T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2023/1206
KARAR NO\t: 2025/470
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 26/04/2023 (Karar)
NUMARASI\t: 2021/529 Esas, 2023/444 Karar
DAVA\t: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş olup, söz konusu karara karşı davalı ...Sigorta A.Ş vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.\t
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı dava dilekçesinde özetle; 15.04.2018 tarihinde ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı otobüsü ile İstanbul İli, ...İlçesi, ...Mahallesi, D-100 ... Yanyolda trafikte seyir halinde iken ...30 m kala metrobüs durağında yolcu almak amacı ile durakladığı sırada ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nın ...marka aracı ile arkadan gelerek ...’nun kullanmakta olduğu yolcu otobüsüne arkadan çarptığını, meydana gelen trafik kazasında maktül sürücü ...'nın aracında yolcu olarak bulunan müvekkili ...'ın ağır bir şekilde yaralandığını, İstanbul Anadolu .Ağır Ceza Mahkesi’nin 2018/... Esas Sayılı dosyası kapsamında her iki araç sürücüsü yönünden kusur taksimi yapıldığını, davacı ...'ın, ...’nın kullanmış olduğu ... plaka sayılı araç içerisinde yolcu konumunda bulunduğu için bu olayın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, kazaya sebebiyet veren ...’nun kullanmış olduğu... plaka sayılı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Poliçesi Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından ve yine kazaya sebebiyet veren maktül diğer araç şöförü ...’nın kullandığı ... plaka sayılı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Poliçesi Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından düzenlendiğini, davalı sigorta şirketlerinden ... A.Ş. bu kaza nedeniyle müvekkiline bir miktar ödeme yaptığını ancak bu ödemenin müvekkilinin gerçek zararını karşılamaktan uzak olduğunu, ... Sigorta A.Ş tarafından ise davacı müvekkilinin geçirmiş olduğu sakatlanma neticesinde herhangi bir ödeme yapılmadığını, davacı müvekkilinin bu kaza nedeniyle Erzurum ... Hastanesi’nin 05.04.2019 tarihli raporuna göre yüzde 31 sürekli sakatlığı oluştuğunu, taraflar arasında yapılan görüşmelerde de herhangi bir anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle müvekkilinin bu kaza sonrası oluşan süreli ve sürekli sakatlanması nedeniyle ve tahkikat sonucunda müvekkilinin maddi zararının değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere ve şimdilik harca esas değer olarak; ... Sigorta A.ş yönünden süreli sakatlanma için 25.00 TL, sürekli sakatlanma için 25.00 TL olmak üzere 50.00 TL maddi tazminatın, ... plaka sayılı aracın trafik poliçesi kapsamında davalı ... Sigorta A.Ş’den olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte tahsiline, ... Sigorta A.ş yönünden süreli Sakatlanma için 25.00 TL, sürekli sakatlanma için 25.00 TL olmak üzere 50.00 TL bakiye maddi tazminatın ... plaka sayılı aracın trafik sigorta poliçesi kapsamında davalı ... Sigorta A.Ş’den olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...Sigorta A.Ş (... Sigorta) vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 15.04.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu ile zarara uğradığını iddia ederek geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı talepli işbu davayı açmış ise de davacının talebi yönünden zamanaşımı süresi dolmuş olduğundan zamanaşımı itirazımızın kabulü ile davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının müvekkili şirkete usulüne uygun olarak müracaat etmediğini, davacı yanın dava dilekçesinde HMK md. 107 uyarınca belirsiz alacak davası ikame ettiğini beyan ettiğini, HMK md. 107 uyarınca Mahkeme huzurunda ikame edilen işbu davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığından yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte; müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun ancak sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması halinde sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğundan adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesi'nden rapor alınması gerektiğini, davacının sürekli sakatlık durumunun adli tıp kurumu 3. ihtisas dairesi’nden alınacak rapor ile ispatlanması gerektiğini, bu nedenlerle öncelikle davanın zamanaşımı nedeniyle usulden reddi ile yetkisizlik kararı verilmesini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle önemle belirtmek gerekir ki, davacı yanın müvekkili 2018 ...nolu hasar dosyası açıldığını, dosya kapsamında alanında uzman 14/05/2019 tarihinde 39.177,57-TL tazminat ödemesi yapıldığını, yapılan bu ödeme ile karayolları trafik kanunu gereği, müvekkili şirket üzerine düşen tüm hukuki sorumluluğu yerine getirmiş olduğunu, müvekkili şirketin davacıya karşı başkaca bir sorumluluğu bulunmadığını, ...plaka sayılı araç müvekkili ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... numaralı Zorunlu Trafik sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin iş bu sigorta poliçesine istinaden sorumluluğu sakatlanma ve ölüm kişi başına 330.000,00- TL ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin poliçeye müstenit müşterek müteselsil sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, keza masraf ve vekalet ücreti sorumluluğu da bu miktara isabet eden oranlarda olacağını, poliçe limiti üzerindeki zararlardan müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, davacının araç sürücüsüne raci kusuru ve zararı kanıtlaması gerektiğini, kusurun kanıtlanmaması halinde müvekkili şirketin de sorumluluğu olmadığını, bu nedenlerle aleyhe açılan haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece yapılan yargılama sonunda;\"Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davası olduğundan, Yargıtay 4.Hukuk Dairesi'nin 2021/19605 Esas 2021/6472 Karar 11.10.2021 tarihli ilamı ile Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2020/10352 Esas 2021/2596 Karar 11.03.2021 tarihli ilamı doğrultusunda davacının maluliyetinin tespiti kaza tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğ'e göre yaptırılmıştır. Yine bu ilamlar doğrultusunda aktüerya raporu TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak düzenlettirilmiştir.
Tarafların kusur durumuna ilişkin yapılan değerlendirmede ise, Adli Tıp Kurumu tarafından yapılan incelemede, sürücü ...'nın bölünmüş yolda seyir halinde iken önündeki araç ile takip mesafesini korumaması nedeniyle önünde duraklama yapan otobüse çarpması nedeniyle %85 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'nun ise bölünmüş yolda trafik güvenliğini tehlikeye atacak şekilde duraklama yapması nedeniyle %15 oranında kusurlu olduğu kanaati Mahkememiz'ce de sürücü ...'in takip mesafesine riayet etmemesi nedeniyle isabetli bulunmuştur.
Davacı vekilinin ... Sigorta A.Ş'ye karşı açtıkları davadan feragat ettiklerini bildirdiği anlaşıldığından ve feragat davaya son veren taraf işlemi olduğundan bu dava yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
...Sigorta A.Ş'ye karşı açılan davada ise Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen maluliyet, kusuru raporları ve aktüerya bilirkişi tarafından düzenlenen rapor hükme esas alınarak davacının ...Sigorta A.Ş'ye karşı açtığı davanın kabulü ile; 330.000,00 TL maddi tazminatın 08/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, \" gerekçesiyle davacının ... Sigorta A.Ş'ye açtığı davanın feragat nedeniyle reddine, davacının ...Sigorta A.Ş'ye karşı açtığı davanın kabulü ile; 330.000,00 TL maddi tazminatın 08/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar vermiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davalı ...Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; 17/04/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının talebi yönünden zamanaşımı süresi dolduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile müracaat edilmediğini bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkili tarafından Erzurum ... İcra Dairesi'nin 2021/...Esas sayılı dosyasında 469.587,36-TL tutarında ödeme yapıldığını, bu tutarın 293.381,00-TL'lik kısmının davacı yönünden olduğunu, ödeme değerlendirilmeye alınmaksızın verilen kararın hukuka aykırılık teşkil ettiğini, müvekkili şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olup, sigortalı araç sürücüsüne fahiş kusur atfı yapıldığını, davacının müterafik kusurunun bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacının sürekli sakatlık durumunun ATK 3. İhtisas Dairesinden alınacak rapor ile ispatlanması gerektiğini, davacı ...'ın bir işverene bağlı çalışarak gelir elde etmediğinden geçici iş göremezlik tazminatı almasının mümkün olmadığını, geçici iş göremezliğe ilişkin taleplerin poliçe kapsamında bulunmadığını, buna ilişkin talepler bakımından SGK'nın sorumlu olduğunu, tedavi masrafları ve bakıcı giderleri bakımından müvekkili şirketin her hangi bir sorumluluğunun kalmadığını, hatır taşıması nedeniyle zarar miktarından indirim yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere müvekkili şirketin yalnızca dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu tutulabileceğini, belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklanan geçici ve kalıcı iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta; 15/04/2018 tarihinde sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobilin sürücü ... yönetimindeki... plaka sayılı otobüse arkadan çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığı, 14/12/2022 tarihli ATK Ankara Trafik İhtisas Dairesi'nin raporuna göre; kazanın meydana gelmesinde sürücü ...'nun %15 oranında sürücü ...'nın %85 oranında kusurlu olduğu kanaatinin bildirildiği, ...Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'nın 16/.../2022 tarihli raporun göre; Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümleri uyarınca davacının kalıcı iş göremezliğinin % 18 oranında olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 90 güne kadar uzayabileceği kanaatinin bildirildiği, TRH 2010 yaşam tablosu, asgari ücret verileri dikkate alınarak davacının gerçek zararının 904.568,24-TL olarak hesaplandığı, yargılama aşamasında davalı ... Sigorta tarafından ödeme yapılması nedeniyle sigorta şirketi yönünden davadan feragat edildiği, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davalı ...Sigorta A.Ş vekilinin istinaf yasa yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
İstinaf talebinde bulunan davalı vekilinin ileri sürdüğü istinaf itirazları bakımından yapılan incelemede, trafik kazasının 15/04/2018 tarihinde meydana gelip eldeki davanın 11/11/2022 tarihinde açılmış olup zamanaşımı süresinin dolmamasına, davacı tarafça dava tarihinden önce davalı sigorta şirketine başvuru yapılmış olmasına, Erzurum ... İcra Dairesi'nin 2021/...Esas sayılı takip dosyasının ilamlı takip olup, kaza dolayısıyla destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişin olup, iş bu dosyadaki taleplerden farklı olmasına, geçici iş göremezlik tazminatının poliçe teminatı kapsamında olmasına, kusur durumunun tespitine yönelik ATK Ankara Trafik İhtisas Dairesi'nin 14/10/2022 tarihli raporunun yeterli olması ve davacının yolcu olması dolayısıyla kendisine atfı kabil bir kusur bulunmaması nedeniyle kusura yönelik istinaf itirazlarının yerinde olmamasına göre, davalı sigorta şirketi vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde hatır taşıması savunmasında bulunmuş olup, müterafik kusurun ise mahkemece resen dikkate alınaması gerektiği, her ne kadar belirlenen tazminat poliçe limitinden yüksek ise de gerekçeli kararda hatır taşıması ve müterafik kusur yönünden her hangi bir değerlendirme yapılmamasının gerçek zararın belirlenmesi ilkesine aykırılık oluşturduğu anlaşılmakla, ceza dosyası celp edilip hatır taşıması ve müterafik kusur yönünden değerlendirme yapılarak usulü kazanılmış haklar dikkate alınarak gerçek zararın belirlenmesi gerektiğinden davalı vekilinin bu yöndeki istinaf itirazının kabulü gerekmiştir.
Açıklanan bu nedenlerle davalı vekilinin istinaf isteminin kısmen kabulü ile mahkemece verilen kararın HMK'nın 355, 353/(1)-a-6. maddeleri uyarınca, kaldırılmasına dair aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf isteminin kısmen KABULÜ ile, yerel mahkeme kararının, HMK’nın 353/(1)-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
2-Dava dosyasının HMK’nın 353/(1)-a maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf peşin karar harcının yatıran tarafa iadesine,
4-İstinaf başvurusu aşamasında yapılan yargılama giderlerinin mahkemesince verilecek nihai kararla hüküm altına alınmasına,
5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
6-İİK 36. maddesi gereğince istinaf aşamasında tehiri icra talebi doğrultusunda yatırılan teminat olması halinde yatıran tarafa İADESİNE,
7-Gerekçeli kararın tebliği, teminat ve harç iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK’nın 353/(1)-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere 28/03/2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.