T.C. ADANA BAM 17. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/981 - 2025/912
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t : 2024/981
KARAR NO\t : 2025/912
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 22/12/2022
NUMARASI\t\t: 2021/... Esas 2022/... Karar
DAVACI\t\t: ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVALI\t: ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVANIN KONUSU\t: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ\t: 29/05/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH\t : 03/06/2025
Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 22/12/2022 tarih ve 2021/... Esas - 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş ve mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla; HMK'nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
DAVA: Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle: müvekkili şirket ile davalı arasında abonelik ilişkisinin mevcut olmadığını, davalının ... numaralı tesisat kullanıcısı olduğunu, davalının Elektrik Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42. Maddesine aykırı şekilde kaçak elektrik enerjisi kullanıldığını, 10.07.2019, 12.07.2019 ve 25.07.2019 tarihli tutanaklarda ölçü devresine müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle davalı tarafından tüketim yapıldığının tespit edildiğini, davalının işbu bedeli ödememesi sonucunda alacak tutarının takibe konulduğunu, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, borçlunun haksız ve yersiz itirazının iptaline, takibin devamına, %20 icra inkar tazminatı ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı Vekilinin Cevap Dilekçesinde Özetle, davacının, müvekkilinin sayacını değiştirip inceleme için yerine yeni sayaç takıldığını, fakat elektriğin kesildiğini ve sanki müvekkilinin iş yerinde tutulmuş gibi davacı şirkette kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağı düzenlediğini, müvekkilinin bir yıldan kısa bir sürede 4 kez denetlendiğini, herhangi bir kaçak kullanım tespit edilmediğini, davacı kurumun haksız ve dayanaksız elektrik keserek ve yine haksız borç tahakkuk yaparak ve elektriğini keserek müvekkilini ödeme yapmaya zorlayarak mağdur ettiğini, haksız ve yersiz davanın reddine, kötü niyetli davacının %20'den aşağı olmamak üzere müvekkiline tazminat ödemesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece\".... müvekkili şirket ile davalı arasında abonelik ilişkisinin mevcut olmadığını, davalının ... numaralı tesisat kullanıcısı olduğunu, davalının Elektrik Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42. Maddesine aykırı şekilde kaçak elektrik enerjisi kullanıldığını, 10.07.2019, 12.07.2019 ve 25.07.2019 tarihli tutanaklarda ölçü devresine müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle davalı tarafından tüketim yapıldığının tespit edildiğini, davalının işbu bedeli ödememesi sonucunda alacak tutarının takibe konulduğunu, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, borçlunun haksız ve yersiz itirazının iptaline, takibin devamına karar verilmesinin talep edildiği, davacı tarafından ibraz edilen cevap dilekçesinde ise davalı idarenin yapmış olduğu usul ve işlemlerin usulsüz olduğunun savunulduğu, mahkememizce elektrik mühendisi bilirkişiden alınan ve hükme elverişli bulunan raporu ile davalının, davalı idarenin düzenlemiş dava konusu tutanaklarda bahsi geçen her iki sayacın da arızasının bulunmadığı, sağlam olduğu, herhangi bir ölçme hatasının bulunmadığı, okuma hatasının bulunmadığı, özetle kendisine gelen akım, gerilim zaman vb. bilgilerini doğru olarak gördüğü ve yine doğru olarak kaydettiği, yük kayıt profil gerilimlerindeki dengesizliğin, mühürlü ölçü devresinde bulunan sayaca fiziksel bir müdahalede bulunulmadan, sayacın bağlı olduğu tesisat üzerinden elektronik bir devre vasıtasıyla suni olarak sayaca bozucu sinyal gönderilmesi bu şeklide bir müdahalenin yapılmasının teknik olarak mümkün olması nedeniyle meydana geldiği yönünde kanaat oluştuğu, davalının, ilgili yönetmeliğin 42. Maddesi gereği kaçak elektrik kullanımının bulunduğu, davalı idarenin düzenlemiş olduğu Kaçak Elektrik Tüketimi Tespit Tutanaklarının yönetmeliğin 43. Maddesi hükümlerine uygun olduğu, yönetmeliğin 44. ve 45 maddesi hükümlerine göre kaçak tahakkuku oluşturulması gerektiği, dava konusu Kaçak Elektrik Tüketimi Tespit Tutanağı için oluşturulacak tahakkukta yönetmelik gereği kaçak elektrik kullandığı dönemlerde geçerli olan tarife fiyatlarının 10.07.2019 tarihli ilk tutanak için 1,5 ile 12.07.2019 ve 25.07.2019 tarihli diğer iki tutanak içinse 2 ile çarpılarak alınması gerekeceği, söz konusu kullanım yeri ticarethane olduğundan yönetmelik gereği ticarethane tarifesi üzerinden davacının dava dosyasında mevcut Adana 10. İcra Dairesinin 2020/... Esas sayılı dosyasıyla ve 08.01.2020 tarih itibarıyla icra takibi başlattığı, dava konusu faturanın son ödeme tarihinden icra takip tarihine kadar oluşacak faiz ile ilgili hesaplamanın icra dosyasında belirtilen kalemlerdeki gibi asıl alacak, gecikme faizi, KDV şeklinde, avans faiz (25.07.2019-08.01.2020 tarihleri arası) üzerinden yapılmış olduğu, her ne kadar bilirkişi tarafınca yapılan hesaplama neticesinde davacının 194.862,39 TL toplam asıl alacak, 22.375,62 TL toplam işlemiş faiz ve bu faizin 4.027,61 TL toplam KDV'si olmak üzere icra takip tarihine kadar toplamda 221.265,63 TL alacağının olacağı anlaşılmakla, davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile; davalının Adana 10. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı ilamsız icra takibine yönelik itirazının takip konusu 194.888,80 TL asıl alacak, 22.378,79 TL takip tarihine kadar işlemiş faiz ve 4.028,18 TL KDV'den ibaret toplam 221.295,77 TL alacak yönünden iptali ile takibin bu tutarlar üzerinden devamına, takip konusu 194.888,80 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51. Maddesi uyarınca gecikme faizi ve bu suretle belirlenecek gecikme faizine %18 oranında KDV uygulanmasına, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, uyuşmazlık konusu alacağın haksız eylemden kaynaklanmış olmakla likit olmadığı gözetilerek davacının yasal koşulları bulunmayan inkar tazminatı talebinin ve davalının yasal koşulları bulunmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davanın KISMEN KABUL VE KISMEN REDDİ ile;
A) Davalının Adana 10. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı ilamsız icra takibine yönelik itirazının takip konusu 194.888,80 TL asıl alacak, 22.378,79 TL takip tarihine kadar işlemiş faiz ve 4.028,18 TL KDV'den ibaret toplam 221.295,77 TL alacak yönünden iptali ile takibin bu tutarlar üzerinden devamına, takip konusu 194.888,80 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51. Maddesi uyarınca gecikme faizi ve bu suretle belirlenecek gecikme faizine %18 oranında KDV uygulanmasına,
Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
Davacının yasal koşulları bulunmayan inkar tazminatı talebinin reddine,
Davalının yasal koşulları bulunmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine, ....\" karar verilmiştir.
DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: Bilirkişinin 1.743,396 kWh ‘lik ek tüketim günlük ortalamasını hatalı hesaplandığını, zira T1=0,202 T2=0,141 T3=0,048 endeksler sayacın 03.05.2018 tarihindeki endeksleri değil, 14.05.2018 tarihlerindeki endeksler olduğunu, bu durum günlük ortalamayı ve tahakkuk edecek ek tüketim bedelini değiştirdiğini, bu nedenle raporun hatalı olduğunu, denetime elverişli olmadığını, müvekkili şirket tarafından yapılan kaçak tahakkukunun doğru olduğunu, müvekkili şirket tarafından yapılan kaçak tahakkunun doğru olduğunu iddia etmiş usul ve yasalara aykırı verilen ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: Müvekkili şirketin bir dönem bahse konu adreste fiilen geri dönüşüm işi ile meşgul olduğunu, hurda atık malzemeleri temin edip, granül haline getirip pazarlama işi yaptığını, işyerinde bir üniteden ibaret hurda atık malzemeyi granül haline getiren makinesi olduğunu, davacı şirketin personellerince sürekli olarak elektrik tüketim değerleri okuma işi, denetim ve kontrol işlemleri yapıldığını, davacı şirketin ..., ..., ... ve ... numaralı personellerince ve tek taraflı olarak 10/07/2019 günü işyerinde ... seri nolu kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağı başlıklı belge düzenlendiğini, tutanak işlemini müteakip davacı şirket tarafından 12/07/2019 günü işyerine yeniden gelinerek ... seri nolu sayaç ve ölçü trafoları sökme/takma/değiştirme tutanağı düzenlenmiş ve ... seri nolu sayaç değiştirilmiş yerine ... seri nolu sayaç takılmış, müvekkilin elektriği kesilmiş ve sayacın incelemeye alındığını, 12/07/2019 günü sadece sayaç değişim işlemi yapıldığı gelen görevlilerce belirtilmiş isede haricen öğrenildiği kadarıyla aynı gün davacı şirket merkezinde sanki müvekkilinin işyerinde tutulmuş gibi kaçak tespit tutanağı düzenlendiğini, bu tutanağın bir örneği istenilmiş isede davalı şirket vermekten imtina ettiğini, davacı şirketin müvekkil şirketin kaçak elektrik kullandığını değerlemiş ve tek taraflı bu değerlendirme ile birlikte elektriği de 12/07/2019 günü kestiğini, müteakiben davacı şirketin yine benzer iddialar ile 25/07/2019 tarihli tutanağı düzenlediğini, yapılan işlemlerin dayanaktan yoksun ve haksız olduğunu, kaçak elektrik kullanımının ne şekilde yapıldığına ilişkin bir tespitin olmadığını, kaçak tespit tutanağı ve enerjinin kesilmesi sonrasında davacı şirket ile irtibat kurulduğunu müvekkili şirkete 309.708,35-TL Kaçak Elektrikten Borç tahakkuk ettirildiğini, buna ilişkin fatura veyahut bir yazı istenildiğinde fatura yahut tahakkuk belgesi verilmediğini, internet bankacılığı marifetiyle yaptığı sorguda davalı şirket tarafından müvekkili şirkete 25/07/2019 tarihli 309.708,35-TL Kaçak başlıklı yine 01/08/2019 tarihli 12.352,78-TL borç tahakkuku yaptığını görerek davalı şirketin müvekkile 10/07/2019 günlü tutanak çerçevesinde 309.708,35-TL ve bizde olmayan bir başka tutanak nedeniylede 12.352,78-TL kaçak elektrik kullanımından borç tahakkuk ettirdiğinin anlaşıldığını, sayaç okuma arızası ve/veya sayaca müdahale gerekçeleri ile davacı şirket tarafından müvekkili şirkete çıkarılan tüm borçların haksız ve yersiz olduğunu, davacı şirket tarafından 12/07/2019 günlü tutanak ile alınan ... nolu sayacın incelemeye alındığını, inceleme sonucunda ekte sureti verilen sayacın inceleme bildirimi raporu hazırlandığını, rapor içerisinde sağlam, garantili, damga süresi dolmamış şeklinde beyan edildiğini, sayacın hatalı ölüm yapmadığını, sayaçta herhangi bir müdahalenin olmadığını, hal böyle iken müvekkilinin enerjisinin yeniden bağlanması ve borç tahakkukunun ortadan kaldırılması gerekirken, davacı şirket bir çok kez iş yerine gelerek gerçeğe uygun olmayan tutanaklar ile müvekkil şirkete borç tahakkuku yapıldığını, davacı şirketin açıkça hukuksuz bir uygulama yaptığını, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda ve davacı kurum yanıtında ispat yükü davacıya düşen taraflar arasındaki tüketim sözleşmesi ortaya konulmadığını, bilirkişinin sayaca dış müdahale olduğu kanaatine vardığını, kendi ifadesine göre de bu bir yorum olduğunu, davacı dağıtım şirketi tarafından sayaca sayaç dışı bir unsurla müdahale edildiğine dair yerinde yapılan bir teknik tespit bulunmadığını, bilirkişi tarafından 10/07/2019 tarihli kaçak tespit tutanağına dayanarak yapılan hesaplamada çarpan olarak 1,5 kullanılmış iken 12/07/2019 ve 25/07/2019 tarihli kaçak tespit tutanaklarına dayalı yapılan hesaplamalarda çarpanın 2 olarak alınmasının hatalı değerlendirildiğini, bu anlamda yapılan hesaplamaların hatalı olduğunu, davacı kurumun iş bu dava dilekçesindeki iddialarla Savcılığa da suç duyurusunda bulunduğunu, yapılan kovuşturma sonunda Adana Cumhuriyet başsavcılığı tarafından 2020/... Sor. No. 2020/... K. Nolu Kovuşturma Yapılmasına Yer Olmadığına dair karar verildiğini iddia etmiş eksik inceleme ile usul ve yasalara aykırı verilen ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, kaçak elektrik kullanımından kaynaklı borca istinaden başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
İnceleme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Mahkemece iddia / savunma ile dosya kapsamında yer alan belge ve deliller ışığında, 19.09.2022 tarihli kök bilirkişi raporu ve 31.10.2022 tarihli ek bilirkişi raporu alınmış, ek bilirkişi raporundaki tespitler hükme esas alınarak, \"Davanın Kısmen Kabul Kısmen Reddi ile; Davalının Adana 10. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı ilamsız icra takibine yönelik itirazının takip konusu 194.888,80 TL asıl alacak, 22.378,79 TL takip tarihine kadar işlemiş faiz ve 4.028,18 TL KDV'den ibaret toplam 221.295,77 TL alacak yönünden iptali ile takibin bu tutarlar üzerinden devamına, takip konusu 194.888,80 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51. Maddesi uyarınca gecikme faizi ve bu suretle belirlenecek gecikme faizine %18 oranında KDV uygulanmasına, Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, Davacının yasal koşulları bulunmayan inkar tazminatı talebinin reddine, Davalının yasal koşulları bulunmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine, karar verilmiştir. Karar, davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Dava konusu borcun dayanağını oluşturan 10.07.2019, 12.07.2019 ve 25.07.2019 tarihli tutanakların düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan 30.05.2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nde;
Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri
MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;
a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,
b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,
c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,
ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci
MADDE 43 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;
a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır.
b) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’ da yer alan bilgilerin tamamını içeren sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir ve bu tutanağın bir örneği kullanım yerine bırakılır. İletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir. Ayrıca yedinci fıkra kapsamında sayaçlar seri numaraları görülecek şekilde fotoğraflanır.
c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.
ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(4) (Değişik:RG-8/4/2022-31803) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamındaki tüm tespitler için, (a) ve (ç) bentleri kapsamında ise tüketimin doğru tespit edilmesinin engellendiğinin tespiti halinde kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunabilir.
(5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.
(6) (Mülga:RG-20/2/2021-31401)
(7) (Değişik:RG-20/2/2021-31401) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır.
Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması
MADDE 44 – (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;
a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,
b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre,hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın;
a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,
b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.
(4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.
Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre
MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;
a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.
b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.
c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.
ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.
1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir.
(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri;
a) Meskenlerde; 5 saat,
b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,
c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,
ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir.
(5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır.
Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması
MADDE 46 – (1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz.
(2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir.
(3) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde mükerrer kaçak elektrik enerjisi tükettiğinin tespiti edilmesi durumunda, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 2 katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara ilişkin kaçak elektrik enerjisi tüketimindeki hesaplamalar, ticarethane tüketici grubuna uygulanan birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarife üzerinden yapılır.\" şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Dosyaya sunulan 19/09/2022 tarihli ve 31.10.2022 bilirkişi raporunda 30.05.2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği\" hükümleri dikkate alınarak hesaplama yapılmıştır. Ancak;
Somut olaya bakıldığında, davacı şirket tarafından 10/07/2019, 12/07/2019 tarihli ve 25/07/2019 tarihli tutanaklara istinaden Adana 10. İcra Müdürlüğünün 2020/... E sayılı takip dosyasıyla ilamsız icra takibine başlandığı, davalı tarafça takibe yapılan itiraz sonrası davacı tarafından itirazın iptali davası açıldığı, mahkemece 19.09.2022 tarihli kök bilirkişi raporu ve 31.10.2022 tarihli ek bilirkişi raporu alındığı, dosyaya sunulan bilirkişi raporlarında, ölçü devresine müdahale edilerek sayacın eksik ölçmesine sebebiyet vererek kaçak elektrik kullanıldığının tespit edilmesi sonucu mahkemece söz konusu raporlara itibar edilerek, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de mahkemece verilen karar hatalıdır.
\t6100 sayılı HMK hükümlerine göre, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafın ispat yükü altındadır (HMK 190). Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir (HMK 266/1). Taraflar, bilirkişi raporunun, kendilerine tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, raporda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilirler (281/1). Mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden, yeni sorular düzenlemek suretiyle ek rapor alabileceği gibi, tayin edeceği duruşmada, sözlü olarak açıklamalarda bulunmasını da kendiliğinden isteyebilir (281/2). Mahkeme, gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabilir (281/3). Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir (HMK 282/1). Mahkeme, bilirkişi olarak, yalnızca bir kişiyi görevlendirebilir. Ancak, gerekçesi açıkça gösterilmek suretiyle, tek sayıda, birden fazla kişiden oluşacak bir kurulun bilirkişi olarak görevlendirilmesi de mümkündür (HMK 267/1).
\tRaporu serbestçe değerlendirme yetkisi hâkimin, bilirkişinin yerine geçerek hâkimlik mesleği dışında özel ve teknik bilgi gerektiren bir durumda şahsi bilgisi ile karar verebileceği anlamına gelmez. HGK'nın 04.02.2009 tarihli ... Esas 2009/... Karar sayılı kararında da hakimin kendisini bilirkişi veya bilirkişi kurulu yerine koyamayacağı, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konularda şahsî bilgisi ile sonuca gidemeyeceği, o konuda bilirkişi incelemesi yaptırması gerektiği belirtilmiştir.
\tBilirkişinin rapor ve ek raporları raporları arasında çelişki olduğu ve bu çelişkinin giderilmesi teknik bilgiyi gerektirdiği takdirde, hâkim bu çelişkiyi giderecek rapor veya ek rapor almalıdır. Bu şekilde çelişkiyi gideren rapor almaksızın raporlardan birini esas alarak karar verilmesi halinde hâkimin özel ve teknik bilgi gerektiren bir durumda şahsi bilgisi ile karar verdiği gibi bir sonuç ortaya çıkacaktır.
Dosya kapsamına göre, davaya konu olaya ilişkin, davacı şirket tarafından Adana CBS 2020/ ... soruşturma sayılı dosyada suç duyurusunda bulunulduğu, söz konusu soruşturma dosyasında alınan bilirkişi raporunda, \"kullanıcının tüketimin kaydedilmesine engelleyici bir müdahalede bulunmadığının rapor edildiği\", ve 02.06.2020 tarihinde KYOK kararı verildiği, KYOK kararına davacı kurum tarafından itiraz edildiği, itirazın Adana 5.Sulh Ceza Hakimliğinin 23.06.2020 tarih 2020/... D.İş sayılı kararı kesin olarak reddedildiği, yine dosya kapsamında yer alan sayaç inceleme raporlarında davaya konu sayacın sağlam olduğu, eksik ölçüm yapmadığının belirtildiği, tüm bu hususlar dikkate alındığında, mahkemece Adana CBS dosyasına ilişkin tüm evrak ve kayıtlar getirtilip, CBS dosyasında alınan bilirkişi raporu ile dava dosyasında alınan bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla 3 kişilik alanında uzman Elektrik Mühendisi bilirkişi heyetinden raporlar arasındaki çelişkiyi giderir, taraf ve mahkeme denetimine elverişli bilirkişi raporu alınarak, hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, çelişki giderilmeden yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi, usul ve esas bakımından hukuka aykırı olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf itirazlarının ayrı ayrı kabulü gerekmiştir.
Açıklanan nedenlerle; İlk Derece Mahkemesince uyuşmazlığın esasına etkili deliller toplanmadan karar verilmiş olması nedeniyle davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılarak karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a-6 maddesi gereğince KABULÜ İLE, Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 22/12/2022 tarih ve 2021/... Esas - 2022/... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
2-Yukarıda belirtilen sebeplerle eksiklikler tamamlanarak davanın yeniden görülüp karar verilmesi için dosyanın yerel Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde iadesine,
4- Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde iadesine,
5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından kurulacak esasa ilişkin hükümde dikkate alınmasına,
6-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından kurulacak esasa ilişkin hükümde dikkate alınmasına,
7-İstinaf aşamasında duruşma yapılmadığı için istinaf incelemesi için taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-HMK'nın 359/4. maddesi gereğince kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
9-Talep halinde inceleme konusu kararın icrasının geri bırakılması için İİK'nın 36/1 maddesi gereğince, varsa, istinaf eden tarafça yatırılan nakit teminatların veya sunulan banka teminat mektuplarının dosya kapsamı ve kararın niteliğine göre İİK'nın 36/5.fıkrası gereğince yatıran/ sunan tarafa İADESİNE,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362/1-g maddesi gereğince KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 29/05/2025
\t\t\t\t
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır