T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
37. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/2752
KARAR NO: 2025/1609
KARAR TARİHİ: 27/05/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/09/2024
NUMARASI: 2024/439 2024/481
DAVANIN KONUSU: Tazminat
Taraflar arasındaki davada Gaziosmanpaşa 3. Asliye Hukuk Mahkemesi ile İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R Gaziosmanpaşa 3. Asliye Hukuk Mahkemesince, \"... Davacı taraf şirket olup, aracın şirket adına kayıtlı olduğu ve ticari işlerde çalıştığından, ticari kazanç kaybının istendiği, ticari kazanç kar kayıplarının davacı şirketin ancak ticari defterlerinin ve kar bilançosunun incelenmesi ve ticari kazanç kaybının bu konuda özel görevli ve teknik ticari inceleme ile anlaşılacağı...\" gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, \"... huzurdaki uyuşmalıkta ilgili vergi dairesi müdürlüklerinin cevabi yazılarında belirtildiği üzere tarafların tacir olmadığı, dava konusu uyuşmazlığın ise iş görme ediminin zamanında yerine getirilmemesi nedeniyle ticari kazanç kaybı tazminatı istemine ilişkin olduğu ve TTK'nın 4. maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı...\" gerekçesiyle görevsizlik yönünde karar vermiştir. 6100 sayılı HMK'nın 2/1. maddesinde “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.” hükmüne yer verilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Aynı Kanun'un TTK' nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununun 3'üncü maddesinde, Esnaf ve sanatkar, ister gezici ister sabit bir mekanda bulunsun, Esnaf ve Sanatkar ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkar meslek kollarına dahil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedeni çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseler olarak ifade edilmiştir. Bakanlar Kurulu'nun Esnaf ve Sanatkar ile Tacir ve Sanayicinin Ayrımına İlişkin 21/07/2007 tarihli kararı ile esnaf ve küçük sanatkar ile tacir ve sanayicinin ayrımına dair esaslar tespit edilmiştir. Buna göre; 1- Koordinasyon kurulunca tespit ve yayınlanacak esnaf ve küçük sanatkar kollarına dahil olup dekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedeni çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunanlardan 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 177 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (3) numaralı bentlerinde yer alan nakdi limitlerin yarısını, (2) numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmayanların esnaf ve sanatkâr sayılmaları, 2- Vergi Usûl Kanununa istinaden birinci sınıf tacir sayılan ve bilanço esasına göre defter tutanlar ile işletme hesabına göre defter tutan ve birinci madde de belirtilenlerin dışında kalanların tacir ve sanayici sayılmaları kararlaştırılmıştır. Dava, taraflar arasında akdedilmiş olan 13/07/2023 tarihli sözleşme gereğince aracın sözleşmede belirlenen şekilde tam ve eksiksiz şekilde dizayn edilmesi amacıyla davalıya gönderilen 140.000,00-TL bedelin avans faizi ile birlikte iadesi ve sözleşmeye aykırı davranılması nedeniyle kazanç kaybının tazmini istemine ilişkindir. Bir kişinin ticaret siciline kaydının olmaması tacir olmadığını, esnaf olduğunu göstermediği gibi işletme hesabına göre defter tutuyor olması da esnaf olduğunu göstermemekte ise de, eser sözleşmesinnden kaynaklı uyuşmazlıkta, hasılatı VUK 177. maddedeki sınırlar altında kalan davalının, ticari faaliyetinin, esnaflık düzeyini aşar nitelikte, gerçek kişi tacir düzeyinde olduğuna dair dosya kapsamında yeterli bir bilgi ve belge bulunmadığına göre davaya bakmak görevi asliye hukuk mahkemesine aittir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Gaziosmanpaşa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 27/05/2025 gününde oy birliğiyle karar verildi.