T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2022/994 Esas 2025/364 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2022/994
KARAR NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2025/364
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
İNCELENEN DOSYANIN\t
MAHKEMESİ\t: ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 09/03/2022
NUMARASI\t\t: 2018/245 Esas 2022/168 Karar
DAVA\t: İtirazın İptali (Genel Kredi Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 28/03/2018
KARAR TARİHİ\t: 26/03/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH\t: 25/04/2025
\tTaraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davalı ... Akaryakıt Ürn. İnş. Tur. Tic. ve Ltd. Şti. hakkında açılan davanın reddine, diğer davalılar hakkında açılan davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekili ve davalı ... Akaryakıt Ürn. İnş. Tur. Tic. ve Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
\tDAVA
\tDavacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. arasında akdedilen genel kredi sözleşmesinde diğer davalıların müteselsil kefil olduğunu, kullandırılan kredinin ödenmemesi üzerine hesabın kat edildiğini, gayri nakit alacağın depo edilmesi talebiyle başlatılan icra takibine davalıların haksız olarak itiraz ettiğini belirterek davalı asıl borçlu ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. hakkında 5 adet çek garanti bedeli toplamı 6.880,00 TL ile mer'i teminat mektubu toplamı 1.215.000,00 TL'nin toplamı olan 1.221.880,00 TL'den ipotek limiti olan 540.000,00 TL'nin mahsubu ile 681.880,00 TL'nin nakdi olarak depo edilmek suretiyle tahsiline, gayri nakit alacakları nakde dönüştüğü taktirde nakde dönüştüğü tarihten tahsiline kadar sözleşme hükümlerine göre belirlenecek oranda temerrüt faizi, faizin gider vergisiyle birlikte tahsiline, diğer davalıların ise iki adet çek garanti bedeli 3.200,00 TL ile meri teminat mektubu bedeli 1.215.000,00 TL olmak üzere toplam 1.218.200,00 TL'nin nakdi olarak depo edilmek suretiyle tahsiline, gayri nakit alacakları nakde dönüştüğü taktirde nakde dönüştüğü tarihten tahsiline kadar sözleşme hükümlerine göre belirlenecek oranda temerrüt faizi, faizin gider vergisiyle birlikte tahsiline, olanak sağlayacak şekilde icra takibindeki koşullarla aynen devamına, İİK'nun 67/2. maddesinde belirtilen oranda icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
\t\t\t CEVAP
\tDavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkiline ihtar gönderdiği tarihte hesapta 6.850,00 Euro bulunduğunu, alacaklının müvekkilinden nakdi kredi alacağı olmadığı bir tarihte kötüniyetli olarak hesabı kat ettiğini, kat ihtarının tebliğinden sonra ihtarda belirtilen alacakların tamamının hesaptaki paradan tahsil edildiğini, müvekkilinin temerrüte düşmediğini, bankanın hesabı kat ettikten 4 gün sonra müvekkiline ait olan 600.000,00 TL'lik teminat mektubunun vadesini 1 yıl uzattığını, takibe gerekçe olarak belirtilen icra dosyalarının protokole bağlandığını, alacağın rehinle teminat altına alındığını, kefillerin sorumlu olduğu borçtan bu miktarın düşülmesi gerektiğini, günü gelmeyen teminat mektupları dışında alacaklıya borç bulunmadığını belirterek davanın reddini, kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.
\tİLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
\tMahkemece, davacı bankanın davalı ... Motorlu Araçlar Petrol ve Petrol Ürün. San. Tic. Ltd. Şti. ile 4 adet kredi sözleşmesi imzaladığı, bu sözleşmelerin üçünün mülga BK'nun yürürlüğü esnasında, birinin ise TBK'nun yürürlüğü esnasında düzenlendiği, en son olarak düzenlenen sözleşmeyi davalılar ... ...'in kefil olarak imzaladıkları ve kefaletlerinin geçerli olduğu, sözleşmenin içeriği itibariyle de gayrinakdi kredilerin deposundan sorumlu oldukları, bu sözleşmeye davalılardan ... Akaryakıt Ürn. İnş. Tur. Tic. ve Ltd. Şti.'nin ek protokol adı altında düzenlenen belge ile kefil olduğu, anılan davalının ek protokolün içeriği itibariyle gayrinakdi kredilerin deposundan sorumlu olmadığı, davacının diğer davalılardan meri teminat mektupları ve gayrinakdi kredi kapsamındaki çek sorumluluk tutarının deposunu talep edebileceği, davalılar vekili savunmalarında kullanılan kredilere ilişkin olarak davacı bankaya teminat senetleri ile müşteri senetleri verildiğini ve bunların bankaca takibe konulduğunu savunmuş ise de, buna ilişkin olarak gerekli araştırmaların yapıldığı, fakat tam olarak hangi senetlerin teminat olarak alındığı, hangi senetlerin müşteri senetleri olarak alındığı, hangilerinin takibe konulduğu, ne kadar tahsilat yapıldığının kesin ve net olarak belirlenemediği, bu nedenle varsa yapılan tahsilatların hak kaybına neden olunmaması için ilamın infazı esnasında nazara alınması gerektiği gerekçesiyle davalı ... Akaryakıt Ürn. İnş.Tur.Tic. ve Ltd. Şti hakkında açılan davanın reddine, diğer davalılar hakkında açılan davanın kabulüne, davalı ... Motorlu Araçlar Petrol ve Petrol Ürün. San. Tic. Ltd. Şti'nin 681.880,00 TL'ye, diğer davalıların 1.221.880,00 TL'ye yapmış oldukları itirazların iptaline, iptal edilen itirazlar sonucunda tahsil edilecek tutarın tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla faiz getirmeyen bir hesapta depo edilmesine, davacının inkar tazminatı, davalıların kötü niyet tazminat taleplerinin reddine, borçlu şirket tarafından teminat veya tahsil için verilen senetlerle ilgili yapılan tahsilatların infazda nazara alınmasına karar verilmiştir.
\tİSTİNAF SEBEPLERİ
\tDavalı ... Akaryakıt Ürn. İnş. Tur. Tic. ve Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... Akaryakıt Ürn. İnş. Tur. Tic. ve Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar aleyhine kurulan hükmün usul ve yasaya aykırı olup, tüm davalılar yününden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, eksik inceleme yapılmasının müsebbibinin davacı olduğunu, teminat amaçlı aldığı (senet tevdi bordosundaki müşteri senetlerini) tahsil etmiş / temlik etmiş / feragat etmiş olmasına rağmen usulüne uygun cevap vermeyerek bir takım tahsilatları kasten saklayarak haksız menfaat temin etmeyi amaçladığını, müvekkilinin ticari faaliyetinin ... A.Ş.'nin Türkiyedeki en büyük bayisi olup, bayiliği bırakmak istediğini, davacı ve müvekkilinin ticari faaliyette bulunduğu her iki şirketin de ... bünyesinde olup, asıl amacın müvekkilinin tüm itibarını bitirmek olduğunu, davacının kötü niyetli olarak hareket ettiğini, hesap kat ihtarnamesinin keşide tarihinde müvekkilinin hesabında 6.850,00 Euro bulunduğunu, davacının kesinlikle müvekkilden nakdi kredi alacağı olmadığı bir tarihte hesabı kat ederek açıkça kötüniyetli davrandığını, müvekkilinin nakdi krediden dolayı kesinlikle temerrütünün söz konusu olmadığını, alacaklı ihtarı gönderdiği tarihten 4 gün sonra 19.01.2018 tarihinde müvekkiline ait olan 600,000,00 TL'lik teminat mektubunun vadesini 1 yıl uzattığını, alacaklı banka önce müvekkilinin hesabında hazır bulunan paradan kasıtlı olarak ihtarda yazılı olan alacak kalemlerini tahsil etmediğini, daha sonra kasıtlı olarak ihtarı çekerek müvekkilinin hesabını kat ettiğini, daha sonrada müvekkiline ait 600.000 TL'lik mektubun vadesini bir yıl uzattığını, alacaklı bankanın bu şekildeki davranışlar sergilemesinin açık olarak kötü niyetli olduğunun gösterdiğini, dosyadaki tüm tebligatlarla birlikte, talep edilen alacak miktarı faiz oranına ve fer'ilerine itiraz ettiklerini, 07/06/2021 tarihli bilirkişi raporuna itirazları değerlendirilmeden ve eksik araştırma ile hüküm kurulduğunu, rapor içeriğinden de bu durumun anlaşılacağını, eksik belge bilgilerin tamamlanması halinde tam hesap yapılacağının bilirkişice belirtildiğini, senet tevdi bordrolarıyla bankaya teminat / tahsile teslim edilmiş kıymetli evrakların akibetinin belli olmadığını, bankanın bu konuyla ilgili yazılan yazıları cevapsız bıraktığını, kasten zarara uğramalarına sebep olduğunu, teslim edilen kıymetli evrakların bono niteliğini kaybettiğini, davacıdan müvekkillerinin neredeyse alacağı bulunduğunu, bankaya teslim edilen senetlerin keşidecilerinden alınan bilgilere göre 2022 yılının Nisan ayında tevdi edilen bonolardan birisini daha davacı banka tahsil etmiş olmasına rağmen ne icra dosyasına tahsili bildirdiğini, ne de müvekkilinin carisinden tahsil edilen bedeli düştüğünü, ayrıca son bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, kayıp davacı tarafça izah edilemeyen neredeyse 300.000,00 Euro'luk 93.000,00 TL'nin akıbetinin belli olmadığını, davacı tarafça teslim edilen bu bonolara bağlı hak senetten ayrı dermeyan edilemeyeceğini, izah edilemeyen ve dosyaya sunulmayan davacıya teslim edilen tüm bonoların tahsil edildiğinin kabul edilmesi gerektiğini, bu halde müvekkillerinin davacıdan alacaklı konumuna geçeceğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
\tDavacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... Akaryakıt Ürünleri İnşaat Turizm Ticaret Ltd. Şti.'nin imzalanan sözleşmeler gereğince borçtan sorumlu olduğunu, anılan davalının 03.12.2015 tarihli ek protokol ile bu protokolden önce doğan tüm borçlardan sorumlu olduğunu açıkça kabul ve taahhüt ettiğini, ek protokolde, protokolün tüm borçları kapsadığının açıkça ifade edildiğini, nakit gayrinakit ayrımı yapılmadığını, kefaletin ek prtotokol tarihinden önce kullandırılan tüm kredileri kapsadığını, ek protokolde, kredinin kulandırıldığı genel kredi sözleşmesinin tüm koşullarının müzakere ve kabul edildiğinin düzenlendiğini, davalı ... Akaryakıt Ürünleri İnşaat Turizm Ticaret Limited Şirketinin davaya konu borçlardan sorumlu olduğunu, davalı ... Akaryakıt Ürünleri İnşaat Turizm Ticaret Limited Şirketi ek protokolde, protokol tarihinden önce verilen teminat mektuplarından sorumlu olduğunu açıkça beyan ve taahhüt ettiğini, ek protokolde bu hususa ilişkin düzenlemelerin yer aldığını, ek protokolde ödenmeyen çek garanti tutarlarından kefillerin sorumlu olduğunu, çek garanti tutarından kaynaklı riskin yasal bir zorunluluk olduğunu, sözleşmede açıkça hüküm olmasa dahi borçluların sorumlu olacağının Yargıtay ilamlarında karara bağlandığını, Yargıtayın yerleşik kararlarında taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde, diğer sözleşmelere atıfta bulunulması halinde atıfa ilişkin hükümlerin geçerli olacağının belirtildiğini, davalı ... Akaryakıt Ürünleri İnşaat Turizm Ticaret Ltd. Şti'nin tacir olup ek protokol gereğince borçtan sorumlu olduğunu, davalı ... Akaryakıt Ürünleri İnşaat Turizm Ticaret Limited Şirketi ek protokolü imza esnasında daha önce imzalanan gks'lere yapılan atıfların gayrinakit alacakları kapsamadığına ilişkin bir ihtirazi kayıt da koymadığını, bu durumda tacir olan davalının ek protokolden önce imzalanan tüm gks hükümlerine tabi olacağı ve gks'lerde yer alan tüm düzenlemelerin davalı ... Akaryakıt Ürünleri İnşaat Turizm Ticaret Limited Şirketi için de geçerli olacağını, davaya konu teminat mektuplarının tazmin olduğunu, bu hususta mahkemeye beyanda bulunulmuş olmasına rağmen, mahkemece teminat mektupları bedelinin deposu şeklinde hüküm kurulmasının hatalı bulunduğunu, 03.07.2018 tarihinde toplam 1.215.000,00 TL olarakteminat mektuplarının muhatabının talebiyle ödendiğini, davalılar hakkında yapılan takipte, gayri nakit alacaklar takip sırasında nakde dönüştüğü takdirde, nakde dönüştürme tarihinde muhataba bankaca ödenen tutarın, nakde dönüştüğü tarihten tahsiline kadar mevzuat ve sözleşme hükümlerine göre belirlenecek oranda temerrüt faizi, faizin gider vergisi ile birlikte tahsilinin açıkça talep edildiğini, bu konuda ihtarname keşide edildiğini, taraflar arasında imzalanan 14.02.2013 tarihli genel kredi sözleşmesinin 9.10. maddesinde, tazmin olan teminat mektupları için ödeme tarihinden itibaren sözleşmede kararlaştırılan oranda temerrüt faizi uygulanacağının açıkça düzenlendiğini, temerrüt faiz oranının, davalılara kullandırılan kredilerden muacceliyet tarihinde bankaca uygulanan akdi faiz oranlarından en yüksek olan kredi faiz oranının %50 fazlası olduğunu, davalılara kullandırılan kredilerin muacceliyet tarihi itibari ile en yüksek olan kredi faiz oranı ihtarnamenin 1. maddesinde belirtilen business kart hesabına uygulanan %22,08 oranı olacağını, nakde dönen teminat mektuplarına tazmin tarihinden itibaren uygulanması gereken temerrüt faiz oranının da %22,08 oranının %50 fazlası olan %33,12 oranı olduğunu, yargılama esnasında tüm bu hususların mahkemeye dilekçe ile beyan edildiğini, takibe ve davaya konu gayri nakit alacağın nakde dönmesi sebebiyle bu alacakları yönünden de tüm davalı borçluların İİK'nun 67/2. maddesinde belirtilen oranda inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesinin talep edildiğini, mahkemece teminat mektuplarının tazmin olduğu hususunun dikkate alınmadığını, teminat mektubu bedelinin depo edilmesine karar verilmesi ve teminat mektuplarının ödenmesi tarihinden itibaren faiz ödenmesi talepleri hakkında bir karar verilmediğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. \t
\tHUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
\tDava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan gayri nakit alacağın depo edilmesi talebiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
\t6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;
\tYargılama aşamasında bankacı bilirkişiden alınan 20/06/2019 tarihli ön, 21/10/2019 tarihli birinci ek, 10/05/2021 tarihli ikinci ek, 25/10/2021 tarihli üçüncü ek rapor, Ankara 23. İcra Müdürlüğünün 2018/2622 sayılı icra takip dosyası, takip dayanağı genel kredi sözleşmeleri, hesap kat ihtarnamesi, vadesi uzatılan teminat mektup sureti, davacı tarafından davalılara gönderilen ihtarname sureti, teminat mektuplarının tazminine ilişkin banka dekontları, çek ve senet tevdi bordroları, ipotek resmi senedi, çek karnesi teslim beyannamesi, kefalete ilişkin ek protokol, davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti.'nin ticaret sicil kayıtları dosya içerisinde yer almaktadır.
\tAnkara 23. İcra Müdürlüğünün 2018/2622 sayılı icra takip dosyası incelendiğinde; davacı tarafından davalı borçlular aleyhine toplam 1.221.880,00 TL (davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. yönünden 681.880,00 TL ile sınırlı sorumlu) gayri nakit alacağın depo edilmesi talebi ile icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçlu ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti'ne 28/02/2018, diğer davalılara 05/03/2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalıların 07/03/2018 tarihinde borca itiraz ettiği, itirazın 7 günlük yasal süre içerisinde yapıldığı, itirazın davacı alacaklı vekiline tebliğ edilmediği görülmüştür.
\tDavacı ile davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. arasında 14/02/2013 tarihli ve 2.500.000,00 TL limitli, 11/02/2006 tarihli 200.000,00 TL limitli, 24/01/2005 tarihli 200.000,00 TL limitli, 30/07/2004 tarihli 300.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmeleri imzalandığı, 11/02/2006 tarihli sözleşme limitinin 28/07/2011 tarihinde 1.000.000,00 TL'ye artırıldığı, davalı gerçek kişilerin sözleşmelerde müteselsil kefil sıfatıyla imzalarının yer aldığı, davalı gerçek kişilerin eş rızalarının bulunduğu, 14/02/2013 tarihli sözleşmede yer alan kefaletlerin, kefalet tarihinde yürürlükte bulunan TBK'nun 583 vd. maddesindeki şekil koşullarına uygun olduğu, diğer sözleşmelerde yer alan kefaletlerin anılan kefalet tarihlerinde yürürlükte bulunan mülga BK'nun 484 vd. maddelerindeki şekil koşullarına uygun bulunduğu dosya içeriğiyle sabittir.
\tDavalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. ile davalı gerçek kişilerin müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı 03/12/2015 tarihli kefalete ilişkin ek protokolde davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. ile davacı banka arasında akdedilen 14/02/2013 tarihli genel kredi sözleşmesi kapsamında müşteriye kullandırılacak kredilere müteselsil kefalet verilmesine ilişkin olarak taraflar arasında protokol düzenlendiği, protokolün 14/02/2013 tarihli genel kredi sözleşmesinin ekiyle ayrılmaz parçası olduğu, ek protokolde hüküm bulunmayan hallerde genel kredi sözleşmesindeki hükümlerin uygulanacağı hükme bağlanmış olup, davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalıların ek protokolde yer alan 03/12/2015 tarihli 2.500.000,00 TL limitli müteselsil kefaletlerinin ek protokol tarihinde yürürlükte bulunan TBK'nun 513 vd. maddelerindeki koşullara uygun bulunduğu anlaşılmıştır.
\tDavacı tarafından davalı asıl borçlu ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. ile diğer davalı kefillere 15/01/2018 tarihli hesap kat ihtarnamesi gönderilerek toplam 12.197,36 TL nakit alacağın 24 saat içerisinde ödenmesi, teminat mektubundan kaynaklanan 1.215.000,00 TL ile çekten kaynaklanan 17.140,00 TL gayri nakit alacağın 24 saat içerisinde depo edilmesi talep edilmiştir. Anılan ihtarname davalı asıl borçluya 17/01/2018 tarihinde tebliğ edilmiştir.
\tDavalı ... ...'in taşınmazı üzerinde 24/04/2017 tarihinde 540.000,00 TL limit ile davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti.'nin davacı bankaya doğmuş ve doğacak borçlarının teminatını teşkil etmek üzere ipotek tesis edildiği ipotek resmi senedi ile sabittir.
\tDavacı banka tarafından 20/01/2017 tarihli 600.000,00 TL limitli 22/01/2018 tarihine kadar süreli lehtarı ... ... Mak. A.Ş. olan teminat mektubunun, lehtarın 05/01/2018 tarihli yenileme, olmadığı takdirde tazmin talebi üzerine teminat mektubunun süresi bir yıl uzatılmıştır.
\tDavacı tarafından davalılara gönderilen 06/07/2018 tarihli ihtarname ile toplam 1.215.000,00 TL teminat mektubunun 03/07/2018 (dava tarihinden sonra) tarihinde tazmin edildiği, tazmin tarihinden itibaren yıllık %33,12 temerrüt faizi, %5 BSMV'si ile birlikte 24 saat içinde bankaya veya dava konusu icra dosyasına veya ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip dosyasına ödenmesi ihtar edilmiştir.
\tAnılan ihtarnamede belirtilen teminat mektupları tazminine ilişkin banka dekontları ve tazmin talep yazıları dosyaya ibraz edilmiştir.
\tDavalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. imzalı bila tarihli senet tevdi bordrosu ile 21/07/2017 tarihli çek tevdi bordrosunda 7 adet senet + 4 adet senet + 4 adet senet (03/02/2016 tarihli), 70.000,00 Euro bedelli + 3 adet 24/02/2014 tarihli senet + 2 adet 23/10/2014 tarihli senet, 15/11/2016 tarihli 1 adet senet, 28/06/2017 tarihli 1 adet senet, 23/06/2017 tarihli 12 adet senet, 23/06/2017 tarihli 13 adet senedin bankaya teslim edildiği bilgisi yer almaktadır.
\tDavalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. imzalı 02/12/2015 tarihli çek karnesi teslim beyannamesinde, 25 yapraklı çek karnesinin anılan davalıya teslim edildiği belirtilmiştir.
\tYargılama aşamasında alınan ve banka kayıtları üzerinde yerinde yapılan inceleme ile hazırlanan ön raporda, çek ve senet tevdi bordrolarına ilişkin eksik belgeler belirtildikten sonra 14/02/2013 tarihli genel kredi sözleşmesinin 11. maddesinde müşteri ve müteselsil kefillerden davacı bankanın gayri nakit kredilerin depo edilmesinin talep edilebileceğinin hükme bağlandığı, senet tevdi bordrosundaki bir kısım çek ve senetlerin müşteriye iade edildiği, bir kısmının bedeli tahsil edilmek ve yasal işlemlere başlanmak üzere banka avukatına teslim edildiği, ancak buna ilişkin belgelerin sunulmadığı, davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti.'nin kefalet sorumluluğunun 14/02/2013 tarihli sözleşmeye ilişkin düzenlenen 03/12/2015 tarihli ek protokolden kaynaklandığı, ek protokolde kefilin gayri nakit alacağa dair depo sorumluluğu bulunduğuna ilişkin açık hüküm olmadığı, teminat mektubu ve çek deposundan anılan davalının sorumlu bulunmadığı, diğer kefil gerçek kişiler yönünden 14/02/2013 tarihli gks'de gayri nakit depoya ilişkin açık hüküm bulunduğu tespit edilmiş, alınan birinci ve ikinci ek raporda, senet tevdi bordrosundaki çek ve senetlerle ilgili eksik belgeler belirtilmiş, üçüncü ek raporda bankanın kendisine teslim edilmiş görünen çek ve senetlerden bedeli tahsil edilen, müşteriye iade edilen ve halen iade edilmemiş olanların listesini, tahsil edilenler için hangi tarihte tahsil edildiğini ve müşteriye ödeme yada hangi borca mahsup edildiğini gösteren, müşteriye iade edilenler için iadeyi ispatlayan, iade edilmemiş olanlar için icraya verilmiş ise hangi icra dosyasına konu olduğunu gösteren belgeleri ibraz etmesi gerektiği mahkemece çek ve senetlerin akıbetinin araştırılmasına gerek olmadığı görüşüne varılması halinde davacının depo talep edebileceği tutarın kök raporun 2 nolu tablosunda belirtilen teminat mektupları için 1.215.000,00 TL, 3 nolu tabloda belirtilen iade edilmeyen çekler için 6.680,00 TL olmak üzere toplam 1.221.680,00 TL olduğu, bu tutardan Davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti.'nin sorumlu olduğu, tutar için verilen ipotek bedeli olan 540.000,00 TL dikkate alındığında 681.680,00 TL olacağı, diğer davalıların sorumlu olduğu tutarın davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. hariç 1.221.680,00 TL olduğu, davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti.'nin kefaletine ilişkin ek protokolde kefilin depo sorumluluğuna ilişkin açık hüküm bulunmadığı, anılan davalının gayri nakit alacağın deposundan sorumlu tutulamayacağı, mahkemece aksi kanaat halinde anılan davalının da 1.221.680,00 TL'den sorumlu olacağı, mahkemece davacının kendisine teslim edilen toplam 597.300,00 Euro ve 93.245,00 TL tutarındaki çek/senedin akıbeti mevcut belgelere göre belli olmadığından bu tutarların depo talebinden düşülmesi gerektiğine karar verilmesi durumunda takip tarihindeki döviz kuruna göre 2.786.105,85 TL olacağı, bu durumda davacının depo talep edebileceği tutar kalmayacağı tespit edilmiştir.
\tDavacı yan genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan gayri nakit alacağı bulunduğunu, gayri nakit alacağının depo edilmesi talebi ile başlatılan icra takibine davalıların haksız olarak itiraz ettiğini iddia etmiş, davalı yan ise davanın reddini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda yukarıda özetlenen gerekçe ile davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. hakkındaki davanın reddine, diğer davalılar hakkındaki davanın kabulüne karar verilmiştir.
\tTaraflar arasında davalı davalı ... Motorlu Araçlar ... Ltd. Şti. ile davacı banka arasında genel kredi sözleşmeleri imzalandığı, tüm sözleşmelerde davalı gerçek kişilerin müteselsil kefil olduğu, davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti.'nin 14/02/2013 tarihli genel kredi sözleşmesinin teminatını teşkil etmek üzere kefalete ilişkin ek protokol imzaladığı, kredi borcunun ödenmediği iddiasıyla davacının kredi hesabını kat ettiği, alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, davalıların borcun tamamına itiraz ettiği hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.
\tUyuşmazlık, takip tarihi itibarıyla davacının davalılardan depo edilmesini talep edebileceği herhangi bir alacak bulunup bulunmadığı, alacak var ise miktarı, davalıların icra takibine itirazlarının haksız olup olmadığı, davalıların borçtan sorumluluğu bulunup bulunmadığı hususlarından kaynaklanmaktadır.
\tDavacı vekili ve davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekilinin istinaf başvurusu kamu düzenine aykırılık yönünden incelendiğinde, yukarıda yapılan açıklamalardan anlaşılacağı üzere işbu dava tarihi olan 28/03/2018 tarihinden sonra dava konusu icra takibi ile depo edilmesi talep edilen toplam 1.215.000,00 TL bedelli teminat mektupları muhatabının tazmin talebi üzerine 03/07/2018 tarihinde davacı banka tarafından tazmin edilmiştir.
\tDava konusu icra takibinde depo edilmesi talep edilen gayri nakit alacağın nakde dönüştüğü takdirde nakde dönüşme tarihinde muhataba ödenen tutarın nakde dönüştüğü tarihten tahsiline kadar mevzuat ile sözleşme hükümlerine göre belirlenecek oranda temerrüt faizi, BSMV ile birlikte tahsili de talep edilmiştir. Açılan işbu davada da dava dilekçesinde aynı talep tekrar edilmiştir.
\tDavacı yanın nakde dönüşen gayri nakit alacağa ilişkin tahsil talebi gözetilerek yargılama aşamasında tazmin edilen 1.215.000,00 TL teminat mektubu yönünden gayri nakit alacağın nakit alacağa dönüşmesi nedeniyle maktu harç ile açılan davada tazmin edilen 1.215.000,00 TL yönünden davacı yanca nispi peşin harcın ikmal edilmesi gerekir. Tazmin edilen miktar yönünden Harçlar Kanunu'nun 28. ve 30. maddeleri uyarınca eksik nispi peşin harç tamamlanmadıkça davaya devam edilmesi mümkün değildir.
\tBu durumda mahkemece yargılama aşamasında nakde dönüşen 1.215.000,00 TL gayri nakit alacağın nispi peşin harca tabi bulunduğu, eksik nispi peşin harç ikmal edilmedikçe davaya devam edilmesinin mümkün bulunmadığı gözetilerek eksik nispi peşin harcın davacı vekilince ikmali için ara karar tesis edilerek harcın ikmal edilmesi ve/veya ikmal edilmemesi durumuna göre anılan miktar yönünden hüküm tesis edilmesi yoluna gidilmesi gerekirken bu yön gözetilmeden anılan miktar yönünden yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiş, kamu düzenine aykırılık teşkil eden bu husus re'sen gözetilmiştir.
\tDavalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekilinin diğer istinaf itirazları incelendiğinde, 3. bilirkişi ek raporunda da tespit edildiği üzere davacı bankaya çek/senet tevdi bordrosuyla teslim edilen 597.300,00 Euro ve 93.245,00 TL bedelli çek/senetin akıbeti dosyadaki mevcut belgelere göre tespit edilemediği belirtildiği gibi, bu bedellerin işbu davada depo edilmesi talep edilen bedellerden düşülmesi halinde davacı bankanın takip ve dava tarihi itibarıyla talep edebileceği bir alacağın kalmadığı belirtilmiştir.
\tDosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden davalı asıl borçlu tarafından davacı alacaklıya teslim edildiği sabit bulunan 597.300,00 Euro ve 93.245,00 TL bedelli çek/senetlerin akıbetleri tespit edilememektedir.
\t22/07/2020 tarih ve 7251 Sayılı Hukuk Muhakameleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 35. maddesi ile yapılan değişik HMK'nun 353/1.a-6 maddesi \"Mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması\" hükmünü içermektedir.
\tYukarıda tespit edilen eksiklik, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delil niteliğindedir. Mahkemece ise bu delil toplanmamış, davalı asıl borçlu tarafından davacı bankaya teminat olarak ibraz edilen iki adet çek/senedin akıbeti araştırılmadan ödenmediği kabul edilerek hüküm kurulması yoluna gidilmiştir.
\tBu durumda mahkemece yapılması gereken iş dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden davalı asıl borçlu tarafından davacı alacaklıya teslim edildiği sabit bulunan 597.300,00 Euro ve 93.245,00 TL bedelli çek/senetlerin akıbetleri tespit edilemediğinden, anılan bedelleri içerir çek/senetlerin akıbetlerinin bildirilmesi, aksi halde davalı asıl borçlu tarafından davacı bankaya teslim edilen anılan bedelleri içerir çek ve senetlerin ödenmiş kabul edileceği ve bu miktarların tespit edilecek davacı alacağından mahsup edileceği ihtarını içerir kesin süre içeren muhtıranın davacı vekiline tebliği ile sonucuna uygun bir karar verilmesinden ibarettir.
\tTüm bu nedenlerle davacı vekili ile davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekilinin istinaf başvurularının kamu düzenine aykırılık da gözetilerek kısmen kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davacı vekili ile davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekilinin sair istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, tazmin edilen teminat mektuplarına ilişkin eksik nispi peşin harcın ikmali ile iki adet çek/senedin akıbetine ilişkin davacı vekiline muhtıra çıkarılmak suretiyle sonucuna uygun bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde şekilde hüküm kurulmuştur. \t
\tHÜKÜM:Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;\t
\t1-Davacı vekili ile davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekilinin istinaf başvurularının kamu düzenine aykırılık da gözetilerek KISMEN KABULÜNE,
\t2-Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/03/2022 tarih ve 2018/245 Esas 2022/168 Karar sayılı kararının kamu düzenine aykırılık da gözetilerek HMK'nun 355. ve 353/1-a.6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, davacı vekili ile davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalılar vekilinin sair istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
\t3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
\t4-Davacının yatırdığı 80,70 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
\t5-Davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti. dışındaki diğer davalıların yatırdığı 80,70 TL istinaf karar harcının talep halinde anılan davalılara iadesine,
\t6-Taraflarca istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yapılacak yargılama sonunda dikkate alınmasına,
\t7-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından taraflar yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
\tDosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/(1)-a.6 maddesi uyarıca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 26/03/2025
Başkan - Üye - Üye - Zabıt Katibi -
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.