T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1991
KARAR NO: 2025/417
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 22/10/2020
NUMARASI: 2019/402 Esas, 2020/657 Karar
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 30/04/2025
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava; taraflar arasında düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit talebine ilişkin olup; mahkemece davanın ve karşı davanın kısmen kabulüne dair verilen karara taraf vekillerince istinaf talebinde bulunulmuştur. Davacı vekili , müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 02.07.2018 tarihinde “... Projesi sözleşme ile davacı müvekkilinin projenin ..., ..., ... ve D bloklarının mutfak dolabı, banyo dolabı, daire içi ahşap kapılar,ahşap süpürgelikler ile vestiyer imalatının ve montajının yapılması işlerini yüklendiğini, montaj başlama süresinin bir hafta opsiyonlu olarak 10/08/2018 olarak belirlendiğini, Müvekkilinin yapacağı işlerin ve aldığı avans çeklerinin teminatı olarak sözleşmesinin 9.1 maddesi gereğince; (davalıya teminat çeki olarak verildiğine dair tutanak düzenlenerek) ... Tosya Şubesi'ne ait 06.12.2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, ... Tosya Şubesi'ne ait 06.01.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, ... Tosya Şubesi'ne ait 05.07.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 200.000.00 TL bedelli 3 adet çeki davalı şirket lehine keşide ederek 03/07/2018 tarihinde teslim ettiğini, Müvekkili şirketin A3 bloktaki daire işlerini hazır hale getirmesine rağmen davalının diğer yüklenicilere inşaatı montaja hazır hale getirme işini yaptıramaması nedeniyle montajın gerçekleşmediğini, müvekkili şirketin Tosya Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 17/08/2018 tarihli ihtarname ile durumu davalıya bildirdiğini, davalı tarafından inşaatın montaja elverişli hale geldiğinin bildirilmesi üzerine imal edilen ürünlerin inşaata sevkiyatının yapıldığını (sevk irsaliyeleri ve faturalar gereğince) ürünlerin davalı tarafından teslim alınıp koruma altına alındığını, bu hususun Beyoğlu ...Noterliğinin ... yevmiye ve 28/09/2018 tarihli davalı ihtarnamesi ile ikrar edildiğini, montaj için gidildiğinde inşaatın montaj için hazır gelmediğinin tespit edildiğini, bu durumun Tosya Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 09/10/2018 tarihli ihtarname ile davalıya bildirildiğini , ihtarname ekine inşaatın o andaki durumunun fotoğraflarının eklendiğini, ayrıca sözleşmenin aynı ihtarname ile haklı nedenle fesih edildiğini, Yapılan görüşmeler sonunda 13/10/2018 tarihli \" sözleşmenin tadili ve yeni şartların belirlenmesine ilişkin protokol\" ün yapıldığını, protokol sonrasında müvekkili şirketin iyiniyetli olarak montaja hazır hale getirilen dairelerin montaj işini tamamladığını, ancak davalının yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle kalan küçük bir kısım işin davalının kusuru ile yapılamadığını, tüm bunlara rağmen sözleşmenin davalı tarafından Büyükçekmece ...Noterliğinin ... yevmiye numaralı 29/05/2019 tarihli ihtarnamesi ile fesih edildiğini, ihtarda müvekkilin teminatlarının irad kaydedileceğinin hukuki ve cezai yola başvurulacağının bildirildiğini Davalıya teminat olarak verilen ... Tosya Şubesi'ne ait 06.12.2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, ... Tosya Şubesi'ne ait 06.01.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, çeklerin vadesinin geçtiğini Ancak ... Tosya Şubesi'ne ait 05.07.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 200.000.00 TL bedelli çeki davalının irad olarak kaydettiğini belirterek ... AŞ ye verdiğini öğrendiklerini, çekin nakde çerilmesi halinde müvekkili yönünden telafisi imkansız zararlar doğacağını belirterek;henüz vadesi gelmeyen ... Tosya Şubesi'ne ait 05.07.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 200.000.00 TL bedelli çek yönünden icra takibine ve ihtiyati haciz işlemine konu edilmemesi bakımından ihtiyati tedbir kararı verilerek ilgili bankaya müzekkere yazılmasını, davacı müvekkilinin teminat olarak verdiği ... Tosya Şubesi'ne ait 06.12.2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, ... Tosya Şubesi'ne ait 06.01.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, ... Tosya Şubesi'ne ait 05.07.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 200.000.00 TL bedelli 3 adet çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine, çeklerin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili , müvekkili şirketin İstanbul ili Esenyurt ilçesi ... mahallesi ... sk no ... adresinde buulnan ... ada ... parsel üzerinde 3 etaptan oluşan inşaatı yaptığını Davacı şirket ile “Ahşap İşleri Yüklenici Sözleşmesi ve Teknik Şartname ve S.E.Ç. sözleşmesi\" imzalandığını, Davacının sözleşme kapsamında ... ... ... ve ... blokların mutfak dolapları, banyo dolapları, daire içi ahşap kapıları, ahşap süpürgelikler ve vestiyer imalatlarının ve montajının yapılması işlerini üstlendiğini, Müvekkili şirketin taraflar arasında akdedilmiş sözleşmede belirlenen şartlar dâhilinde üzerine düşen yükümlülüklerini (ödemeler vs) hak, hukuk ve nefaset kurallarına uygun olarak yerine getirdiğini, ancak davacının sözleşme ve iş bu sözleşmenin eki niteliğinde olan \"... Teknik Şartname\" ve \"S.E.Ç. Sözleşmesesi\" ile yüklendiği edimlerini tüm sözlü ve yazılı uyarılara rağmen yerine getirmediğini Davacının sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmemesi üzerine Beyoğlu ... Noterliği nin 28.09.2018 tarih ... yevmiye nolu ve Büyükçekmece ... Noterliğimin 28.03.2019 tarih ... yevmiye nolu ihtarlarıyla davacıya sözleşmeye aykırı davrandığı, edimlerini yerine getirmesinin ve eksiklikleri gidermediği takdirde sözleşmenin fesih edileceğinin bildirildiğini, Davacının en son 05.04.2019 tarihli yazı ile uhdesinde bulunan tüm işleri en geç 30.04.2019 tarihine kadar sözleşme ve şartnamelerine uygun olarak bitirip müvekkili şirkete teslim edeceğini taahhüt ettiğini, ancak taahhütlerine uymadığını, Davacının Sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğinin tespiti için Büyükçekmece 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2019/50 D. İş sayılı dosyasında bilirkişi marifetiyle tespit yapıldığını ve eksik yapılan işlerin belirlendiğini, Davacı ile müvekkili şirket arasında imza edilen tüm sözleşmelerin Büyükçekmece ... Noterliğinin 29.05.2019 tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile haklı nedenlerle feshedildiğini, Davacı ile müvekkili şirket arasında imza edilen sözleşme bedeli belirlenirken, iş bu bedel içerisinde işlerin yapımı için gerekli olan tüm teçhizat, makine, iskele, ekipman, yardımcı malzeme, yükleme, boşaltma, nakliye, işçilik, montaj, malzeme bedeli ve işçilerin günlük giderlerinin dikkate alındığını, Ancak sözleşmenin aksine davacının temin etmesi gereken malzemelerin müvekkili tarafından satın alındığını, işçilerinin günlük masraflarının da müvekkili tarafından karşılandığını, davacının bu nedenle davalı şirkete borçlandığını, Dava konusu çeklerin teminat çeki olmayıp kambiyo vasfını taşıdığını, çeklerin teminat çeki olduğunu kabul etmemekle birlikte, bir an için çeklerin davacıya verilen avansın ve taraflar arasındaki sözleşmenin teminatı olarak davacıdan alındığı düşünülse bile; Sözleşmenin müvekkili şirket tarafından haklı nedenlerle fesih edilmesi halinde Sözleşmenin 10.3. Maddesi gereğince davacı tarafından verilen teminatları irat kaydetme hakkı bulunduğunu, davacının yapmakla yükümlü olduğu işlerdeki eksik kalan ve ayıplı olan bölümlerin davacının nam ve hesabına, başka firmalara yaptırıldığını, bu nedenle doğan zararın tam olarak ne kadar olduğunun işlerin bitirilmesi ile ortaya çıkacağını, Davacının sözleşmeye aykırı davranmasından dolayı müvekkili tarafından sözleşme hükümleri gereğince davacı aleyhine tahakkuk ettirilmiş cezai şartların ve sözleşmenin haklı nedenle feshinden dolayı uğranılan zararların toplamının yaklaşık 338.885,00 TL olup, bu bedelin sözleşmede belirtilen işlerin tamamlanmasından sonra daha da artacağını belirterek; davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece , Davacı taşeronun sözleşmesinin 9.1 md gereğince; ... Tosya Şubesi'ne ait -06.12.2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, -06.01.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000,00 TL bedelli, -05.07.2019 keşide tarihli ... çek numaralı 200.000.00 TL bedelli 3 adet çeki davalı şirket lehine keşide ederek 03/07/2018 tarihli tutanak ile davalı tarafa teslim ettiği, taraflar arasında 13/10/2018 tarihli \" sözleşmenin tadili ve yeni şartların belirlenmesine ilişkin protokol\" ün yapıldığı, davalı tarafından Büyükçekmece ... Noterliğinin ... yevmiye numaralı 29/05/2019 tarihli ihtarnamesi ile taraflar arasındaki tüm sözleşmelerin fesih edildiğinin tartışmasız olduğu, Alınan bilirkişi raporu ile tarafların ticari defter ve kayıtları incelendiğini , Davacı ... Paz. San. Tic. Ltd. Sti 2018 - 2019 yılına ait ticari defterler, yardımcı defter Kayıtları incelendiğinde: ticari defterleri içeriği 340 - alınan sipariş avansları ana hesabı altında 340.003 - ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi cari hesabına borç/alacak kaydı ile davalı adına olan kayıtların tarih yevmiyeno açıklama borçalacak borçbakiye alacakbakiye 10.07.2018 ... ... Sanayi 300.000,00 300.000,00 31.07.2018 ... ... Malz San 27.609,57 327.609,57 10.09.2018 ... ... San 285.000,00 612.609,57 10.09.2018 ... ... San 85.000,00 697.609,57 20.09.2018 ... ... San 237,01 697.846,58 20.09.2018 ... ... San 276,42 698.123,00 20.09.2018 ... ... San 99,36 698.222,36 30.09.2018 ... ... Malz San 61,56 698.283,92 31.10.2018 ... ... Malz San 2.580,79 700.864,71 31.10.2018 ... ... San 10.000,007 10.864,71 30.11.2018 ... ... San 1.016,67 711.881,38 30.11.2018 ... ... San 5.000,00 716.881,38 30.11.2018 ... ... San 5.000,00 721.881,38 30.11.2018 ... ... San 5.000,00 726.881,38 10.12.2018 ... ... San 5.000,00 731.881,38 31.12.2018 731.881.38 şeklinde olduğu, Davacının 2018 - 2019 yılı ticari defterlerine göre; Dava tarihi itibariyle kaydi olarak 731.881,38 TL davalıya borçlu göründüğü, borcun dayanağının davalının yaptığı avans ödemeleri ve davalı faturaları olduğu, Davacının, davalıya teslim ettiği ürün ve malzemeler için 28.01.2019 tarihli ... seri-sıra numaralı 731.307,43 TL tutarlı faturayı düzenlediği, ancak faturanın davalı tarafından kabul edilmediği ve iptal edildiği ( fatura örneği dosyaya davacı tarafından sunulmuş),davacının ticari defterlerinde davalı adına tanzim edilmiş bu faturanın kaydı olmadığı,davaya konu teminat çeklerine ilişkin kaydında davacı defterlerinde bulunmadığı Davalı ... San. Tic. A.S. 2018 - 2019 yılına ait ticari defterler, yardımcı defter kayıtları incelendiğinde;320 - satıcılar ana hesabı altında 320.01.817 ... San. Tic. Ltd. Şti. cari hesabına borç/alacak olarak yapılan kayıtlara göre 31.12.2019 tarihi itibariyle 736.724,54 TL şeklinde olduğu,davacının dava tarihi itibariyle kaydi olarak; davalıya 736.724.54 TL borçlu göründüğü, borcun dayanağının davalının yaptığı avans ödemeleri ve düzenlediği faturalar olduğu,davaya konu teminat çeklerine ilişkin de davalı defterlerinde kayıt olmadığı tespit edilmiştir.Davacının ticari defterlerinde; 731.881,38TL olan borç, davalının ticari defterlerinde 736.724,54 TL olarak görünmektedir. 736.724,541 TL - 731.881,381 TL= 4.843,161 TL farkın sebebi, davalının defterlerinde kayıtlı olan ancak davacının defterlerinde kayıtlı olmayan tarih y.no açıklama t borç 29.08.2018 14.902 gön.hav.:1018/29.08.2018/eft/... /320.01.817 / ... san tic ltd şti 3.540,00 26.09.2018 16.716 ... mak :573/26.09.2018/ /320.01.817/... paz san tic ltd şti 1.000,00 18.12.2019 18.131 ... dek.: 462/18.12.2019/... /320.001.096 /... inş ltd.şti. 303,17 toplam fark 4.843,17\t
Şeklindeki yansıtma faturası ve iki adet ödeme kaydından ileri geldiği anlaşıldığı ,
Davacı vekili 27.06.2019 tarihli delil listesi ekinde yer alan fatura ve sevk irsaliyeleri ile davalıya yapılan ürün teslimlerini belgelediği ,bu teslimat belgeleri davalı tarafından inkar edilmemiş ibraz edilen ve davalı tarafından düzenlenen Beyoğlu ...Noterliğinin ... yevmiye ve 28/09/2018 tarihli davalı ihtarnamesi ile ikrar edilmiş olduğu, davacı tarafından imal edilen ve davalıya teslim edilen ürünlerin listesi Tarihi Seri - Sıra No CİNSİ MİKTARI 27.08.2018 ... Mutfak Üst Dolabı 58 Daire Banyo Dolabı 58 Daire 31.08.2018 ... Salon Kapısı Camı 57 Takım Mutfak Kapısı Camlı58 Takım Oda Kapısı Dolu 144 Takım WC-Banyo Kapısı Dolu 115 Takım 10.09.2018 ... Muhtelif Ebatta Banyo ve Mutfak Dol.58 Adet Pervaz 174 Takım Süpürgelik 4350mt. 26.12.2018 ... Kapıcı Dairesi Mutfak 6m2 Banyo Dolabı 2 Adet 24.01.2019 ... Muhtelif Ebatta Vestiyer 58 Adet 03.02.2019 ... Vestiyer Üst Kapakları 58 Adet 22.03.2019 ... Muhtelif Mobilya Malzemesi 30 adet şeklinde olduğu ,taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacının yaptığı imalat ve montajların (Büyükçekmece 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2019/50D. İş numaralı dosyasında alınanbilirkişi ...nun raporuna göre) -Süpürgelik montajı ve birleşimlerinde -Mutfak Dolapları Tekli üst ünitelerin alt tabla kesimlerinde -Elbise dolaplarının üst tablalarında -Kapı pervaz birleşimlerinde -Mutfak dolapları, salon kapıları ve elbise dolaplarında Görüldüğü, -Bazı dairelerin kapılarının camlarının takılı olmadığı ve bunun ilgililere gösterildiği -Vestiyer yan ünitesinde yer alan sigorta kapaklarının önemli bir bölümünün mevcut olmadığı -Bazı vestiyer tablalarının hasarlı olduğu ve değişmesi gerektiği -Bazı vestiyer çekmecelerin tamamlanmadığı, -Bazı vestiyer çekmecelerin rayları takılı olduğu halde çalışmadığı, -Bazı banyo dolaplarının aynalarının takılmadığı -Anahtar kilit karşılıklarının tam yerine gelmediği -Bazı mutfak dolaplarının hazalarının takılmamış olması nedeniyle eksik ve ayıplı olduğu, tespit bilirkişi raporunda belirlenen bu eksiklikler nedeniyle davalının defterlerine göre mevcut olan 338.85,00 TL zararın artmasının söz konusu olmadığı, davacı tarafın eksik ve kusurlu olarak teslim etmiş olduğu işler nedeniyle %5 tutarında nefaset kesintisi yapılmasının uygun olacağı, Taraflar arasındaki sözleşmenin “Sözleşmenin Türü ve Bedeli” başlıklı 5. Maddesinde bahsi geçen “EK-3 Keşif Özeti”nde yer alan fiyat ve miktarlar ile davacının düzenlediği 28.01.2019 tarihli ... seri-sıra numaralı 731.307,43 TL tutarlı faturanın karşılaştırılması sonucu, faturanın “EK-3 Keşif Özeti\"nde yer alan fiyatlara uygun olarak tanzim edildiği, buna göre davacının teslim ettiği ürünlerin bedelinin 731.307.43 TL olabileceği saptandığı, Davacı tarafın 731.307,43 TL yapılan imalat ve montaj alacağından eksik ve kusurlu işler nedeniyle %5 nefaset kesintisi (731.307,43 X 0,05=36.565,37 TL ) olarak 36.565,37 TL indirim yapıldığı , nefaset kesintisinin yanında davacı ve davalı kayıtları ile dosya içine getirtilen SGK ödemelerinin de dikkate alınması sonucu;
Davalının Yaptığı Ödemeler Toplamı (+)736.421,37 TL, Davalının davacı adına ödemek zorunda kaldığı SGK idari para cezası (+)303,17TL Davacı Faturası(-)731.307,43TL Nefaset kesintisi(+)36.565,37 TL hesabı sonucu toplam davalı alacağının 41.982,48 TL olduğu hesaplandığı, Sonuçta; 02/07/2018 tarihli eser sözleşmesi gereğince davalıya verilen ... Tosya şubesine ait -06/12/2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli, -06/01/2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli, -05/07/2019 keside tarihli ... çek numaralı 200.000,00 TL bedelli çekler toplamı 500.000,TL olup bu çeklerin teminat altına aldığı davalı alacakları nedeniyle davacı taşeronun 500.000 ,000 TL- 41.982,481 TL= 458.017,52 TL borçlu olmadığının tespitine fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerektiği, Teminat çeklerinden vadesi geçen; ... Tosya şubesine ait -06/12/2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli, -06/01/2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli çeklerin davalıdan istirdadı ile davacıya verilmesine mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararı ile ödemesi durdurulan - 05/07/2019 keside tarihli ... çek numaralı 200.000,00 TL bedelli çekin 41.982,481 TL sinin davalı tarafından çekten mahsup edilerek bakiye 158.017,51 TL sinin davacıya iadesinin gerekeceği sabit bulunduğu , bu çek yönünden davacının aynen istirdat istemi reddedildiği, Davacı dava dilekçesinde çeklerin nakde çevirilmesi halinde bedelin iadesi ve tazmin talep etmediğinden ve mahkemece davacı talebi ile bağlı olduğundan ayrıca bu konuda hüküm kurulmadığı, kısmi mahsup söz konusu olduğundan; mahkememizin 02/09/2019 tarihli ara kararı ile ihtiyati tedbir uygulanan 05/07/2019 keside tarihli ... çek numaralı 200.000,00 TL bedelli çek yönünden ihtiyati tedbir kararının mahkeme kararı kesinleştiğinde kaldırılmasına karar vermek gerektiği belirtilerek , 02/07/2018 tarihli eser sözleşmesi gereğince davalıya verilen ... Tosya şubesine ait 06/12/2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli, 06/01/2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli , 05/07/2019 keside tarihli ... çek numaralı 200.000,00 TL bedelli çekler nedeniyle davacı yüklenicinin davalıya 458.017,52 TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine , ... Tosya şubesine ait 06/12/2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli, 06/01/2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli çeklerin davalıdan istirdadı ile davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine , 05/07/2019 keside tarihli ... çek numaralı 200.000,00 TL bedelli çek yönünden mahkemenin 02/09/2019 tarihli ara kararı ile çekin ödenmesinin durdurulması yönündeki ihtiyati tedbir kararının mahkemenin kararı kesinleştiğinde kaldırılmasına karar verilmiştir.Davacı vekili istinafında , müvekkilinin eksik ya da kusurlu bir iş yapmış olabileceği gerekçesiyle davalıya borçlu olduğuna dair karar verilemeyeceğini , müvekkili şirketin ... Projesi ... Bloktaki dairelere montajlanacak ürünlerin imalatını tamamlayarak ,montaja hazır hale getirdiğini , inşaatın davalı tarafından montaja uygun hale getirilmemesi nedeniyle montaj yapılamadığını , 17.08.2018 tarihli ihtarname ve 9.10.2018 tarihli ihtarnamelerin çekildiğini , fotoğrafların montaja uygun hale getirilmediğini gösterdiğini , 13.10.2018 tarihli tadil protokolünden sonra ... Bloktaki bir kısım dairelerin montaja uygun hale getirildiğini , bir kısım dairelerin montaja uygun hale getirilmediğini , sözleşme yükümlülüklerini yapmaya hazır olduğunu müvekkilinin bildirdiğini , işçilerinin inşaata sokulmadığını , davanın kabulüne karar verilmesinin gerektiğini , çeklerin teminat çeki olduğuna dair protokoller düzenlendiğini belirterek yerel mahkemenin kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı vekili istinafında , müvekkilinin sözleşme yükümlülüklerini yerine getirdiğini , davacının sözleşme , teknik şartname ve S.E.Ç. Sözleşmesi ile yüklendiği yükümlülükleri yerine getirmediğini , 28.9.2018 tarihli ihtar ve 28.3.2019 tarihli ihtarla sözleşmeye aykırı davrandığının ihtar edildiğini , Büyükçekmece 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2019/50 Değişik İş sayılı dosyası ile delil tespiti eksik ve ayıplı iş sebebiyle yapıldığını , sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini , davacı dava dilekçesinde edimleri yerine getirmediğini ikrar ettiğini , davacının 30.04.2019 tarihine kadar tamamlayacağını bildirdiğini ancak tamamlamadığını , dava konusu çeklerin teminat çeki değil kambiyo senedi olduğunu , müvekkilinin sözleşmeye göre irat kaydetme hakkı olduğunu , bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu , nefaset bedelinin neden %5 olduğunun belli olmadığını , müvekkilin yapılan sözleşme ve protokoller çerçevesinde alacağının belirlenmesi gerektiğini ,usulüne uygun kesilmeyen faturanın dikkate alındığını , cezai şart ve eksik iş dikkate alındığında müvekkilinin alacağının daha fazla olduğunu belirterek yerel mahkemenin kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık Türk Borçlar Kanunun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit davası olup , davacı yüklenici davalı iş sahibidir. Davacı vekili yüklenici müvekkilinin ... Projesinin mutfak ve ahşap işini 02.07.2018 tarihli sözleşme ile üstlendiğini , dava konusu 3 adet çeki sözleşmenin 9 maddesi gereği teminat çeki olarak , 3.07.2018 tarihli tutanak ile teslim ettiğini , işlerin bir kısmını montaj yaptığını bir kısmını ise inşaatın hazır olmaması sebebiyle montaj yapamadığını , davalının 29.05.2019 tarihli ihtarı ile sözleşmeyi feshettiğini , dava konusu çekler sebebiyle borcu olmadığının tespitini ve çeklerin müvekkiline istirdadını talep etmiştir. Davalı vekili müvekkilinin yükümlülüklerini yerine getirdiğini , davacının sözleşme .teknik şartname ve S.E.Ç. Sözleşmesine aykırı davrandığını , eksik ayıplı iş hususunda delil tespiti yaptırıldığını , müvekkilinin malzeme aldığını ,işçi masraflarını karşıladığını eksik ayıplı işten alacağı olduğunu , haklı sebeple sözleşmeyi feshettiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Yerel mahkeme, 02/07/2018 tarihli eser sözleşmesi gereğince davalıya verilen ... Tosya şubesine ait 06/12/2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli, 06/01/2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli , 05/07/2019 keside tarihli ... çek numaralı 200.000,00 TL bedelli çekler nedeniyle davacı yüklenicinin davalıya 458.017,52 TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine , ... Tosya şubesine ait 06/12/2018 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli, 06/01/2019 keşide tarihli ... çek numaralı 150.000 TL bedelli çeklerin davalıdan istirdadı ile davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine , 05/07/2019 keside tarihli ... çek numaralı 200.000,00 TL bedelli çek yönünden mahkememizin 02/09/2019 tarihli ara kararı ile çekin ödenmesinin durdurulması yönündeki ihtiyati tedbir kararının mahkememiz kararı kesinleştiğinde kaldırılmasına karar verilmiştir. Taraflar arasında 02.07.2018 tarihli eser sözleşmesi vardır. Davacı yüklenici ... Parselde yapılan projede ..., ..., ..., ... Bloklar için ahşap işlerini üstlendiği ,sözleşme bedelinin 2.912.402,35 TL. olduğu , sözleşmenin imzalanmasını müteakip 3 gün içinde yükleniciye yer teslim tutanağı ile yerin teslim edileceği , işin 31.10.2108 tarihinde tamamlanacağı , 9. madde de ise yüklenici yaptığı işlere karşılık 150 gün vadeli çek ile 300.000,00 TL iş verene ödeme yapılacağı , yüklenici söz konusu işlerin teminatı olarak 200.000,00 TL. tutarında teminat çekini iş sahibine vereceğinin düzenlendiği anlaşılmaktadır. Taraflar arasında 13.10.2018 tarihli tadil protokolü düzenlendiği 2.7.2018 tarihli Ahşap Sözleşmesinin eki ve ayrılmaz parçası olduğunu , yüklenicinin sadece ... Blok kapsamındaki yükümlülükleri yerine getireceğini , ..., ..., ... Bloklara ilişkin birbirlerini ibra etmişlerdir. Davalı iş veren davadan önce ... Blokta eksik ve ayıplı işleri 24.05.2019 tarihli keşif ile Büyükçekmece 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2019/50 Değişik İş sayılı dosyası ile tespit ettirmiştir. Taraflar arasındaki 18.12.2018 tarihli Tadil Protokolünde ... Bloktaki ahşap işlerindeki belirtilen eksiklikleri yüklenici 25.12.2018 tarihine kadar teslim edeceği düzenlenmiştir. Bu tadil anlaşması ve delil tespiti ile eksik ve ayıplı işlerin varlığı dosya kapsamında belirlenmiştir. Davalı yan Büyükçekmece ... Noterliğinin 29.05.2019 tarih ve ... yevmiyeli ihtarı ile eksik ayıplı işlerin teslim edilmediği hususuna dayanarak sözleşmeyi feshetmiştir.Sözleşmenin 10.2 maddesinde işveren tarafından geçici kabul yapıldıktan sonra vereceği temiz yazısı ,vergi dairesinden vergi borcu olmadığı ,SGK dan kaynaklanan alacakların ödenmesi ile teminat iadesinin düzenlendiği anlaşılmıştır. Dava konusu 3 adet çekin 03.07.2018 tarihli tutanak ile teminat olarak davalı iş sahibine verildiği sabittir. Eldeki davada davacının yaptığı işler bedelini alıp almadığı , ayıp sebebiyle ve diğer sebeplerle taraflar arasındaki borç ve alacak olup olmadığı hususunun belirlenmesi gerekmektedir. Mahkemece keşif yapılıp bilirkişi raporu alınmak suretiyle ,davacı yüklenici tarafından yapılan işin sözleşmeler dikkate alınarak değeri belirlenerek 13.10.2018 tarihli tadil protokolü gereği ... Bloktaki eksik , ayıplı işleri ve ayıp çeşidi belirlenerek ve nefaset bedelini belirlenerek , davalı tarafından yapılan ödemeler mahsup edilerek , taraflar arasında borç -alacak kalıp kalmadığı ve sözleşme gereği teminat iadesi şartları oluşup oluşmadığı değerlendirerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik değerlendirme ile karar verildiği anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf taleplerinin kabulüne karar verilmiştir. Açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2-İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/10/2020 tarih, 2019/402 Esas, 2020/657 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4- Taraflarca yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine İADESİNE, 5- Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA, 6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 30/04/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.