T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
TÜRK MİLLETİ ADINA
\tT.C.
\tANKARA
\t13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2024/213 Esas
KARAR NO\t: 2025/350
HAKİM\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACILAR \t: 1- ... - ... ...
\t 2- ... - ... ...
\t 3- ... - ... ...
VEKİLİ\t: Av. ... - ...
DAVALI \t: ... - ... ...
DAVA\t: ... Üyeliğinden İhraç Kararının İptali
DAVA TARİHİ\t: 26/03/2024
KARAR TARİHİ\t: 13/05/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 13/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan ... Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin davalı kooperatife 30 yıldan fazla süredir üye olduklarını, kooperatifin amacına ulaşamayacağının anlaşılması, 30 yılı aşkın süredir kuruluş amacına uygun olarak faaliyette bulunmaması ve neticesinde kötü yönetimler sebebiyle bugüne kadar tasfiyesi sağlanmadığını, yapılan son ortaklar toplantısında ... yönetiminin değiştiğini, yönetim tarafından müvekkillerin de içinde bulunduğu bir kısım ... üyeleri aleyhine, yasa ve usule aykırı ve yine kooperatiflerde uygulanması gereken eşit davranma borcuna aykırı şekilde ... üyeliğinden ihraç kararları alındığını, ilgili ihraç kararlarının iptali talebiyle bir kısım ... üyelerinin davalar açtığını, davaların kabul edildiğini, müvekkilleri tarafından haricen öğrenildiği kadarıyla 15/11/2023 tarih ve ... sayılı ortaklıktan çıkarma kararı alındığını, ... tarafından müvekkillerine bir kısım postalar gönderilmiş ise de zarfların içinin boş çıktığını, varsa da karar metnini görmediklerini, ... tarafından yapılan işlemlerin Kooperatifler Kanunu'nun 16. maddesine aykırı olduğunu, müvekkillerine usulüne uygun alınmış ve tebliğ edilmiş bir çıkarma kararı olmadığını, aynı şekilde 1. ve 2. ihtarnameler de olmadığını belirterek davanın kabulü ile davacılar hakkında alınan ... sayılı ortaklıktan çıkarma kararlarının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalıya dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğ edildiği, ancak cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, ... üyeliğinden ihraç kararının iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce deliller toplanmış, davalı kooperatiften davacıların üyelikten ihracına dair davacılar tarafından belirtilen ... sayılı yönetim kurulu kararının olup olmadığının, davacıların ihracına dair bir karar alınıp alınmadığının, alınmış ise ihraç kararına dayanak tüm bilgi ve belgelerin mahkememize sunulmasının, davalı kooperatife ait ticari defterler, genel kurul ve yönetim kurulu karar defterlerinin bulunduğu yer ile inceleme sırasında muhatap alınacak yetkili kişinin kimliği ile iletişim kaydının dosyaya yazılı olarak açıklanması hususunda müzekkere yazılarak konuya ilişkin bir kısım belgeler dosyaya kazandırılmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
11/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; \"...davalı kooperatifin dosya kapsamında yer alan \" ...\" adresinde bulunan bürosuna 03/03/2025 tarihinde gidilmesine ve not bırakılmasına rağmen, ... yetkililerinin geri dönüş yapmamaları sebebiyle, ... yetkililerine ulaşılmasının mümkün olmadığı, ancak bu durumun mevcut dosya kapsamı itibariyle sonuca bir etkisinin olmadığı, davacılar ..., ... ve ...’nın, davalı ... ortağı oldukları, parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen ortakların ihraç prosedürünün, 1163 sayılı Kanun’un 27. ve ... Anasözleşmesinin 14. maddesinde hükme bağlandığını, anılan düzenlemelere göre ortağın ihraç edilebilmesi için, yasa ve sözleşmeye uygun şekilde ihtar edilmesi ve ayrıca ihtara konu edilen borcun, gerçeği yansıtması gerektiğini, ortağa tebliğ edilen her iki ihtarnamede bildirilen borç miktarlarının aynı olması, farklı ise bunun nedeninin ihtarnamelerde açıklanması, dolayısıyla ortağın borç miktarlarında tereddüde düşmemesi, uyulmaması halinde ne gibi bir yaptırım uygulanacağının ihtarnamede açıkça gösterilmesi zorunlu olduğunu, aksi halde üyenin 1163 sayılı Kanun’un 16. ve 27. maddelerine uygun olarak temerrüde düştüğünün kabul edilemeyeceğinden, ihracının da yasaya uygun sayılmayacağını, davalı ... tarafından, kooperatife olan ortaklıklarından kaynaklanan borçlarını kooperatife ödemedikleri gerekçesiyle, davacılar ..., ... ve ...’na ayrı ayrı yukarıdaki tabloda ayrıntılı dökümü yer alan ihtarname, 2. ihtarname ve 15/11/2023 tarih ve ... nolu ... ortaklığından ihraç edilmeleri yolunda yönetim kurulu kararı alındığı, davalı ... tarafından düzenlenen 27/05/2023 tarihli ihtarnameler, 18/08/2023 tarihli 2. ihtarnamelerin konu ile ilgili cari mevzuat hükümlerine uygun olarak düzenlenmedikleri, 15/11/2023 tarih ve ... nolu ... ortalığından çıkarılmalarına ilişkin yönetim kurulu kararlarının ise muhatapları olan davacı ... ortakları ..., ... ve ...'ya konu ile ilgili cari mevzuat hükümlerine uygun olarak tebliğ edilmedikleri, mevcut dosya kapsamı ve yukarıdaki hususların bir bütün olarak dikkate alınması halinde, davalı ... tarafından düzenlenen ve muhataplarına gönderildiği beyan olunan 27/05/2023 tarihli ihtarnameler, 18/08/2023 tarihli 2. ihtarnamelerin yukarıdaki satırlarda ayrıntılı şekilde yer verilen sebeplerle konu ile ilgili cari mevzuat hükümlerine uygun olarak düzenlenmedikleri/aykırılık teşkil ettikleri, ... davalı ... yönetim kurulunun 15/11/2023 tarih ve ... nolu kararı ile ... ortalığından çıkarılma/ihraç işlemlerinin geçersiz işlemler olduğu, Yargıtay'ın benzer durumdaki olaylarla ilgili olarak kararlılık kazanmış yerleşik uygulamalarının ise özetle;Bu türden bir uyuşmazlıkta mahkemece öncelikle davalı tarafından ihraç kararının dayanağı olarak keşide edilen iki ihtarnamenin, yasada ve anasözleşmede belirtilen şekil şartlarına uygun olup olmadığının incelenmesinin gerekli olduğu, sonra anılan ihtarnamelerin usulü bir eksikliğinin bulunmadığı sonucuna varılırsa bu kez de ihtarnamelerde istenen alacağın miktarının doğru olup olmadığının araştırılmasının gerekli olduğu, davacı vekili tarafından sunulan bila tarihli dava dilekçesinde yer alan yönetim kurulunun 20/09/2023 tarih 4 sayılı müvekkilin ortaklıktan ihracına ilişkin kararının iptaline karar verilmesi yolundaki takdirin sadece mahkemeye ait olduğu...\" yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Akçalı yükümlülüklerini yerine getirmeyen ortakların ihraç prosedürü, 1163 sayılı Kanun’un 27. maddesinde etraflıca hükme bağlanmış bulunmaktadır. Buna göre ortağın ihraç edilebilmesi için, yasa ve sözleşmeye uygun şekilde ihtar edilmesi ve ayrıca ihtara konu edilen borcun, gerçeği yansıtması gerekmektedir. Ortağa tebliğ edilen her iki ihtarnamede bildirilen borç miktarlarının aynı olması, farklı ise bunun nedeninin ihtarnamelerde açıklanması, dolayısıyla ortağın borç miktarlarında tereddüde düşmemesi, ihtarnameye uyulmaması halinde ne gibi bir yaptırım uygulanacağının açıkça gösterilmesi zorunludur. Aksi halde üyenin 1163 sayılı Kanun’un 16. ve 27. maddelerine uygun olarak temerrüde düştüğü kabul edilemeyeceğinden, ihracı da yasaya uygun sayılamayacaktır. İhraç kararlarının usulüne uygun olarak alındığını ispat yükü ise davalı ... üzerindedir.
Somut olayda, davalı ... tarafından cevap dilekçesi sunulmamış ve delil bildirilmemiştir. Mahkememizce yazılan 27/12/2024 tarihli müzekkereye cevaben 10/02/2025 tarihli dilekçe ekinde 15/11/2023 tarih ve ... sayılı davacıların ihracına dair yönetim kurulu kararı ile bu karara dayanak ihtar örnekleri ve bir kısım ... gönderi hareketleri sunulmuş ise de sunulan evrakın incelenmesinden, bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, ilgili ihtarların davacılara usulüne uygun tebliğ edildiğini gösterir bir yönünün bulunmadığı görülmüş olup buna göre davacıların yukarıda anılan düzenlemelere uygun şekilde ihtar edildiğinin de kabulüne olanak bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacıların usulüne uygun ihtar edilip edilmediği hususu, davalı ... tarafından ibrazı mümkün belgelerle kanıtlanması mümkün olup davalı tarafından bu gereklilik yerine getirilmemiş olmakla artık davacıların akçalı yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğinin tespiti bakımından davalı ... kayıtlarının incelenmesinin yargılamaya yenilik katmayacağı sabittir. Kaldı ki her durumda, yukarıda belirtildiği üzere davalı ... tarafından da yasal süresi içerisinde delil bildirilmemiş, mahkememizce yazılan müzekkereye istinaden kooperatife ait defter ve kayıtların bulunduğu yer ile inceleme sırasında muhatap alınacak yetkili kişinin kimliği ile iletişim kaydına dair bir açıklama dahi yapılmamış, bilirkişi tarafından incelenmesine olanak sağlanmamıştır. Sonuç olarak, davalı ... tarafından davacıların ihracına dair alınan kararın yukarıda açıklanan düzenlemeler çerçevesinde usulüne uygun olarak alındığının ispatlanamadığı görülmekle, davanın kabulü ile davalı ... yönetim kurulunun davacılar hakkındaki 15/11/2023 tarih ve ... sayılı ortaklıktan çıkarma kararının iptaline karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; davalı ... yönetim kurulunun davacılar hakkındaki 15/11/2023 tarih ve ... sayılı ortaklıktan çıkarma kararının iptaline,
2-Alınması gereken 615,40-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 30.000,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yatırılan 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç, 1.360,00-TL tebligat, 143,50-TL müzekkere gideri ve 4.500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.858,70-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair davacılar vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.
13/05/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.