilgili mevzuat hükümleri uyarınca davacının kaçak elektrik kullandığının sabit olduğunu, kaçak elektrik kullanım tespitinin ve tahakkukunun mevzuata uygundur olduğunu, kurum işlemlerinde herhangi bir hata bulunmadığını, dosyada bulunan video kaydında da davacının kaçak elektrik kullanımını gösterdiğini, davalı tarafın süresinde faturaya itiraz etmediğini ve faturayı kabul ettiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın ödemelerini yaparken ihtirazi kayıt öne sürmeden ödediğini, bahse konu tutar ihtirazi kayıtsız ve rızaen gerçekleştirildiğini, söz konusu tutarın ödenmesi ile davacı taraf kaçak elektrik kullanımını kabul ve ikrar ettiğini, davacı tarafından yapılan ödemeye ilişkin dava dilekçesinde istirdat talebinin olmadığını, ihtirazi kayıt konulmadan ödenen bedelin geri istenemeyeceğini, Türk Borçlar Kanunun 78. maddesine göre ihtiyariyle yapılan bir ödeme olduğunu geri isteyemeyeceğini, davacı ödemelerini yaparken ihtirazi kayıt öne sürmeden ödediğini, serbest irade ile ve ihtirazi kayıt konulmadan ödenen bedelin geri istenemeyeceğini, Mevzuat, Yargıtay ve BAM içtihatlarının bu yönde olduğunu, Yargıtay 11. HUKUK DAİRESİ, E. 2003/4557,K. 2003/11483,T. 8.12.2003 tarihli, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 1.7.1998 tarihli E:1998/19-549, K:1998/567 sayılı kararının, Yargıtay 3.H.D.’nin E.2003/10786;K.2003/11959; 9.10.2003 tarihli kararının, T.C YARGITAY Hukuk Genel Kurulu Esas: 2014/ 894 Karar: 2016 / 323 sayılı kararının , T.C YARGITAY 3.Hukuk Dairesi Esas: 2021/ 434 Karar: 2021 / 1298 Karar Tarihi: 11.02.2021 olan kararının bu konuda emsal teşkil ettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davacı vekili İstanbul 11 Asliye Ticaret Mahkemesine ibraz etmiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalı borçlunun kullanımında olan elektrik tesisatında müvekkili şirket ekiplerince yapılan kontrolde, sayaçtan harici hat çekilerek kaçak elektrik enerjisi kullanıldığının tespit edilmesi üzerine ... seri numaralı Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı tanzim edildiği, bunun üzerine davalıya 966.197,63 TL kaçak faturası ve 328.684,52 TL ceza bedelsiz ek faturası tahakkuk ettirildiğini, alacağın tahsili amacıyla davalı aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasından başlatılan takibe itiraz edildiğini; davalı borçlu tarafından İstanbul 18 ATM'nin 2022/583 E sayılı dosyasından işbu borca yönelik açılan menfi tespit davası ile işbu davanın birleştirilmesi gerektiğini ileri sürerek dilekçesinde bildirdiği diğer nedenlerle itirazın iptaline, davalının icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesi vermemiştir.Mahkemece,asıl dosyada davacı vekilinin taleplerinin açıklanmasında ,menfi tespite ilişkin davada 23/08/2022 tarihli dilekçede uyuşmazlık miktarının 1.044.882,15TL olarak bildirildiği, 23/08/2022 tarihli dilekçede davacı vekilinin kesilen iki adet faturayı toplayarak bulunan 1.294.882,15TL'den yapmış olduğu 250.000,00TL'lik ödeme düşülerek kalan 1.044.882,15TL üzerinden davanın açıldığı görülmüştür.Mahkeme; bilirkişi raporu ve ek raporuna göre asıl dosya davacısı birleşen dosya davalısı olan şirketin kaçak elektrik kullanımı yaptığı, ... tarafından tahakkuk ettirilen 966.197,33TL miktarlı kaçak elektrik faturası tutarının mevzuata uygun şekilde kesildiği ve tutarının doğru olduğu, ... tarafından tahakkuk ettirilen 328.684,52TL tutarındaki ek kaçak elektrik fatura tutarının ise bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya göre 217.380,63 TL olarak belirlendiği, ...'ın 111.303,89TL fazla fatura kestiği, yapılan fazla tahakkuk tutarının 111.303,89TL olduğu buna göre söz konusu şirketin borç toplamının 1.183.577,96TL (966.197,33TL + 217.380,63 TL) olduğu, 1.183.577,96TL'den davacı tarafça yapılan 250.000,00TL'lik ödeme düşüldüğünde kalan borç miktarının 933.577,96TL olduğu ,birleşen dosya yönünden ise icra takip tarihi 01/09/2022 olup, takip talebinde asıl borç miktarı 1.046.155,44TL olarak gösterildiği oysa davacı tarafça takip tarihinden önce 16/08/2022 tarihinde toplam 250.000,00TL'lik ödeme yapıldığı söz konusu ödemenin düşülmeden takip başlatıldığı,bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, takip tarihinden önce yapılan ödeme miktarı düşüldüğünde asıl alacak miktarı 933.577,96TL kalmakta olup, bu miktara kaçak elektrik kullanımının haksız fiil olduğu dikkate alınarak asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz ve faizin KDV'sinin uygulanmasına, gecikme faizinin yasal faiz 3.913,35TL, faizin KDV'sinin ise 704,40TL olduğu ,toplam miktarın ise 938.195,71TL olduğu gerekçesi ile;
\"A)ASIL DAVA YÖNÜNDEN 1-Asıl davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya 111.303,89 TL borçlu olmadığının tespitine, Davacının fazla talebinin reddine,
B)BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN, 1-Birleşen davanın kısmen kabulü ile davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile; 933.577,96 TL asıl alacak, 3.913,35 TL gecikme faizi, 704,40 TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 938.195,71 TL üzerinden takibin devamına, Asıl alacağın takip tarihinden itibaren yasal faiz ve faizin KDV'sinin uygulanmasına, Davacının fazla talebinin reddine, Davacının icra inkar tazminat talebinin reddine\" karar vermiştir.12/12/2024 tarihli Maddi hata düzeltme şerhi ile ;\"Birleşen dava yönünden verilen hüküm kısmında \"Asıl alacağın takip tarihinden itibaren yasal faiz ve faizin KDV'sinin uygulanmasına\" şeklinde yazılmış olup, \"Asıl alacağa\" yazılması gerekirken , yazım hatası yapılarak \" Asıl alacağın\" yazıldığı görülmekle, birleşen dava ki bu kısım \"Asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz ve faizin KDV'sinin uygulanmasına\" şeklinde yazım hatası dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile düzeltildiği görülmüştür.Kararı asıl ve birleşen dava yönünden her iki taraf vekilleri ayrı ayrı istinaf etmiştir.Asıl dosya davacısı,birleşen dosya davalı vekili istinaf dilekçesinde; ceza miktarına itiraz ettiklerini,yönetmelik gereği hesaplamada doğru bilgi ve belge bulunması durumunun ispatlanamadığını,bu nedenle geriye doğru 1 yıllık ceza hesaplaması yapılamayacağını,hatalı bilirkişi raporu dikkate alınarak hüküm kurulduğunu,sayaç hakkında objektif inceleme ve değerlendirme yapılmadığını,açıldığı aylarda %30-40 oranında kapasitesi bulunan otelin tam kapasite ile enerji harcadığının hayatın olağan akışına uygun olmadığını,zaruri elektrik tasarrufu dikkate alınmadan 3 vardiya ile hesaplama yapıldığını,bilirkişi raporundaki hesaplamanın eski ve hatalı yapıldığını belirterek asıl ve birleşen dava yönünden aleyhe kararın kaldırılmasını talep etmiştir.Birleşen davada davacı-asıl davada davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; karşı tarafın kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini,buna yönelik kaçak ve ek tüketim tahakkuku yapılarak karşı taraf hakkında icra takibi yapıldığını,takibe itiraz edilmesiyle takibin durdurulduğunu,hükme esas alınan bilirkişi raporunda kaçak kulanım süresi tespitinde hata yapılmış, hatalı tespite dayanılarak müvekkili şirketin kaçak ek tahakkuk alacağının eksik hesaplandığını,dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda ''... Otelin davacı şirket ... A.Ş ’nin bünyesinde olduğunu gösteren bir belgenin dosyada olmaması sebebiyle davacı şirketin 26.11.2022 tarihinden başlamak üzere dava konusu elektrik tesisatının kullanıcısı/abonesi olduğu anlaşılmaktadır.'' şeklinde görüş bildirildiğini, bilirkişi söz konusu hatalı tespitine dayanarak davacı tarafın kaçak kullanım süresinin başlangıcını 26.11.2022 olarak kabul etmiş ve müvekkili şirketçe 111.303,89 TL fazla tahakkuk yapıldığını belirterek hesaplama yaptığını, ... Turizm adına fatura itiraz dilekçeleri ... isimli kişi tarafından verilmiş olup, bu kişi ... Turizm'in sahibi olduğu ... Otel'de \"Mesul Müdür\" olarak çalışmakta olduğuna dair \"iş sözleşmesi\" bulunmakta olup, ... aynı zamanda İTO kayıtlarına göre ... isimli firmanın da ortağı konumunda olduğunu, gerek ... ve gerekse ... adına tüm iş ve işlemler ile yetkiler ... tarafından kullanıldığını, ... Otelin sahibi karşı yanca da kabul edildiği üzere ... şirketi olduğunu, bilirkişi tarafından ... Otel ile ... Otel arasındaki ilişki konusunda şüphe olduğu belirtilse de ... Otel 26/10/2021 tarihinde unvan değişikliği ile ... Otel olmuş olup bu da şirketler arası ilişkiyi açıkça ortaya koyduğunu,buna dair ticaret sicil kayıtlarını ibraz etttiklerini,davacı birleşen davalı yanın dava konusu kaçak kullanımdan sorumlu olduğu ve müvekkili şirket hesaplamalarında herhangi bir hata bulunmadığından kararın hatalı olduğunu,faiz ve faizin KDV sinin de hatalı hesaplandığını,Amme alacaklarının tahsiline yönelik faiz oranının uygulanması gerektiğini,ayrıca alacağın likit olduğunu ve icra inkar tazminatına da hükmedilmesi gerektiğini belirterek asıl ve birleşen davdaki kararın bu yönlerden kaldırılmasını talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Asıl dava kaçak tahakkuku ve ek tahakkuk sebebiyle menfi tespit,birleşen dava ise aynı kaçak tespit tutanağına istinaden kaçak ve ek tahakkukun tahsiline yönelik yapılan takibe karşı itirazın iptali ve icra inkar tazminatına yöneliktir. İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında alacaklı ... tarafından borçlular ... ve ... İnşaat AŞ hakkında 1.046.155,44 TL kaçak tahakkuku,13.076,96 TL gecikme faizi,2.353,85 TL faizin KDV si olmak üzere toplam 1.061.586,25 TL nın tahsiline yönelik yapılan ilamsız takibin borçlu şirketin itirazı üzerine durdurulduğu anlaşılmıştır. Asıl ve birleşen dava konusu ... seri numaralı 02/08/2022 tarihli kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağında ise, ... hizmet numaralı ...AŞ'nin ... Mah ... Sok No:... Bakırköy İstanbul adresinde ticarethane (otel) olan meskeninde yapılan incelemede , sözleşmeli sayaçtan (... Marka ... seri numaralı) harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanıldığının tespit edildiği anlaşılmıştır.Asıl ve birleşen davaya konu edilen 04/08/2022 tarihli 966.197,63 TLlık kaçak ve ve 04/08/2022 tarihli 328.684,52 TL bedelli ek tüketim faturalarının ... tarafından karşı taraf ... AŞ.adına düzenlendiği belirlenmiştir. Dava konusu borcun dayanağını oluşturan tutanak tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 30.05.2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği\" nde; Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Tüketimi Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle,eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci MADDE 43 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır; a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır. b) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’ da yer alan bilgilerin tamamını içeren sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir ve bu tutanağın bir örneği kullanım yerine bırakılır. İletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir. Ayrıca yedinci fıkra kapsamında sayaçlar seri numaraları görülecek şekilde fotoğraflanır. c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir. ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (4) (Değişik:RG-8/4/2022-31803) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamındaki tüm tespitler için, (a) ve (ç) bentleri kapsamında ise tüketimin doğru tespit edilmesinin engellendiğinin tespiti halinde kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunabilir. (5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır. (6) (Mülga:RG-20/2/2021-31401) (7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401)Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır. Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için; a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir. (2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın; a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak, b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır. (4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre:MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir.(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat, b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat, c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat, ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir. (5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır. Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması MADDE 46-(1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz. (2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir. (3) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde mükerrer kaçak elektrik enerjisi tükettiğinin tespiti edilmesi durumunda, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 2 katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara ilişkin kaçak elektrik enerjisi tüketimindeki hesaplamalar, ticarethane tüketici grubuna uygulanan birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarife üzerinden yapılır.\" şeklinde düzenleme yapılmıştır. Yargılama sırasında alınan kök bilirkişi raporunda; asıl dava, İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/583 Esas sayılı menfi tespit davası yönünden; davalı ... tarafından davacı ... İnşaat A.Ş.'ne 966.197,33 TL olarak tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve ... numaralı kaçak elektrik faturasının tutarının uygun olduğu, davalı ... tarafından tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve 328.684,52 TL tutarlı ... seri nolu ek kaçak elektrik faturasının tutarının bu. bilirkişi raporunda Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine uygun olarak yapılan hesaplamada 217.380,63 TL olarak tespit edildiği, davalı (karşı davacı) ... tarafından 02.08.2022 tarihli ve ... nolu kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden davacı (karşı davalı) ... Turizm İnşaat A.Ş.'ne yapılan fazla tahakkuk tutarının (328.684,52 TL - 217.380,63 TL)- 111.303,89 TL olduğu, asıl dava için sonuç olarak, davalı ... tarafından davacı şirkete 02.08.2022 tarihli ve ... nolu kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden yapılan fazla tahakkuk tutarının 111.303,89 TL olduğu, birleşen dava, İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/730 Esas sayılı itirazın iptali davası yönünden; davacı (Alacaklı) ... tarafından davalı (borçlu) ... İnşaat A.Ş.'ne 966.197,33 TL olarak tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve ... numaralı kaçak elektrik faturasının tutarının uygun olduğunun tespit edilmesi ve davacı (alacaklı) ... tarafından 328.684,52 TL olarak tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve ... nolu ek kaçak elektrik faturasının tutarının bu bilirkişi raporunda 217.380,63 TL olarak tespit edilmiş olması sebebiyle; davalı borçluya tahakkuk ettirilmesi gereken toplam kaçak elektrik fatura tutarının ve ek kaçak elektrik fatura tutarının (966.197,33 TL + 217.380,63 TL)=1.183.577,96 TL olduğu, borçlu davalı şirketin (... Turizm ve İnşaat A.Ş.'nin) vekili dava dilekçesi ekinde verdiği ... Bankası cep internet bankacılığına ilişkin iki adet ekran görüntüsü ile müvekkili şirketin alacaklı ...'a 16.08.2022 tarihinde ... Bankasının 000601421 nolu dekontu ile 150.000,00 TL ve aynı tarihli ... nolu dekontu ile 100.000,00 TL olmak üzere toplam 250.000,00 TL ödeme yaptığını iddia ettiği, borçlu tarafça 250.000 TL ödemeye ilişkin dekontların mahkemeye ibrazı şartıyla davalı borçlunun 250.000 TL ödeme yaptığı göz önüne alındığında (işleyen faiz hariç) icra takibine konu ödenmeyen asıl alacak tutarının (1.183.577,96 -250.000,00)= 933.577,96 TL olduğu, 933.577,96 TL asıl alacak için 15.08.2022 kaçak elektrik fatura son ödeme tarihinden 01.09.2022 icra takip tarihine kadar yasal faize göre işleyen gecikme faizi 3.013,35 TL ve işleyen faizin KDV'si 704,40 TL olmak üzere; icra takip tutarının 938.195,71 TL olduğu belirlenmiştir.İtiraz üzerine alınan ek bilirkişi raporunda ise; menfi tespite ilişkin asıl davada,davalı ... tarafından davacı ... Turizm İnşaat A.Ş.'ne 966.197,33 TL olarak tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve ... numaralı kaçak elektrik faturasının tutarının uygun olduğu, davalı ... tarafından tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve 328.684,52 TL tutarlı ... seri nolu ek kaçak elektrik faturasının tutarının bu. bilirkişi raporunda Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'ne uygun olarak yapılan hesaplamada 217.380,63 TL olarak tespit edildiği, davalı (karşı davacı) .... tarafından 02.08.2022 tarihli ve ... nolu kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden davacı (karşı davalı) ... Turizm İnşaat A.Ş.'ne yapılan fazla tahakkuk tutarının (328.684,52 TL - 217.380,63 TL) =5 111.303,89 TL olduğu, asıl dava için sonuç olarak, davalı ... tarafından davacı şirkete 02.08.2022 tarihli ve ... nolu kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden yapılan fazla tahakkuk tutarının 111.303,89 TL olduğu,itirazın iptaline dair birleşen davada ise,gerek ök ve gerekse bu ek raporda davacı (alacaklı) ... tarafından davalı (borçlu) ... İnşaat A.Ş.'ne 966.197,33 TL olarak tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve ... numaralı kaçak elektrik faturasının tutarının uygun olduğunun tespit edilmesi ve davacı (alacaklı) ... tarafından 328.684,52 TL olarak tahakkuk ettirilen 15.08.2022 son ödeme tarihli ve ... nolu ek kaçak elektrik faturasının tutarının bu bilirkişi raporunda 217.380,63 TL olarak tespit edilmiş olması sebebiyle; davalı borçluya tahakkuk ettirilmesi gereken toplam kaçak elektrik fatura tutarının ve ek kaçak elektrik fatura tutarının (966.197,33 TL +217.380,63 TL) =1.183.577,96 TL olduğu tespit edilmiştir. Alınan kök ve ek bilirkişi raporu kapsamında kaçak tahakkuka ilişkin 966.197,33 TLlık kaçak tahakkuk faturasının yönetmelik ve mevzuata uygun düzenlendiğinin belirlendiği,328.684,52 TL olarak düzenleen ek tahakkuk faturasının ise 217.380,63 TL olarak belirlenmesi suretiyle asıl ve birleşen davada ...'ın alacağının (966.197,33 TL +217.380,63 TL) =1.183.577,96 TL olduğu açıklığa kavuşmuştur. Ayrıca takip öncesi asıl dosya davacısı-birleşen dosya davalısının yaptığı 250.000,00 TLlık ödeme düşülmeden takibe başlandığı,bu tutar düşülerek takip tutarının da yine bilirkişi kök ve ek raporunda belirlendiği anlaşılmıştır. Asıl dosya davacısı-birleşen dosya davalısı ...A.Ş nin harici hat çekerek kaçak elektrik kullandığı belirlendiğinden,alınan kök ve ek bilirkişi raporu karşısında, ... tarafından tahakkuk ettirilen 966.197,33TL miktarlı kaçak elektrik faturası tutarının mevzuata uygun olmasına rağmen 328.684,52TL tutarındaki ek kaçak elektrik fatura tutarının 217.380,63 TL olarak tahakkuku gerektiğinin tespiti ile ...'ın ek tahakkuka dair 111.303,89TL fazla tahakkuk yapılması nedeniyle asıl davada davacı ...A.Ş nin söz konusu kaçak ek tahakkuku sebebiyle davalı ...'a 111.303,89 TL borçlu olmadığı ortaya çıkmıştır.Birleşen dava yönünden ise; davalı ... A.Ş nin kaçak tahakkuk ve ek tahakkuk nedeniyle davalıya 966.197,33TL + 217.380,63 TL=1.183.577,96 TL borçlu olmasına rağmen birleşen dosya davalısı ...A.Şnin takip öncesi yaptığı 250.000,00 TL ödeme mahsup edilmeden takibin hiç ödeme yapılmamış gibi başlatılması karşısında bu ödeme düşülerek takip alacaklısı ...'ın alacağının 933.577,96 TL olduğu ve gecikme zammı tutarının 3.913,35TL, faizin KDV'sinin ise 704,40TL olduğu hesaplanarak,takipteki borçlunun sorumlu olduğu tutarın 938.195,71TL olduğu hesaplanmış ise de, asıl dosya davacısı,birleşen dosya davalısının şirket olduğu anlaşılmasına rağmen takip borçlusu şirket yönünden takipte ,sözleşmede Amme alacaklarına uygulanacak faiz hususunun ve oranının açıkça belirtilmemesi nedeniyle gecikme zammının hesaplanmasında avans fazi uygulanarak hesaplama yapılması ve takibin takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanarak devam etmesine karar verilmesi gerekirken yasal faize göre gecikme zammı ve bunun KDV sinin hesaplanması aykırılık teşkil etmektedir. Bunun dışında kaçak elektrik kullanımı haksız fiil niteliğinde olduğundan likit kabil edilemez ve icra inkar tazminatı istenemez.O halde, birleşen davada davacı ...'ın istinaf talebinin gecikme zammı ve faiz yönünden kabulü ile birleşen davada takipte gecikme zammı olarak avans faizi uygulanarak buna göre hesaplama yapılması, gerekirse bu konuda ek rapor alınması gerektiğinden,asıl ve birleşen davada tarafların istinaf talebinin kabulü ile asıl ve birleşen davaya dair karar HMK 353/1a-6.madde gereği kaldırılarak dosyanın mahkemesine geri gönderilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Asıl ve birleşen davada davacının ve davalının istinaf başvurusunun kabulü ile asıl ve birleşen davada kararın HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla, yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine, Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf edenlere isteği halinde iadesine, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edenlere ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.12/06/2025